Wielki Czwartek

[kaczy.i.indyczy]

Pamiątka ustanowienia Sakramentów:
Kapłaństwa i Eucharystii

[kaczy.i.indyczy]

liturgia.wiara.pl/?grupa=6&art=1038826114&dzi=1115658633
Czwartek: Wydarzenia z Wieczernika

Wielki Czwartek to pierwszy dzień Triduum Paschalnego. Tego dnia sprawuje się
właściwie tylko jedną Eucharystię, Mszę Wieczerzy Pańskiej.
Od innych Mszy różni się niewiele. Jest za to bardziej uroczysta, niż inne w
ciągu roku. Sprawiają to nie tylko treści, które podczas niej przeżywamy, ale
przede wszystkim ludzie, których gromadzi. W przeciwieństwie do niedzielnych
Mszy przychodzą na nią tylko ci, którzy chcieli i którym na tym zależało.
Dlatego uczestnictwo wiernych w Uczcie Pańskiej jest znacznie bardziej gorliwe,
co przejawia się głośniejszą modlitwą i bardziej zdecydowanym śpiewem.

Podczas tej Najświętszej Ofiary wspominamy wydarzenia z Wieczernika -
ustanowienie Eucharystii i sakramentu kapłaństwa. Mówią nam o tym czytania: z
Księgi Wyjścia (Wj 12, 1-8.11-14), z Pierwszego Listu św. Pawła do Koryntian (1
Kor 11,23-26) i z Ewangelii św. Jana (J 13,1-15).

Pierwsze z nich traktuje o pierwszym święcie Paschy. Izraelici, gotowi do drogi
(uciekali z Egiptu) mieli spożyć ucztę paschalną w pośpiechu, a krew baranka,
którego jedli posłużyła do oznaczenia domów. Krew ta powodowała, że nie było
wśród nich plagi niszczycielskiej, gdy Bóg karał ziemię Egipską śmiercią
pierworodnych.

Ostatnia Wieczerza była wieczerzą paschalną. Przez wszystkie pokolenia Żydzi
spożywali Pachę na pamiątkę wyjścia z ziemi egipskiej i zawarcia z Bogiem
przymierza na Synaju. Podobnie było także podczas tej wieczerzy. Ale Jezus nadał
tej uczcie nowy sens. Mówi nam o tym drugie czytanie. Święty Paweł przypomina
słowa Jezusa: "To jest Ciało Moje za was wydane". Jak baranek został zabity, by
uratować od śmierci pierworodnych w Egipcie, tak Jezus nazajutrz zostanie
zabity, by wszystkich ludzi uratować od śmierci wiecznej. Pierwszy zrozumie to
święty Jan stojąc pod krzyżem: zobaczy, jak łotrom wiszącym z Jezusem połamią
golenie, a Jezusa to ominie. Tak jak barankowi paschalnemu Jezusowi nie połamią
kości...

Święty Paweł przypomina także inne słowa Jezusa z Ostatniej Wieczerzy: "Kielich
ten jest nowym przymierzem we krwi mojej". Tak jak Przymierze Synajskie, zgodnie
ze starożytnym zwyczajem, zostało zawarte przez pokropienie krwią ofiarnych
zwierząt, tak krew zabitego Jezusa posłuży jako krew Nowego i Wiecznego
Przymierza. Nowym Ludem Bożym - Kościołem - staną się ci, którzy przez chrzest
zanurzeni zostaną w zbawczą mękę i śmierć Chrystusa. Chrześcijanie - zgodnie z
poleceniem Jezusa "czyńcie to na moją pamiątkę" - sprawować mają także pamiątkę
Jego śmierci i zmartwychwstania przez spożywanie Ciała i Krwi Chrystusa.
Przewodzić jej będą ci, którzy przez modlitwę i włożenie rąk w sposób szczególny
uczestniczyć będą w jedynym kapłaństwie Jezusa Chrystusa.

Ewangelia przypomina nam o jeszcze jednej bardzo ważnej rzeczy. Jezus przed
wieczerzą umył uczniom nogi. Ten, którego nazywamy "Nauczycielem i Panem" zrobił
coś, co normalnie czynił sługa. Dał nam przez to przykład, abyśmy i my służyli
naszym braciom.

Na pamiątkę tego ostatniego wydarzenia po homilii odbywa się nietypowy obrzęd:
kapłan umywa wybranym parafianom nogi. Przypomina nam to prawdę, że wszelkie
przewodzenie w Kościele zawsze powinno odbywać się w duchu służby bliźniemu...

Liturgia Eucharystyczna podczas Mszy Wieczerzy Pańskiej nie różni się właściwie
od tego, do czego przywykliśmy w ciągu roku. Tylko słowa Jezusa: bierzcie i
jedzcie, to jest Ciało Moje, to jest Krew Moja przemawiają tego wieczoru
wyjątkowo mocno. Dodatkowo używane od "Chwała na wysokości Bogu" zamiast
dzwonków kołatki uświadamiają nam, że zbliża się czas, gdy przeżywać będziemy w
sposób szczególny mękę i śmierć naszego Zbawiciela...

