Dodaj do ulubionych

Ruda Śląska Halemba

23.05.12, 13:24
https://www.google.pl/maps/vt/data=Ay5GWBeob_WIPLDYoIWcfVXxvZu9XwJ55OX7Ag,032LxjGk6wLxYma_k1NfI2XS19CLB7rjodPIDG7M3ejIWLPGYRHoO9X7akz9HBrSbbsa0fBlxSNzjA
Obserwuj wątek
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:26
      Halemba - dzielnica Rudy Śląskiej, do 1951 roku siedziba gminy Halemba. Według danych z 2006 roku Halembę zamieszkiwało 26 080 osób.
      Halemba stanowi południową część miasta Ruda Śląska. Od północy i wschodu graniczy z jego dzielnicami: Bielszowicami, Wirkiem i Kochłowicami. Od południa sąsiaduje z miastem Mikołów, natomiast od zachodu z Zabrzem. Miejscowość stanowi część historycznego Górnego Śląska, geograficznie natomiast fragment Wyżyny Śląskiej. Przez Halembę przepływa rzeka Kłodnica, stanowiąca prawy dopływ Odry.
      • bobik-jedyn Re: Ruda Śląska Halemba 15.10.21, 06:55
        Twój materiał choć sprzed kilku lat jest bardzo ciekawy.
        Kościół M.B.Różańcowej pamiętam głównie z tego,że
        "za bajtla" chodziliśmy z "dwójki" (osiedle za rzeką Kłodnicą) do niego na religię i roraty.
        Nie było wtedy jeszcze kościoła na Leśnej...

        Fajna ta garść informacji...
        Dzięki. 😉
          • bobik-jedyn Re: Ruda Śląska Halemba 15.10.21, 14:43
            Fajny ten materiał, pouczający i oparty ciekawymi zdjęciami (ja, jako naoczny świadek znam je z autopsji).
            W kościele M.B.Różańcowej przyjąłem pierwszą komunię u ks. (potem wieloletniego proboszcza) Brzeziny.
            To baaardzo dawno temu...
              • madohora Re: Ruda Śląska Halemba 16.10.21, 01:16
                Przez ostatni rok z czasem nie jest tak źle. Tylko musiałabym to sobie jakoś poukładaćsmile. Jeszcze przed pandemią myślałam - może nie o blogu ale o filmikach na YT. Coś w stylu - Śląsk, którego nie znacie ale potem tak jak pisałam przestałam wyjeżdżać i sprawa poszła na półkę.
                  • madohora Re: Ruda Śląska Halemba 16.10.21, 16:41
                    Myślę że jak sytuacja z pandemią nieco się uspokoi to wrócę do tematu. Miałam dużo planów wyjazdowych ale tak jak napisałam koronawiurs pokrzyżował mi plany. A już mam takie echa z różnych stron z prośbami o zdjęcia. Będę miała aktualne z Bochni i Nowego Wiśnicza tylko muszę to "ogarnąć"
      • madohora Re: Ruda Śląska Halemba 19.10.21, 11:35
        Dla mnie praca marzenie. Ja wówczas byłam jeszcze wolna i niezależna więc nie było z tym problemu. Szef bardzo często wysyłam mnie do Krakowa - w domyśle, załatw to tak szybko jak potrafisz i jedź do domu - a później, gdy otworzył filię to też do Katowic. Mimo takiego trybu życia bardzo często byłam w domu. Nie dało się inaczej i mieszkałam poza Katowicami.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:26
      Obszar dzielnicy składa się z trzech historycznie różnych miejscowości:

      Halemby
      Kłodnicy
      Starej Kuźnicy

      Wszystkie osady swój początek wzięły w średniowieczu jako ośrodki wytopu rudy żelaza nad rzeką Kłodnicą. Halemba i Kłodnica znajdowały się po północnej stronie rzeki na terenie ziemi bytomskiej, natomiast Stara Kuźnica po południowej stronie zaliczanej już do ziemi pszczyńskiej. Kłodnica oraz Stara Kuźnica zachowały do dziś rolniczy charakter, natmiast budowa w XX w. kopalni "Halemba" oraz osiedli robotniczych mocno przekształciła obraz Halemby, której podporządkowano pozostałe osady.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:29
      W czasach pruskich Halemba, Kłodnica i Stara Kuźnica stanowiły podrębne gminy. Każda z nich posiadała własny herb:

