WIEŻE CIŚNIEŃ

[madohora]

Łochów, miasto w województwie mazowieckim, posiada kolejową wieżę ciśnień. Historia kolei w mieście Łochów sięga roku 1862, kiedy to miejscowość uzyskała połączenie z okolicznymi miastami wchodzącymi w skład Królestwa Polskiego. Do obsługi parowozowni wzniesiono na początku drewnianą wieżę ciśnień. Nie wiadomo jak długo w takiej formie wieża stała. Następna wzmianka w historii wieży ciśnień informuje, o budowie ceglanej wodnej wieży w roku 1954. Nowa wieża ciśnień została wybudowana na planie sześciokąta. Posiada ceglany trzon, dodatkowo wzmocniony przyporami nośnymi z żelbetu. Podobne wzmocnienia ma głowica wieży, pola miedzy przyporami wypełnione są cegłą i tynkiem lub betonem.

[madohora]

Modlin - dzielnica miasta Nowego dworu Mazowieckiego, posiada trzy wieże ciśnień. Miejscowość słynie również z znanej na całym świecie - Twierdzy Modlińskiej. Twierdza w Modlinie jest kompleksem wojskowo-obronnym, wybudowanym z polecenia Napoleona Bonaparte, w roku 1806. Obiekt w późniejszych latach był przebudowany. Kompleks posiada liczne umocnienia i wały obronne. A także wieże i koszary wybudowane z czerwonej cegły.

[madohora]

Druga, kolejowa wieża ciśnień w Modlinie.

Wodna wieża została wybudowana na planie sześciokąta, z czerwonej cegły i następnie lico muru, zostało pokryte tynkiem. wieża ciśnień składa się z wysokiej podstawy z wejściem do środka, trzonem ujętym gzymsami i głowicą z otworami okiennymi, zwieńczonymi krenelażem. Wieża ciśnień położona jest przy prawym brzegu rzeki Narwi. wieża ciśnień pozwalała na uzupełnienie w wodę lokomotyw.

[madohora]

Garwolin - miasto leżące w województwie mazowieckim, Kolej pojawiła się w Garwolinie w sierpniu 1877 roku. Kolejowa wieża ciśnień pochodzi jednak z późniejszego okresu. Wieża ciśnień została wybudowana na planie ośmiokąta, posiada wysoki cokół, wsparty przyporami. Trzon wieży ciśnień zwieńczony został gzymsami, natomiast głowica wieży, ma zawieszony wykusz. Całość kończy dach stożkowy z blachy.

[madohora]

Pionki - miasto leżące w województwie mazowieckim, posiada zakładową wieżę ciśnień, mieszczącą się na terenie elektrociepłowni byłego " Pronitu "przy ulicy Przemysłowej. Zakład zajmował się tworzywami sztucznymi i został otwarty w roku 1923. Możliwe, że w tym roku, została wybudowana również wieża ciśnień. Wieża ciśnień została wybudowana na planie ośmioboku. Składa się z przypór, trzonu, masywnej głowicy i galeryjki z oknami. Na dachu wieży znajduje się lukarnia.

[madohora]

Inicjatorem budowy wieży ciśnień był Rosjanin Selerok Cherson z Moskwy, który otrzymał zgodę od władz rosyjskich, na budowę wieży w Płocku, pod koniec XIX wieku. Wieża ciśnień została wybudowana w roku 1894. Wieża ciśnień została wzniesiona na planie ośmioboku i w całości jest wybudowana z czerwonej cegły. Wodna wieża została zaprojektowana w stylu neorenesansowym.

