Komunikacja miejska nie tylko na Śląsku

[madohora]

POZNAŃ. TRASA TRAMWAJOWA PRZEZ STRZELECKĄ ISTNIEJE JUŻ 110 LAT - www.codziennypoznań.pl

[madohora]

Obecnie trasa przez ul. Strzelecką jest jedną z głównych i niezwykle istotnych dla komunikacji w mieście, będąc istotnym łącznikiem między mostami po zachodniej stronie Warty.

[madohora]

METROPOLIA KUPUJE AUTOBUSY WODOROWE - Silesion - 06.07.2024

[madohora]

Sytuacja znacznie skomplikowała się w 1922 r., gdy w efekcie nowego układu granic Piekary i Chorzów znalazły się po polskiej stronie, a Bytom pozostał po niemieckiej. Tramwaje kursujące z Piekar do Chorzowa i Katowic przejeżdżały przez granicę na przejściu granicznym Stare Góreczko na Rozbarku (w okolicy dzisiejszego hotelu „Rezydencja”), a następnie wraz z pasażerami zaplombowane przejeżdżały przez Bytom do kolejnego bytomskiego przejścia granicznego prowadzącego w stronę Chorzowa, położonego przy ul. Łagiewnickiej. W Bytomiu nie wolno było wysiadać z wagonów. To powodowało znaczne utrudnienia, więc tramwaje jeździły rzadziej, a liczba korzystających z nich osób znacznie zmalała. Taka sytuacja trwała do 1937 r., gdy wygasła konwencja podpisana w 1922 r. W Genewie, a dotycząca stosunków narodowościowych na Górnym Śląsku. Od tego momentu tramwajowe kursy transgraniczne stały się niemożliwe. Z tego powodu w 1938 r. po polskiej stronie rozebrano odcinek torów prowadzący od niemieckiej granicy poprzez Szarlej do Bazyliki.

[madohora]

TO BYŁA NAJSTARSZA LINIA TRAMWAJOWA NA ŚLĄSKU - Gwarek

[madohora]

W maju 1893 r. były już zamówione nowe szyny żłobkowe o ciężkim profilu. Wykonawcą prac budowlanych była berlińska firma Internationale Eisenbahnbau-Gesellschaft Th. Schmidt, posiadająca swą filię w Gliwicach. Zaplanowano stacje wodne służące do zaopatrywania lokomotyw w Królewskiej Hucie, Chebziu, Zabrzu i w Gliwicach.

[madohora]

Linia ta liczyła łącznie 34,5 km długości. Pociągi tramwajowe składały się z lokomotywy parowej specjalnej konstrukcji, zdolnej poruszać się po ulicach, oraz wagonów doczepnych. Prędkość nie była oszałamiająca: w niezamieszkałej okolicy 22 km/godz., i to pod warunkiem że tory poprowadzono poza jezdnią, bo w przeciwnym przypadku co najwyżej 17 km/godz. A w miejscowościach tramwaje musiały zwalniać do 12 km/godz. - tak wymagały ówczesne przepisy.

[madohora]

Po czterech latach eksploatacji tramwajów parowych postanowiono je zelektryfikować. Stało się to możliwe po uruchomieniu elektrowni w Zabrzu (1897) i Chorzowie (1898). Elektryfikacja była trudną decyzją, gdyż posiadany tabor dostosowany do trakcji parowej był prawie nowy. Koncesję na elektryfikację istniejącej linii Gliwice - Piekary, wydano 26 stycznia 1897 r. (właściwie Gliwice - Bytom; nie dotyczyła ona linii miejskiej w Bytomiu i odcinka Bytom - Piekary).
Z czasem przyjęło się powszechnie zasilanie tramwaju z drutu rozwieszonego nad torem, nie przyszło to jednak łatwo. Bywało, że z przyczyn estetycznych władze miejskie zabraniały wieszania sieci. Eksperymentowano więc z „trzecią szyną” umieszczaną z boku pomiędzy szynami jezdnymi, a nawet w podziemnym kanale (ten ostatni system był bardzo skomplikowany, należało osłonić przewód przed deszczem czy śniegiem). Próbowano wykorzystywać niedoskonałe jeszcze akumulatory, a także łączyć silnik dieslowski z prądnicą.