      Halemba: naczynie z płynnym żelazem nad formą odlewniczą
      Kłodnica: ptak siedzący na gałązce
      Stara Kuźnica: grabie wbite w ziemię
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:29
      Początki osadnictwa w Halembie przypadają na XV w. Teren ten należał wówczas do wsi Kochłowice. Nad rzeką Kłodnicą na południowo-wschodnim krańcu Kochłowic założono kuźnię żelaza. Z czasem wokół zakładu rozwinęła się osada kuźników, później folwark pański oraz gospodarstwa rolne chłopów. Od nazwiska jednego z mistrzów kuźniczych osada przybrała nazwę Halemba. W źródłach historycznych pierwsza wzmianka o Halembie pochodzi z 15 lipca 1451 r. Wówczas Wacław I książę cieszyński wystawił w Bielsku dokument, w którym zastawił Stanisławowi Rudzkiemu za sumę 220 grzywien Kochłowice wraz z kuźnicą. Trzy dekady później kuźnica przeszła w zastaw Jana z Żerotina, co potwierdza dokument wystawiony w Bytomiu 24 czerwca 1481 r. Z kolei po drugiej stronie rzeki Kłodnicy w 1394 r. kuźnik Henryk otrzymał lasy, gdzie miał zbudować kuźnicę. W ten sposób zaczął się rozwój Starej Kuźnicy. Natomiast pierwszą wzmianka o Kłodnicy mówi o niejakim Piotrze z Kłodnicy. Wieś ta rozwijała się prawdopodobnie równolegle z Starą Kuźnicą, choć obie wsie dzieliła rzeka oraz granica księstw a później państw stanowych.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:33
      W Halembie w 1718 r. uruchomiono drugi na Górnym Śląsku wielki piec opalany węglem drzewnym. Działał on aż do 1808 r. W latach 1836-69 działał kolejny wielki piec przy powstałej hucie "Turzo". W czasach nowożytnych w Halembie istniał też folwark, należący do rodziny Henckel von Donnersmarck. W XVIII w. w miejscu drewnianego dworku stanął klasycystyczny pałac, istniejący do dziś. Szkoła w Kuźnicy powstała w 1840 r. w drewnianej chacie, kolejna w 1881 r., natomiast obecna szkoła nr 24 w 1914 r. Kolejną szkołę w Starej Kuźnicy zbudowano w 1879 r., a w 1904 r. otrzymała nowy budynek. Istniała do zlikwidowano 1938 r. W Kłodnicy szkołę otwarto w 1908 r., natomiast 1939 uruchomiono nową szkołę. Remiza strażacka powstała w Starej Kuźnicy w roku 1887, a w Kłodnicy w 1932 r. Kościół p.w. Matki Boskiej Różańcowej powstał w latach 1889-90, a cmentarz założono w 1894 r.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:34
      Po zakończeniu I wojy światowej Górny Śląsk stał się miejscem sporu za dalszą przynależnością tego terenu do dwóch państwa: odrodzonej Polski i Niemiec. W marcu 1921 r. w plebiscycie w Kuźnicy padło 829 głosów za Polską i 176 za Niemcami, natomiast w Kłodnicy 228 głosów za Polską i 22 za Niemcami. Cały obszar dzisiejszej dzielnicy w 1922 r. przyłączono do Polski.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:36
      W 1942 r. zaczęto budowę szybu "Godulla", którą kontynuowano po wojnie. W ten sposób powstała kopalnia Halemba. Budowę elektrowni "Godulla" zaczęto w 1942 r. Inwestorem był koncern Schaffgotschów. Jednak budowę elektrowni zakończono dopiero po wojnie.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:38
      Kuźnicę, Starą Kuźnicę i Kłodnicę połączono i jako Halemba przyłączono do Nowego Bytomia w 1951 r. Kilka lat później wraz z Nowym Bytomiem obszar ten włączono w 1959 roku jako jedna z dzielnic do Rudy Śląskiej.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:39
      Obecnie Halemba jest największą dzielnicą Rudy Śląskiej, zamieszkiwaną przez blisko 30 tys. mieszkańców. Pomiędzy Halembą a Wirkiem biegnie autostrada A4, krzyżująca się na granicy tych dzielnic z ulicą 1 Maja (DW925), tworząc węzeł Wirek.