[madohora]

Pruszków - miejscowość leżąca w województwie mazowieckim, posiada kolejową wieże ciśnień. Obiekt został wybudowany w latach 40-tych, podczas okupacji niemieckiej przez organizację Todta ( niem. Organisation Todt, OT ). Wieża ciśnień w swojej architekturze, nawiązuje do średniowiecznych warowni i jest jednym z niewielu obiektów, wybudowanych w Polsce, w stylu niemieckiej, nowej architektury, modnej w III Rzeszy. Wieża ciśnień posiada wysokość 28,7 metrów i została wybudowana na planie kwadratu, z czerwonej cegły. W dolnych partiach podstawy wieży, znajdowała się przepompownia. Wieża ciśnień wybudowana została z czerwonej cegły. Całość wieńczy czterospadowy dach.

[madohora]

Wodna wieża została wzniesiona na planie koła o średnicy 12 metrów. Cokół wieży został wybudowany z boniowanego kamienia. Wieża posiada portal wejściowy, zwieńczony szczytem trójkątnym. Trzon wieży oddzielony został od głowicy okrągłym gzymsem z zadaszeniem. Całość wieńczy balustrada, służąca jako taras widokowy.

[madohora]

Stalowa wieża ciśnień pochodząca z lat 20-tych XX wieku. składa się ze smukłej podpory i sześciokątnej głowicy ze zbiornikiem na wodę.

[madohora]

Kolejowa wieża ciśnień w Sochaczewie, mieście lezącym w województwie mazowiecki. Obiekt został wybudowany w 1921 roku. Wodna wieża posiada cokół, podporę i głowicę. Na elewacji wieży zawieszony został ozdobny wykusz.

[madohora]

W Wierzbicy, miejscowości leżącej w województwie mazowieckim, na terenie dawnej cementowni " Przyjaźń ", jest wybudowana, w latach 50-tych, XX wieku - zakładowa wieża ciśnień. Obiekt wzniesiony został z czerwonej cegły, na planie koła i składa się z cokołu, trzonu z oknami i głowicy, wspartej na przyporach. Do lica muru przyczepiony jest wykusz, o prostopadły, i horyzontalnym rzucie. Wieża ciśnień zwieńczona jest zadaszeniem w kształcie niskiego stożka z iglicą.

[madohora]

Adamowice - wieś położona w województwie łódzkim, posiada kolejową wieżę ciśnień, wybudowaną blisko torów, kolei łączącej Kutno - Ozorków z Łodzią. Wieża ciśnień wybudowana została z czerwonej cegły, następnie lico muru zostało pokryte tynkiem. Wieża ciśnień została zaprojektowana na planie koła. Posiada wysoki kamienny ( kamień granitowy )cokół z wejściem do wnętrza wieży. Masywny trzon, zwieńczony gzymsem w kształcie machikułu, podpiera monumentalną głowicę wieży ciśnień. Fasada budynku ma zawieszony wykusz. Całość wieńczy zadaszenie z balustradą i dodatkowym pomieszczeniem z oknami.

[madohora]

Kolejowa wieża ciśnień w Głownie, mieście leżącym w województwie łódzkim, ściśle jest powiązana z budową linii kolejowej w roku 1903, należącej niegdyś do Kolei Warszawsko - Kaliskiej. Wieża ciśnień została wzniesiona na planie sześciokąta i w całości wybudowana jest z czerwonej cegły. Wieża ciśnień reprezentuje styl neorenesansowy, dość powszechnie naśladowany na przełomie XIX i XX wieku.

[madohora]

Kolonia Zawady, wieś położona w województwie łódzkim, posiada kolejową wieżę ciśnień, należącą do stacji kolejowej, w Chociw Łaski. Wieża ciśnień pochodzi z okresu budowy kolei i stacji w latach 1925 - 1933. Wieża ciśnień z kształtu przypomina inne wieże ciśnień, wybudowane w stylu neobarokowym. Wieża ciśnień została wybudowana na planie sześciokąta, z czerwonej cegły i następnie lico muru, zostało pokryte tynkiem. Obiekt posiada piękny wykusz, wkomponowany miedzy trzonem, a głowicą.

