Wystawa kwiatów w Chorzowie

[madohora]

[madohora]

[madohora]

/

[madohora]

Jako roślina jednoroczna kapusta ozdobna nie wymaga żadnych więcej specjalistycznych zabiegów. Umiejscowiona w optymalnej lokalizacji będzie cieszyć oczy przez długie tygodnie.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

kable też muszą być

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

No proszę
A dzisiaj wystawy
Coraz gorsze

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Łąka

[madohora]

Podobieństwo nie jest bynajmniej przypadkowe – kapusta ozdobna pod względem botanicznym jest dokładnie tym samym warzywem co białe i czerwone główki na surówkę. Gatunek Brassica oleracea doczekał się bowiem całego wachlarza odmian uprawnych, do których należą również jarmuż, brukselka czy kalarepa. Te najwcześniejsze mają już nawet ponad tysiące lat, ale kapusta ozdobna zyskała popularność dopiero w XVIII w.

[madohora]

Botaniczne wątpliwości są w pełni uzasadnione – rośliny określane mianem smagliczek cechują się bowiem dość podobnym pokrojem i wymaganiami. Pośród około 200 gatunków zidentyfikowanych na Ziemi i zaliczanych do rodziny kapustowatych znajdują się co prawda zarówno byliny, jak i rośliny jednoroczne oraz półkrzewy, ale zróżnicowanie to wynika przede wszystkim z szerokiego obszaru rozprzestrzeniania. Smagliczki w stanie naturalnym porastają bowiem nie tylko większą część Europy, ale także Azję, Amerykę Północną, a nawet Afrykę Północną. W Polsce w środowisku naturalnym spotyka się cztery gatunki:

[madohora]

Storczyk

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Nie pomyliłam wystaw, a chcę oglądać takie coś jak na tym zdjęciu poniżej))

[madohora]

[madohora]

O matko jak ja dawno nie byłam w Chorzowie. Muszę w marcu się sprężyć i przypilnować

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Ja tyle tutaj tylko powiem
Chcę jeszcze pójść (normalnie) na wystawę w Chorzowie

[madohora]

Dwie wystawy przeszły mi koło nosa

[madohora]

Dawno nie byłam

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

,

[madohora]

'

[madohora]

-

[madohora]

`

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

...

[madohora]

--

[madohora]

-

[madohora]

---

[madohora]

[madohora]

Kaczeńce

[madohora]

Mniszek

[madohora]

Lilia

[madohora]

Anturium

[madohora]

Begonia

[madohora]

Kamelia

[madohora]

Kliwia

[madohora]

Kalia

[madohora]

Kwitnące kaktusy

[madohora]

[madohora]

Odmiana Daisy

[madohora]

Dalia

[madohora]

Forsycja

[madohora]

Geranium

[madohora]

Gerbera

[madohora]

Kaktus

[madohora]

[madohora]

Bez

[madohora]

Bratek

[madohora]

Hibiskus

[madohora]

Irys

[madohora]

[madohora]

Lilia.

[madohora]

Lilia wodna

[madohora]

Mak

[madohora]

Oleander

[madohora]

Orchidea

[madohora]

Róża

[madohora]

Tulipan

[madohora]

Żonkile

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Bazie

[madohora]

Niezapominajki

[madohora]

Kwiaty

[madohora]

Astry

[madohora]

Cała historia zaczęła się od jarmużu, który w IV w. trafił z regionu Morza Śródziemnego do Chin, a potem do Japonii. To właśnie mieszkańcy Kraju Kwitnącej Wiśni jako pierwsi docenili ornamentalną wartość pofałdowanych liści i zaczęli selekcjonować rośliny ze względu na ich urodę. W okresie międzywojennym japońskie odmiany kapusty ozdobnej trafiły do Stanów Zjednoczonych i dość szybko zyskały sobie popularność wśród ogrodników.

[madohora]

Kapusta ozdobna jest oczywiście jadalna, ale nie należy do najsmaczniejszych – jej liście są raczej gorzkawe. Ich atutem są raczej tekstura i kolory, tak fascynujące, że bywają brane za kwiaty. W średnicy osiągają ok. 30 cm, zaś na wysokość nawet 40-50 cm. Jako rośliny zimnolubne ukazują swoją pełną urodę dopiero, gdy temperatury opadną poniżej 10°C, a więc wczesną wiosną lub późną jesienią.

[madohora]

Co warte podkreślenia, tak jak swoi warzywni kuzyni, kapusta ozdobna jest rośliną dwuletnią. W pierwszym roku skupia się na rozwoju liści, a w drugim wypuszcza kwiaty i produkuje nasiona. Kwiaty są jednak bardzo niepozorne, więc dekoracyjne kapusty uprawia się jako gatunek jednoroczny i po zwiędnięciu usuwa. Fakt jest o tyle korzystny, że pozwala zapełniać puste miejsca na zagonach po letnich gatunkach jednorocznych, a jednocześnie uwalnia potrzebną przestrzeń na kolejny sezon.

[madohora]

Kapusty ozdobne należy sadzić w jak najbardziej nasłonecznionych miejscach – jedynie w strefach o ciepłym klimacie docenią one popołudniowy cień. Idealne podłoże powinno być żyzne, umiarkowanie wilgotne, dobrze przepuszczalne, wzbogacone o materię organiczną typu kompost. Optymalny odczyn gleby miałby być lekko kwaśny i mieścić się w przedziale 5,5-6,5 pH.

[madohora]

Poza zagonami kapustę ozdobną można z powodzeniem sadzić w donicach, korytkach i podwyższonych zagonach, pamiętając o zapewnieniu roślinom odpowiedniego drenażu i dodatku kompostu.

[madohora]

W naszym klimacie kapustę ozdobną najlepiej jest wysadzać na zagony w okresie od września do listopada. Zdąży się ona wówczas zakorzenić i rozrosnąć, a na początku zimy osiągnie pełnię krasy. Jeśli zima nie będzie przesadnie sroga, przetrwa w tej uroczej, kolorowej postaci nawet do wczesnej wiosny. Alternatywnie można gotowe sadzonki wysadzać do ogrodu lub doniczek wiosną, po ustaniu przymrozków. W tym wariancie rośliny stracą swój urok wraz z nastaniem letnich upałów

[madohora]

Kapustę ozdobną najtaniej jest uprawiać z nasion. W tym wariancie uprawę rozpoczynamy już w środku lata – najlepsze warunki do kiełkowania to temperatura 18-21°C oraz dużo światła. Nasiona wysiewamy na tace wypełnione wilgotnym kompostem do kiełkowania bez przykrywania ich warstwą podłoża. Po 7-14 dniach powinny pojawić się pierwsze roślinki.

[madohora]

Gdy rozsada rozwinie pierwszy komplet liści, można ją przenieść do indywidualnych doniczek wypełnionych ziemią z ewentualną dozą nawozu. Po ok. 4-6 tygodniach, gdy główki zrobią się na tyle duże, że będzie można nimi łatwo manewrować, nadchodzi pora na wysadzenie w ogrodzie. W trakcie tego ostatniego warto zachować odstępy rzędu 30-45 cm, aby zapewnić roślinom wielce potrzebną cyrkulację powietrza.

[madohora]

Najważniejszym obowiązkiem w uprawie kapusty ozdobnej jest utrzymywanie gleby na stałym, umiarkowanym poziomie nawilżenia. Ziemia powinna być zawsze wilgotna, ale z drugiej strony nigdy nie przemoczona. Podlewanie jest zalecane, gdy tylko przeschną dwa wierzchnie centymetry ziemi.

