Siemianowice Śląskie

[madohora]

Natalia Kot-Wala (ur. 29 czerwca 1938 w Siemianowicach Śląskich). Czołowa polska gimnastyczka przełomu lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych, 15-krotna mistrzyni kraju, dwukrotna mistrzyni Europy, brązowa medalistka olimpijska z Melbourne (1956), 36-krotna reprezentantka kraju w latach 1955-1964.

[madohora]

Budowę nowej, obecnie funkcjonującej fary rozpoczęto 1 października 1902 roku według projektu architekta Ludwiga Schneidera. Kamień węgielny poświęcono 26 kwietnia 1903 roku. Kosztującą około 200 tysięcy marek budowę ukończono w 1904 roku. 2 czerwca 1910 roku biskup metropolita wrocławski Georg Kopp dokonał konsekracji kościoła. Rozbudowano w tym samym plebanię (podwyższono parterowy budynek o nadbudowane piętro), a proboszcz ks. Maximilian Gerlich ufundował szpital dla starców nazwany Maximilianeum (od jego imienia) – obecnie Dom Pomocy Społecznej prowadzony przez zgromadzenie ss. boromeuszek. W 1926 na zlecenie ks. Brandysa malarz Kowalewski z Katowic odnowił kościelną polichromię. Ustawiono wówczas ołtarz św. Rodziny oraz figury św. Józefa, św. Franciszka z Asyżu, św. Antoniego, Najświętszej Marii Panny Niepokalanie Poczętej i krucyfiks, który był dziełem rzeźbiarza Folka z Pawłowic.

[madohora]

Dom Pomocy Społecznej dla Dorosłych – cele statutowe
i działalność bieżąca
Obecnie Dom Pomocy Społecznej zamieszkują czterdzieści trzy pensjonariuszki i pięć
sióstr. Personel świecki dochodzący to dwadzieścia osiem osób. Dom prowadzi całodobo-
wą opiekę nad osobami dorosłymi niepełnosprawnymi intelektualnie. Zaspokaja niezbęd-
ne potrzeby bytowe, zapewnia godne warunki mieszkaniowe, wyżywienie, ubranie,
utrzymanie czystości. Personel tak zakonny, jak i świecki udziela mieszkankom po-
mocy w podstawowych czynnościach życiowych, podnoszeniu sprawności i kładzie na-
cisk na aktywizowanie mieszkanek. Zapewnia też pomoc w załatwianiu spraw osobistych.
Organizowane jest terapia zajęciowa, realizuje się potrzeby religijne, kulturalne, pomaga
w nawiązywaniu kontaktów z rodziną i środowiskiem. Umożliwia się korzystanie z opieki
lekarskiej, pielęgniarskiej,
zaopatruje w leki i materiały
ortopedyczne. Najliczniej-
szą grupę stanowią miesz-
kanki w przedziale wieko-
wym 41-60 lat (23 osoby), a
następnie 61-74 (11 osób);
pozostałe pensjonariuszki to osoby w wieku poniżej 40
lat i powyżej 74 (9 osób).
U sporej grupy osób niepeł-
nosprawność intelektualna
połączona jest z różnymi in-
nymi schorzeniami (nadpo-
budliwość, epilepsja, osła-
bione zmysły mowy i słuchu
lub ich całkowity brak).
Niewielka grupa mieszkanek porusza się na wózkach inwalidzkich. W Domu nie ma osób
leżących. Prowadzone są warsztaty terapii zajęciowej, np. szycie, szydełkowanie, malowa-
nie, wykonywanie prac plastycznych technikami własnymi pod kierunkiem terapeutów.
Są także zajęcia mające na celu usprawnienie ruchowe mieszkanek.
W domu jest 19 pokoi jedno- dwu- i trzyosobowych. Pokoje wyposażone są w pod-
stawowe meble, tzn. tapczany, stoły, krzesła, stoliki nocne i sprzęt RTV. Mieszkanki mogą
posiadać własne rzeczy, w tym meble. Łazienki dostosowane są do potrzeb osób niepełno-
sprawnych. Na obu kondygnacjach są pokoje pobytu dziennego, kaplica, pomieszczenia
do terapii zajęciowej, gabinet pomocy doraźnej.
Dom zapewnia cztery posiłki dziennie oraz dostęp do napojów i artykułów spo-
żywczych w ciągu całej doby. Mieszkanki posiadają odzież i obuwie, które w miarę po-
trzeby zastępuje się nowymi
rzeczami. Osoby, które nie
są w stanie poradzić sobie z
utrzymaniem higieny osobi-
stej, otrzymują pomoc.
Dział terapeutyczno
-opiekuńczy zatrudnia
psychologa, pracownika
socjalnego, instruktora kul-
turalno-oświatowego, tera-
peutów zajęciowych, opie-
kunów, pielęgniarki, poko-
jowe i dietetyka. W dziale
administracyjnym pracuje
główny księgowy i kasjer.
W dziale gospodarczym

[madohora]

Siedziba parafii św. Michała Archanioła znajduje się przy ulicy Kościelnej 1 w Siemianowicach Śląskich, na terenie dzielnicy Michałkowice. W kościele parafialnym w niedzielę i święta odprawianych jest sześć mszy świętych, natomiast w dni powszednie dwie. Funkcjonuje tu ponad dziesięć grup parafialnych skierowanych dla osób w różnym wieku i o różnej tematyce. Przy parafii funkcjonuje biblioteka parafialna

[madohora]

[madohora]

W obrębie Rowu Michałkowickiego bytują: kumaki nizinne, ropuchy zielone i żaby brunatne.

[madohora]

Park Ludowy w Michałkowicach – teren parkowy w Michałkowicach dzielnicy Siemianowic Śląskich. Założony w okresie międzywojennym decyzją ówczesnego naczelnika gminy Walentego Fojkisa. Park zlokalizowany był w pobliżu starych kamieniołomów w Michałkowicach. Był alternatywą dla prywatnego parku Rheinbabenów w Michałkowicach, niedostępnego dla okolicznej ludności (obecnie Park Górnik). Funkcjonował do końca lat siedemdziesiątych XX w. Cały teren wokół parku był ogrodzony. Na jego terenie znajdowały się dwa baseny kąpielowe (osobny dla dorosłych i dla dzieci) wraz z przebieralniami, stadion sportowy, trzy tory saneczkowe oraz restauracja. Basen kąpielowy dla dorosłych wyposażony był w dwupiętrową skocznię wieżyczkową z trampoliną. Wokół basenu umieszczone były cztery kamienne posągi lwów. Park poprzecinany był licznymi alejami. Wśród michałkowiczan Park Ludowy nazywano kozimi górkami lub sztadionem. W latach siedemdziesiątych XX w. z powodu intensywnego wydobycia węgla przez KWK "Siemianowice" w Parku wystąpiły poważne szkody górnicze - co było bezpośrednią przyczyną degradacji basenów i infrastruktury parkowej.

[madohora]

Na terenie parku znajdują się:

Zespół pałacowy Pałac Rheinbabenów (nazywany również Zameczkiem)
Fontanna
Dom leśniczego i ogrodnika
Staw Michałkowicki − sztuczny zbiornik wodny, którego historia sięga XVIII wieku, zasilany wodą z byłej KWK "Michał"
Grota − ogród zbudowany ze skał, kamieni i ziemi
Przedszkole publiczne nr 12 wraz z placem zabaw

[madohora]

Pałac Rheinbabenów (pot. Zameczek, niem. Schloss Michalkowitz) – pałac z 1836 bądź 1870 roku, przebudowany w 1906/1907 roku (dobudowano wówczas oranżerię), w Siemianowicach Śląskich-Michałkowicach, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego.