[madohora]

W Kutnie, miejscowości leżącej w województwie łódzkim, na terenie Zakładów Przemysłu Spirytusowego "Polmos", mieszczących przy ulicy Doktora Stefana Kopcińskiego, stoi wybudowana z płyt stalowych, smukła wieża ciśnień. Woda tłoczona była za pomocą pomp, zbiornika wieżowego z okolicznych ujęć wodnych.

[madohora]

Elewacja wieży ozdobiona jest gzymsami miedzy kondygnacyjnymi, okiennymi, fryzami, wykonanych z czerwonej cegły.

[madohora]

Zakładowa wieża ciśnień na terenie Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w Łowiczu, przy ul. Przemysłowej

Obiekt został wybudowany w roku 1971 i składa się ze stalowego trzonu i wykonanej ze stalowych płyt głowicy.

[madohora]

Wieża ciśnień w Ostrowie, miejscowości leżącej w województwie łódzkim jest obiektem kolejowym. wieża ciśnień mieści się w bliskiej okolica stacji PKP, należącej dawniej do Kolei Warszawsko-Bydgoskiej. Kolejowa wieża ciśnień w Ostrowie została wybudowana w roku 1891, posiada zbiornik o pojemności 150 m3 wody. Wieża ciśnień jest wybudowana z czerwonej cegły, na planie kwadratu i składa się z trzonu i większej głowicy. Lico trzonu wieży ciśnień posiada liczne zdobienia w formie fryzów i gzymsów, wykonanych z czerwonej cegły. Całość wieńczy dwuspadowy dach.

[madohora]

Zakładowa wieża ciśnień przy ulicy Ogrodowej w Częstochowie.

Wieża ciśnień stanowi narożną część jednej z hal produkcyjnych. Posiada otynkowany trzon i głowicę, zaprojektowaną na planie kwadratu i wybudowaną z czerwonej cegły. Wieża posiada zbiornik mogący pomieścić 100 m3 wody. zakłady zapałek jak i wieża ciśnień powstały w roku 1882.

[madohora]

W Herbach, miejscowości leżącej w województwie śląskim, zachowały się do dnia dzisiejszego kolejowe wieże ciśnień. Zabytki związane są z historią kolei w Herbach, które zostały ukończone w latach 1901 - 1903.

[madohora]

Kłobuck - wieża ciśnień

Wodociągowa wieża ciśnień w Kłobucku, miejscowości leżącej w województwie opolskim, została wybudowana w XX wieku. Wieża ciśnień zapewniała odpowiednie ciśnienie wody, w miejskich wodociągach. Wieża ciśnień zbudowana jest z trzonu i zbiornika, następnie pokryta została falistą blachą.

[madohora]

Krzepice - wieża ciśnień

Kolejowa wieża ciśnień w Krzepicach, mieście położonym w województwie śląskim, została wybudowana w roku 1926, w stylu neobarokowym. Obiekt został wzniesiony na planie sześciokąta i w całości wybudowany z czerwonej cegły i wzmocniony żelbetonową konstrukcją. Wieża ciśnień posiada wysoką podstawę wykonaną z kamienia. Trzon pokryty tynkiem. Głowicę ze zbiornikiem wodnym oraz zawieszony na fasadzie wykusz. Całość wieży ciśnień wieńczy dach z wieżyczką.

[madohora]

Kolejowa wieża ciśnień przy ulicy Dworcowej w Lublińcu.

Obiekt został wzniesiony w stylu neorenesansowym, na planie sześciokąta i w całości pokryty jest czerwoną cegłą. Lico muru ozdobione jest różnymi detalami architektonicznymi, wykonanymi z czerwonej cegły: fryz, gzyms lizena. wieże ciśnień ozdabiają okrągłe okna z gzymsem zlicowanym z murem. sprawny jest również wodomierz, pokazujący stan wody w zbiorniku.

