Stanisław Przybyszewski

[lostdog]

Przez wielu uznany za grafomana "płynącego" z prądem epoki, nie mającego
racji bytu w literaturze polskiej, wręcz uznawany za piszarza nie-polskiego.
Owszem, prowokował, albo raczej pobudzał do refleksji. Tym samym był
prekursorem Młodej Polski - utwory Witkacego wykazują wiele podobieństw do
stylu SP, a jednak nie został on wyklęty przez "znawców". Czy krytyka
Przybyszewskiego jest umotywowana?

[Gość: A]

Ty głupku Młodą Polskę zapoczątkował w Polsce Tetmajer swoimi lirykami. Idź się
doucz!

[Gość: Alek]

Lepiej ci idzie po angielsku! A to Alek

[Gość: Alek]

Lepiej ci idzie po angielsku. A to Alek

[lostdog]

no, chyba mi nie powiesz, że nie widzisz u Przybyszewskiego elementów, które
później pojawiły się w stylistyce Młodej Polski? poza tym, kolego, naucz się
czytać ze zrozumieniem - nie napisałem, że Przybyszewski rozpoczął okres Młodej
Polski, tylko był jego prekursorem - łapiesz różnicę?

Uznany

[anmasr]

Przeczyłałem ciekawą i bardzo dyskusyjną wypowiedź.
Myślę, że Przybyszewski jest doceniony przez krytykę, skąd takie wnioski?
Chciałbym na ten temat więcej napisać i podyskutować. O ile czas pozwoli odezwę
się najpóźniej w poniedziałek.

[lostdog]

Spotkałem się z bardzo skrajnymi opiniami na temat Przybyszewskiego. Niestety
nie pamiętam w tej chwili dokładnie, kto, gdzie i jak krytykował jego
twórczość, ale postaram się znaleźć odpowiednie informacje. Osobiście uważam,
że w Polsce XIX w., gdzie konserwatywne poglądy ścierały się z np. ruchem
futurystów, niezaprzeczalna oryginalność-kontrowersyjność (satanizm, obsesja
seksualna) Przybyszewskiego nie znajdowała zrozumienia - stąd niechęć krytyki
wobec niego. Zawieszam dyskusję (polemikę?) z mojej strony do środy -
pozdrawiam!

[Gość: pszemcio]

jeśli Przybyszewski był grafomanem to kim był Berent;)

[Gość: Zdanka]

Napiszę otwarcie - pisaniny Przybyszewskiego nie lubię,ze względu na
kabotyństwo i karkołomne łamańce słowne oraz podejście do
wszystkiego "demonicznie na serio"(nuda...)i nonsensownie płciowo w duchu
mizoginii i walki płci rodem z Weiningera:))))))))))Doceniam natomiast jego
wkład w propagowanie literatury modernizmu europejskiego w Polsce(przecież on
odkrywał dla Polaków Ewersa(!)-polecam!, póżnego
Strindberga,Hansona ,Skandynawów w ogóle] oraz za dosyć dobry pamiętnik
(wspomnienia)- "Moi współcześni ".Inną rzeczą jest jego kreowanie się
na "cygana modernistycznego" ,ale o tym popełniono sporo książek.

PS.Nietaktem jest zestawianie twórczości Witkacego i Przybyszewskiego.(A w
obecnym okresie dla mnie podwójnym ,bo już za 2 tygodnie wybieram się na szlak
ostatniej drogi Atanazego B. czyli przez Gładką Przełęcz do doliny Złomisk i
dalej po słowackiej stronie:))))) (polecam!-trasa w "pożeganiu jesieni":)
+przewodnik Nyki:) ] Cała twórczośc Witkacego jest podszyta
parodią,groteską ,ironią,sarkazmem i czarnym humorem, u Przybyszewakiego próżno
by sią tych cech doszukiwać...

[Gość: baba]

Bardzo sie ciesze, ze jest ten watek, bo czytalam wiele sprzecznych opinii
o nim, a przeciez byl niezaprzeczalna osobowoscia literacka w swoim czasie.
Byl z cala pewnoscia bardzo szanowany w Niemczech, u nas mniej.
Niewiele jednak wiem o jego tworczosci i bardzo chetnie sie tu czgos bym
dowiedziala.
Pozdrawiam

[Gość: Alek]

Jaką on był ciekawą postacią? On po prostu był showmenem pierwszym chyba w
Polsce, takim, który umiał ludzi zaskoczyć. I jeszcze niech mi wytłumaczy, ten
kto ten wątek zainicjował co z jego twórczości zdobyło odbicie w Młodej Polsce
(pytam szczerze i wcale nie złośliwie, po prostu chciałbym wiedzieć). Bo moim
zdaniem on najpierw był związany z zagraniczna cyganerią, poznał tam sposoby,
jakimi można szokować świat artystów. Ludzi po prostu w tamtych czasach
fascynowała drapieżność i erotyka, albo erotyka i drapieżność.
czekam na odpowiedz. Pozdrawiam

[Gość: baba]

No wlasnie byl ciekawa postacia, bo budzil kontrowersje, zainteresowanie,
ludzie go czytali. A co wniosl to nie wiem, chcialabym sie dowiedziec.

[Gość: ss]

www.universitas.com.pl/index.php?PST=ksiazka&id=992

[anmasr]

Zapewne bez Przybyszewskiego, a na pewno bez Ireny Solskiej nie napisałby
Witkacy swojej pierwszej powieści "622 upadki Bunga".
Pozdrawiam, zazdroszcząc wyprawy życzę wielu wrażeń (witkacowsko nie tylko
estetycznych).