[madohora]

Ród Rheinbabenów wzniósł pałac w 1836 bądź 1870 r

[madohora]

Od stycznia 2016 roku XIX-wieczny pałac stał się oddziałem Siemianowickiego Centrum Kultury. W budynku mieści się sala lustrzana na 130 osób, oranżeria oraz kilka mniejszych pomieszczeń, w których znajdują się pracownie artystyczne. Głównym zadaniem placówki jest organizowanie i popularyzowanie zajęć dla dzieci, młodzieży oraz dorosłych w sekcjach artystycznych, edukacyjnych i sportowych we wszystkich obiektach SCK. W pałacu odbywają się koncerty, konferencje oraz imprezy kulturalne i okolicznościowe.

[madohora]

1818 – powstała pierwsza w Siemianowicach huta cynku „Georg” („Jerzy”).

[madohora]

1830 – pierwsza w Siemianowicach jednoklasowa szkoła.

[madohora]

1839 – powstała pierwsza poczta.

[madohora]

1855 – połączenie kopalni i pól górniczych „Eugeniensglück”, „Carlshoffnung”, „Leokadia” i „Guter Arthur” w Vereinigte Siemianowitzer Steinkohlengruben (Zjednoczone Siemianowickie Kopalnie Węgla Kamiennego, 27 VII)

[madohora]

1863 – przeniesienie generalnego zarządu hrabiowskich dóbr i zakładów przemysłowych z pałacu siemianowickiego do Karłuszowca pod Tarnowskimi Górami.

[madohora]

1870 – Kolej Prawego Brzegu Odry buduje w Siemianowicach dworzec Laurahütte na nowo otwartej linii Wrocław-Tarnowskie Góry-Bytom-Dziedzice.

[madohora]

1876 – w Hucie Laura powstała Ochotnicza Straż Pożarna.

[madohora]

1884 – zakończenie budowy murowanej fary św. Krzyża w Siemianowicach.

[madohora]

1888 – erygowanie parafii ewangelicko-augsburskiej w Siemianowicach.

[madohora]

1895 – konsekracja ewangelickiego kościoła Marcina Lutra w Siemianowicach.

[madohora]

1898 – elektryfikacja Huty Laura oraz linii tramwajowej po uruchomieniu najnowocześniejszej w ówczesnych Niemczech elektrowni w Chorzowie. Na głównej ulicy Huty Laura rozbłysły żarówki elektryczne.

[madohora]

1904 – została oddana świątynia pw. św. Michała Archanioła w Michałkowicach na miejscu starego barokowego kościoła.

[madohora]

1914 – rozpoczęcie budowy kościoła św. Antoniego w Hucie Laura.

[madohora]

1925 – połączenie kopalni „Richter” i „Huta Laura”.

[madohora]

1932 – rozporządzeniem Rady Ministrów gmina Siemianowice Śląskie zostaje zaliczona do rzędu miast.

[madohora]

1939 – na terenie kopalni Michał początek II wojny światowej. Dywersyjny oddział Freikopsu zajął kopalnię i został wyparty po ciężkich walkach przez oddziały wojska polskiego, miejscowych powstańców oraz harcerzy.

[madohora]

Komendantem podobozu był SS-Oberscharführer Walter Quakernack

[madohora]

Walter Quakernack dostał się w obozie Bergen-Belsen do niewoli alianckiej. Został skazany podczas drugiego procesu załogi Bergen-Belsen (w Celle) na karę śmierci za zbrodnie popełnione podczas marszu śmierci z Eintrachthütte do Bergen-Belsen. Wyrok wykonano przez powieszenie dnia 11 października 1946 roku w więzieniu w Hameln.

[madohora]

PODOBÓZ W SIEMIANOWICACH

[madohora]

[madohora]

1951 – włączenie do Siemianowic Michałkowic, Bytkowa, Bańgowa i Przełajki, powstanie powiatu miejskiego Siemianowice Śląskie.

[madohora]

1990 – pierwsze wolne wybory w Siemianowicach.

[madohora]

1998 – uruchomienie połączenia sezonowego koleją wąskotorową na trasie Siemianowice (szyb „Richter”)–Bytków–Bytom–Tarnowskie Góry–Miasteczko Śląskie. Końcowy etap likwidacji kopalni „Siemianowice”.

[madohora]

2002 – fala demonstracji pracowników likwidowanej Huty „Jedność” SA. Upadek fabryki czekolady „Hanka”.

[madohora]

Niewiele wiadomo o pierwszych właścicielach Siemianowic. Prawdopodobnie na początku XVI wieku właścicielami wsi stał się ród Mieroszewskich herbu Ślepowron. Według tradycji rodowej wieś ta wraz z sąsiednimi osadami miały należeć do nich już w XV wieku. Mieroszewscy, na fundamentach siedziby pierwszych właścicieli wsi – Siemianowskich, wybudowali oni prawdopodobnie w XVI wieku dwór rycerski. Obecnie tworzy ono lewe, barokowe skrzydło siemianowickiego pałacu. W 1692 roku Stanisław Mieroszewski sprzedał Bańgów i Siemianowice Kasparowi Hunterowi von Grandon. W 1718 roku obszary te nabyła hrabina Maria Josephina Hencklel don Donnersmarck, w imieniu męża Karola Josepha Erdmanna. Siedzibą siemianowickiej (katolickiej) linii rodu, najpóźniej w 1768 roku, stał się obecny pałac. W 1789 roku spisano urbarz siemianowicki, a także ustanowiono pieczęć gminy, który był pierwowzorem przyszłego herbu Siemianowic Śląskich

[madohora]

We wnętrzach znajduje się m.in. sala kominkowa oraz sala balowa połączona z oranżerią

[madohora]

MIASTO KILKANAŚCIE LAT SĄDZIŁO SIĘ Z KOPALNIĄ O PAŁAC W MICHAŁKOWICACH - Wyborcza

[madohora]

Dom leśniczego i ogrodnika – neogotycki budynek w formie małego zamku z okrągłą wieżą, zlokalizowany w Michałkowicach – dzielnicy Siemianowic Śląskich, przy ulicy Oświęcimskiej 7, w parku Górnik. Dom został wpisany do rejestru zabytków dnia 20 czerwca 1995 (nr rej.: A/1611/95).

[madohora]

[madohora]

Została ona założona w rejonie szybów kopalnianych Knoff i Hoffnung. Składała się z ośmiu wielorodzinnych domów z przydomowymi ogródkami i chlewikami w podwórzu. Zabudowa ta koncentrowała się po wschodniej stronie ulicy i posiadała szare elewacje. W kolonii ponadto znajdował się piekarniok do wypieku chleba, magiel i stodoła. Kolonia ta nie była skanalizowana. W 1885 roku Srokowiec zamieszkiwało 335 osób.

[madohora]

Składa się ono z dwóch części, wybudowanych w dwóch różnych okresach: Tuwim I (Stary Tuwim), powstały w latach 50. XX wieku w rejonie ulicy Katowickiej przy granicy Siemianowic Śląskich z Katowicami oraz Tuwim II (osiedle im. J. Tuwima bądź osiedle Tuwim), powstały głównie w latach 70. i 80. XX wieku w rejonie ulic: ks. J. Kapicy, W. Korfantego, Okrężnej i H. Wróbla. Nowsza część osiedla J. Tuwima zarządzana jest przez Siemianowicką Spółdzielnię Mieszkaniową i liczyła pod koniec 2019 roku 4,1 tys. osób.