[madohora]

W starej fabryce produkowano dynamit, proch strzelniczy, granaty, pociski do haubic. Firma również dostarczała Rosji materiały, potrzebne do prowadzenia wojny z Japonia, co w efekcie miało wpływ na dalszy rozwój fabryki.

[madohora]

Mysłowice - wieża ciśnień

Wieża ciśnień należąca, do jednych z najbardziej uprzemysłowionych miast, leżących w województwie śląskim -Mysłowic, pochodzi z końca XIX wieku. Obecnie obiekt został rozebrany, pierwotnie mieścił się przy ulicy Oświęcimskiej w Mysłowicach. Ze starych zdjęć można wywnioskować, ze wieża posiadała zbiornik typu Intze, ze stalową, połączoną podstawą, opartą na ceglanym trzonie. Wieża wybudowana była z czerwonej cegły. Lico muru zdobił cementowy gzyms, wsparty na ceglanych konsolach. Wieża ciśnień posiadała również portal wejściowy, zwieńczony szczytem schodkowym.

[madohora]

Pszczyna - wieża ciśnień
W XIX wieku, Przyczyna ( niem. Pless ) podążała drogą rozwoju gospodarczego i przemysłowego. Wybudowano na terenie miasta kopalnie, huty, fabryki i elektrownie. W 1870 r. ukończono budowę linii kolei żelaznej Katowice-Pszczyna. W 1844 r. wybudowano nowy gmach szpitala, w 1868 r. powstała gazownia. Wszystkie te nowo powstałe obiekty, tak jak sektor przemysłowy potrzebowały do swojego funkcjonowania świeżej, czystej, przefiltrowanej wody, pod odpowiednim ciśnieniem. Temu zadaniu miała sprostać nowa sieć wodociągowa z pierwszą w Pszczynie wieżą ciśnień, która została ukończona w roku 1893. Wieża ciśnień opierała swoje działanie, na prostych prawach grawitacyjnych. Woda ze studni gruntowych była tłoczona pompami do zbiornika wieżowego, a następnie poprzez rurociągi, płynęła do odbiorców.

[madohora]

Skoczów - wieża ciśnień
Skoczów ( dawniej - niem. Skotschau, cz. Skočov ), miejscowość położona w województwie śląskim. Miasto jest bogate w liczne zabytki oraz posiada, wiekową wieże ciśnień.

[madohora]

Tarnowskie Góry - wieża ciśnień

Kolejowe wieże ciśnień na terenie starej lokomotywowni w Tarnowskich Górach. Pierwszy obiekt zbudowany na planie graniastosłupa sześciokątnego i w całości jest pokryty czerwoną cegłą. Elewacja kolejowej nieruchomości składa się z :

[madohora]

[madohora]

Zakładowa wieża ciśnień przy ulicy Reja w Sosnowcu

Mieszcząca się na terenie dawnej kopalni " Kazimierz ", wieża ciśnień wchodzi w skład kompleksu budynków, należących do dawnej kopalni. Obiekt został wytyczony na planie kwadratu i wybudowany z cegły ceramicznej. Trzon wieży ciśnień, posiada cofnięty ryzalit z oknami i zwieńczony gzymsem nadokiennym zlicowanym z murem. Elewacja wieży ciśnień jest 3-osiowa. Głowica wieży osadzona jest na machikułach. Obiekt posiada wysokość 40 metrów i posiadał zbiornik, o pojemności 40 m3 wody.

[madohora]

[madohora]

Wysokość konstrukcji również jest wysoka, wynosi około 40 metry. Cały kompleks szpitalny razem z wieżą ciśnień wpisany jest do rejestru zabytków. Wieża ciśnień wyrasta z pięknego pejzażu sielskiej architektury, która każdy chciałby zobaczyć wypoczywając na wsi. Nieruchomości zręcznie ozdabiane czerwoną cegłą , pruskim murem oraz spadzistym dachem nadają budynkom średniowieczny charakter. Sama wieża ciśnień wyrasta wysoko w niebo i na tle okolicznych nieruchomości wygląda strzeliście i defensywnie.