[madohora]

Naturalnie, wziąwszy pod uwagę wiosenną i jesienną pogodę, o odpowiednie nawodnienie kapusty najczęściej doskonale zadba deszcz. Może się więc okazać, że podlewanie będzie konieczne wyłącznie w okresach suszy.

[madohora]

Jeśli chodzi o składniki odżywcze, kapustę ozdobną nawozimy tylko raz – najlepiej przy przeniesieniu na docelowe miejsce na zagonie lub w donicy. W tym celu korzystamy ze zrównoważonego preparatu, który dokładnie rozprowadzamy w podłożu. Większa częstotliwość nawożenia nie tylko nie przyda roślinom zdrowia, ale spowoduje, że liście stracą kolor i jędrność.

[madohora]

Niestety, kapusta ozdobna nie gwarantuje ogrodowej ciągłości. Mimo że dobrze rozwija się z nasion, mało kto się ich doczeka – po pierwszym roku rośliny zazwyczaj usuwa się z zagonów. Ze względów praktycznych lepiej jest więc zainwestować w kupny zestaw nasion otrzymany w profesjonalnej uprawie. W tym scenariuszu rośliny przetrzymywane są pod dachem i odpowiednio nawadniane, aby przyniosły jak największy plon.

[madohora]

Młode kapusty ozdobne są wyjątkowo łakomym kąskiem dla ogrodowych szkodników, dobrze znanych z tradycyjnych warzywniaków. Bez odpowiedniej ochrony ślimaki i gąsienice potrafią zniszczyć ozdobne liście zanim osiągną one stan dojrzałości. Z drugiej strony, dobrze rozwinięte okazy są już zazwyczaj bezpieczne, tym bardziej że stopniowe obniżanie się temperatur znacząco redukuje ilość insektów.

[madohora]

W cieplejszych okresach zagrożenie dla kapusty ozdobnej stanowią również mszyce i wciornastki, które można usuwać fizycznie strumieniem wody lub sięgając po biologiczne środki ochrony roślin, takie jak olejki eteryczne. Z chorób największym zmartwieniem są mączniak wtórny, czarna zgnilizna i plamistość liści – wszystkie spowodowane nadmiarem wilgoci lub niedostateczną cyrkulacją powietrza między roślinami.

[madohora]

Jeśli chodzi o mrozoodporność kapusta ozdobna wygrywa ze zdecydowaną większością jednorocznych gatunków. Dzięki globalnemu ociepleniu zazwyczaj jeszcze w grudniu ma się bardzo dobrze, a dopiero mrozy rzędu -15°C mogą wyrządzić jej prawdziwą szkodę. Okrywanie zagonów nie ma jednak większego sensu – kapustę lepiej jest po prostu traktować jako sezonową dekorację.

[madohora]

Kapusta ozdobna to idealna propozycja dla miłośników niebanalnych jesiennych ogrodów, którzy chętnie korzystają z uroków przebywania pod gołym niebem. Można nią zastąpić puste miejsca na zagonach i w donicach, łącząc ją z innymi późnymi okazami, np. wrzosem, trawami typu palczatka, astrami, chryzantemami czy rozchodnikami.

[madohora]

Kapusty ozdobne mogą być hodowane indywidualnie lub w większych skupiskach – szczególnie atrakcyjnie wyglądają różnobarwne odmiany złożone w jedną kompozycję. Ogrodnicy chętnie wykorzystują je również do obsadzania krawędzi zagonów i ścieżek.

[madohora]

Fantazyjne liście kapusty można też z powodzeniem wykorzystać jako dekorację talerzy, przydając odświętnym daniom unikalności i elegancji. Niektóre źródła polecają nawet siekać kolorowe liście i posypywać nimi ziemniaki lub ryż – w tej postaci gorzkość jest prawie niezauważalna, a efekt estetyczny znakomity.

[madohora]

Ozdobne kapusty różnią się wielkością, fakturą i zagęszczeniem liści, a przede wszystkim kolorami. Te najciekawsze łączą kilka barw zachwycając żywymi akcentami. Międzynarodowe źródła w szczególności polecają takie kultywary jak:

[madohora]

Chidori” – o wyjątkowo silnie karbowanych, fioletowych liściach z białym lub różowym środkiem;
„Nagoya” – z wyjątkowo gęstymi, fałdowanymi liśćmi w odcieniach lawendy, czerwieni, żółtej zieleni i kremowej bieli;
„Color Up” – wielobarwne kapusty o bardziej pionowym pokroju;
„Osaka” – odmiana o dużych gładkich liściach, delikatnie pofałdowanych jedynie na brzegach, najczęściej różowa, fioletowa lub biała;
„Peacock” – o zjawiskowych pierzastych liściach, najczęściej białych lub czerwonych;
„Pigeon” – piękna odmiana o regularnym, spłaszczonym kształcie i pierścieniu ciemnozielonych liści na zewnątrz.

[madohora]

Warto też wspomnieć o popularnym trendzie hodowania odmian kapusty ozdobnej na długich łodygach, które po ścięciu pozwalają aranżować wyjątkowo urodziwe i trwałe bukiety w uroczych barwach.

[madohora]

[madohora]

smagliczkę drobną (Alyssum desertorum) – gatunek dość rzadki o biało-żółtych kwiatach, spotykany przede wszystkim na Mazowszu;
smagliczkę kielichowatą (Alyssum alyssoides) – typową dla klimatu umiarkowanego, o białych kwiatach;
smagliczkę pagórkową, zwaną również górską (Alyssum montanum) – występującą w dolinach większych rzek, o złociście żółtych kwiatach; wpisaną na czerwoną listę roślin bliskich zagrożenia;
smagliczkę skalną (Aurinia saxatalis) – rozpowszechnioną jedynie w Pieninach, ale bardzo chętnie uprawianą; odznacza się zdobnymi żółtymi kwiatami tworzącymi baldachy.

[madohora]

To właśnie smagliczka skalna, zwana również złotką skalną, przeniesiona została do nowego rodzaju Aurinia, obejmującego zaledwie 10 gatunków. Podobny los spotkał smagliczkę nadmorską, która z Alyssum maritimum stała się gatunkiem Lobularia maritima. Rodzaj Lobularia obejmuje jedynie 5 gatunków typowych dla basenu Morza Śródziemnego i Wysp Kanaryjskich oraz Wysp Zielonego Przylądka. Smagliczka nadmorska jest jednak chętnie uprawiana w celach ozdobnych z powodu pachnących miodem i bardzo zdobnych kwiatów w odcieniach bieli, różu czy fioletu, które zebrane są w atrakcyjne kuliste grona.

[madohora]

Ogólnie rzecz biorąc, smagliczki najczęściej tworzą dość zwarte kępy łodyg sięgające maksymalnie 20 cm wysokości – wyjątkiem bywa smagliczka skalna dorastająca nawet 30 cm. Liście są podłużne, zazwyczaj skupione w dolnej części rośliny, a kwiaty najczęściej bywają groniaste, ale różnią się dość znacznie między gatunkami. Klasyczne smagliczki kwitną przy tym w kwietniu i maju, ale u smagliczki nadmorskiej pojawiają się przez cały okres wegetacyjny.

[madohora]

Smagliczki w większości są mało kapryśne i zaspokajają się nawet uboższą, suchą glebą, o neutralnym odczynie. Lubią przede wszystkim piaszczyste i kamieniste podłoże o sporej zawartości wapienia. Wysoka przepuszczalność jest wymagana, aby utrzymać rośliny w pełnym zdrowiu, podobnie zresztą jak słońce, którego smagliczkom nigdy zbyt wiele. Intensywne światło faworyzuje bowiem silny rozrost roślin i sprawia, że bujnie kwitną. Wyjątkiem w tym zakresie jest smagliczka nadmorska, które preferuje żyzną ziemię i najlepiej powodzi się jej na lekko wilgotnym stanowisku

[madohora]

Smagliczkę najłatwiej jest wysiać w kwietniu (nadmorską w maju), bezpośrednio na zagon, bez konieczności przysypywania glebą – wystarczy lekko docisnąć nasiona do gruntu. Poszczególne nasiona powinny być rozmieszczone co 20 cm, aby zapewnić roślinom miejsce do rozwoju. Smagliczki nadmorskie są nieco mniejsze, więc wystarczą im odstępy 10-15 cm.