[madohora]

Pierwszy budynek osiedla Tuwim II powstał w 1965 roku przy ulicy ks. J. Kapicy 5. W 1970–1972 roku powstały bloki przy ulicy Leśnej 7, 7a, 7b, 13 i 15 oraz dziesięciopiętrowe bloki przy ulicy Okrężnej. Dalsza rozbudowa osiedla Tuwim II nastąpiła w latach 1980–1982. Powstała wówczas większość bloków mieszkalnych przy ulicy H. Wróbla oraz wszystkie przy W. Korfantego. W latach 2010–2012 Siemianowicka Spółdzielnie Mieszkaniowa wybudowała cztery 5-kondygnacyjne budynki przy ulicy H. Wróbla: 15, 17, 19 i 21

[madohora]

[madohora]

Targowisko czynne jest tradycyjnie we wtorki i piątki. Dojść do niego można od strony wylotu ulicy Śląskiej, a także od strony liceum Śniadeckiego i skweru przy kościele ewangelickim. Uwaga! Już drugi rok Urząd Miasta zniósł tutaj opłaty targowe, co dało możliwość przeżycia tutejszym kupcom oraz sprawiło, że mogą oni konkurować z marketami.

[madohora]

[madohora]

Była to najstarsza laurahucka kolonia robotnicza, powstała dla robotników huty Laura. Składała się ona z długiego szeregu niewielkich domów krytych szerokimi, naczółkowymi dachami. Przy każdym domu znajdował się ogródek, w których były komórki gospodarcze. Szereg tych domów znajdował się wzdłuż północno-wschodniej pierzei obecnej ulicy Hutniczej

[madohora]

[madohora]

Hugo znajduje się południowej części Siemianowic Śląskich w dzielnicy Centrum, w rejonie ulic: Fabrycznej, J. Matejki, Piastowskiej i B. Głowackiego. Według podziału fizycznogeograficznego Jerzego Kondrackiego dzielnica znajduje się w mezoregionie Wyżyna Katowicka. Pod względem geologicznym Hugo leży po zachodniej stronie na utworach pochodzących z karbonu górnego (są to zlepieńce, piaskowce, mułowce i węgiel kamienny warstw łaziskich), natomiast środkową i wschodnią część dzielnicy budują rezydua glin zwałowych wykształconych w plejstocenie. Hugo jest położone w całości w dorzeczu Wisły, w zlewni Rowu Śmiłowskiego, który jest dopływem Brynicy. Podobnie jak cały region, Hugo leży w strefie klimatu umiarkowanego, w śląsko-dąbrowskiej dzielnicy klimatycznej. W Hugo nie ma żadnych powierzchniowych form ochrony przyrody i pomników przyrody

[madohora]

Największym zakładem przemysłowym w pobliżu Hugo była dawna huta Laura, przemianowana po II wojnie światowej na Jedność. Jej uruchomienie nastąpiło w 1839 roku. Hutę w 2003 roku postawiono w stan likwidacji. Po likwidacji huty Jedność, największym zakładem przemysłowym w Hugo jest Fabryka Elementów Złącznych powstała 1868 roku jako Fabryka Śrub i Nitów Fitznera. Ponadto, według stanu ze stycznia 2021 roku, na Hugo funkcjonują różnego typu przedsiębiorstwa, w tym producenci: stołów bilardowych i sprzętu strzałowego, a także przedsiębiorstwa usługowe – głównie sklepy spożywcze i wielobranżowe

[madohora]

Główne ulice w Hugo to: Fabryczna, Jana Matejki, Piastowska i Bartosza Głowackiego. Dwie z nich to drogi powiatowe: Fabryczna (droga nr S 9635) i Jana Matejki (droga nr S 9634). Hugo sąsiaduje z linią kolejową nr 161 relacji Katowice Szopienice Północne – Chorzów Stary, na której prowadzony jest jedynie ruch towarowy. Linia ta została oddana do użytku 1 lutego 1870 roku, natomiast połączenia pasażerskie funkcjonowały do 1 kwietnia 1968 roku. Hugo obsługują autobusy transportu miejskiego, obsługiwanego na zlecenie Zarządu Transportu Metropolitalnego. Według stanu ze stycznia 2021 roku, z przystanku Siemianowice Fabryczna kursują dwie linie: 22 i 222. Linia 22 łączy bezpośrednio Hugo z Bytkowem, Michałkowicami i sąsiednimi miastami: Chorzowem i Świętochłowicami, natomiast linia 222 jest trasą wewnątrzmiejską, łączącą dzielnicę z Centrum, osiedlem J. Tuwima, Bytkowem i Michałkowicami

[madohora]

Hugo jest dzielnicą, w której występują problemy społeczne. Problemy społeczne zaczęły się pojawiać wraz z likwidacją huty Jedność, co spowodowało zubożenie społeczeństwa dzielnicy i bezrobocie. Zabudowa dzielnicy wraz z ich podwórzami jest zaniedbana, a część z nich jest opuszczona. Celem zwrócenia uwagi ówczesnych władz miasta na stan czystości ulic, Stowarzyszenie Wolne Siemianowice w dniu 8 marca 2014 roku na Hugo zorganizowało akcję sprzątania ulicy Jana Matejki w ramach akcji Posprzątajmy Hugo. W celu aktywizacji społecznej na Hugo, przy ul. Jana Matejki 4 powstała świetlica środowiskowa, a także zagospodarowano plac zabaw. Pod koniec czerwca 2015 roku zorganizowano festyn na powitanie lata a tego samego typu festyn zorganizowano również w 2019 roku

[madohora]

W kościele parafialnym w niedziele i święta odprawiane są cztery msze święte, natomiast w dni powszednie dwie. Ponadto odbywają się równego rodzaju nabożeństwa i sakramenty. Odpust parafialny odbywa się w niedzielę Zmartwychwstania Pańskiego. Przy parafii działa szereg grup parafialnych, w tym m.in. ministranci, Żywy Różaniec, Oaza Rodzin, katecheza dla dorosłych, Akcja Katolicka, grupa misyjna, zespół charytatywny i rada parafialna

[madohora]

Pierwotnie kolonię stanowiły dwa szeregi jednakowych domów powstałych po południowej stronie dzisiejszej ulicy Powstańców oraz ulic: A. Szeflera i Dworcowej. W późniejszym czasie wytyczono kolejne ulice, w tym P. Śmiłowskiego czy Komuny Paryskiej, a z biegiem czasu nowa zabudowa kolonii zastąpiła starą. W dniu 22 stycznia 1890 roku tereny kolonii Wandy włączono w granice powołanej wówczas gminy Huta Laura. W 1894 roku w rejonie ulicy Komuny Paryskiej (zachodnia pierzeja pomiędzy ulicą Obwodową a ulicą P. Śmiłowskiego) powstała zabudowa robotnicza dla pracowników Fabryki Kotłów Parowych Fitznera. Na przełomie XIX i XX wieku główna ulica kolonii Wandy (od 1936 roku ulica Powstańców) była już w znacznej części zabudowana mieszczańskimi kamienicami

[madohora]

Sadzawki znajdują się w południowo-wschodniej części Siemianowic Śląskich, w dzielnicy Centrum. Obejmują obszar położony na wschód od skrzyżowania ulic Powstańców, Jana Kilińskiego i Cmentarnej, ciągnący się w kierunku Dąbrówki Małej w Katowicach. Od strony południowej granice stanowią tory kolejowe, za którymi znajdował się Srokowiec.

