prawnik0
16.07.07, 18:41
Poniżej przedstawiam wniosek do rzecznika praw obywatelskich w sprawie
niezgodności z Konstytucją przepisów rozporządzenia w sprawie warunków i
sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach,
wniosek ten złożony został przez kielecką organizację Federacji Młodych
Socjaldemokratów w dniu 13 lipca 2007 roku:
Szanowny Pan
dr Janusz Kochanowski
Rzecznik Praw Obywatelskich
Aleja Solidarności 77
00 - 090 Warszawa
Załączając pełnomocnictwo do reprezentowania organizacji miejskiej Federacji
Młodych w Kielcach zwracam się z wnioskiem o rozważenie przez Pana celowości
złożenia przez Pana wniosku o zbadanie zgodności z artykułem 53 ust.6
Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dziennik
Ustaw z 1997 roku, Nr 78, poz. 483 z późniejszymi zmianami) przepisów § 10
ust. 1 i § 12 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia
1992 roku w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w
publicznych przedszkolach i szkołach (Dziennik Ustaw z 1992, Nr 36, poz. 155 z
późniejszymi zmianami).
W paragrafie 10 ust. 1 przedmiotowego rozporządzenia wskazano, że uczniowie
uczęszczający na religię uzyskują trzy kolejne dni zwolnienia z zajęć
szkolnych w celu odbycia rekolekcji wielkopostnych, jeżeli religia lub
wyznanie, do którego należą, nakłada na swoich członków tego rodzaju
obowiązek. Pieczę nad uczniami w tym czasie zapewniać mają katecheci.
Z kolei artykuł 53 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w swym ustępie 6
zakazuje kategorycznie zmuszania do uczestniczenia w praktykach religijnych. Z
uwagi na odmienny zakres pojęcia ,,praktyki religijne” i ,,wychowanie i
nauczanie moralne i religijne” oraz kategoryczne sformułowanie zakazu
zawartego w tym artykule nie jest możliwe wywodzenie z artykułu 53 ust. 3
Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej podstawy (w oparciu o wolę rodziców)
możliwości zmuszania przez kogokolwiek do udziału w praktykach religijnych.
Tym bardziej zatem nie jest dopuszczalne w świetle uregulowań Konstytucji
zmuszanie do udziału w praktykach religijnych w ramach nauki religii w
szkołach i przedszkolach publicznych.
Nauczanie religii na życzenie rodziców (opiekunów prawnych) obejmuje
przekazywanie uczniom wiedzy na temat zasad doktrynalnych danego wyznania i
nie może w żadnym wypadku obejmować przymuszania do czynnego jak i biernego
uczestnictwa w praktykach religijnych.
Paragraf 10 ust. 1 przewiduje trzydniowe zwolnienie z zajęć szkolnych dla
uczniów uczęszczających na religię w celu odbycia rekolekcji wielkopostnych.
Treść przepisu wskazuje jednoznacznie na obowiązkowy udział uczniów
uczęszczających na religię w rekolekcjach. Rekolekcje wielkopostne, jak
wiadomo obejmują połączone integralnie: mszę świętą i nauczanie, a więc
niewątpliwie praktyki o charakterze religijnym. Tymczasem treść wskazanego
paragrafu rozporządzenia jasno wskazuje na obligatoryjne uczestnictwo uczniów
uczęszczających na religię w rekolekcjach, bez możliwości odmowy uczestnictwa
w towarzyszących rekolekcjom praktykach religijnych.
Podobnie paragraf 12 Rozporządzenia dotyczący odmawiania modlitw w szkołach i
przedszkolach na początek i koniec zajęć, nie gwarantuje przestrzegania
konstytucyjnego zakazu zmuszania do uczestnictwa w praktykach religijnych.
Niewątpliwie modlitwa jest praktyką religijną. Nieprecyzyjne sformułowanie
,,wspólnym dążeniu uczniów”, cokolwiek by to ,,wspólne dążenie” miało
oznaczać, nie zapewnia prawa indywidualnej odmowy uczestnictwa w praktykach
religijnych, zakaz zaś konstytucyjny obejmuje zarówno czynne, jak i bierne
uczestnictwo w praktykach religijnych.
Brak zaś czynnego uczestnictwa niektórych uczniów w odmawianiu religii, często
jest powodem ich stygmatyzowania przez rówieśników.
Uczestnictwo w obrzędach i praktykach religijnych sankcjonowane przymusem jest
nie tylko pogwałceniem przepisów Konstytucji, odziera również te obrzędy i
praktyki w właściwej dla nich powagi i wartości, jaką stanowi indywidualne
przeżycie religijne. W ostateczności zwraca się przeciwko samej religii.
W związku z powyższym wnoszę jak na wstępie.
Sylwester Ślusarczyk