[madohora]

W październiku 1922 r. coraz ostrzejsze kontrole celne na nowej granicy polsko-niemieckiej powodowały nawet dwugodzinne opóźnienia tramwajów. W tym miesiącu ilość pasażerów spadła o 30%, co zmusiło firmę do zmniejszenia częstotliwości kursów z 15 minut do 30 minut i rezygnacji z wozów doczepnych.

[madohora]

Linia nr 8 pojawiła się w wykazie Śląsko-Dąbrowskich Linii Komunikacyjnych od 1949r. Wówczas kursowała na trasie Bytom – Szarlej - Piekary Śląskie. W latach 1952-1958 w trzech etapach przedłużono linię z Kopalni "Nowy Orzeł Biały" do Brzezin. W dalszej rozbudowie linii przeszkodził zbyt wąski wiadukt drogowy na drodze do Dąbrówki Wielkiej, pod linią kolejową Chorzów Stary - Brzeziny Śląskie. Końcowy przystanek zlokalizowano przy granicy z miejscowością Dąbrówka Wielka - wiaduktu nie przebudowano i przed nasypem kolejowym wybudowano pętlę torową. Pod koniec 1956 roku rozebrano odcinek toru na ulicy Krakowskiej w Bytomiu (na odcinku od Pogody do Rynku) - od tego czasu tramwaje kursowały ulicą Katowicką.

[madohora]

W ten sposób z tramwajami pożegnały się w 1979r. Piekary Śląskie, czyli miasto, od którego rozpoczęła się historia tej komunikacji na Górnym Śląsku. Drugie pionierskie miasto, Gliwice, pozbywało się tramwajów etapami: w latach 80. zamknięto linie do Trynku i na ul. Zygmunta Augusta, by zamknąć historię trakcji elektrycznej w 2009 r.

[madohora]

Traktat wersalski ustalił nowe granice między Polską a Niemcami, co skutkowało zmianami administracyjnymi i terytorialnymi w regionie. W rezultacie Bytom pozostał w granicach Niemiec, podczas gdy Piekary Śląskie i Chorzów znalazły się w granicach Polski, co miało duże znaczenie dla tramwaju, a przede wszystkim dla jego pasażerów. Na granicy z Bytomiem tramwaj był plombowany, uniemożliwiając pasażerom wsiadanie i wysiadanie aż do kolejnej granicy miasta, a tym samym państwa. Podobnie, tramwaj był rozplombowany na granicy z drugiej strony miasta. Było to możliwe do roku 1937. W 1938 r. zlikwidowano tory i możliwość przejazdu od niemieckiej granicy z Bytomiem, aż po Bazylikę w Piekarach. 11 lat później, krótko po II wojnie światowej, położono nowy tor łączący Bytom z Piekarami. Od tamtego czasu Ósemka kursowała przez wiele lat trasą spod Bazyliki przez Szarlej do Bytomia. W latach 50. linia została przedłużona o trasę Brzeziny Śląskie – Dąbrówka Wielka.

[madohora]

W 1949 roku przeprowadzono remont sieci polegającej na wymianie torów. Wówczas do obsługi połączeń do Piekar rozpoczęły obsługiwać wagony typu N. W latach 1951–1952 z okolic kopalni Nowy Orzeł Biały do Brzezin Śląskich, a w 1958 roku zostały uruchomione połączenia do Dąbrówki Wielkiej w Brzezinach Śląskich będących w późniejszych latach częścią Piekar Śląskich.

