kwisniewski
08.01.08, 18:46
dniu 1 XII 1830 roku, stacjonujący w Płocku 3 Pułk Strzelców
Pieszych wymaszerował pospiesznie w kierunku Warszawy, czym
zaskoczył mieszkańców.
Dopiero dwa dni później do Płocka dotarła konna poczta z warszawską
prasą, która informowała o wybuchu w Warszawie powstania. Jeszcze
tego samego dnia ukonstytuował się Komitet Przestrzegający
Bezpieczeństwa i Porządku pod przewodnictwem Jana Piechowskiego.
Komitet współpracując z Urzędem Municypalnym wydał zarządzenie, w
którym nakazał zamykanie wcześniej szynków a przed budynkami palenie
latarni.
W tym czasie obowiązywał podatek od trunków, tzw. kabak. Przed
składem wódek dnia 4 XII zebrała się grupa rozżalonego pospólstwa w
celu jego zniszczenia i podpalenia. Wzburzony tłum uspokoił przybyły
na miejsce zajścia na czele straży bezpieczeństwa patriotycznym
przemówieniem kasztelanic Henryk Nakwaski..
Tegoż dnia nadeszła uchwała władz centralnych by w miastach i wsiach
powstawały Komitety Obywatelskie.
Przewodniczącym Komitetu Obywatelskiego i dowódcą wojewódzkiej
straży bezpieczeństwa został były kapitan artylerii Józef Turowski,
członkiem komitetu został generał inwalida Florian Kobyliński;
dowódcą straży bezpieczeństwa został Mateusz Chrzęciewski były
podporucznik piechoty. Obowiązek należenia do straży bezpieczeństwa
obejmował wszystkich mężczyzn w wieku 18 – 45 lat oprócz
duchowieństwa i urzędników.
Dyktatorem powstania 5 grudnia ogłosił się generał Józef Chłopicki.
Województwo płockie liczące 490 tysięcy mieszkańców i Płock z 10
tysiącami mieszkańców uczestniczył w powstaniu, mimo że walki
powstańców ominęły miasto. W tym miejscu należy wspomnieć byłego
ucznia Szkoły Wojewódzkiej Płockiej Wincentego Cyprysińskiego (1803 -
1835), który organizował kilka lat wcześniej spotkania
patriotyczne, wydawał pisemka szkolne „Kapelusz biały liberalny”,
współredagował „Gazetę Polską”. Był przywódcą studentów na
Uniwersytecie Warszawskim. Wincenty Cyprysiński uczył się w Płocku w
latach 1821 – 1823.
W koszarach płockich zgromadzono 32 szewców chrześcijan i 11
starozakonnych oraz 5 krawców chrześcijan i 82 starozakonnych. W
ciągu 20 dni grudnia wykonali oni 1097 płaszczy, 1097 furażerek i
2194 par butów. Żona komisarza obwodu płockiego, Kazimierza Luxa
ofiarowała aksamitne nauszniki. Dla potrzeb powstania województwo
płockie miało dostarczyć 9600 poborowych, faktyczna ich ilość
wynosiła 4880 gwardzistów. Dowódcą gwardii na terenie województwa
płockiego został pułkownik Antoni Mieszkowski, który kwaterował w
Płocku. Miasto oddało powstańcom i zaopatrzyło 12 jeźdźców.
Lustracji dokonał na placu musztry (dziś nowy budynek więzienny)
pułkownik Augustyn Zawadzki. Podziękowanie Komisji Wojewódzkiej,
Radzie Obywatelskiej, Komitetowi Żywności wygłosił pułkownik
Sierakowski.
1 Pułk Jazdy Płockiej sformowany został pod koniec grudnia. Dowodził
nim pułkownik Wincenty Kisielnicki. Do pułku tego zaciągnął się jako
szeregowiec-ochotnik Artur Czarny Zawisza.
W styczniu 1863 rozpoczęło się Powstanie zwane Styczniowym
Dziwne, ale obydwa Powstania stanowi dziwne tabu - mało informacji w
lokalnych mediach dlaczego?