[madohora]

Nazwa miejscowości Sadzawki pochodzi prawdopodobnie od słowa sadz, które dawniej oznaczało staw rybny bądź też sadzawki będące pozostałościami po wyrobiskach kopalni piasku, które działały w rejonie osady

[madohora]

Dzielnicę obsługują autobusy transportu miejskiego, obsługiwanego na zlecenie Zarządu Transportu Metropolitalnego. Według stanu ze stycznia 2021 roku, z przystanku Siemianowice Powstańców kursują następujące linie: 30N, 50, 72, 74, 91, 96, 98 i 222. Linie te łączą Sadzawki ze wszystkimi dzielnicami Siemianowic Śląskich, a także z ościennymi miastami, w tym z Bytomiem, Chorzowem, Katowicami, Piekarami Śląskimi i Rudą Śląską. Ponadto na Sadzawkach zlokalizowana jest pętla autobusowa Siemianowice Powstańców Pętla, gdzie kończą swój bieg linie 50 i 98

[madohora]

Z pochodzeniem nazwy wiąże się jedna z legend o trzech braciach: Jakubie, Michale i Siemionie (Szymonie), którzy zajmowali się rybołówstwem w okolicznych stawach. Od ich imion pochodzą części Siemianowic Śląskich – odpowiednio: dawna wieś Jakubowice, Michałkowice i Siemianowice

[madohora]

Na terenie parku będącego terenem rekreacyjnym Śródmieścia Siemianowic Śląskich w jego centralnej części znajdują się obiekty sportowe, które należą do Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji „Pszczelnik”. Są to: basen otwarty (48 × 19 m), boisko do piłki nożnej, hala sportowa (z boiskiem o wymiarach 40 × 20 m), cztery korty tenisowe i teren rekreacyjny

[madohora]

Park stanowi część siemianowickiego zespołu pałacowo-parkowego. Początki zaś pałacu w Siemianowicach Śląskich sięgają XVII wieku, kiedy to był własnością Mieroszewskich. W obecnym kształcie gmach powstał w 1786 roku jako rezydencja siemianowicko-bytomskiej linii Donnersmarcków. Park otaczał pałac od południa i wschodu. Pałac z biegiem czasu został rozbudowany, a także wielokrotnie zmieniał właścicieli zaś park w obecnym kształcie został ukształtowany w formie ogrodu angielskiego pod koniec XIX wieku

[madohora]

Na terenie parku rosną następujące gatunki drzew i krzewów: cis, lipa szerokolistna, lipa drobnolistna, lipa amerykańska, lipa krymska, dąb szypułkowy, dąb czerwony, klon pospolity, klon jawor, klon polny, klon jesionolistny i klon ginnala, parczelina trójlistkowa, złotokap i różanecznik katawbijski. Z rzadkich gatunków roślin: metasekwoja chińska (trzy okazy znajdujące się przy parkowym stawie), korkowiec amurski, magnolia gwiaździsta i glicynia kwiecista

[madohora]

Tutaj robiłam prawko. Spróbowalibyście nie zmieścić się w tę bramę.

[madohora]

W 1990 roku kompleks pałacowy został przejęty przez władze miejskie od kopalni Siemianowice. W 2005 roku z bonifikatą kupiła go firma Silesia sp. z o.o. i opracowała plan adaptacji na hotel autorstwa inż. arch. Kazimierza Stamirowskiego z Siemianowic Śląskich. W 2009 roku pałac zaczęto częściowo remontować. W 2011 roku pałac kupił firma Prestige Residences z Katowic. W 2013 roku pałac został sprzedany Grupie Saternus. Obecnym właścicielem obiektu jest spółka Inspiration Point S.A. Kubatura głównego korpusu wynosi ponad 23 tys. m³.

[madohora]

[madohora]

Roślinność parku stanowią m.in.: dęby szypułkowe, dęby bezszypułkowe, kasztanowce, klony pospolite, brzozy, graby, osiki, dęby czerwone, lipy drobnolistne, topole czarne, jesiony wyniosłe, robinie akacjowe i jawory.

[madohora]

Udział terenów rolniczych i nieużytków wynosił w 2017 roku około 21%. Znaczący jest też udział terenów zadrzewionych – około 12%, a także obszarów zabudowy przemysłowej, składowej i magazynowej – około 11%. Tereny zabudowy mieszkaniowej stanowią około 17% powierzchni miasta. Bardzo niski jest udział terenów leśnych – 1,7% oraz wód powierzchniowych – 0,5%. Obszary zabudowy usługowej stanowią około 5,8% powierzchni miasta, tereny dróg około 3,2%, a obszary sportowo-rekreacyjne również około 3,2%. Powierzchnie pod infrastrukturę techniczną obejmują około 2,5% powierzchni miasta, natomiast tereny kolejowe oraz stacji paliw, parkingów i garaży łącznie około 1,7% powierzchni

[madohora]

Z okresu czwartorzędu pochodzą holoceńskie osady rzeczne (w tym piaski pylaste lub gliniaste, gliny i namuły rzeczne) oraz osady glacjalne i fluwioglacjalne z plejstocenu (mułki i gliny zwałowe zlodowacenia krakowskiego i środkowopolskiego oraz różnoziarniste piaski i żwiry). Miąższość utworów czwartorzędowych jest różna. Na części obszaru miasta nie przekracza ona 10 metrów, a także jest poprzerywana wychodniami starszych utworów. W południowej części Siemianowic Śląskich poprzerywana jest wychodniami utworów karbońskich, a w północnej triasowymi. Największa miąższość utworów czwartorzędowych zaznacza się w rejonie ulicy Zwycięstwa, a w kierunku południowym wzdłuż Parku Pszczelnik o dalej wzdłuż ulicy Żwirowej

[madohora]

[madohora]

Wzgórza Chorzowskie – na stokach tych wzgórz powstały osiedla: Węzłowiec, Chemik, Młodych i J. Tuwima; wzgórza te mają pagórkowatą rzeźbą o średniej wysokości około 300 m n.p.m

[madohora]

W czasach rewolucji przemysłowej zapoczątkowanej pod koniec XVIII wieku na obszarze obecnych Siemianowic Śląskich zaczęły się rozwijać zakłady przemysłowe. Wsie na terenie obecnego miasta stały się wówczas zapleczem mieszkaniowym dla gwałtownie rosnącej liczby pracowników. W szczególności duże znaczenie dla rozwoju osad miały inwestycje śląskich rodów: Klochów, Henckel von Donnersmarcków, von Rheinbabenów i książąt zu Hohenlohe Oehringen oraz Fitznerów. Prócz inwestycji przemysłowych, inwestowali oni w budowę obiektów użyteczności publicznych, w tym szkół, kościołów czy gmachów użyteczności publicznej. Duże znaczenie dola rozwoju obecnego obszaru miasta miało powstanie w latach 1833–1835 nowoczesnej huty żelaza „Laura”, która wymagała wykwalifikowanych robotników. W związku z tym zaczęły przy niej powstawać osiedla patronackie, kamienice mieszczańskie czy też wille dla administracji

[madohora]

Po przemianach gospodarczych zapoczątkowanych w latach 90. XX wieku miasto, w związku z upadkiem przemysłu ciężkiego znalazło się w kryzysie gospodarczym i zaczęło się wyludniać. Zlikwidowano zakłady wydobywcze i hutę „Jedność”, a w mieście wzrastała fala bezrobocia. W 1998 roku powołano Centrum Leczenia Oparzeń, a rok później, 24 września 1999 roku wyjechał na powierzchnię ostatni wózek z urobkiem z kopalni „Siemianowice”. W XXI wieku miasto weszło w etap restrukturyzacji, związany z rozwojem przemysłu, komunikacji, handlu, a także nowych inwestycji w przestrzeni publicznej