[madohora]

Powyższe rozwiązanie nadaje konstrukcji budowlanej dodatkowych atutów funkcjonalnych. Oczywiście podstawa wieży posiada pochylone zadaszenie, chroniące przed deszczem lico ściany obiektu, które fantastycznie zostało udekorowane w postaci ceglanych fryzów i pasów z bardziej wypalonej cegły. Ornamenty dodają wieży ciśnień statyczności i podkreślają neorenesansową architekturę przełomu XIX i XX wieku.

[madohora]

Poraj - wieża ciśnień

Kolejowa wieża ciśnień w miejscowości Poraj ( leżącej w województwie śląskim ), została wybudowana na planie kwadratu. Elewacja wieży jest 3-osiowa, wykonana z czerwonej cegły, następnie pokryta tynkiem. Wieża ciśnień zakończona jest dwuspadowym dachem i mieści się przy ulicy Kolejowej.

[madohora]

Dworzec kolejowy w Zwardoniu położony jest na wysokości 686 m n.p.m. Budynek został wybudowany na planie prostokąta, z czerwonej cegły, następnie lico muru zostało pokryte tynkiem. Elewacja stacji kolejowej jest 4-osiowa, z wejściem do wewnątrz w osi 2 i 3. Obiekt posiada trzy kondygnacje, oddzielonymi betonowymi gzymsami. Fasada główna posiada dodatkowe zdobienia, w postaci gzymsów nadokiennych, boniowanych kamieni, na narożach. Całość dworca wieńczy drewniany dach mansardowy.

[madohora]