      Sama Halemba dzieli się na mniejsze jednostki. Halemba I (nazywana również Starą Halembą) określa się na tereny położone wokół Kościoła Matki Boskiej Różańcowej, na północ od rzeki Kłodnicy. Halemba II to z kolei głównie nowoczesne osiedla o zabudowane blokami mieszkalnymi, położone na południe od Kłodnicy. W granicach administracyjnych Halemby znajdują się także Kłodnica oraz Stara Kuźnica.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:41
      Pałacyk Donnersmarcków (poł. XVIII) - ul. 1 Maja 32

      W miejscu tym już od XVII w. znajdował się folwark należący do właścicieli Halemby, rodziny Henckel von Donnersmarck. Obecny pałacyk powstał w połowie XVIII w. w miejscu wcześniejszego drewnianego. W I połowie XIX w. czasowo mieściła się w nim siedziba patrymonialnego sądu, od połowy XIX w. do 1924 r. była tu siedziba nadleśnictwa. W okresie Polski Ludowej mieścił się tu Młodzieżowy Klub Górniczy. W 2011 roku budynek został wyremontowany i przekazany Miejskiej Bibliotece Publicznej. Mieszczą się w nim obecnie Filia nr 18 Miejskiej Biblioteki Publicznej oraz Międzynarodowy Instytut Dialogu i Tolerancji im. Jana Karskiego. Jest to piętrowy murowany klasycystyczny budynek. Posiada zwartą bryłę, którą nakrywa mansardowy dach z lukarnami. Skromną elewację zdobią pionowe lizeny. W części środkowej fasady przedniej znajduje się lekko wysunięty ryzalit zwieńczony tympanonem
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:42
      Młyn nad rzeką Kłodnicą (XIX wiek?) - ul. Graniczna

      Młyn w Halembie nad rzeką Kłodnicą istniał już w epoce nowożytnej. Potwierdzają to archiwalne mapy. Na rzece usypano groblę, która spiętrzała wodę tworząc staw młyński. Obecny budynek młyna powstał prawdopodobnie w II połowie XIX wieku. Jest to murowany budynek na planie prostokąta, o zwartej bryle, tynkowany, nakryty dwuspadowym dachem. W konstrukcji zastosowano tzw. szachulec. Pod zwieńczeniem dachu na ścianie południowej zachowała się złym stanie inskrypcja: "R. Naczyński". Użyte liternictwo wskazuje na początek XX wieku.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:46
      Kościół Matki Boskiej Różańcowej (1890) - skrzyżowanie ulic Kłodnickiej i 1 Maja

      Jest to najstarsza świątynia dzielnicy, powstała w końcu XIX wieku. Kościół został wzniesiony z cegły w tzw. Rundbogenstil (stylu arkadowym), będącym wczesną formą neogotyku, z elementami muru pruskiego (konstrukcja szachulcowa).
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:50
      Jak dotąd nie natrafiono na jakiekolwiek dokumenty, które świadczyłyby o dysputach i rozważaniach nad wyborem patrona halembskiego kościoła. Najprawdopodobniej już przed podjęciem decyzji o budowie większość przyszłych parafian była przekonana o tym, że najlepszą opiekunką halembskiej świątyni będzie Matka Boska Różańcowa, a ideę tę popierali liczni czciciele Różańca świętego.