[madohora]

Nie ma również problemu z zakupem smagliczek, zarówno jednorocznych, jak i wieloletnich, w formie gotowych sadzonek, które wysadza się na zagony zwykle w maju. W przypadku uprawy doniczkowej należy przede wszystkim zadbać o stosowny drenaż.

[madohora]

Gdy smagliczka przekwitnie, wskazane jest ścięcie całego kwiecia – przy sprzyjających warunkach roślina ma wówczas szansę zakwitnąć po raz drugi w tym samym roku, zazwyczaj wczesną jesienią. U gatunków jednorocznych usuwanie pojedynczych starych kwiatostanów przedłuża za to całkowity okres kwitnienia.

[madohora]

Smagliczki nie lubią wilgoci, a wręcz marnieją w mokrym podłożu, więc podlewanie ich zasadniczo nie jest wskazane. Na zagonie o odpowiednim poziomie przepuszczalności poradzą sobie więc bez naszej ingerencji, za wyjątkiem skrajnych okresów długotrwałej suszy. Rośliny w donicach w przypadku niedoboru deszczu mogą wymagać okresowego nawadniania, ale ziemia powinna zawsze zdążyć nieco przeschnąć przed kolejnym podlaniem. Suszy nie lubi natomiast smagliczka nadmorska, którą trzeba regularnie nawadniać, bez przelewania jednak.

[madohora]

Nawożenie ogólnie nie jest potrzebne, ani nawet wskazane, bowiem większość smagliczek preferuje ubogie gleby. Smagliczce górskiej i skalnej dobrze zrobi jednak okresowe wapnowanie stanowiska, a smagliczce nadmorskiej natomiast przyda się raz na jakiś czas zalewka z nawozu do roślin kwitnących – wydłuży ona okres kwitnienia.

[madohora]

Smagliczki da się z powodzeniem rozmnażać przez sadzonki pędowe. W tym celu w sierpniu pobieramy z roślin półzdrewniałe pędy i wkładamy do donicy z lekko wilgotnym piaskiem. Po ukorzenieniu można sadzonki już we wrześniu posadzić w docelowym miejscu w ogrodzie.

[madohora]

Ponadto do rozmnażania można wykorzystać nasiona zebrane z łuszczynek pojawiających się w miejscu przekwitłych kwiatów. Wysiewa się je potem na wiosnę bezpośrednio do gruntu. Ten sposób nie daje jednak dobrych rezultatów w przypadku szlachetnych odmian ogrodowych, zwłaszcza smagliczki nadmorskiej, bowiem potomstwo jest rzadko kiedy podobne do macierzystych roślin.

[madohora]

Smagliczka górska i smagliczka skalna to rośliny doskonale przystosowane do klimatu umiarkowanego, którym zima i mróz nie wyrządzą żadnej szkody. Nie muszą więc być w żaden sposób chronione. Smagliczka nadmorska jest natomiast rośliną jednoroczną, którą co roku trzeba wysiewać ponownie. W sprzyjających warunkach potrafi jednak kwitnąć do późnej jesieni, więc uprawa jest zdecydowanie warta wysiłku.

[madohora]

Choroby i szkodniki zasadniczo omijają smagliczki z daleka. Jedynym poważnym problemem w uprawie jest nadmiar wilgoci, który prowadzi często do gnicia korzeni – takiej roślinie nie da się już niestety pomóc i trzeba ją w całości usunąć.

[madohora]

Smagliczki ze względu na niewielką wysokość wykorzystywane są najczęściej jako rośliny obwódkowe, zdolne do tworzenia szerokich i gęstych pasów oddzielających np. trawnik od zagonu. Łatwo pokrywają dostępną powierzchnię gleby, więc mogą być wykorzystywane do ozdobienia trudnych do zagospodarowania zakątków ogrodu o mało urodzajnej, suchej glebie. Projektanci zieleni szczególnie polecają wykorzystanie białych odmian smagliczek do wyznaczania krawędzi ścieżek w tzw. „ogrodach księżycowych”, czyli aranżacjach przeznaczonych do podziwiania porą nocną.

[madohora]

Poza tym smagliczki zaliczają się w poczet roślin odpowiednich na skalniaki, doskonale czując się na wysychającym kamienistym podłożu i wdzięcznie okalając pobliskie kamienie. Smagliczka skalna jest tutaj najlepszym wyborem, ponieważ łatwo porasta nawet mało przyjazne szczeliny skalne. Smagliczki skalne i górskie sadzi się również na murkach, gdzie stanowią ciekawy akcent kolorystyczny.

[madohora]

Bardzo atrakcyjnie wyglądają również sadzone w donicach, samodzielnie lub z innymi gatunkami podobnej wielkości, np. lobeliami. W tej roli idealnie sprawdza się jednoroczna smagliczka nadmorska, która ma skłonność do wdzięcznego zwieszania się znad krawędzi skrzynek i doniczek. Ponadto smagliczki często łączy się z orlikami oraz ozdobną szałwią, a także stanowią one dobre otoczenie dla wyższych krzewów różanych.

[madohora]

W europejskich ogrodach szczególnie często widujemy kolorowe odmiany smagliczki nadmorskiej, która zachwyca długim okresem kwitnienia i wspaniałym aromatem przyciągającym dziesiątki owadów. Do najwdzięczniejszych, łatwo dostępnych w Polsce odmian należą imponująca swym pokrojem „Giga White” o białych kwiatach, cytrynowa „Aphrodite Lemon”, liliowo-biała „Wonderland Blue” oraz intensywnie fioletowa „Easter Bonnet Violet”. Wśród oferowanych nasion można również znaleźć mieszanki typu „mix”, które łączą tak atrakcyjne odcienie kwiatów jak morelowy, łososiowy czy czerwony!

[madohora]

Bardzo chętnie sięgamy również po ogrodowe odmiany smagliczki skalnej, które zawsze pozostają intensywnie żółte, ale dzięki udoskonaleniom genetycznym zachwycają gęstym pokrojem i bujnością kwiecia.

[madohora]

Ogromny wybór nowoczesnych odmian smagliczek zapewnia nie tylko optymalne efekty wizualne i wydłużony sezon, ale także możliwość doboru różnych pokrojów roślin – od płożących się po zwisające kaskadowo. Owa różnorodność jest nie do przecenienia przy aranżowaniu kolorowego otoczenia przydomowego tarasu.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Lobelie to współcześnie ponad 400 gatunków i kolejne setki pięknych kultywarów botanicznych zdobiących co roku okna, tarasy i zagony na całym świecie. Typowo kwitnące w lipcu i sierpniu, należą do najbardziej wyrazistych kolorów w ogrodzie, przy czym zwyczajowo kojarzone są z barwą niebieską. Ale lobelie można już nabyć także w innych odcieniach, tworząc co sezon inną kompozycję wokół domu!