[madohora]

Na przełomie XVIII i XIX na terenie Bytkowa istniały dwie kopalnie, a w 1803 Rheinbabenowie założyli na Sadzawkach kopalnię "Fanny". Do roku 1833, kiedy rozpoczęto budowę Huty "Laura" w dzisiejszych Siemianowicach i ich dzielnicach istniały cztery kopalnie cynku, cztery kopalnie węgla kamiennego i jedna huta żelaza. Wówczas oprócz Ślązaków w regionie zaczęli się osiedlać imigranci z Niemiec, a okolica bardzo prężnie się rozwijała. Rozbudowano pałac o zachodnie skrzydło, zaczęły powstawać szkoły i poczta, a w 1852 rozpoczęto budowę kolei wąskotorowej. W 1868 Fitzner rozpoczął produkcję w Fabryce Śrub i Nitów, a dwa lata później znacznie rozbudowana została kolei w ramach Kolei Prawoodrzańskiej. Kolonia przy Hucie Laura na tyle się rozwinęła, że w 1873 jej teren został wyodrębniony jako Laurahütte, w której kilka lat później powstała Ochotnicza Straż Pożarna i browar. Pod koniec XIX w. w Siemianowicach powstała biblioteka, murowany kościół św. Krzyża, w Hucie Laura Pierwsze brukowane ulice, linie tramwajowe, a w 1898 nastąpiła elektryfikacja regionu.

[madohora]

Przełom XX i XXI przyniósł w Siemianowicach, podobnie jak w okolicznych miastach GOP-u szereg niekorzystnych zmian i strat materialnych. Zamknięta została i zlikwidowana jedna z największych w kraju kopalnia "Siemianowice", pomimo że niezależne ekspertyzy dawały podstawy do jej dalszej eksploatacji. Nastąpił upadek większości państwowych zakładów przemysłowych, których nieudana restrukturyzacja przebiegała w atmosferze skandali i korupcji. Spłonęło i zostało wyburzone najstarsze miejskie kino "Jedność". Czarną kartą w historii miasta zapisały się niespełnione obietnice rządu premiera Leszka Millera, doprowadzając najpierw do licznych manifestacji pracowniczych, a w końcu bankructwa Huty "Jedność" przekształconej w spółkę Skarbu Państwa, który nie zapewnił środków na ukończenie zaawansowanej już inwestycji w nową walcownię. W mieście wystąpiły liczne problemy społeczne – spadek zaludnienia, wysokie bezrobocie strukturalne, emigracja zarobkowa młodych, wykształconych ludzi, masowe grabieże mienia na terenach przemysłowych i kolejowych. W wyniku tych ostatnich miasto utraciło w latach 1995-2005 szereg cennych, niewpisanych w rejestry zabytków kultury technicznej, m.in. większość XIX-wiecznych zabudowań i wyposażenia dawnych szybów kopalnianych "Ficinus" i "Richter" (w tym czynną wyciągową maszyną parową z 1900), linię i stacje kolei wąskotorowej, budynek dworca kolejowego z 1870 i wiele in. Niekorzystnym zmianom społecznym miasto stara się przeciwdziałać, organizując dodatkowe kursy edukacyjne dla młodzieży, szkolenia dla bezrobotnych oraz budując nowe obiekty sportowe i zachęcając inwestorów, dzięki temu w mieście zainwestowały dwie firmy: Johnson Control (producent części samochodowych) i Ugine & Alz (producent stali).

[madohora]

1313 – wymienienie wsi Przełajka w akcie darowizny księcia bytomsko-kozielskiego Siemowita.

[madohora]

1490 – według legendy Mieroszewscy zakupili Jakubowice; po nabyciu w XVI wieku Siemianowic, Bańgowa i Michałkowic byli ich właścicielami aż do 1692.

[madohora]

1718 -– hrabina Maria Józefa von Donnersmarck, w imieniu męża Karla Josepha, kupuje od Huntera von Gradona Siemianowice, Bańgów i opustoszałe Jakubowice.

[madohora]

1787 – w Lasku Bytkowskim powstały kolejne kopalnie węgla kamiennego

[madohora]

W 1922 roku po zmianie państwowości na Śląsku, ks. Gerlich jako Niemiec opuścił michałkowicką parafię, a nowym kuratorem placówki został ks. Paweł Brandys. Od 1923 roku, mimo zmian zasad funkcjonowania opieki społecznej w Polsce, siostry boromeuszki nadal zarządzały i prowadziły Zakład Maksymialianeum pod kuratelą ówczesnego proboszcza. W 1934 roku ks. Brandys zdecydował się na przekazanie zarządzania domem siostrom boromeuszkom. Ponadto w geście dobrej woli ks. Brandys odstąpił siostrom 2,5 morgi pola na ogród i uprawę warzyw. W zamian za to siostry zobowiązały się do podjęcia dodatkowej pracy przy wystroju kościoła oraz dbaniu o bieliznę kościelną. Po usamodzielnieniu zakład uzyskiwał dochody z tytułu prywatnego zarobku ze szwalni, wolnego mieszkania oraz składek starców.

[madohora]

Założenie Kongregacji
Kongregacja Sióstr Miłosierdzia św. Karola Boromeusza powstała po wojnie 30-
letniej (1618-1648). Wojna sprowadziła na Francję wielką nędzę, która wraz z głodem
i dżumą dziesiątkowała ludność. Młody adwokat i członek parlamentu w Metz – Joseph
Chauvenel – założył w Nancy w domu swego ojca Emanuela Chauvenela bezpłatną
przychodnię i aptekę, gdzie ubodzy i chorzy otrzymywali lekarstwa. Ciężko chorym
służył osobiście, pielęgnując ich, opatrując rany, roz-
dzielając żywność i lekarstwa. Poświęcił im cały swój
majątek i służył do końca życia. Joseph Chauvenel zaan-
gażował w służbę opuszczonym i chorym także innych
ludzi. Dostrzegał potrzebę zorganizowania instytucji,
której zadaniem byłoby niesienie stałej pomocy osobom
schorowanym i osamotnionym. Wskutek przedwczesnej
śmierci – zmarł w roku 1651, mając zaledwie 31 lat,
zaraziwszy się podczas pielęgnowania chorych – nie
zdążył zrealizować zamierzonego dzieła. Powierzył je
w testamencie swojemu ojcu. Emanuel Chauvenel prze-
kazał cały majątek syna na cele charytatywne. Dzięki
temu Nancy otrzymało mocą aktu notarialnego z dnia 18
czerwca 1652 r. Dom Miłosierdzia pod wezwaniem Świę-
tej Rodziny. Fundacja ta przekazana została niewiastom,
które współpracowały z Józefem Chauvenelem i chciały
poświęcić się służbie chorym, ubogim i opuszczonym.
O charakterze i celu tej fundacji mówi dokument jej za-
łożenia. Dnia 31 sierpnia 1652 r. Jean Midot, Wikariusz
Generalny diecezji Toul, zatwierdził fundację stosownie
do życzeń założyciela-fundatora. Mała wspólnota, pod
kierownictwem Barbe Thouvenin, podjęła dzieło chrze-
ścijańskiego miłosierdzia zapoczątkowane przez Josepha
Chauvenela i przyjęła nazwę Siostry Świętej Rodziny

[madohora]