[madohora]

MA BYĆ SPRAWNIEJ I SZYBCIEJ - www.tvp.pl - 29.12.2024

[madohora]

Kolejne mądre posunięcia

[madohora]

W drugiej połowie XIX stulecia na pograniczu Zabrza, Zaborza i Małego Zabrza powstało
szereg innych zakładów przemysłowych innych branż: Huta Szkła Eisnera (ok.1850),
cegielnia (1855), fabryka smarów (1867), odlewnia i wytwórnia armatury (1872), tartak
(1889) i wiele innych. Zbudowano także liczne fabryki branży spożywczej: młyn parowy
Hamburgera (na terenie wsi Dorota w 1850 r. - obecnie centrum miasta), młyn Henryka
Haendlera w Małym Zabrzu (1864), browar Haendlera (1860) czy fabrykę likierów
Kochmanna (1869). To tylko kilka przykładów industrialnego rozwoju - z okolic Zabrza -
niewielkich dotychczas - przyległych do linii kolei żelaznej wiosek, spowodowanej
dobrodziejstwem rozwoju nowoczesnego jak na ówczesne czasy transportu.
Nie tylko Zabrze - ukazane tutaj, jako przykład - doświadczyło ówcześnie dobrodziejstwa
gospodarczego boomu. Przemysłowa i urbanistyczna rewolucja objęła wtedy większość miast
i wsi Górnego Śląska, od Gliwic po Mysłowice i od Tarnowskich Gór niemal po Mikołów.
Podobny rozkwit ogarnął okolice Bielska, Cieszyna i Ostrawy na tzw. austriackim Śląsku a
także tereny okolic Dąbrowy zwanej obecnie Górniczą w dzisiejszym Zagłębiu.
Rozwój przemysłu wiązał się nierozłącznie z potrzebą zaspokojenia bazy socjalnej dla
zatrudnionej w nim ogromnej rzeszy robotników, pochodzącej w większości spoza Zabrza,
często z bliższych lub dalszych ziem, zza granic Śląska. Prawie równocześnie z budową
zakładów przemysłowych, w ramach budownictwa patronackiego, powstawały założenia
kolonii domków robotniczych (familoki). W Biskupicach po 1867 roku, Koncern Borsiga dla
swoich 2.800 pracowników fizycznych wybudował na powierzchni 19 ha, 66 dwu i trzy
piętrowych familoków i budynków dla urzędników; budynku zarządu, gospody i sklepu,
przedszkola a także innych obiektów zaplecza socjalnego, kaplicy ewangelickiej i cmentarza.
Wszystko to, podobnie jak osiedle Huty Donnersmarcka w Zabrzu w otoczeniu pięknych
platanów. Osiedla patronackie powstawały w niemal wszystkich miastach Górnego Śląska w
pobliżu macierzystych zakładów przemysłowych.
Niedługo później, koniec wieku XIX wieku przyniósł kolejne inwestycje, które dobitnie
przyczyniły się zmian, jakie zachodziły w rodzącej się największej i najbardziej
uprzemysłowionej, w przeważającej mierze do tej pory wiejskiej aglomeracji ówczesnej
Europy.13 Kolejna rewolucja, tym razem w komunikacji nadeszła na Górnym Śląsku, w
ostatniej dekadzie dziewiętnastego stulecia oraz początkach dwudziestego stulecia..
Po latach nieobecności na Górnym Śląsku, Anton Oskar Klaussmann w swoich
wspomnieniach z podróży do kraju swojego dzieciństwa, napisał: Śpiąca Królewna - Górny
Śląsk obudził się ze snu. Południowo-wschodnie kresy Rzeszy Niemieckiej po śmierci
Fryderyka Wielkiego notorycznie zaniedbywane przez rządy pruskie, bez jakiejkolwiek
pomocy, czerpiąc wyłącznie z własnej siły, spełniły wszystkie wstępne warunki i dokonały
ciężkiej pracy, przygotowując błyskotliwe osiągnięcia najnowszej doby.(...). Jakiż postęp w
komunikacji osiągnęliśmy (...). Gdy byłem jeszcze uczniem gimnazjum w Bytomiu, poczta
przybywała z Roździenia prywatną, obsadzona brzozami drogą, aż do Szosy MysłowiceKatowice. Tam na skrzyżowaniu czekałem ze swoja torbą podręczną na dyliżans. Oczywiście
poprzedniego dnia zaopatrywałem się w bilet. Dyliżans zatrzymywał się, wchodziło do środka
i jechało aż do Katowic. Tam przesiadało do pociągu i jechało aż do Chebzia. Tutaj trzeba
było znaleźć dwu lub trzech podróżnych, by wspólnie vjy nająć dorożkę, którą już
bezpośrednio jechało się aż do Bytomia. Był to kolosalny postęp w komunikacji, choć to
wspomnienie może wywołać tylko rozbawienie dzisiejszych Górnoślązaków. A w tym samym
czasie krok po kroku, kawałek po kawałku zbudowało Prawobrzeżną Kolej Odrzańską z
Wrocławia na Górny Śląsk i tylko wojna 1866 roku (...), zatrzymała na jakiś czas budowę.
Potem wszakże ze zdwojona siłą przystąpiono do budowy odcinka trasy Tarnowskie Góry -
Bytom i wreszcie Bytom - Szopienice. Pod koniec 1869 roku również ta linia była gotowa, a
wkrótce potem połączenie aż do Pszczyny.