[madohora]

Piękna nazwa tego pięknego kwiatu (Lobelia) pochodzi od nazwiska flamandzkiego botanika Mathiasa de Lobela (1538-1616). Jemu samemu nie było jednak nigdy dane zobaczyć lobelii, które pochodzą z Ameryki Północnej i dopiero wraz z powracającymi zza oceanu angielskimi emigrantami zawędrowały do Europy. Indianie znali, szanowali i wykorzystywali jednak lobelie już wiele wieków wcześniej, a w XIX w. ich terapeutyczne właściwości promował szeroko amerykański zielarz Samuel Thomson. Dziś naukowcy bardziej sceptycznie podchodzą do faktycznego potencjału leczniczego lobelii, co nie przeszkadza wcale ogrodnikom w entuzjastycznej uprawie.

[madohora]

Lobelie należą do rodziny dzwonkowatych i są typowe przede wszystkim dla klimatu tropikalnego i umiarkowanie ciepłego, choć również w umiarkowanie chłodnym można znaleźć nieliczne gatunki rosnące dziko. W Polsce jedynym naturalnym przykładem jest lobelia jeziorna (L. dortmanna) rosnąca w wodzie czystych jezior ubogich w składniki odżywcze i objęta ścisłą ochroną gatunkową.

[madohora]

W uprawie ogrodowej dominują natomiast przede wszystkim lobelia przylądkowa (L. erinus), lobelia szkarłatna (L. cardinalis) oraz hybrydy poszczególnych gatunków. Są to w większości rośliny jednoroczne (tylko niektóre są bylinami) osiągające od 10 do 25 cm wysokości, o cienkich, rozgałęzionych pędach tworzących dość zwartą kępę. Pośród drobnych, lśniących liści pod koniec czerwca pojawiają się małe, pięciokrotne kwiaty, często niebieskie, ale także białe, różowe, czerwone lub fioletowe. W zależności od pokroju pędów lobelie dzieli się przy tym na wzniesione (erecta), zwisające (pendula) oraz karłowate (pumila) – każda z nich ma nieco inne zastosowanie w ogrodzie.

[madohora]

Lobelie w swych wymaganiach nie różnią się przesadnie od innych jednorocznych kwiatów ogrodowych. Potrzebują żyznej, dobrze przepuszczalnej i wilgotnej gleby, w związku z czym mogą być sadzone w donicach z odpływem lub na zagonie, w którym nie zalega woda. Idealnym podłożem będzie ziemia kwiatowa z domieszką gliny oraz piasku, a także garścią kompostu. Odczyn gleby powinien być lekko kwaśny lub neutralny.

[madohora]

Poza tym należy dobrze przemyśleć lokalizację uprawy. Lobelie lubią bowiem słońce, ale czasem tracą barwę, jeśli wystawione są na bardzo silne światło przez cały dzień. W związku z tym poleca się dla nich stanowiska słoneczne z ewentualną strefą lekkiego cienia. Poszczególne odmiany mogą się przy tym różnić w zakresie tolerancji na cień. Pamiętajmy również, że porywisty wiatr lub ulewne deszcze mogą zniszczyć delikatne pędy i kwiaty, stąd wiele osób uprawia lobelie pod częściowym lub transparentnym zadaszeniem, w miejscu osłoniętym od wiatru.

[madohora]

Lobelie uprawa się przede wszystkim z nasion, które są łatwo dostępne w sklepach ogrodniczych już pod koniec zimy. Najlepiej jest bowiem roślinę wysiać zawczasu w warunkach domowych, a dopiero w maju, po ustaniu nocnych przymrozków, przenieść na docelowe stanowisko. Idealna pora wysiewu to koniec lutego lub marzec – nasiona należy umieścić w wilgotnym substracie do kiełkowania, przykryć folią spożywczą i postawić w domu na parapecie. Już po dwóch tygodniach można zwykle zaobserwować pierwsze kiełki.

[madohora]

Małe roślinki poleca się rozsadzić do większych doniczek lub korytek, zachowując między nimi większe odstępy (2-3 cm). W tej formie pielęgnujemy je w domu aż do połowy maja, z tym, że w cieplejsze dni można rośliny wynieść na kilka godzin na zewnątrz, aby przyzwyczajały się do naturalnych warunków atmosferycznych.

[madohora]

Gdy pogoda sprzyja, lobelie wysadzamy do gruntu lub donic ogrodowych, dbając o zachowanie 10-centymetrowych odstępów między poszczególnymi roślinami. Teraz właściwie pozostaje już jedynie czekać na rozkwit! Zdarza się, że w sierpniu lobelie wyglądają jakby miały już uschnąć i przestać kwitnąć – możemy wówczas skrócić im wszystkie pędy do około 2/3 długości i silnie podlać z dodatkiem nawozu płynnego, aby doczekać się ponownego zakwitnięcia we wrześniu.

[madohora]

Podłoże lobelii, zarówno tych gruntowych, jak i doniczkowych powinno być stale wilgotne, ale nie zalegające wodą. W czasie upałów może się więc okazać, że rośliny będzie potrzeba podlewać nawet dwa razy dziennie – rano i wieczorem. Naturalnie, deszcze większość tej pracy wykonają za nas.

[madohora]

Od kwietnia lobelie warto ponadto dokarmiać nawozem płynnym przeznaczonym do roślin kwitnących (zbalansowanym lub z większą dawką fosforu) raz na 1-2 miesiące, ze szczególnym uwzględnieniem nawożenia po cięciu pędów. Dawki nawozu powinny być przy tym dość akuratne – kwiaty potrzebują sporo substancji odżywczych, ale w przypadku przenawożenia na liściach pojawiają się brązowe plamy.

[madohora]

Jednoroczne odmiany lobelii można próbować rozmnażać za pomocą nasion, ale wysiłek ten nie zawsze się opłaca. Po pierwsze bowiem, nasiona odmian hybrydowych bywają dość kapryśne, po drugie, niewielki rozmiar kwiatów i ich samoczynne opadanie utrudniają zbiór. Na nieco więcej szczęścia można liczyć w przypadku lobelii wieloletnich, które mają tendencję do samodzielnego rozsiewu. Ponadto zagęszczające się kępy można, a nawet warto, rozdzielić raz na 2 lata i rozsadzić na nowe miejsca. Istnieje również możliwość, aby po zakończeniu kwitnienia odciąć z lobelii jeden główny pęd i wstawić go do wody. Po rozwinięciu się pierwszych korzeni roślinę przesadzamy do donicy i trzymamy w domu do kolejnej wiosny.

[madohora]

Lobelia wielka (L. siphilitica), lobelia szkarłatna i lobelia lśniąca (L. fulgens) to gatunki wieloletnie, które mają szansę przetrwać zimę. Tylko ta pierwsza jednak może pozostawać w gruncie, a i tak należy się jej umiarkowanie wysoka warstwa mulczująca dla ochrony (nadmiar kory może z kolei powodować gnicie korzeni w czasie zimy). Inne lobelie wieloletnie lepiej jest uprawiać w donicach i na czas mrozów przenieść do chłodnego, ale jasnego pomieszczenia.

[madohora]

W sezonie letnim najczęstszym problemem stroiczek jest natomiast przesuszenie. Objawia się ono zanikiem kwitnięcia i oklapnięciem pędów. Roślinę zwykle da się jeszcze uratować, ale należy ja podciąć i zacząć regularnie podlewać. Ponadto lobelie dość często padają ofiarą przędziorków, co widać po zmianie koloru i opadaniu liści. Zwalczać je można za pomocą oprysku rozcieńczonym olejkiem z miodli indyjskiej, ale na pewno łatwiejsza jest prewencja – regularne spryskiwanie rośliny lodowatą wodą!

