kwisniewski
14.03.07, 09:08
UCHWAŁA SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 20 grudnia 2006 r.
fragment:
Dziś, w przededniu 60. rocznicy pamiętnego wydarzenia i 115. rocznicy
urodzin Generała, Senat Rzeczypospolitej Polskiej ogłasza rok 2007 – Rokiem
Generała Władysława Andersa. Senat Rzeczypospolitej Polskiej czyni to dla
uczczenia pamięci znamienitego Polaka generała Władysława Andersa – wybitnego
dowódcy i polityka, oraz dla uhonorowania pamięci Jego Żołnierzy, których
wyprowadził z „imperium zła” i wiódł zwycięskim szlakiem do Ojczyzny przez
Monte Cassino i Bolonię, Żołnierzy, którym „ojcował” do końca swoich dni na
wychodźstwie.
Uchwała podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej
Polskiej „Monitor Polski”.
MARSZAŁEK SENATU
Bogdan BORUSEWICZ
• Gen. Anders Urodził się 11 sierpnia 1892 roku w Błoniu koło Kutna, w
rodzinie ziemiańskiej. W roku 1910 zostaje powołany do służby wojskowej w
armii rosyjskiej, którą kończy w rok później jako oficer rezerwy. W 1911 r.
zostaje przyjęty do Polskiej Korporacji Akademickiej Arkonia.
• Podczas I wojny światowej trzykrotnie ranny, zostaje odznaczony najwyższym
orderem, Krzyżem Św. Jerzego. Kończy kurs Akademii Sztabu w Petersburgu i w
roku 1917 zostaje szefem sztabu 7. Dywizji Piechoty. W czasie rewolucji
rosyjskiej dołącza do tworzącego się w Rosji Polskiego Korpusu generała
Dowbór-Muśnickiego. Bierze udział w formowaniu Pułku Ułanów Krechowieckich,
zostaje dowódcą szwadronu, a następnie szefem sztabu. Wraca do kraju, biorąc
udział w rozbrajaniu Niemców w Warszawie, a następnie w Powstaniu
Wielkopolskim. W kwietniu 1919 r. obejmuje dowództwo 15. Pułku Ułanów
Poznańskich, z którym walczy z bolszewikami w 1920 r. Za postawę zostaje
odznaczony przez marszałka Piłsudskiego Krzyżem Virtuti Militari, niedługo
potem obejmuje szefostwo sztabu Armii Poznań i zostaje dowódcą 15. Pułku
Ułanów Poznańskich.
• W roku 1926, w czasie zamachu majowego staje po stronie rządu i prezydenta
Rzeczypospolitej, wyprowadzając tego ostatniego z Belwederu do Wilanowa. Mimo
to marszałek Piłsudski, doceniając jego zdolności wojskowe, mianuje go
dowódcą Wołyńskiej Brygady Kawalerii. W roku 1934 zostaje generałem brygady.
Obejmuje Brygadę Nowogródzką, z którą wyrusza na front w roku 1939. Brygada
walczy początkowo na granicy Prus Wschodnich, następnie w miarę cofania się
frontu przechodzi w rejon Płocka, a potem coraz dalej na południe. Mimo
odniesionej rany, gen. Anders dowodzi stale swoim oddziałem, docierając w
okolice Lwowa, gdzie zostaje otoczony przez Armię Czerwoną i uwięziony (patrz
obok pierwszy odcinek cyklu o gen. Andersie).
• 12 lutego 1945 r. układ w Jałcie wyznacza Polsce granicę wschodnią na linii
Curzona. Anders wystosowuje dzień później telegram do prezydenta Raczkiewicza
że 2. Korpus nie może uznać jednostronnej decyzji oddającej Polskę i naród na
łup bolszewikom. Zwróciłem się do władz sojuszniczych o wycofanie korpusu z
odcinków bojowych, bo nie mam sumienia żądać w obecnej chwili od żołnierza
ofiary krwi. Podobne oświadczenie kieruje do dowódcy 8. Armii. Alianci
odpowiadają, że ze względów operacyjnych niemożliwe jest wycofanie Korpusu z
frontu. Generał Mark Clark, dowódca 5. Armii Amerykańskiej, podkreśla, że
brak udziału Polskiego Korpusu w momentach przełomowych walk musiałby wpłynąć
ujemnie na dobre losy Polski. Generał Anders decyduje się więc utrzymać
działalność II Korpusu.
• Po wybuchu Powstania Warszawskiego apeluje do najwyższych dowódców
alianckich we Włoszech i Anglii w sprawie zrzutów lotniczych dla walczącej
stolicy. Uzyskuje zgodę, kres lotom kładzie Stalin, odmawiając zgody na
lądowanie samolotów na sowieckich lotniskach. Po upadku Powstania obejmuje w
zastępstwie gen. Bora-Komorowskiego obowiązki Wodza Naczelnego, które pełni
do końca maja 1945 r., czyli do chwili wyjścia Bora-Komorowskiego z niewoli.
• Następnie we Włoszech uzupełnia II Korpus o Polaków zwolnionych z niewoli
niemieckiej. Tworzy „małą Polskę”: warsztaty pracy, szkoły, kursy szkolenia
zawodowego, ukazuje się polska prasa i książki. Dla młodzieży zorganizowano
wyższe studia na uczelniach włoskich. Stan osobowy Korpusu podnosi się do 112
000 ludzi.
• 26 września 1946 r. wraz z 75 polskimi generałami i wyższymi oficerami
zostaje pozbawiony przez komunistyczną Radę Ministrów obywatelstwa polskiego.
• Na Emigracji jest rzecznikiem sprawy polskiej, angażuje się w działalność
polityczną. Na długo przed Sołżenicynem tworzy biuro dokumentów dotyczących
zbrodni katyńskiej, które zgromadziło 18 tysięcy ankiet i relacji dotyczących
zbrodni i przestępstw sowieckich. Łącznie jest to ponad 60 tys. stron.
Dokumentacja ta znajduje się dziś w amerykańskim Instytucie Hoovera.
• 12 maja 1970 roku generał umiera w Londynie. Stosownie do woli zmarłego,
zwłoki zostają przewiezione do Włoch, by spocząć wśród żołnierzy II Korpusu
na cmentarzu w Monte Cassino.
(z niezmiernie bogatego życiorysu generała fakty te wybrał EGO) „Nasza
Polska” Nr 17/2004
W Armii Generała Andersa służył m.in, Władysław Broniewski