Wracając do Przybyszewskiego...

[anmasr]

Stanisław Przybyszewski jest prekursorem polskiego modernizmu, obok Zenona
Przesmyckiego-Miriama i Tadeusza Micińskiego, głównym motorem rozwoju Młodej
Polski i w czasie jej trwania niekwestionowanym guru; zyskał sobie nawet miano
maga polskiego dekadentyzmu. Zapominamy, że to głównie oni stworzyli nowy
kierunek w kulturze polskiej. Czy zaistniałaby nazwa „Młoda Polska” bez tych
nazwisk? Zapewne nie. Nie wiem jak nazwano by twórczość Wyspiańskiego,
Żeromskiego, Kasprowicza, Tetmajera, Zapolskiej i Reymonta – może neoromantyzm
lub postpozytywizm?
Krytyka Przybyszewskiego jako twórcy skupia się głównie na płaszczyźnie
światopoglądowej, a nawet ideologicznej. Czekano na literaturę walki,
literaturę czynu – zwróćmy uwagę na rewolucyjność czasów mu współczesnych.
Przeniosła się ta krytyka do PRL-u, i tutaj dopiero rozwinęła skrzydła ale
tylko w wykonaniu miernot. Takie było polityczne zamówienie. Sztuka dla sztuki?
No, jak to? W socrealizmie? A później? Przybyszewski powoli odchodził w cień,
był zapominany, jakby coraz mniej materialny – bo lepiej mniej o nim mówić,
mniej analizować twórczość, niż narazić się na atak.
Współczesni Przybyszewskiemu oponenci, nie zgadzając się często z jego formą
wyrazu, doceniali go i umieszczali na czołowych miejscach, bezsprzecznie mu
przysługujących w zasługach dla polskiej kultury. Wymienię tutaj tylko
Stanisława Brzozowskiego (zresztą krytyka całej Młodej Polski), Wilhelma
Feldmana i najbardziej krytycznego (ale może z powodu ciut późniejszego okresu)
Juliusza Kleinera.
Znalazłem wreszcie chwilę czasu, ale zrobiła się już z tej wypowiedzi rozprawka
(chociaż bardzo się kontrolowałem mając na uwadze, że jest to forum), dość więc
ale zakończę cytatem -
Wilhelm Feldman „Piśmiennictwo polskie ostatnich lat dwudziestu” (t. 1 i 2 –
1902): „Jak wicher przeszedł Przybyszewski przez literaturę polską: palił,
niszczył, ale oczyścił w swoim czasie powietrze i rzucił mnóstwo kiełków
zapładniających. Narzucił publiczności nowy dreszcz. Przygotował nerwy dla
indywidualności i dzieł większych.”

Impresja ogólna

[Gość: Zdanka]

(...)
- Żebyś jeszcze coś zrobił na świecie porządnego,psiakrew!Ale to nic.Uganiał
się za jakimiś babami,wymyślał coraz to nowe życiowe teorie i w końcu patykiem
wybił sobie oko!(...)" ( 622 upadki...)

No ,a może polski problem z Przybyszewskim polega na tym,że nie zrobił na
świecie nic porządnego,łącznie z córką ?:))))) Jakby na to nie
patrzeć ,rozpisywanie się o chuci w prowincjonalnym Krakowie mogło szokować ,co
w połączeniu z jego biografią szokowało podwójnie. W historii polskiej
hipokryzji ,Przybyszewski znajduje się na poczesnym miejscu - po prostu nie
wpisywał się w nurt "patriotyczno - dziewictwo wychwalający" ,a ściągał do
Galicji to,co nie było już nowinką w europejskim modernizmie( erotykę,
okultyzm pod wszelkimi postaciami,teorie nadczłowieczeństwa itp...),więc
był "obcy".
I chyba ten cytat najlepiej oddaje to,co zrobił:
"Narzucił publiczności nowy dreszcz. Przygotował nerwy dla
> indywidualności i dzieł większych"

I niestety przytrafiła mu się najsmutniejsza rzecz,jaka może spotkać pisarza.
Przeżył swój czas - przeżył styl i epokę ,której był koryfeuszem, autor żył,ale
nikt go nie czytał,bo zmieniła się estetyka.
Ludziom nigdy nie przychodzi do głowy jakieś porządne epitafium (zazwyczaj
wypisują straszne pierdoły na czyichś grobach)- Przybyszewski ma bardzo
trafne "Meteor Młodej Polski":)

PS. A to link dla wszystkich,którzy nie będą mieli przyjemności w tym roku,
kokainizować się w Tatrach :)www.galeria.z-ne.pl/index.php?
co=lista&id=19&ile=180&ktora=0

[wymiocinyskowronka]

Przybyszewskiw w czasach gdy tworzył w Niemczech był ceniony przez tamtejszych
krytyków i miał dość liczne grono wielbicieli. Jego początkowa porażka na rynku
polskim wynikała ze słabych przekładów własnych książek (pierwsze poważne
dzieła pisał po niemiecku!!). Jak te tłumaczenia wyglądaly można przeczytać w
jego biografii. Zasiadali kolejno jego krakowscy wielbiciele i tęgo popijając
wino przekładał każdy po kilka stronek (od czasu do czasu był to sam
Przybyszewski). A swoją drogą życiorys miał nieprzeciętny. W czasach Młodej
Polski był raczej zjawiskiem socjologicznym a nie literackim. Wielu
jego "uczniów" przeroslo go o głowę.