[madohora]

Stroiczki ze swoim naprawdę strojnym i intensywnym kwieciem, ale niskim pokrojem wykorzystywane są przede wszystkim jak rośliny wypełniające luki w zagonach. Można je sadzić pomiędzy skalnicami, na obrzeżach zagonów, a także w donicach zajętych już przez wyższe rośliny, które nie wypełniają jednak całe przestrzeni. Szczególnie popularne są przy tym lobelie wiszące, idealne do wysadzania w piętrowych kwietniach, wiszących koszach oraz dekoracyjnych skrzynkach na balkonach i parapetach.
Lobelie jednoroczne tworzą szczególnie udane kompozycje z petuniami, niecierpkami, fiołkami i pelargoniami, podczas gdy wyższe byliny świetnie komponują się na zagonach z rudbekiami, rozchodnikami okazałymi, pysznogłówkami, floksami, margaretkami czy smagliczką nadmorską.

[madohora]

Uwaga! Pomimo historycznych doniesień o działaniu leczniczym, lobelia (wszystkie jej części!) jest rośliną toksyczną, zawierającą alkaloid o nazwie lobelina. Ma on właściwości podobne nikotynie i stąd też lobelię zwano dawniej indiańskim tytoniem. Spożycie lobelii może wywoływać silne wymioty, mdłości i zawroty głowy i jest szczególnie niebezpieczne dla kobiet ciężarnych oraz małych dzieci. Jedynie lobelia rozdęta (L. inflata) bywa stosowana w ziołolecznictwie, ale i tutaj, jej potencjalne ryzyko dla zdrowia jest niebagatelne.

[madohora]

Rozmaitość lobelii jest naprawdę imponująca, co dla ogrodników może być tylko korzyścią – w zależności od pożądanego wyglądu zagonu możemy bowiem przebierać w barwach, pokrojach, a nawet wysokościach. Wieloletnie gatunki, takie jak lobelia wielka oraz lobelia szkarłatna ku podziwu potrafią dorastać bowiem nawet do 60-100 cm! Ta ostatnia, tak samo jak lobelia lśniąca, wyróżnia się przy tym dużymi kwiatami o krwiście czerwonej barwie, stanowiącej doskonały akcent na pełnym zieleni zagonie.

[madohora]

Ale i jednoroczna lobelia przylądkowa, bezwzględnie najpopularniejsza wśród ogrodników, może zaskakiwać wyjątkowymi odcieniami. Na uwagę zasługuje przede wszystkim wyraziście niebieski „Cambrigde Blue”, różowoczerwona „Miranda” czy biały „Schneeball”. Absolutną arystokratką w rodzinie jest natomiast hybrydowa lobelia okazała (L. x speciosa), która zachwyca szkarłatnymi kwiatami zebranymi w gęste kłosy i dorastającymi do 80 cm nad ziemią!

[madohora]

Najczęstsze pytania o lobelie
Kiedy sadzić lobelie?
Najlepiej wysiewać lobelie w domu od lutego do marca, a do gruntu lub donic wysadzać w połowie maja, po ustąpieniu przymrozków.
Jak podlewać lobelie?
Podłoże powinno być stale wilgotne. W czasie upałów rośliny wymagają podlewania nawet dwa razy dziennie.
Czy lobelie są wieloletnie?
Większość lobelii to rośliny jednoroczne, ale istnieją także gatunki bylinowe, np. lobelia wielka, lobelia szkarłatna czy lobelia lśniąca.
Jakie stanowisko lubią lobelie?
Najlepsze jest stanowisko słoneczne z możliwością lekkiego cienia. Roślina nie toleruje silnych wiatrów ani ulewnego deszczu.
Czy lobelia jest trująca?
Tak. Wszystkie części lobelii zawierają alkaloid lobelinę, który jest toksyczny i może powodować zatrucia.
Z czym łączyć lobelie w ogrodzie?
Lobelie świetnie komponują się z petuniami, niecierpkami, fiołkami, pelargoniami, rudbekiami, floksami czy margaretkami.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Godecje to gatunek, który spotkać jest coraz trudniej – a to wszystko dlatego, że botanicy zdecydowali się zmienić jego nazwę i miejsce w systematyce. Kwiaty, które dawniej zwano godecjami, a popularnie również azaliami letnimi czy marszawami, to dziś bowiem klarkie (Clarkia) – jednoroczne, obficie kwitnące rośliny z rodziny wiesiołkowatych, nazwane tak na cześć słynnego kapitana Clarka, biorącego udział w pionierskiej, amerykańskiej ekspedycji Lewisa i Clarka w 1806 r.

[madohora]

Współcześnie do rodzaju klarkii zalicza się około czterdziestu gatunków pochodzących w przeważającej części z Ameryki Północnej. Wśród nich kilka było dawniej wyodrębnionych w oddzielnym rodzaju godecji, m.in. klarkia wdzięczna (C. amoena), uprzednio określana mianem Godetia grandiflora. Niestety, w wielu dokumentach i poradnikach ogrodniczych nazewnictwo to nie zostało jeszcze ujednolicone, co często wprowadza w błąd przy zakupach.

[madohora]

To godecja wielkokwiatowa właśnie jest gatunkiem najchętniej uprawianym w przydomowych ogródkach i ozdobnych donicach. Przydomek „azalii letniej” jest poniekąd zasłużony, gdyż nietypowe kwiecie godecji przywołuje swoją zdobnością skojarzenia z uroczymi krzewami różanecznika. Dla wprawnego oka różnice są jednak oczywiste – godecja wielkokwiatowa nie jest krzewinką, choć jej łodygi są dość silnie rozgałęzione i nigdy nie drewnieje. Osiąga zazwyczaj ok. 40 cm wysokości, a gęste liście mają kształt lancetowaty lub eliptyczny. Same kwiaty są dość delikatne i bardzo często dwubarwne, łącząc tak piękne odcienie jak róż, biel, fuksja, czerwień, a nawet kolor lila czy łososiowy. Całkiem spore w rozmiarze – od 5 do 8 cm – nie tworzą jednak pęków, jak u azalii, ale rozkładają się dość równomiernie, za to z dużą intensywnością.

[madohora]

W języku angielskim klarkię wdzięczną nazywa się poetycko „Pożegnaniem wiosny” i, faktycznie, roślina zakwita w czerwcu i zdobi ogród aż do września. Jako ciekawostkę warto wspomnieć, że w rodzaju botanicznym godecje jest wiele innych uroczych gatunków, a niektóre z nich osiągają nawet 1,5 metra wysokości! Popularna w wielu krajach świata klarkia nadobna (C. pulchella) ma na przykład zupełnie inne, subtelne kwiecie o trójdzielnych płatkach, podczas gdy klarkia wytworna (C. unguiculata) swoją nietypową budową kwiatów przypomina egzotyczne storczyki! Ogromna różnorodność, jaką wyróżnia się godecja, pozwala na dobór odmian spełniających rozmaite oczekiwania i możliwości ogrodników. Wyłącznie od indywidualnego wyboru zależą właściwości fizyczne rośliny wyrastającej w ogrodzie lub donicy z zakupionych nasion.

[madohora]

Godecja wielkokwiatowa wymaga żyznej, próchniczej ziemi, najlepiej zasobnej w wapń, która nigdy nie wysycha. Powinna być ona jednak na tyle przepuszczalna, aby czasie gwałtownych ulew nie zatrzymywała wody – rośliny mogą wówczas obumrzeć. Bardzo istotny jest wybór sprzyjającego stanowiska, które musi zdecydowanie być słoneczne (idealnie z ekspozycją na południe lub zachód), osłonięte od wiatru, a idealnie również zadaszone. Rzęsiste deszcze potrafią bowiem poważnie uszkodzić delikatne kwiecie. Stąd dobre rezultaty przynosi uprawa klarkii w donicach umieszczonych na nasłonecznionych częściach tarasu. Z uwagi na fakt, że godecja wielokwiatowa jest łatwa w uprawie, jej nasiona można polecić początkującym ogrodnikom. O czym pamiętać, decydując się na jej zasadzenie?