Założenie wspólnoty w Nysie
Samarytańska posługa sióstr boromeuszek odbiła się szerokim echem także poza gra-
nicami Czech, między innymi na Śląsku. Kiedy ziemie śląskie nawiedziły głód i choro-
by, kardynał Melchior von Diepenbrock, arcybiskup Wrocławia, zwrócił się w 1848 r. do
Domu Macierzystego w Pradze z prośbą, by Kongregacja Sióstr Boromeuszek rozpoczęła
swą działalność charytatywną w Nysie. Z Pragi przybyły do Nysy trzy pierwsze siostry,
którym powierzono prowadzenie biskupiego szpitala, troskę o chorych w domach, udziela-
nie pomocy ubogim i wychowanie dzieci. Do Nysy przybyła również siostra Helena Tichy.
W następnym roku tj. 1850 powierzono jej stanowisko przełożonej wspólnoty w Nysie.
Wkrótce otwarto tam również nowicjat i założono katolicką szkołę dla dziewcząt. Arcy-
biskup Wrocławia, Heinrich Förster, rozpoczął pertraktacje ze Stolicą Apostolską w celu
usamodzielnienia się Kongregacji na Śląsku. Papież Pius IX wydanym dekretem zezwolił
na otwarcie domu generalnego w Nysie. Matka Helena Tichy została wybrana na urząd
generalnej przełożonej Sióstr Miłosierdzia św. Karola Boromeusza gałęzi śląskiej

[madohora]

Działalność sióstr w latach 1945-1989
W 1946 r. praca w zakładzie michałkowickim odbywała się już normalnie. Oprócz opie-
ki nad starcami siostry prowadziły pracownię robót ręcznych za opłatą 20 zł miesięcznie od
osoby. Uczyły dzieci pozaszkolne. W 1947 r. pracownię zlikwidowano. Za pobyt starców pła-
ciła Opieka Społeczna, co nie wystarczało na zaspokojenie ich potrzeb; Caritas zasilał dom
paczkami „Unrra”. W 1950 r. Caritas był już upaństwowiony, objął zakład i opłacał pobyt
podopiecznych. W 1953 r. zarządzała Matka Ludgera. Dom Opieki przekształcono w Zakład
Specjalny dla kobiet niedorozwiniętych umysłowo. Starców wywieziono do zakładów w Cieszynie i Piekarach Śląskich.
Dom odnowiono; przyjmo-
wano kobiety i dziewczęta.
W tym czasie było około sie-
demdziesiąt chorych, co było
zbyt dużą liczbą. Zmniejszo-
no liczbę pensjonariuszek do
sześćdziesięciu.
W 1958 r. budynek był kotwiony z powodu szkód górniczych. W tym samym roku obcho-
dzono 50-lecie Domu i pobytu sióstr w Michałkowicach. W 1960 r. wybrano nową przełożoną
generalną – siostrę Marię Bolesławę Brodę. W tym samym roku zgodnie z zarządzeniem
księdza wizytatora w jednej części domu urządzono klauzurę dla sióstr. W latach 1960-62
przybyło więcej sióstr, a Caritas zwiększył liczbę etatów. Od 1961 r. Matka Przełożona opie-
kowała się tylko siostrami, a zakładem kierowała siostra Leontyna Bulla. W 1962 w michał-
kowickim Domu było czternaście sióstr, z czego dziesięć zatrudnionych było w zakładzie,
dwie przy kościele, a dwie siostry – emerytki pomagały przy pracach domowych i w ogrodzie.
Najdłużej, bo od 1925 r. – pracowała siostra Emeryka Głowik. W 1963 r. w Mikołowie zmarła
Matka Generalna Maria Bolesława Broda. Była jedną z radnych na całą Polskę, była w konsulcie w Warszawie. Dbała o
możliwość kształcenia sióstr
na świeckich uniwersytetach.
We wrześniu 1963 r. kardy-
nał Wyszyński powołał na
Generalną Przełożoną siostrę
Paulę Rolnik. W 1964 Caritas
warszawski zmniejszył etaty
pielęgniarek – zabrano jeden
etat pielęgniarki, a dodano
dwa etaty salowych (wów-
czas były dwie pielęgniarki
i pięć salowych).
W listopadzie 1964 r.
nastąpiła zmiana stroju za-
konnego. Siostry otrzymały
nowe habity. Poświęcił je ks.
proboszcz Jan Klyczka. Do
refektarza siostry zeszły już w nowym stroju. Jedne się śmiały, inne płakały.11 W grudniu
1967 r. wykonano remont kaplicy. W 1968 r. przy kaplicy na korytarzu zamontowano nowe
drzwi i przeniesiono pokój gościnny (pełniący równocześnie funkcję zakrystii) w pobliże ka-
plicy. W 1969 r. wieczne lampki obok ołtarza zostały zastąpione kinkietami; położono też
nowe linoleum i zamontowano pancerne tabernakulum. Wielokrotnie podkreśla się w Kroni-
ce, że brak jest personelu, co jest tym bardziej kłopotliwe, że większość chorych była uzależ-
niona od pomocy innej osoby.
W 1974 r. pracowało w tutejszej placówce jedenaście sióstr. W grudniu nastąpiła zmiana
s. przełożonej Rady Domowej – funkcję tę objęła s. Maria Bayzlisa Mazurek. Siostra Wisława
była pracownikiem kulturalno-oświatowym za czasów Caritasu. Do jej zadań należało m.in.
utrzymywanie sprawności manualnej. Obecnie Dom zatrudnia dwóch instruktorów terapii za-
jęciowej po studiach pedagogicznych12. W 1975 r. było dwanaście sióstr i sześćdziesiąt dwie
pensjonariuszki w wieku 22-93 lata. Siostry prowadziły lekcje religii w grupach przedszkolnych
i w pierwszych klasach. Zorganizowano tzw. „Szkolę Życia”, w której dzieci otrzymywały cie-
pły posiłek, bieliznę, odzież i obuwie, a także mogły się tam bawić.
Wypoczynek sióstr odbywa się w domach rodzinnych lub zakonnych. Trwały także
szkolenia: pięć sióstr uczestniczyło w kursie kucharskim, aby uzyskać tytuł czeladnika mistrza kucharskiego; jedna z sióstr uczęszczała do Studium Teologicznego w Katowi-
cach (filia Instytutu Wyższej Kultury Religijnej w Lublinie). Ks. biskup Czesław Domin
przeprowadził wizytację kanoniczną i udzielił sakramentu bierzmowania dzieciom. Wizy-
tował też Dom Pomocy Społecznej i działalność sióstr.
W 1978 roku w grudniu wmurowano kamień węgielny pod budowę kościoła w Bytko-
wie. W 1980 r. było w Domu jedenaście sióstr. Siostra Blanka uczęszczała do wieczoro-
wego Liceum Ogólnokształcącego w Tarnowskich Górach, do którego dojeżdżała (oprócz
normalnych zajęć przy chorych). W 1982 r. nadal było jedenaście sióstr. Do pracy w ko-
ściele przyjechała siostra Maria Natanaela Jeleśmiańska; na soboty i niedziele wyjeżdża-
ła na kurs katechetyczny do Domu Generalnego. W październiku 1983 r. miała miejsce
wizytacja kanoniczna – przeprowadziła ją Matka Generalna i Siostra Wikaria. W 1984 r.
w Domu pracowało jedenaście sióstr w podeszłym wieku. Praca była bardzo trudna, a na świeckich nie można liczyć

[madohora]