[madohora]

KIERUJĄCA AUTOBUSEM PKM ZOSTAŁA UKARANA ZA NAZWANIE PASAŻERKI ...- www.katowice24.info - 07.07.2024

[madohora]

BEZPIECZNIE NA DROGACH PODCZAS ŚWIĄT - www.katowiceteraz.pl - 23.12.2024

[madohora]

JEDEN BILET, WIĘCEJ MOŻLIWOŚCI - Moje Katowice - 24.12.2024

[madohora]

Górny Śląsk był komunikacyjnie zawsze w czołówce. Już w pięć lat po wybudowaniu w Niemczech pierwszej linii kolejowej rozpoczęto prace budowlane przy Oberschlesische Eisenbahn (Kolei Górnośląskiej), mającej połączyć Wrocław z odległą, jednak uprzemysłowioną, wschodnią prowincją. Trasę oddawano etapami, by 2 listopada 1845 r. osiągnąć Gliwice. Do Świętochłowic pociągi zaczęły jeździć dwa tygodnie później, a 3 października 1846 r. zakończono budowę w Mysłowicach.

[madohora]

CO Z KARTĄ ŚKUP - www.telepolis.pl - 29.12.2024

[madohora]

W opublikowanych przez Stenzla Scriptores
rerum silesiacarum znajdują się przykłady
opłat gońców z 1468 roku. I tak: czworo podróżnych za drogę do Opola zapłaciło 1 markę;
konnemu za pocztę z Wrocławia do Namysłowa płacono 6 lub 7 srebrnych groszy, innym zaś
razem 14 srebrnych groszy. Podróż do Czech kosztowała 7 florenów. Przewóz poczty do
Opola kosztował 20 srebrnych groszy, innym zaś razem 2 marki, zaś do Nysy 16,18 lub 24
srebrne grosze.
Początki poczty państwowej datuje się na początkowe lata siedemnastego stulecia,
chociaż już w latach osiemdziesiątych poprzedniego wieku, z uwagi na wydarzenia polityczne
powstały na Śląsku pierwsze stacje pocztowe z wymianą koni dla potrzeb poczty cesarskiej.
Patentem cesarskim z 4 czerwca 1587 roku utworzono posterunki pocztowe z Kłodzka do
polskiej granicy. Z Wrocławia szlak wiódł przez Brzeg dalej przez Opole, Wielkie Strzelce,
Bytom i dalej do Krakowa z poleceniem trzymania w pogotowiu w każdej z miejscowości na
tej trasie jednego konia. Podobnie na szlaku z Nysy, skąd szlak prowadził przez Opole,
Strzelce, Bytom w kierunku Olkusza do Krakowa.
Wojna trzydziestoletnia (1618 - 1648) przyniosła spustoszenie w organizacji sieci
pocztowej. Po jej zakończeniu dokonano jej reorganizacji: w 1650 roku Komora Śląska we
Wrocławiu zaprowadziła pocztę wozową do Lipska (2 razy w tygodniu). W 1652 roku
zorganizowano pocztę konną do Pragi, a w 1673 roku, poprzez Górny Śląsk do Krakowa.
Wcześniej w związku z zagrożeniem tureckim Wiednia, w 1670 roku cesarz Leopold
zarządził utworzenie połączenia z Częstochową w Małopolsce poprzez Opawę, Racibórz,
Tarnowskie Góry, Lubliniec na Górnym Śląsku. Poczta ta przetrwała tylko 6 lat.
W końcu wieku z wyborem na tron polski Augusta II Sasa (1697) celem usprawnienia
komunikacji miedzy Saksonią a Krakowem utworzono na krótki okres czasu (planowano
stałą, lecz upadła, jako konkurencyjna dla poczty cesarskiej) pocztę z Wrocławia do Krakowa
przez Brzeg, Oławę, Wielkie Strzelce, Tarnowskie Góry.