Na zakończenie uroczystości czeka nas jeszcze jeden obrzęd: przeniesienie Ciała
Chrystusa do specjalnie przygotowanej kaplicy zwanej ciemnicą. Tam do późnych
godzin wieczornych wierni uczniowie czuwać będą wraz z Jezusem wspominając jego
samotną modlitwę w Ogrójcu, zdradzieckie pojmanie i pierwsze przesłuchania.
Tabernakulum jest opróżnione i otwarte, gaśnie wieczna lampka, a ołtarz, przy
którym jeszcze przed chwilą sprawowano Najświętszą Ofiarę stoi obnażony i pusty.
Wchodzimy w czas Bożej męki...

[kaczy.i.indyczy]

liturgia.wiara.pl/?grupa=6&art=1038828962&dzi=1115658633
Wieczerza Pańska: Ostatnia?

Zaczynały się radosne i uroczyste święta Paschy. Jezus świętował w gronie
Apostołów. Nie mogli oni wiedzieć, że miało to być raz ostatni. I zarazem
pierwszy w nowym kształcie i treści. Radość świętowania była dowodem, że Bóg
jest z nimi, a Jego Obecność ogarnia ich jak obłok i słup ognia, które
towarzyszyły ich ojcom w czasie ucieczki z Egiptu.
Zbyt długo byli z Jezusem, by nie przeczuwać, że Jego obecność jest
przedłużeniem świętej Obecności Boga. Otuleni tą Obecnością, spożywali świętą
wieczerzę, śpiewali pieśni ojców, byli dumni z Mistrza i przyjaźni z Nim. Z tej
wieczerzy wyrosła Wieczerza, którą zwiemy Mszą świętą. Wielkoczwartkowa Msza
Wieczerzy Pańskiej jest dla mnie wielkim przeżyciem. Radość miesza się wtedy z
niepewnością i powagą. Radość - bo jest to dzień mego szczególnego święta.
Otoczony przy ołtarzu gronem ministrantów, czuję się cząstką wielkiej wspólnoty
kapłańskiej. Nie księżowskiej, ale właśnie kapłańskiej. Tak było wtedy w
Wieczerniku: Jezus - Arcykapłan - i Apostołowie, których wybrał i uświęcił, w
geście pokory i miłości nogi im umywając.

Od tej chwili stali się sługami Jego kapłańskiego posłannictwa i Jego
przyjaciółmi. Im powierzył tajemnicę swej sakramentalnej obecności. To oni i ich
następcy będą brać chleb i wino, by Jego słowami i mocą przeistaczać je w Jego
Ciało i Krew. I dlatego ten dzień jest dla mnie i dla wszystkich moich
współbraci kapłanów tak uroczysty. A nie jesteśmy sami w przeżywaniu tej
radości. Wszystko dzieje się w przeddzień krzyżowej śmierci Jezusa. W
sakramentalnym znaku i rzeczywistości Chleba i Wina jest On cały, Jego życie, z
najbardziej tajemniczą, dramatyczną i nieuniknioną chwilą: ze śmiercią. Po
wieczerzy Jezus poszedł z przyjaciółmi do Ogrodu Oliwnego na spotkanie z
cierpieniem, krzyżem, śmiercią.

Nie zdawali sobie z tego sprawy. Czekali na radość zaczętych świąt. My w
wielkoczwartkowy wieczór czekamy na to samo - ale znamy już prawdę krzyża. W
procesji, jaka kończy liturgię tego dnia, zanosimy Najświętszy Sakrament do
kaplicy bądź bocznego ołtarza, zwanego Ciemnicą, na pamiątkę pojmania,
przesłuchiwania i aresztowania Jezusa. Przyjaciele uciekli, apostoł Piotr wyparł
się Go... Zaczyna się noc czuwania z pojmanym, oskarżonym, wykpionym,
sponiewieranym w Człowieku Bogiem.

[kaczy.i.indyczy]

liturgia.wiara.pl/?grupa=6&art=1050557072&dzi=1115658633
Słowa przy stole

Wnętrze Wieczernika współcześnie

Wieczernik. Jezus z najbliższymi świętuje Paschę. Tylko On w tym gronie zna nową
treść tego słowa. Tylko On wie, na czym polega najważniejsze w dziejach
ludzkości Przejście. Przejście przez próg śmierci. Przejście tam i z powrotem.
Po raz pierwszy.

Przy wieczernikowym, paschalnym stole Jezus zachowywał się dziwnie. Umywał
uczniom nogi, niczym sługa. Zapowiadał przeróżne wydarzenia dotyczące niektórych
z obecnych. Można było odnieść wrażenie, że próbuje się ze swymi uczniami
żegnać. To nie była zwykła świąteczna uczta. To była uczta przepełniona miłością.

Chleb: „To jest Ciało moje, które za was będzie wydane”. Kielich wina: „To jest
Krew moja, która za was będzie wylana”. I nakaz: „To czyńcie na moją pamiątkę”.
Co się stało?