B a u d e r W a s s e r l e i t u n g A d o l f s c h a c h t - K ö n i g s h ü t t e . —
W ährend diese Vorarbeiten für eine allgemeine Wasserversorgung des ober-
schlesischen Industriebezirks vorgenommen wurden, war der Wassermangel
daselbst, verstärkt durch eine Reihe trockener Sommer, immer fühlbarer
geworden. Namentlich machte er sich in der Stadt Königshütte und deren
Umgebung bemerkbar. Um dem daselbst herrschenden Notstand zu steuern,
hatte der Bergfiskus zwar die im Freundschaftsschacht der Königsgrube zu Tage gehobenen Wasser der Stadt zur Speisung der vorhandenen Wasser-
leitungen zur Verfügung gestellt, doch war diese Maßnahme nur als vorläufig
gedacht, da sich die Notwendigkeit ergab, den Schacht wieder dem Betriebe
nutzbar zu machen. Infolge des in Königshütte zu einer Entscheidung drän-
genden Notstandes konnte m it der Wasserversorgung der Stadt auf das Zu-
standekommen der allgemeinen Wasserversorgung von Zawada her nicht ge-
w artet werden; es wurde vielmehr der Bau einer besonderen Wasserleitung
nach Königshütte beschlossen und hierfür die Verwendung des in dem Tiefen
Friedrichstollen des Königlichen Blei- und Silbererzbergwerks Friedrich bei
Tarnowitz vorhandenen Wassers ins Auge gefaßt. Das Wasser sollte in dem
etwa 3 km südlich von der Stadt Tarnowitz gelegenen Glückhilfschacht durch
eine Pumpe zu Tage gehoben und alsdann in das Gebiet von Königshütte ge-
leitet werden. Dieser Plan erfuhr insofern eine Änderung, als später nicht der
Glückhilfschacht, sondern der etwa 1 km östlich von ihm gelegene Adolfschacht
der Friedrichsgrube zur Wasserhebung benutzt wurde. Der Bergfiskus hatte an der Wasserversorgung von Königshütte und der benachbarten Ortschaften
aus dem Grunde ein besonderes Interesse, weil das Versiegen der Brunnen
daselbst in der Hauptsache auf den staatlichen Bergbau zurückgeführt wurde.
Hierzu kam, daß das Königliche Steinkohlenbergwerk König selbst lebhaft
unter dem Mangel an gutem Wasser für Kesselspeisezwecke litt, da
ihm hierfür nur das durch Kalk entsäuerte und stark gipshaltige Gruben-
wasser zur Verfügung stand; die Folge dieses schlechten Kesselspeisewassers
waren häufige Betriebsstörungen.
Die Kosten der W asserleitung
Adolfschacht—Königshütte wur-
den aus diesem Grunde völlig
auf die Fonds der staatlichen
Bergverwaltung übernommen.
In den E tats der Berg-, H ütten-
und Salinenverwaltung für die
Jahre 1882 bis 1885 wurden für
die Ausführung des Projekts ins-
gesamt 696 000 M bewilligt. Ehe
man an die Ausführung ging,
nahm man umfangreiche Messun-
gen und Untersuchungen der
Wasser des Tiefen Friedrich-
stollens vor. Diese ergaben, daß
die Menge der Stollenwasser stark
wechselte und je nach der Jah ­
reszeit und den W itterungsver-
hältnissen zwischen 12 und 25 cbm
in der Minute schwankte; auch
erwies sich das Wasser nicht
immer frei von organischen Bei-
mengungen, die auf den Betrieb der Friedrichsgrube zurückgeführt werden
m ußten. Es wurde daher auf die Verwendung des Stollenwassers ver-
zichtet und, um ein einwandfreies und beständiges Wasser zu erhalten,
in der Zeit von Juli 1884 bis April 1885 in dem neben dem Adolfschacht ge-
legenen Maschinenschacht ein Bohrloch gestoßen, durch das reichlich Wasser
erschlossen wurde. Infolgedessen konnte bereits am 18. Oktober 1884 die
Leitung Adolfschacht—Königshütte in Betrieb genommen werden. Da die
Zuflüsse dieses Bohrlochs jedoch bald nicht mehr ausreichten, wurde in den
Jahren 1887 bis 1888 ein zweites Bohrloch neben dem Adolfschacht nieder-
gebracht, durch das nahezu 6 cbm Wasser in der Minute erschlossen wurden.
Die Leitung Adolf schacht — Königshütte führt über Neu-Repten, Städ-
tisch-Dombrowa, Beuthen, Hohenlinde nach Künigshütte und besitzt bis Hohenlinde eine lichte W eite von 350 mm. In Mittel-Lagiewnik (jetzt Hohen-
linde) wurde ein W asserturm von 500 cbm Inhalt errichtet; die Oberkante
des Behälters liegt bei + 319 m N. N. Vom W asserturm bis nach Königshütte
erhielt die Leitung eine W eite von nur 300 mm. Zunächst versorgte sie lediglich
die Stadt K önigshütte nebst den dazu gehörigen Kolonien und die Schacht-
anlagen des Königlichen Steinkohlenbergwerks König. In den folgenden Jahren
wurde sie alsdann nach Süden bis Ober- und Nieder-Heiduk (jetzt Bismarck-
hütte) und Schwientochlowitz und nach Osten bis Chorzow und Wenzlowitz
verlängert; auch die Ortschaften Ober- und Mittel-Lagiewnik (jetzt Hohen-
linde) erhielten Anschluß.
Da der durch die Polizeiverordnung vom 23. Juli 1880 geschaffene
Schutzbezirk die Wasserquellen am Adolfschacht nicht m it überdeckte,
so wurde er nach Norden und Osten hin durch die Polizeiverordnung
des Königlichen Oberbergamts zu Breslau vom 9. September 1893 (Amtsblatt
der Königlichen Regierung zu Oppeln 1893, Stück 37, Seite 374) erweitert.
Ferner wurde durch eine Polizeiverordnung vom 6. Juni 1894 (dasselbe Amts-
blatt 1894, Stück 27, Seite 240) verboten, innerhalb des Schulzbezirkes E rd-
arbeiten über eine Tiefe von 10 m hinaus ohne besondere Genehmigung des
Herrn Regierungspräsidenten zu Oppeln vorzunehmen.

