pulbek
18.05.03, 12:05
Ten post polecam przeciwnikom przystapienia Polski do NAFTA.
Jedno z przelomowych rozwiazan, wprowadzonych w NAFTA, to rozdzial 11, ktory
pozwala prywatnym firmom pozywac do sadu rzady, jezeli te rzady firmom
zaszkodzily. Glownym celem wprowadzenia tego artykulu bylo przeciwdzialanie
nacjonalizacji przemyslu, na co czasami mieli ochote Meksykanie.
Wlasciwie wyrazenie "pozywac do sadu" jest niescisle. Pozwy nie trafiaja do
sadow, a do specjalnego trybunalu NAFTA, ktory sam wymierza sprawiedliwosc.
Poza tym, pozywac rzady moga wylacznie firmy zagraniczne. Tak wiec
zagraniczni inwestorzy, w kazdym z krajow NAFTA, maja wieksze prawa niz
krajowi.
Oto kilka przykladow spraw, do ktorych w praktyce zastosowano przepisy
rozdzialu 11, znanego juz jako "pay the polluter chapter":
- 1997: amerykanska firma Ethyl wygrala odszkodowanie od Kanady, za zakaz
dodawania substancji MMT (znanej neurotoksyny) do benzyny. Zakaz odwolano.
- 1997: amerykanska firma Metalclad wygrala odszkodowanie od Meksyku, za
zakaz zbudowania wysypiska toksycznych odpadow w stanie San Luis Potosi, na
niestabilnych glebach zasilajacych w wode spory obszar. Wysypisko powstalo.
- 1998: amerykanska firma S. D. Myers powstrzymuje Kanade od przystapienia do
miedzynarodowego ukladu o zakazie importu polichlorkow bifenylu (PCB,
toksyczny i niebezpieczny dla srodowiska).
- 1999: kanadyjska firma Methanex otrzymala odszkodowanie od Kalifornii,
ktora zabronila dodawania do benzyny substancji MTBE, ktora zatruwala zrodla
wody pitnej. Zakaz wycofano.
- 1999: amerykanska firma Pope & Talbot powstrzymuje Kanade od realizacji
miedzynarodowego ukladu ekologicznego o gospodarce drewnem.
Pulbek.