Tzw. Stary Cmentarz został rozszerzony w 1878 roku, w kierunku zachodnim. Następnie jego granice były poszerzone w 1899 roku w kierunku północnym. W 1881 roku został wykonany krzyż cmentarny z piaskowca, który ufundowała Julianna Jablonka – żona Caspara, naczelnika gminy. Został on usytuowany na rozdrożu w pobliżu kaplicy grobowej ufundowanej przez Wilhelma Fitznera, w której prawdopodobnie (według przekazów ustnych) spoczywają członkowie rodziny Mokrskich. Nieopodal krzyża pochowany został pierwszy proboszcz parafii ks. Hugon Stabik (zmarły 25 sierpnia 1886)

[madohora]

Obecnie główne wejście znajduje się od strony wschodniej (ul. Cmentarnej), z tej strony znajduje się ogrodzenie pochodzące z 1901 roku, zaprojektowane przez siemianowickiego mistrza budowlanego Johana Seifferta. Po przeciwnej stronie - zachodniej, cmentarz okala mur ceglany z 1907 roku, zaprojektowany przez Roberta Pietruszka. W 2002 roku zostało przeprowadzone porządkowanie zieleni, przycinanie liściastych drzew, wycinka drzew, stanowiących spore zagrożenie oraz sadzenie sześcioletnich świerków. Jednocześnie w tym samym roku wykonany został remont basenu jak i zamocowano stelaż na pięciolitrowe naczynia na wodę. Obecnie rozpoczęto inwentaryzację cmentarza. Wykonany został nowy plan cmentarza, na nowo numerowane są nagrobki, zaznaczane kwatery

[madohora]

Po wyborczym zwycięstwie Korfantego (25 czerwca 1903) podjął pod koniec lipca tegoż roku inicjatywę utworzenia Polskiego Towarzystwa Ludowego, którego został pierwszym prezesem. W 1904 roku został przedstawicielem Śląska w Polskim Centralnym Komitecie Wyborczym. Od 1906 roku stał się przywódcą nielicznej grupy duchowieństwa śląskiego otwarcie opowiadającego się po stronie polskiej. W wyborach do parlamentu (25 stycznia 1907) został wybrany posłem, jednak z powodu niezadowolenia kard. G. Koppa zrzekł się mandatu.

[madohora]

W roku 1882 wystawił swoją pierwszą teatralną sztukę, którą odegrał w Sali Schwetera w Siemianowicach Śląskich. Jej tytuł brzmiał: Bogata wdowa, obrazek wiejski ze śpiewami w dwóch aktach. Tekst tej sztuki znalazł się w pełnej wersji w czasopiśmie „Katolik”. Kolejną znaną sztuką, której autorem był Kołodziej, był Wycużnik. Wystawiono go w 1892 roku w Katowicach. Twórczość Kołodzieja była ceniona również w kręgach kościelnych. W swojej twórczości poruszał także aspekty wiary. Były również sztuki oparte na humorze, grotesce i alegorii. Jego utwory miały wydźwięk patriotyczny, mające budzić i umacniać polską świadomość narodową. Oceniał także wartość ludzkiej pracy oraz chciał aby Ślązacy wyszlachetnieli i „ukochali cnotę”. Wszystkie sztuki pisane przez Kołodzieja miały jednak wprost lub pośrednio służyć budowaniu polskiej świadomości narodowej na Śląsku.

[madohora]

Zamieszkał w Siemianowicach Śląskich. Tam zmarł 23 września 1997. 29 września 1997 spoczął na Starym Cmentarzu parafii Krzyża Świętego.

[madohora]

Na końcu głównej alei znajduje się grobowiec, kryjący prawdopodobnie prochy Richarda Fitznera. Przy krawędzi nekropolii znajduje się kaplica cmentarna.

[madohora]

Willa powstała w 1859 roku. Początkowo była ona skromnym obiektem parterowym W 1883 roku została ona rozbudowana i poszerzona o pomieszczenia reprezentacyjne, natomiast z tyłu budynku dobudowano oranżerię. W zarysie budynku oddzielono część reprezentacyjną od prywatnej.

[madohora]

Kościół Ewangelicki w Siemnianowicach

[madohora]

Świątynia mieści się przy ulicy Stanisława Wyspiańskiego w dzielnicy Centrum. Powstał on w latach 1893–1895 i był świątynią dla wspólnoty ewangelickiej do 1945 roku, po czym został on przekształcony w kościół rzymskokatolicki. W latach 1946–2000 kościół był w posiadaniu sióstr wizytek (wbrew protestom ewangelików) a po ich opuszczeniu wrócił on do parafii ewangelickiej. 10 listopada 2010 roku kościół został wpisany do rejestru zabytków.

[madohora]

W listopadzie 1985 roku rozpoczęto renowację organów przez zespół dwóch organmistrzów: Marka Urbańczyka oraz Mieczysława Klonowskiego. Prócz prac konserwatorskich rozbudowano instrument o dodatkowe skrzydła wież piszczałkowych. W 2000 roku kościół został opuszczony przez siostry wizytki, po czym został on zwrócony gminie ewangelickie. 10 listopada 2010 roku kościół wpisano do rejestru zabytków. Po 2000 roku wykonano w kościele prace remontowe, tym przebudowę i wzmocnienie kominów, częściową wymianę pokrycia dachowego, a także zdemontowanie drewnianej ściany oddzielającej północne ramie transeptu

[madohora]

Organy

[madohora]

Miejsca Pamięci

Grób Nieznanego Żołnierza – znajduje się na placu Wolności; widnieje na nim napis: Nieznanemu żołnierzowi poległemu w walkach o wolność Polski w hołdzie wdzięczni mieszkańcy Siemianowic Śl. 1 XI 1945 r.,

[madohora]

Pomnik Skrzeka i Wójcika - mieści się na placu Skrzeka i Wójcika 5B, upamiętnia dwóch oficerów W.P.-A.K.-Harcerzy powieszonych przez Niemców w trakcie okupacji.

[madohora]

W Siemianowicach Śląskich odsłonięto tablicę pamiątkową i mural z okazji 100. rocznicy wybuchu III Powstania Śląskiego

W uroczystościach zorganizowanych przez Fundację Polskiej Grupy Zbrojeniowej i firmę Rosomak S.A. wzięła udział Beata Białowąs, członek Zarządu Województwa Śląskiego, wojewoda śląski Jarosław Wieczorek, a także prezydenci Piekar Śląskich i Siemianowic Śląskich.

[madohora]

MURAL W SIEMIANOWICACH UPAMIĘTNIŁ POWSTANIA ŚLĄSKIE - www.dzieje.pl

[madohora]

Opowieści siemianowickie
„O tym jak powstał Staw Richterski”
Na wieść o tym, że płytko pod ziemią zalegają duże pokłady węgla,
przybył do Siemianowic radca górniczy Richter. Stwierdziwszy fakty
w 1879 r. rozpoczął budowę szybu, który został nazwany jego imieniem.
Podczas budowy tego szybu natknął się na poziomie 40 m na duże rozle-
wisko wodne i musiał przerwać dalszą budowę. Po naradzie z „wielmo-
żami” do Siemianowic postanowiono sprowadzić wybitnych specjalistów
od wody, maszyn i urządzeń stalowych. Z Zagłębia Sary sprowadzono
inż. hydrologa von Schwarzenberga, ze Szkocji hrabiego Baildona, spe-
cjalistę od maszyn i stali, a z Anglii wielkie pompy parowe.
Starzyk, który mi to wszystko przekazał, mówił, że nastała dalsza
przerwa i kolejna narada, gdzie tę masę wody przepompować. W tym
czasie von Schwarzenberg postanowił wykopać głęboki i szeroki dół.
Sprowadzono więc z Niemiec wielkie parowe bagry (koparki) i rozpoczę-
to prace. Wykopywanie wielkiego i głębokiego dołu – według starzyka
– miejscami dochodzącego do głębokości 15 metrów. Dół kopano fazami
z przerwą na kolejny. Kopiąc natrafiono na duże złoża gliny, które na
platformach wywożono do pobliskiej cegielni. Wszystko urabiano przy
pomocy koni. Według starzyka, który miał w ten czas 15 lat, długość
pierwszego dołu wynosiła ponad 300 metrów, a szerokość 80 metrów.

