lupus.lupus
14.12.04, 09:18
Lepienie herosa, czyli rzecz o generale
Do świeckiej tradycji III RP należą wystąpienia Wojciecha Jaruzelskiego na
łamach "Gazety Wyborczej" z okazji rocznicy ogłoszenia przez niego stanu
wojennego. Tym razem gazeta zaoferowała nam w "Dużym Formacie" (swoim
publicystycznym dodatku) niekończący się wywiad, który z zasłużonym dla
obrony komunizmu i sowieckich interesów generałem przeprowadziła Teresa
Torańska. Dowiadujemy się z niego o filozoficznych predylekcjach
Jaruzelskiego, o jego skomplikowanych losach, a zwłaszcza o dramatycznych
dylematach i walce wewnętrznej, którą toczył całe życie ze szczególnym
uwzględnieniem wprowadzenia stanu wojennego.
"GW" powtarzała nam wielokrotnie, że Polacy dość już mają martyrologii. Nigdy
jednak dość nie będą mieli martyrologii generała Wojciecha Jaruzelskiego.
Dlatego "GW" nie będzie nudziła ich losami ludzi zabitych z generalskiego
rozkazu ani ich rodzin, ani tymi, którym złamano wówczas życie, ani setkami
tysięcy spośród najaktywniejszych, którzy wówczas wyemigrowali, a których
brak czujemy dotąd tak dotkliwie, ani żadnymi innymi stratami, które
indywidualnie i zbiorowo Polacy odczuwają do dziś.
Nie, dla gazety najważniejszy jest dramat generała. Oczywiście nikt nie
będzie męczył go nietaktownymi pytaniami o czystki antysemickie, którym
patronował w wojsku w 1967 roku, czy o kampanię wymierzonych w "Solidarność"
oszczerstw, która towarzyszyła wprowadzeniu stanu wojennego. Od kiedy Adam
Michnik nobilitował go, pozostaje tylko pochylić się nad głębią jego psychiki.
Na naszych oczach "człowiek bojowy" (jak określał go Stefan Kisielewski),
który bał się własnego narodu i Sowietów, partii i "Solidarności", Zachodu i
ZSRR, przekształca się w herosa. Moskiewski janczar przeistacza się w
narodowego bohatera, a groteskowy kabotyn w postać spiżową. Niedługo kiedy
zapytamy, z czym Polakom kojarzy się 13 grudnia, usłyszymy: to rocznica
wewnętrznego dramatu Wojciecha Jaruzelskiego.
Bronisław Wildstein
www.rzeczpospolita.pl/gazeta/wydanie_041214/publicystyka/publicystyka_a_8.html