[madohora]

Nasiona godecji można z czystym sumieniem wysiewać bezpośrednio do gruntu w drugiej połowie kwietnia. W ten sposób zaoszczędzamy sobie wiele pracy i zwiększamy szansę na sukces – rośliny te bardzo nie lubią być bowiem przesadzane. Tym niemniej, niecierpliwi ogrodnicy, którzy nie mogą doczekać się pięknych kwiatów, mogą przyspieszyć ich wykwit rozpoczynając uprawę w domu. W tym celu warto posłużyć się płaskimi pojemnikami wypełnionymi lekkim i luźno upakowanym substratem do kiełkowania.

[madohora]

Nasiona wysiewa się na powierzchnię ziemi, lekko dociskając, ale nie przykrywając ich podłożem, gdyż do kiełkowania potrzebują światła. W przypadku uprawy doniczkowej słabsze siewki można stopniowo eliminować, zostawiając silniejszym roślinom więcej miejsca na rozrost. Rośliny uprawiane w domu należy przy tym dość często wystawiać na świeże powietrze gdyż nadmiar ciepła potrafi im zaszkodzić.

[madohora]

Jeśli zależy nam na bardziej krzewiastym pokroju godecji, warto małe sadzonki uszczyknąć na samym wierzchołku. Przy ewentualnym przesadzaniu na zagon należy bardzo ostrożnie wyjmować młode roślinki z ziemi, tak, aby nie uszkodzić ich systemu korzeniowego. Pomiędzy poszczególnymi okazami warto zachować odstępy ok. 20 cm. Pierwsze kwiaty pojawiają się zwykle ok. 10 tygodni po wysiewie.

[madohora]

Dalsza uprawa godecji nie wymaga już większych zabiegów pielęgnacyjnych. Owszem, przekwitnięte kwiaty warto jest usuwać na bieżąco, aby wzmóc intensywność i długość kwitnienia. Poza tym trzeba zadbać już tylko o wodę i składniki odżywcze. Dlatego poszukując rośliny do uprawy na początku botanicznej przygody, zdecydowanie wato kupić nasiona niezależnie od tego, czy godecja wielkokwiatowa ma być sadzona w donicy, czy ogrodzie.

[madohora]

Pierwsze 90 dni po wysadzeniu jest kluczowe dla rozwoju godecji wielkokwiatowej, zwłaszcza jej systemu korzeniowego. W tym okresie należy szczególnie dbać o nawilżenie podłoża, podlewając je, gdy tylko zacznie wysychać. Dla optymalnych warunków wzrostu istotne jest również pozbywanie się chwastów wokół, które konkurują z siewkami o wodę i składniki odżywcze. Gdy rośliny się ustabilizują, podlewanie można nieco ograniczyć, pamiętając jednak, że klarkie w donicach i korytkach są bardziej wrażliwe na przesuszenie, a i te posadzone na zagonach mogą zacząć obumierać, jeśli opadów nie będzie wystarczająco dużo. Ogólnie rzecz biorąc, godecje, w przeciwieństwie do nas, preferują chłodniejsze i bardziej deszczowe wiosny oraz lata.

[madohora]

Tak, jak innym obficie kwitnącym gatunkom, godecją potrzebne jest też nawożenie. Większość źródeł poleca zastosowanie raz w miesiącu nawozów płynnych o obniżonym poziomie azotu, od momentu rozpoczęcia kwitnienia do jego zakończenia. Zaleca się stosowanie niewielkich porcji, ponieważ zbyt duża zawartość tego pierwiastka może prowadzić do niepożądanych skutków. Należy więc uważać, aby nie przekraczać dawek zaleconych przez producenta – nadmiar nawozu będzie bowiem stymulować rozwój liści raczej niż kwiatów. Należy więc uważać, aby nie przekraczać dawek zaleconych przez producenta – nadmiar nawozu będzie bowiem stymulować rozwój liści raczej niż kwiatów.

[madohora]

Godecje należą do roślin, które wyjątkowo łatwo uprawia się z nasion i jest to zarazem najlepszy sposób na ich aktywne rozmnażanie. Aby doczekać się własnego materiału siewnego należy przy tym pozwolić części kwiatom na całkowite przekwitnięcie i uformowanie torebek owocowych. Te zbiera się w całości we wrześniu, rozłupuje i wydobywa nasiona, które należy podsuszyć na papierowym ręczniku, z dala od bezpośrednich promieni słonecznych. Suche nasiona przechowujemy przez zimę w papierowej torebce, w chłodzie i bez dostępu wilgoci, a na wiosnę wysiewamy na docelowe zagony lub do donic. W odpowiednich warunkach domowe nasiona godecji mogą bez szkody przetrwać nawet 3 lata!
Ryzyko samosiewu przy torebkach owocowych pozostawionych do pęknięcia na roślinie jest stosunkowo niewielkie, bowiem większość młodych siewek nie przetrwa mroźnej zimy w gruncie.

[madohora]

Godecje jako rośliny jednoroczne nie potrzebują żadnej ochrony na zimę i zwykle obumierają same przy nastaniu pierwszych przymrozków. Są też odporne na większość szkodników, za wyjątkiem przędziorków i mszyc, które warto zwalczać klasycznymi preparatami insektobójczymi. Znacznie większym problem bywają jednak choroby gnilne korzeni, które bywają związane z nadmiarem wody w donicy bez drenażu oraz choroby grzybowe, takie jak mączniak wtórny, pojawiające się przede wszystkim na zbyt stłoczonych zagonach. Dlatego należy dopilnować, aby roślina była wolna od zbyt dużej wilgotności. Niektórzy ogrodnicy twierdzą, że regularny oprysk fungicydami jest dobrą formą kompleksowej profilaktyki i chronię godecje również przed rozwojem plamistości liści.

[madohora]

Godecje to piękne kwiaty letnie, które zasługują na wyeksponowane miejsce w ogrodzie. Najczęściej sadzi się je w skupiskach na rabatach kwiatowych, często w towarzystwie takich kolorowych gatunków jak róże, ostróżki czy naparstnice. Ze względu na swoją wysokość pasują one raczej do średniego piętra zagonu, choć mogą być wykorzystywane również jako obwódki.

[madohora]

Godecje wielkokwiatowe bardzo często wykorzystuje się również do różnobarwnych kompozycji doniczkowych, które następnie tworzą ozdobę parapetów, tarasów czy ganków. Nadają się również na kwiaty cięte – bardzo dekoracyjne, choć nieprzesadnie trwałe.

[madohora]

Uroda godecji stała się dla hodowców impulsem do tworzenia coraz to nowych odmian, które swoją dekoracyjnością wpisują się w najpopularniejsze trendy ogrodowe. Klarkia wdzięczna występuje więc dziś w formie kwiatów pojedynczych, półpełnych oraz pełnych, które mogą mieć charakter jednobarwny, jak np. ciemnoczerwona „Gloriosa” czy biała „Bride”, lub dwukolorowy. Do szczególnie wdzięcznych kultywarów należą pomarańczowo-czerwony „Orange Glory” oraz różowo-czerwony „Rembrandt” o pełnym kwieciu.

[madohora]

Ponadto na uwagę zasługują także niektóre odmiany klarkii wytwornej, których nasiona coraz częściej pojawiają się w ofercie sklepów ogrodniczych. Elegancka „Alba plena” o pełnych białych kwiatach, intensywnie różowy „Zauberin” czy wreszcie fioletowo-czerwony „Rubinkӧnig” to prawdziwe trofea florystyczne!