Wybuch wojen śląskich a w ich konsekwencji zagarnięcie Śląska przez Prusy,
doprowadziło pocztę śląską do unifikacji z pocztą pruską. Już w lipcu 1741 roku Fryderyk II
wydał ustawę mającą na celu podporządkowanie poczty śląskiej. Ówczesna urzędowa
statystyka (1746) wyliczyła istnienie 30 poczt oraz 42 ekspedycje pocztowe podległe
pruskiemu ministrowi oraz Komorze Śląskiej we Wrocławiu.
Szlaki komunikacyjne pomiędzy Krakowem a Wrocławiem, prowadzące przez Górny
Śląsk, nie należały do najłatwiejszych. Ksiądz Józef Knosała, kuratus w pobliskich Zabrzu
Kończycach, w swej pracy o dziejach tego miasta, poświęcił akapit stanowi dróg w rzeczonej
miejscowości i jego najbliższej okolicy w dalszej i bliższej przeszłości a zarazem jego
wpływu na życie gospodarcze ówczesnej wioski:
Stan ówczesnych dróg nie wpływał korzystnie na handel. Skargi chłopów dotyczące bydła
pociągowego, które grzęzło w drodze ilustruje dobitnie o całkowitym zaniedbaniu dróg w
Zabrzu. Również drogi prowadzące w kierunku południowym, z Zabrza do Makoszów, wcale
nie były w lepszym stanie. Dziedzic Przyszowic na własny koszt naprawił będące w złym
stanie drogi, lecz za to przyznał sobie myto, aby powetować sobie poniesione wydatki. Można
zrozumieć i wyjaśnić zły stan dróg poza miejscowością, lecz na terenie gminy drogi nie były
lepsze. Zamianę pól w 1699 roku, przeprowadzoną między dziedziczką majątku w Zabrzu a
księdzem Badestinusem, proboszczem kościoła św. Andrzeja, uzasadniono złymi i
niewygodnymi drogami na terenie gminy. Wyjaśnienia, dlaczego w ówczesnych czasach drogi
były w tak złym stanie można też szukać w tym, że i kultura znajdowała się na niskim
poziomie. Inną przyczyną może być i to, że w średniowieczu w wielu miejscowościach
panowała opinia, że zawartość wywróconej na drodze furmanki była bezpańską i stanowiła
łup dla każdego, kto pierwszy natknął się na takąfurmankę, podobniejak towar wyrzucony na
brzeg morza a pochodzący z rozbitego statku. To złe przyzwyczajenie, tym bardziej było
niegodne, że utrzymanie dobrego stanu dróg leżało w interesie ludności mieszkającej w tych
okolicach. Na szlakach handlowych Górnego Śląska, przynajmniej do Opawy, znany był ten
zwyczaj. Tenże proceder istniejący w średniowieczu, z dużą korzyścią dla licznej hołoty, trwał
jeszcze późniejszych latach po zakończeniu wojny trzydziestoletniej (1618-1648).
Szlaki drogowe Ziemi Bytomskiej na mapie Wielanda - Homanna z 1736 roku.
Mimo trudności związanych ze złym stanem dróg, ruch handlowy z Zabrza nie zmniejszał
się. Przeciwnie, wkrótce powiększył się o nowy towar, którym były produkty górnictwa.
Rozpoczynający się od początku XVIII wieku rozkwit przemysłu ciężkiego, został następnie
zahamowany przez polityczne wydarzenia wielkiego świata, przez wojny śląskie Fryderyka
Wielkiego, króla Prus.1