Nie sposób było zrozumieć słów i działań Chrystusa w Wieczerniku, zanim dokonało
się wszystko po kolei: pojmanie, sąd, poniżenie, biczowanie i cierniem
koronowanie, niesprawiedliwy wyrok, droga na miejsce straceń, upokarzająca
śmierć na krzyżu. Nie sposób było pojąć znaczenia Ostatniej Wieczerzy, zanim
Jezus nie powrócił do Wieczernika pokonawszy grzech i śmierć, ze słowami „Pokój
wam”. To nie męka i śmierć nadaje sens Ostatniej Wieczerzy. To byłoby za mało.
Wydarzenia Wielkiego Czwartku nabierają właściwego sensu dopiero w świetle
Zmartwychwstania.

Od tamtej chwili słowa „To jest Ciało moje... To jest Krew moja”, wypowiedziane
zostały miliony razy. Niejednemu spowszedniały. Ileż razy można słuchać, ileż
razy można mówić te same zdania i nie stracić pierwotnego zaangażowania?

Można. Można nasłuchiwać ich rzeczywistego brzmienia, brzmienia głosu Chrystusa.
Można z nieustanną gorliwością powtarzać słowa i czynności Jezusa, ze
świadomością niepowtarzalności wydarzenia. Bo odprawianie Eucharystii, nie jest
teatrem, udawanym powtarzaniem. Jest uobecnianiem wciąż na nowo tego samego
wydarzenia.

Wielki Czwartek nie jest dniem smutnym. Jest dniem wdzięczności. Za Eucharystię,
za kapłaństwo, za możliwość udziału w Tajemnicy...

[kaczy.i.indyczy]

www.goscniedzielny.pl/artykul.php?id=1049843131
Święto Eucharystii i kapłaństwa

Przedpołudniowa Msza św. w Wielki Czwartek jest wyjątkowa. Nie tylko dlatego, że
we wszystkich diecezjach odprawiana jest tylko w katedrze i przewodniczy jej
biskup. Nie tylko dlatego, że w parafiach Msze św. sprawuje się tego dnia
dopiero po południu. Nawet nie tylko dlatego, że wszyscy księża z diecezji,
którzy mogą, koncelebrują tę Eucharystię wraz ze swoim biskupem.

Wielkoczwartkowa Msza św. poranna jest wyjątkowa, ponieważ w czasie jej trwania
zostają poświęcone oleje liturgiczne dla całej diecezji: olej krzyżma, używany
podczas sakramentów bierzmowania, chrztu i kapłaństwa, a także służący do
namaszczania poświęcanych kościołów i ołtarzy, oraz olej chorych, używany przy
sakramencie namaszczenia chorych.

Oleje święte to najczystsza oliwa z oliwek, do której podczas obrzędów biskup
dodaje odrobinę balsamu (zapachowego dodatku, który uszlachetnia olej). Po
zakończeniu Mszy św. Krzyżma przedstawiciele parafii czerpią do specjalnych
naczyń poświęcone oleje i zabierają je do swoich wspólnot.

Teksty liturgiczne, używane tylko w wielkoczwartkowy poranek, również są
szczególne. Zwłaszcza modlitwa na poświęcenie olejów ukazuje ich sens,
liturgiczne znaczenie. Obecni w katedrze kapłani odnawiają przyrzeczenia złożone
w dniu kapłańskich święceń.

- Bardzo mnie cieszy, że na Śląsku tak mocno akcentuje się w tym dniu sakrament
kapłaństwa - mówi ks. dr Jerzy Paliński z Wydziału Teologicznego UŚ. - Przez 6
lat mieszkałem w Austrii. Tam zwraca się uwagę na Eucharystię, trochę
zapominając o jej szafarzach.

Po południu uroczystości wielkoczwartkowe również mają wyjątkowy charakter. Już
od IV-V wieku znany jest zwyczaj umywania nóg ubogim. Aż do roku 1955, do
reformy liturgiczej, ten obrzęd mogli sprawować jedynie biskupi i opaci. Dziś
można się z nim zetknąć w wielu parafiach naszej archidiecezji. Obrzęd ten
nawiązuje do umycia nóg Apostołom przez Jezusa, a także do obyczajów Bliskiego
Wschodu. Tam było czymś naturalnym obmycie nóg gościowi, który najczęściej
podróżował pieszo. Gest taki zaś oznaczał gościnność i życzliwość dla
przybywającego.

Dziś biskupi obmywają nogi 12 mężczyznom podczas Mszy św. Wieczerzy Pańskiej,
sprawowanej wieczorem w Wielki Czwartek. Eucharystia ta rozpoczyna liturgiczne
obchody Triduum Paschalnego, które przez liturgię Wielkiego Piątku i Wielkiej
Soboty prowadzi nas do przeżywania na nowo nadziei, płynącej ze Zmartwychwstania
Chrystusa.

[kaczy.i.indyczy]

Eucharystia

www.youtube.com/watch?gl=PL&hl=pl&v=AaoGFsW0OlA