[madohora]

Rozwój przemysłu wydobywczego na terenie Górnego Śląska w drugiej połowie XIX wieku spowodował stały spływ wód do wyrobisk górniczych. Deficyt wody w ujęciach powierzchniowych zmusił władze pruskie do poszukiwań nowych źródeł wody pitnej. W 1874 roku wykonano pierwsze odwierty w okolicach wsi Zawada i Karchowice, a kilka lat później w tym miejscu wykonano studnię o głębokości 215 m. Budowę wodociągu rozpoczęto w latach 1894–1895 i wzniesiono budynki administracyjne, stację pomp oraz kotłownię parową. W latach 1927–1929 nastąpiła przebudowa hali maszyn i kotłowni. Dodatkowo wybudowano warsztat, łaźnię, garaże, magazyn, budynek straży pożarnej i komin. Wszystkie obiekty stacji wodociągowej wybudowano w stylu modernistycznym.

[madohora]

W początkach XIX stulecia ludność Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego czerpała wodę z tradycyjnych ujęć powierzchniowych w postaci rzek, stawów, a także kopanych studni. Jednak już w pierwszym ćwierćwieczu sytuacja zaczęła się stopniowo pogarszać, głównie za przyczyną nowo powstających kopalń.

[madohora]

Na głównym rurociągu zainstalowano 21 samoczynnych zaworów odpowietrzających, umożliwiających automatyczne usuwanie powietrza, wydzielającego się z płynącej wody. Ponadto zamontowano również 20 hydrantów służących do usuwania osadów powstających w dłuższym okresie eksploatacji. Armaturę tę dostarczyły zakłady H. Breuer & Comp. z Hochst. Natomiast 129 studzienek dła zaworów wykonały zakłady Bopp & Reuther z Mannheim.
Rurociągi z lanego żelaza pochodziły z Królewskich Zakładów Hutniczych w Gliwicach, a prasowane rury kielichowe zakupiono w firmie Pitzner z Laurahuette (Siemianowice). Kopanie rowów i położenie wszystkich rurociągów zostało zlecone biurom inżynieryjnym Hempla z Berlina oraz Sattlera z Królewskiej Huty.

[madohora]

Tymczasem już na krótko przed podziałem Górnego Śląska rozpoczęła się modernizacja i rozbudowa założenia wodociągowego w Karchowicach. Pierwsze kroki w tym kierunku uczyniono jeszcze w czasie I wojny światowej, kiedy dramatyczny spadek wydajności starych odwiertów zaczynał powoli zagrażać dalszemu istnieniu wodociągu. Wówczas rozpoczęto próby zwiększenia wypływu wody poprzez kolejne, nowe studnie. Usytuowane w dużej odległości od zakładu na zachód (w wiosce Zawada - studnia "Zawada III") i północ (w Jaśkowicach) odwierty dawały jednak niewielkie ilości wody, w związku z czym chwilowo zaniechano dalszych robót. Kwestia ujęcia zajęto się ponownie po wojnie. Obiektem doświadczalnym była stara studnia "Zawada" w kamieniołomach, przemianowana wkrótce na "Zawadę I".

[madohora]

[madohora]

Herb Chropaczowa został stworzony w XVIII wieku. Przedstawia postać św. Jana Nepomucena stojącego pod kapliczką w kolorze żółtym na niebieskim tle.