[madohora]

Gdzie sadzić tę roślinę? W jakich miejscach będzie optymalnie rosnąć?
Godecja rozwija piękne kwiaty w lokalizacjach z dużą ilością promieniowania słonecznego, które są zabezpieczone od intensywnych podmuchów wiatru oraz obfitych opadów deszczu, dlatego świetnie nadaje się do donicy.
Co stanowi największe zagrożenie dla tego gatunku?
Jeśli chodzi o uprawę, roślinie najbardziej szkodzi nadmierna wilgoć, więc należy unikać przesadnego podlewania i zapewnić odpowiedni drenaż, jeżeli uprawa ma charakter doniczkowy.
Jak wykorzystać ten gatunek w ogrodzie?
Dowolnie! Godecja wielkokwiatowa jest na tyle uniwersalna, że warto zdecydować się na jej nasiona niezależnie od tego, czy będzie rosła na rabacie, obok większych krzewów, w alejkach czy gdziekolwiek indziej.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Wrotycz pospolity zwalcza pasożyty, odstrasza muchy, komary i kleszcze. Był powszechnie stosowany przez nasze prababcie i babcie. Współcześnie, wrotycz pospolity ze względu na swój skład chemiczny, uznawany jest za zioło niebezpieczne. Dlaczego roślina ta budzi takie kontrowersje?

[madohora]

Wrotycz pospolity (Tanacetum vulgare), nazywany także mlecznicą, piżmem, wrotyczem swojskim, to popularna bylina z rodziny astrowatych. Występuje w Europie, na Syberii, w Azji. Z racji tego, że nie jest wymagającą rośliną, wrotycz pospolicie występuje w Polsce porastając tereny nizinne, głównie nieużytki rolne, zarośnięte pola, miedze, pobocza torów kolejowych i dróg.

[madohora]

Mlecznica to roślina wieloletnia, której łodygi mogą dorastać do 1,5 m wysokości. Ma mocne korzenie, rozgałęzione kłącze i sztywne łodygi, które porastają ciemnozielone, pierzaste liście. Łodygi na górze są uwieńczone baldachokształtnym kwiatostanem. Kwiaty ułożone w koszyczki mają barwę ciemnożółtą. Wrotycz pospolity kwitnie od lipca do września. Owocem jest brunatnoszara niełupka, długości do 2 mm, z bardzo krótkim rąbkiem kielichowym. Wrotycz pospolity wydziela intensywny, kamforowy zapach.

[madohora]

W ziołolecznictwie wykorzystuje się praktycznie całą roślinę. Zbierane są głównie koszyczki kwiatowe i zielone części wrotyczu pospolitego. Kolekcjonuje się je na początku kwitnienia (od połowy lipca do września), ścinając nożem lub nożyczkami. Koszyczki kwiatowe najlepiej suszyć w temperaturze powyżej 35 st. C, wtedy zachowują swój naturalny kolor i zapach. Wysuszone części zioła przechowujemy w szklanym słoiku, poza zasięgiem dzieci.

[madohora]

Wrotycz pospolity zawiera olejki eteryczne, flawonoidy, garbniki, gorycze (β-tujon, izotujon), kwasy organiczne, monoterpenoidy oraz dużą zawartość potasu. Lecznicze działanie przypisuje się głównie obecności β-tujonu, a także laktonom seskwiterpenowym, które również wpływają na aktywność surowca.

[madohora]

Wrotycz pospolity przed wiekami był cenionym surowcem zielarskim, stosowanym zarówno zewnętrznie jak i wewnętrznie. Mlecznica wykorzystywana była w medycynie średniowiecznej. Św. Hildegardy. Mniszka zalecała stosować go przy katarze czy jako środek pobudzający krwawienie miesięczne. Medycyna ludowa wrotycz pospolity wykorzystywała głównie w walce z pasożytami układu pokarmowego, przede wszystkim w leczeniu owsicy i glistnicy.

[madohora]

Ziele wrotycza stosowano w zaburzeniach żołądkowych, a stosowany zewnętrznie pomagał przy bólach reumatycznych i przy naciągniętych ścięgnach. Wrotycz pospolity używano także w leczeniu trudno gojących się ran, zwichnięć, ale także przy histerii, zaburzeniach menstruacyjnych, czy przeziębieniu. Nasze babcie i prababcie wieszały wysuszone ziele wrotyczu pospolitego w szafach, by odstraszyć mole i pluskwy. Z kolei Norwegowie serwowali wrotycz pospolity zapiekany w cieście osobom, które narzekały do chroniczny ból zębów. Dla niektórych nacji wrotycz pospolity miał tez znaczenie magiczne. W Bretanii napój na bazie wrotyczu pospolitego miał chronić przed złymi czarami i demonami. Co ciekawej, wonne liście wrotyczu pospolitego umieszczano w modlitewnikach protestanckich, by ich kamforowy, intensywny aromat pobudzał wiernych do gorliwej modlitwy i chroniły przed zaśnięciem podczas nudnych kazań pastorów.

[madohora]

Obecnie surowiec, jak i jego przetwory straciły znaczenie w lecznictwie. Od kiedy odkryto, że tujon posiada strukturę zbliżoną do kanabinoli zawartych w konopiach i negatywnie wpływa na nasz układ nerwowy, roślinę tę uznano za silnie trującą i całkowicie zaprzestano jej wewnętrznego stosowania. Reguluje to rozporządzenie (WE) NR 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. Według dyrektywy wrotycz pospolity nie może znajdować się w mieszankach ziołowych przeznaczonych do stosowania wewnętrznego, a w preparatach farmakologicznych jego ilość musi być jasno określona, a skład wyszczególniony na opakowaniu. Nie ma natomiast zakazu sprzedaży ziela wrotycza pospolitego dla zastosowania zewnętrznego. Dlatego można go jedynie spotkać w mieszankach ziołowych, stosowanych zewnętrznie przeciw wszom i świerzbowcom.

[madohora]

Czy Unia Europejska ma rację, wpisując wrotycz pospolity na listę ziół niebezpiecznych? Niektórzy uważają, że rośliny lecznicze, w odpowiednich dawkach i odpowiednio przygotowane nie stwarzają zagrożenia dla naszego zdrowia

[madohora]

Niebezpieczny tujon

Występujący we wrotyczu pospolitego tujon negatywnie wpływa na nasz układ nerwowy, dlatego roślinę tę uznano za silnie trującą i całkowicie zaprzestano jej wewnętrznego stosowania. Wrotycz pospolity stosuje się w mieszankach ziołowych, stosowanych zewnętrznie przeciw wszom i świerzbowcom

[madohora]

…Wyciągi z wrotyczu pospolitego działają przeciwrobaczo, przeciwgrzybiczo, przeciwwirusowo, przeciwbakteryjnie, pierwotniakobójczo, wykrztuśnie, tonizującą i wzmacniająco, silnie żółciopędnie, napotnie (bardzo silnie), przeciwgorączkowo, moczopędnie, nasennie (silnie), uspokajająco, (bardzo efektywnie), przeciwbólowe, przeciwobrzękowo, przeciwzapalnie, nasercowo (zwiększają siłę skurczu mięśnia sercowego i zwalniają rytm serca), rozkurczowo, odtruwająco; wzmagają produkcję śliny, soku żołądkowego, trzustkowego i jelitowego; pobudzają apetyt i regulują trawienie; wpływają na gospodarkę hormonalną; regulują miesiączkowanie i metabolizm…” ‒ przekonuje dr Henryk Stanisław Różański. Wrotycz pospolity zwiększa też odporność organizmu na zakażenia. Świetnie sprawdza się w walce problemami skórnymi, a nawet chorobami autoimmunologicznymi czy nowotworami.