      Przy wyborze miejsca pod budowę kościoła pomocy udzielił właściciel obszarów dworskich w Halembie, hr. Hugo Henckel von Donnersmarck, który 30 sierpnia 1886 roku zobowiązał się do przekazania na cele kościelne parceli położonej w ówczesnym centrum osady, w miejscu gdzie droga lokalna ( dzisiaj już nie istniejąca), prowadząca z Kochłowic do Halemby, łączyła się z główną drogą przebiegającą przez Halembę ( obecnie ulica 1 Maja ). Wkrótce budowniczy F. Muller z Karłuszowca opracował projekt techniczny świątyni., który zaakceptowała rada parafialna w Kochłowicach.

      Zaczęły się teraz mozolne i kilkuletnie starania m.in. proboszcza kochłowickiego ks. Józefa Matysioka, a także patrona i gminy halembskiej o uzyskanie zgody na budowę, którą przy poparciu biskupa wrocławskiego Georga Koppa uzyskano od władz administracyjnych w Opolu w dniu 16 maja 1889 roku, jednak bez zagwarantowania jakiejkolwiek pomocy finansowej ze strony państwa.
      W tej sytuacji wierni z pomocą proboszcza kochłowickiego założyli Fundację, a sami mieszkańcy Halemby z wielkim zapałem przystąpili do prac przy budowie kościoła. Dzięki czemu już 23 czerwca 1889 roku został poświęcony kamień węgielny. Natomiast w 1890 roku trwały już prace wewnątrz świątyni, do września wykonano większość robót, w tym tynki i posadzki, a w prezbiterium ustawiono ołtarz główny wraz z pięknym obrazem uosabiającym Matkę Boską Królową Różańca Świętego.
    • madohora1 Re: Ruda Śląska Halemba 23.05.12, 13:53
      Uroczystość poświęcenia nowo zbudowanego kościoła odbyła się w poniedziałek 29 września 1890 roku. W obecności gości i licznie zebranych wiernych poświęcenia nowej świątyni dokonał w zastępstwie biskupa Koppa, dziekan dekanatu bytomskiego, którym był proboszcz bielszowicki ks. Jan Wiktor Hruby. Odprawił on również pierwszą Mszę Świętą. Termin uroczystości został tak dobrany, aby od początku października w nowym kościele mogły odbywać się nabożeństwa różańcowe.

      W ciągu całego 1891 roku, dzięki ofiarności wiernych z Halemby i okolic, następowało wyposażenie wnętrza świątyni. Wstawiono ławki, ambonę, konfesjonały, okna witrażowe w prezbiterium, chrzcielnicę itp. Pomocy udzieliły też sąsiednie parafie, na przykład organy podarowała parafia z Bielszowic.
      W styczniu 1892 roku kościół wzbogacił się, dzięki fundacji rodziny Labrygów, w stacje Drogi Krzyżowej i dwa boczne ołtarze. Natomiast już w latach 1950- 1952 artysta Denke z Bytomia wykonał na otynkowanym, drewnianym stropie kościoła, 15 fresków, które przedstawiają sceny poszczególnych tajemnic różańca św.

      Nastąpiła wówczas także wymiana ołtarza głównego. Nowy, wykonany przez artystę Franciszka Masorza z Rybnika, został postawiony i poświęcony w 1953 roku. W nastawie umieszczono obraz Matki Boskiej Różańcowej pochodzący z pierwotnego ołtarza. Po bokach usytuowano figury świętych, którzy w połowie XX wieku zostali wyniesieni na ołtarze.

      Budowa kaplicy Krzyża Świętego (czerwiec 1969 roku)Kolejna zmiana wnętrza kościoła i jego wystroju nastąpiła w latach sześćdziesiątych XX wieku, kiedy z powodu braku miejsca w kościele wzniesiono wewnętrzne balkony (empory), dodatkowo dobudowano także dwie obszerne kaplice boczne: Miłosierdzia Bożego i Krzyża Świętego. Wtedy też zdemontowano ołtarze boczne oraz tradycyjną ambonę w ich miejsce wstawiając ołtarz posoborowy i pulpit do sprawowania liturgii Słowa Bożego.
Inne wątki na temat:

Nie pamiętasz hasła

lub ?

 

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Nakarm Pajacyka