[madohora]

Najdawniejszym źródłem historycznym, wymieniającym Chropaczów, jest opublikowany w Codex Diplomaticus Silesiae dokument sprzedania dziedzictwa Antischkau przez Kazimierza II, księcia bytomskiego, Wojciechowi Sternbergowi z 21 lipca 1295 roku. Dokument ten wymienia wśród świadków sprzedaży Jana z Chropaczowa (Johannes de Chropazcow), będącego wówczas właścicielem tej osady. W pierwszych wiekach istnienia wiadomości o tej osadzie są skąpe. Według urbarza wolnych chłopów ziemi bytomskiej z około 1500 roku Chropaczów zamieszkiwało 10 gospodarzy. Kolejny urbarz, opracowany w 1532 roku, odnotował ich 11 oraz wolnego sołtysa. Ze spisu miejscowości z dnia 18 czerwca 1513 roku, sporządzonego na żądanie księcia Jana Dobrego wynika, że Chropaczów był miejscowością zobowiązaną do dostarczania drewna na zamek w Świerklańcu.

[madohora]

Pniewo, miejscowość leżąca w województwie łódzkim jest w posiadaniu, dwóch kolejowych wież ciśnień.

[madohora]

Kolejowa wieża ciśnień w Sieradzu, miejscowości leżącej w województwie łódzkim. Stara kolejowa wieża ciśnień została zniszczona przez polskie wojsko w roku 1939. Obiekt został wybudowany w roku 1902 wg rosyjskich planów. Wieża ciśnień stała w obrębie dawnej Kolei Warszawsko - Kaliskiej. Dawna kolejowa wieża ciśnień została wybudowana w stylu neorenesansowym. Materiałem użytym do budowy wieży ciśnień była czerwona cegła. Wodna wieża została wzniesiona na planie sześciokąta, ozdabiały ją liczne gzymsy nadokienne w kształcie łuku ze zwornikiem. Fryzy ceglane, wieńczące trzon i głowicę. Wieża ciśnień zwieńczona była dachem płaskim, rzutowanym na planie sześciokąta.

[madohora]

Skierniewice - miasto w województwie łódzkim, posiada kolejową wieżę ciśnień, wybudowaną w roku 1925, o pojemności zbiornika 400 m3. Wieża składa się z ceglanego trzonu, głowicy, dodatkowo pokrytej tynkiem oraz kamiennego cokołu. Następną, godną uwagi jest neogotycka wieża ciśnień z lat 1904 i 1905. wodna wieża w całości została wybudowana z czerwonej cegły i dostarczała wodę do pałacu prymasowskiego. Wieża ciśnień posiada liczne zdobienia w formie fryzów ceglanych i arkad.

[madohora]

Miejska wieża ciśnień przy ulicy Brukowej w Tomaszowie Mazowieckim.
żelbetowa wieża ciśnień, wybudowana w okresie powojennym. Architektura wieży - szkieletowa.

[madohora]

Zgierz, miasto leżące w województwie łódzkim, związane z koleją żelazną od roku 1902, w ramach historycznej Kolei Warszawsko-Kaliskiej. Kolejowe wieże ciśnień wchodzące w skład zabytków hydrotechnicznych w Zgierzu :

[madohora]

Wodna wieża w miejscowości Łobżenica, została wybudowana w roku 1910, na potrzeby wodociągowe miasta. Wieża ciśnień została wybudowana z czerwonej cegły, na planie koła. Obiekt liczy prawie 35 metrów wysokości i składa się z

ceglanej podstawy o wymiarach 5.87 metrów.
stożkowego trzonu.
głowicy, zwieńczonej dachem ze smukłą wieżyczką.

[madohora]

Pierwsze połączenia kolejowe otwarto w Krzyżu Wielkopolskim w XIX wieku. Zabytki w formie wież ciśnień pochodzą również z tego okresu i są to dwa obiekty kolejowe.
Kolejowa wieża ciśnień przy dworcu PKP. Obiekt wzniesiony na planie prostokąta z czerwonej cegły, wieża reprezentuje styl neorenesansowy. Wieża składa się z trzech kondygnacji, całość wieńczy dach dwuspadowy. Lico muru zdobią gzymsy nadokienne i fryzy ceglane.