[madohora]

Zdaniem dr Różańskiego sporo składników wrotyczu pospolitego jest stosowanych w lecznictwie w formie nowoczesnych preparatów. Jednak uzyskiwane są one z roślin egzotycznych, przez co leki te są bardzo drogie. Z kolei wrotycz jest pospolitym chwastem, więc jest za darmo…

[madohora]

Oczywiście, dr Henryk Stanisław Różański ostrzega także przed skutkami przedawkowania preparatów na bazie wrotyczu pospolitego. Nadmierne spożycie przetworów wrotyczowych objawia się nudnościami, wymiotami, biegunką, wzdęciami, poceniem się (lejący się pot), częstomoczem i charakterystycznym biciem serca. Przy większych dawkach mogą pojawić się zawroty głowy, krwiomocz, skurcze mięśni oraz utrata świadomości. Szczególnie niebezpieczne jest spożywanie nalewek i wyciągów alkoholowych z wrotycza pospolitego, gdyż tujon rozpuszcza się w alkoholu. Wrotycz pospolity powoduje poronienie i przenika do mleka, dlatego zakazany jest dla kobiet w ciąży i karmiących piersią.

[madohora]

Stosowanie wrotycza pospolitego wewnętrznie niesie ryzyko wystąpienia zaburzeń układu nerwowego. Nie ma natomiast przeciwwskazań co do zastosowania zewnętrznego. Wrotycz pospolity wydziela charakterystyczny zapach, przypominający kamforę, w związku z tym może być stosowany w celu odstraszania much, komarów, kleszczy, mrówek i innych owadów. Bukiet z liści wrotyczu pospolitego powieszony w pokoju tradycyjnie odstrasza muchy. Z mlecznicy można przygotować stosowany na skórę repelent. Wystarczy zaparzyć ziele i ostudzonym naparem spryskać ciało.

[madohora]

Wrotycz pospolity jest ziołem, które wykazuje wiele właściwości leczniczych. Preparaty na bazie wrotycza pospolitego działają przeciwgrzybiczo, przeciwwirusowo, przeciwbakteryjnie, pierwotniakobójczo, przeciwgorączkowo, moczopędnie. Stosowane zewnętrznie chronią przed komarami, meszkami i kleszczami. Jednak wrotycz pospolity należy stosować rozsądnie i z umiarem, a w niektórych przypadkach (ciąża i karmienie piersią) należy zioła unikać. Zioła o silnym działaniu, wymagają wiedzy i ostrożności, a najlepiej ‒ konsultacji specjalisty. Jak mawiał niemiecki lekarz i przyrodnik Paracelsus:

[madohora]

„Wszystko jest trucizną i nic nie jest trucizną, bo tylko dawka czyni truciznę”

[madohora]

Wrotycz – najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czy wrotycz pospolity jest trujący?
Tak. Wrotycz pospolity zawiera tujon – związek o silnym działaniu toksycznym, który może uszkadzać układ nerwowy. Dlatego obecnie odradza się jego stosowanie wewnętrzne.
Czy można stosować wrotycz pospolity wewnętrznie?
Nie. Wewnętrzne stosowanie wrotyczu jest zakazane w Unii Europejskiej, ponieważ niesie ryzyko poważnych zatruć i działań niepożądanych.
Na co pomaga wrotycz pospolity?
Tradycyjnie był używany przeciw pasożytom, przy bólach reumatycznych, trudno gojących się ranach czy zaburzeniach trawienia. Obecnie stosowany jest wyłącznie zewnętrznie – głównie jako środek odstraszający owady i w ekologicznej ochronie roślin.
Jak stosować wrotycz na komary i kleszcze?
Można przygotować napar z ziela wrotyczu i spryskać nim skórę lub powiesić suszone bukiety w domu. Charakterystyczny zapach rośliny skutecznie odstrasza owady.
Czy wrotycz pospolity można stosować w ciąży?
Nie. Wrotycz jest przeciwwskazany dla kobiet w ciąży i karmiących, ponieważ może wywołać poronienie, a jego związki przenikają do mleka matki.
Jak zrobić gnojówkę z wrotyczu pospolitego?
1 kg liści należy zalać 10 litrami wody i odstawić na 14–20 dni, codziennie mieszając. Po zakończeniu fermentacji gnojówkę rozcieńcza się w proporcji 1:15 i stosuje do oprysku roślin przeciw szkodnikom.
Dlaczego wrotycz budzi kontrowersje?
Ponieważ z jednej strony posiada wiele właściwości leczniczych, a z drugiej zawiera toksyczny tujon, który w nadmiarze może powodować zatrucia, skurcze mięśni i uszkodzenia układu nerwowego

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Dalia

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Szarotka

[madohora]

Szarotka

[madohora]

Okno pełne kwiatów

[madohora]

Odwar z ziela wrotyczu pospolitego wykorzystuje się do ekologicznego zwalczania stonki ziemniaczanej, a także mszyc. W ochronie roślin ogrodowych pomoże wrotyczowa gnojówka, którą przyrządza się na bazie świeżych liści. By ją przyrządzić trzeba zalać 1 kg pociętych liści 10 litrami wody i odstawić na 14-20 dni. Taką miksturę należy codziennie przemieszać. Kiedy gnojówka przestanie się pienić, rozcieńczamy ją w stosunku 1: 15 z wodą i tak przygotowaną miksturą, spryskujemy rośliny.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

DLA MNIE NAJDZIWNIEJSZA DEKORACJA NA WYSTAWIE KWIATÓW

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Jeżeli chcesz się pobawić, to ułóż kwiatowe puzzle



puzzle.ekologia.pl/Puzzle_uzytkownikow/187_Rosliny/3210_Kwiaty/graj/#puzzel

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora2]

[madohora]

Może mi się w tym roku uda

[madohora]

WYSTAWA KWIATÓW W PARKU ŚLĄSKIM - Radio Katowice - 08.06.2014

[madohora]

W Kapeluszu już jej nie ma
Więc wypada w domu drzemać
Powiedzieć to muszę
Była przed Kapeluszem
Ale jakoś sobie nie mogę wyobrazić
Jak tam na takiej wystawie łazić

[madohora]

Ostatnio było tylko kilka stoisk na zewnątrz, nie za ciekawie.

[madohora]

Och chętnie bym się wybrała
I kwiaty pooglądała

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Ja wystawy kwiatów lubię
Zwłaszcza jak się gdzieś zagubię

[madohora]

Dawno nie byłam

[madohora]

Dawno nie byłam

[madohora]

Ja dwa słowa tylko powiem
Kiedyś to były wystawy kwiatów w Chorzowie

[madohora]

Ja nie wiem co ty powiesz na to
Kiedyś to były wystawy kwiatów
I powiedzieć też to muszę
Tęsknię za starym kapeluszem

[madohora]

[madohora]

Teraz przegapiłam ale ostatnia na której byłam jakoś mnie nie zachwyciła. To była bardziej wystawa przemysłowa, promująca sprzęt ogrodniczy i maszyny niż wystawa kwiatów. Nie mam na myśli nic złego ale w moim odczuciu to była profesjonalna wystawa dla ogrodników czy rolników niż dla przeciętnego zjadacza chleba i też dlatego przegapiłam tegoroczne. Ja mam trochę inne, bardziej przyziemne oczekiwania. Ja chcę oglądać "powódź kwiatów" a nie kosiarki))
No i co ważne, chciałabym kupić jakieś kwiaty do domu a nie do ogródka czy ogrodu.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Zawsze byłam tyle tylko powiem
Na wystawie kwiatów w Chorzowie

[madohora]

[madohora]

Teraz te wystawy zamieniły się bardziej w targi przemysłowo - handlowe