[madohora]

Urodzona w siemianowickiej dzielnicy Bytków, absolwentka Liceum Ogólnokształcącego i krakowskiej AWF. Gimnastyczka (161 cm, 56 kg) Jedności Michałkowice (1951-1964), wychowanka trenera Jerzego Dziuby (Ośrodek Śląski w Świętochłowicach) i Stefana Wiśniewskiego. Po zakończeniu kariery zawodniczej i studiów przez wiele lat pracowała w szkole podstawowej w Bielsku Białej i prowadziła sekcję gimnastyki sportowej w tamtejszym Starcie. Zasłużona Mistrzyni Sportu (1967) odznaczona m.in. srebrnym Medalem za Wybitne Osiągnięcia Sportowe. Żona olimpijczyka, znanego skoczka narciarskiego Piotra Wali. Ma syna. Mieszka w Bystrej Śląskiej.

[madohora]

Jego ojciec Johann Wilhelm, zmarły 27 lutego 1878, mistrz kowalski przybył z Brunszwiku do Gliwic na początku lat 30. XIX w. Kilka lat później przeniósł się do Laurahütte (obecnie Siemianowice Śląskie) by w 1836 r. założyć kuźnię na terenie Huty Laura należącej do Hugo I Henckel von Donnersmarcka, gdzie również zamieszkał. 17 listopada 1850 roku urodził mu się trzeci syn Richard Fitzner. W 1855 roku kuźnia została zamieniona w kotlarnię. W 1868 roku na terenie kolonii Hugo założył własną Fabrykę Nitów (Nieten Fabrik), a w 1869 na terenie kolonii Wanda Fabrykę Kotłów (Kessel Fabrik).

[madohora]

[madohora]

Michałkowice (śl. Michołkowice, niem. Michalkowitz) – dzielnica miasta Siemianowice Śląskie o charakterze mieszkaniowo-przemysłowo-rolniczym. Znajduje się na północno-zachodnich obrzeżach miasta. Zajmuje powierzchnię 545,5 ha, zamieszkuje ją 15532 mieszkańców (stan na 2001 rok), a gęstość zaludnienia wynosiła wówczas 2847 osób/km².

[madohora]

Michałkowice to jedna z najstarszych dzielnic Siemianowic Śląskich. Początkowo oddzielna osada położona podobnie jak pobliskie Maciejkowice na terenie Piastowskiego Księstwa Bytomskiego na południe od rozległych pól Rozbarku (obecnie dzielnicy Bytomia) i Dąbrówki Wielkiej wymienionych już w XII-wiecznych Kronikach Nestora jako dostawca srebra i koni dla władcy Waregów (Rusów) Światosława I i w Bulli gnieźnieńskiej jako dostawca srebra dla władz kościelnych i królewskich.

[madohora]

Na terenie Michałkowic znajduje się również jedna z najstarszych parafii rzymskokatolickich na Górnym Śląsku, założenie której wiąże się z wizytą Jacka Odrowąża w tym rejonie. Z niej wyodrębniły się między innymi parafie: Siemianowice, Bańgów, Przełajka, Maciejkowice, Józefowiec, Bytków.

[madohora]

Nazwa jest patronimiczną nazwą wywodzącą się od polskiej formy męskiego pochodzenia biblijnego - Michała i pochodziła od założyciela wsi lub jej patrona. Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako starszą od niemieckiej wymienia obecną polską formę nazwy - Michałkowice podając jej znaczenie "Dorf des St. Michael" - "Wieś św. Michała"co zostało uwidocznione w herbie. Według legendy Michał był kiedyś właścicielem tej osady. Głosi ona, że Michał wraz z dwoma swoimi braćmi, Siemionem i Maciejem, był rybakiem. W czasie, gdy Górny Śląsk należał do Królestwa Prus i Rzeszy Niemieckiej Michałkowice nosiły nazwę Michalkowitz.

[madohora]

1274 – pierwsza niepotwierdzona w innych źródłach wzmianka o parafii w Michałkowicach

[madohora]

1290-1310 – przypuszczalne założenie parafii i zbudowanie pierwszego kościoła w Michałkowicach

[madohora]

1326 – w dokumencie kolektora papieskiego Andrzeja z Verolo mowa jest o opuszczonym kościele we wsi Michałkowice, co wskazuje, że istniał już znacznie wcześniej, a Michałkowice już wtedy były wsią parafialną, jedną z najstarszych w kasztelanii bytomskiej

[madohora]

1402 – Maciej Wrochlik z Bytkowa funduje drugi kościół parafialny w Michałkowicach

[madohora]

1421 – powstanie pierwszej w Siemianowicach szkoły przy kościele i parafii w Michałkowicach

[madohora]

1520 – w ciągu XVI wieku, aż do wyczerpania złóż, górnictwo kruszcowe na terenie dominalnym Michałkowic

[madohora]

1651 – podział terenów Michałkowic na trzech braci Mieroszewskich i późniejsza częściowa wyprzedaż ziemi przez Rheinbabenów powoduje odłączenie części Michałkowic w rejonie dzisiejszych Sadzawek. Odcięta ziemia nazwana później została Michałkowice II

[madohora]

1786 – zbudowanie murowanego kościoła w Michałkowicach, konsekrowanego 21 października 1787 r.

[madohora]

1803 – założenie przez Rheinbabenów na polach "Michałkowic II" kopalni "Fanny"

[madohora]

1845 – budowa cynkowni, huty "Teresa" na gruntach "Michałkowice II"

[madohora]

1853 – początek budowy wąskotorowej kolei przemysłowej biegnącej z Bytomia-Karbia przez Michałkowice do Katowic-Bogucic

[madohora]

1856 – powiększenie przez ks. Antoniego Stabika fary św. Michała Archanioła (dostawienie trzech kaplic) oraz założenie obecnego cmentarza

[madohora]

1870 – powstanie kopalni "Chassee" na terenie dóbr "Michałkowice II"

[madohora]

1882 – powstanie biblioteki Towarzystwa Czytelni Ludowych w Michałkowicach

[madohora]

1887 – na terenie Michałkowic uruchomienie kopalni "Max"

[madohora]

1902-1904 – na miejscu XVIII-wiecznej, barokowej świątyni pw. Św. Michała Archanioła wzniesienie w Michałkowicach neoromańskiego kościoła pod tym samym wezwaniem

[madohora]

1910 – Konsekracja kościoła pw. Św. Michała Archanioła przez kardynała Georga Koppa

[madohora]

1920 – utworzono Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” w Michałkowicach regionalne gniazdo najstarszej polskiej organizacji sportowej Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”. Działalność rozpoczęło 22 lutego i pod koniec roku liczyło 111 członków w tym 46 kobiet i 30 młodzieży. Prezesem organizacji był Józef Białas, naczelnikiem Wojciech Kocot, a potem Franciszek Sobota