[madohora]

METROPOLIA NIE REZYGNUJE Z ZAKUPU AUTOBUSÓW WODOROWYCH - www.katowice24.info - 08.07.2024

[madohora]

MOK ŁÓDŹ CHCE BYĆ TAKIE JAK WARSZAWA I KATOWICE - www.tulodz.pl - 09.07.2024

[madohora]

PO TYCHACH BĘDĄ JEŹDZIŁY AUTOBUSY WODOROWE - www.tychy24.net - 10.07.2024

[madohora]

WODOROWE AUTOBUSY NA ULICACH METROPOLII - Radio Katowice - 12.07.2024

[madohora]

BANA WOLNOŚCI KURSUJE PO KATOWICACH - www.wkatowicach.eu - 14.07.2024[

[madohora]

LUBLIN. AUTOBUS MIEJSKI WJECHAŁ W PRZYSTANEK - www.polsatnews.pl - 14.07.2024

[madohora]

KRAKÓW CHWALI SIĘ NOWYMI AUTOBUSAMI - Gazeta Krakowska - 14.07.2024

[madohora]

CHWILE GROZY W KATOWICACH. MĘŻCZYZNA POŁOŻYŁ SIĘ NA TORACH - Nasze Miasto - 17.07.2024

[madohora]

PRZYSTANEK PRZY CHORZOWSKIEJ ODBETONOWANY - Dziennik Zachodni - 18.07.2024

[madohora]

22 LIPCA ZMIENI SIĘ PRZEBIEG LINII KOMUNIKACYJNYCH W KATOWICACH - www.24kato.pl - 18.07.2024

[madohora]

[madohora]

PKM KATOWICE DOKŁADA ŚRODKI I WYBIERA FIRMĘ Z 40 KIEROWCAMI - www.transinfo.pl - 19.07.2024

[madohora]

JAZDA IKARUSEM PRZEZ METROPOLIĘ - www.tvp.pl - 23.07.2024

[madohora]

RUSZA MODERNIZACJA TORÓW W KATOWICACH - Radio Piekary - 23.07.2024

[madohora]

UTRUDNIENIA NA SOKOLSKIEJ - www.katowice24.info - 24.07.2024

[madohora]

PRACE TOROWE NA RYNKU W KATOWICACH - Nasze Miasto - 24.07.2024

[madohora]

[madohora]

DARMOWA KOMUNIKACJA NA OFF FESTIWAL - www.iknurw.pl - 26.07.2024

[madohora]

SZCZECIN. AUTOBUS ZDERZYŁ SIĘ Z RADIOWOZEM - Gazeta - 27.07.2024

[madohora]

[madohora]

SZCZECIN. AWANTURA PODCZAS KONTROLI BILETÓW - Interia - 29.07.2024