skąd się wzięła nazwa GLIWICE i innych miast z GS

[slazak_slowianin]

Dawne przeświadczenie, iż nazwa Gliwice pochodzi z języka czeskiego i oznacza
nic innego jak po prostu chlew, straciło już dawno rację bytu. I nie
przemawia tutaj za nami jakiś lokalny patriotyzm (chociaż w końcu, kto
chciałby identyfikować się z taką nazwą?), lecz najnowsze badania.
Podstawowym członem nazwy Gliwice jest słowo "gliw". Tego językoznawcy są
pewni. Tutaj jednak zaczynają się schody - pochodzenie owego rdzenia "gliw"
można bowiem tłumaczyć na dwa sposoby: albo od imienia męskiego "Gliwa",
zresztą bardzo popularnego ongiś na Śląsku, albo od określenia "gliwa",
oznaczającego swego czasu teren podmokły i gliniasty.

Nieco mniej problemów mamy z mniejszymi miejscowościami okalającymi, bądź
włączonymi niegdyś do Gliwic. Nazwy ich można z grubsza podzielić na dwa
rodzaje: pochodzące od nazw krajobrazowych i pochodzące od nazw osobowych,
czyli imion, przydomków, czy nawet funkcji.

Do pierwszej grupy zaliczamy oczywiście Brzezinkę - pochodzącą od lasu
brzozowego, Sośnicę - od lasu sosnowego czy Ostropę, której nazwa pochodzi od
kiedyś używanego wyrazu "roztropa", oznaczającego rozdroże czy po prostu
ścieżkę. Trochę kłopotu sprawiają nam Łabędy - nie wiemy czy nazwa ta
pochodzi od potężnego w średniowieczu rodu Łabędziów, czy też najzwyczajniej
od owego pięknego ptaka. Podobnie nazwę Trynek jedni kojarzą po prostu z
trzciną.

Do drugiej grupy zaliczamy między innymi Bojków - od imienia Bojek,
Czechowice - od imienia Czech (czyli Czesław) i Sobiszowice - od imienia
Sobisz (czyli Sobiesław). Nazwa Wójtowa Wieś jest nazwą dzierżawczą
oznaczającą, iż miejscowość ta należała do wójta Gliwic.

[laband]

pozwol ino ize dom i jedyn fakt do przemyslynia jeszcze - we Czechach je tysz
miejscowosc "Gliwice" - znosz?

[laband]

Teoria pochodzynia nazwy Laband je tysz jeszcze jedna kero godo o uacinskyj
nazwie "biouych kamieniyuomow" kole Laband, kero kojarzy sie ze dzisiejszom, a
raczyj przedwojynnom i prawdziwom nazwom Laband.

ps

[laband]

polecom tysz jedyn stary temat o Bojkowie:

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=94&w=9952198

[slazak_slowianin]

U mnie w domu przed wojną się mówilo ŁAbędy a nie laband więc nie wiem
dlaczego "laband" ma byc niby prawdziwsza. To że szwaby nie potrafiły Ł pisać
to ich problem.

[laband]

Suchej, jo i couko moja familia to juz poua "Zakanau"(jak wiysz kaj to je) i
zodyn nigdy niy godou tam przed wojnom Łabędy - nawet te co u andersa
wylondowali abo se przipominajom jak powstance tam wiec robiyli.

[slazak_slowianin]

Moja babcia i dziadek są z Łabęd i mówili, że zawsze sie mówiło Łabędy. To
zreszta nie jest dziwne bo jak w 1910 roku Łabędy liczyły 4932 mieszkańców to z
tego 3571 mówiło językiem polskim i tylko 1027 językiem niemieckim. Czyli
jakieś 72 % mowiło TYLKO po polsku (ci co znali niemiecki to było tylko jakieś
300 osób bo to też było w spisie).

[wegweiser]

Mamy dwa możliwe wnioski:
- twarda germanizacja w czasach Bismarcka jest mitem
- ci co nie znali niemieckiego byli tak tępi, że nawet nacisk adminstracyjny
nie pomógł

No i jeszcze jedno - to czym posługiwali się ci ludzie trudno nazwać polskim.
A najbardziej mi się podoba to "ę" w Łabędy. Twoje oupy skludziły sie sam z
Altrajchu?

[slazak_slowianin]

Babcia mówiła, że germanizacja była dość silna dlatego już na pocz. XX wieku 20
% mówiło tylko po niemiecku, pod koniec lat 30-ych było podobno jeszcze gorzej.
Może dla ciebie nie jest to polski ale dla miejscowych niemaszków to zawsze był
polski.

[wegweiser]

Ale znać niemeicki musiał każdy kto kończył szkołę pod koniec XIX lub na
początku XX w. A niemieckim urzędnikom było jedno czy polski czy śląski. I tak
nie rozumieli. Rozumiem, że skoro Niemiec to niemiaszek, to Polak to polaczek?

[slazak_slowianin]

Jak się uczyłeś rosyjskiego w szkole to znaczy, że znasz ten język ? Akurat
urzędnicy niemieccy stwierdzili że w Łabędach jest niewielu
niemieckojęzycznych. Pewnie większośc to i tak jacyś przyjezdni zza Łaby. Jak
śląski to wiadomo, że polski. Chyba że austriacki to nie jest niemiecki.

[wegweiser]

Tak się złożyło, że niemiecki był w szkole językiem wykładowym. A śląski to
śląski. Słowacki to czeski?

[slazak_slowianin]

a bawarski to śląski ?
Tzn, że podważasz wyniki spisu z 1910 roku z Łabęd ?

[wegweiser]

Oczywiście że spis ten nie mówi wiele o sytuacji językowej. Zapytaj się
socjologa jaka jest wartość takich spisów z narzuconymi kategoriami.

[slazak_slowianin]

Ankieterzy potrafili rozpoznać j. polski tak jak w bawarii rozpoznaje się
j.niemiecki, więc o co własciwie chodzi? Może chcesz wmówić mojej babci i
dziadkowi, że jednak nie mówili po polsku skoro tak sądzili ? Może wiesz lepiej
od nich ?

[Gość: ant]

slazak_slowianin napisał(a):

> Ankieterzy potrafili rozpoznać j. polski tak jak w bawarii rozpoznaje się
> j.niemiecki, więc o co własciwie chodzi? Może chcesz wmówić mojej babci i
> dziadkowi, że jednak nie mówili po polsku skoro tak sądzili ? Może wiesz
> lepiej od nich ?

To, czy jakis język lub dialekt został uwzgledniony w wynikach spisu, bylo
kwestia umowna. Pojawia się tam np. obok niemieckiego też język fryzyjski, obok
czeskiego rowniez jezyk morawski, a obok polskiego i litewskiego język
mazurski. Poza tym są tam też takie języki jak serbułużycki, kaszubski czy
walonski.

Jezeli nie było możliwości podania jezyka śląskiego, wpisywano po prostu polski.

[slazak_slowianin]

zaraz, zaraz ale o jakiej ankiecie teraz mowa ?

[Gość: ant]

slazak_slowianin napisał(a):

> zaraz, zaraz ale o jakiej ankiecie teraz mowa ?

Volkszählung im Deutschen Reich vom 01.12.1910

Uabyndy a nie jakies la Band

[bzdzihu]

[slezan]

No i wszystko jasne.

[hanys_hans]

slazak_slowianin napisał(a):

> a bawarski to śląski ?

A zebys´ wieddziou ze Bayern i Oberschlesien mo mocka cuzamyn!
Najpszood musioubys´ pszesztudjyrowac´ unterschiedy zwischen Semmeln, Brötchen,
rzymua, bułka. Imioona np. Jorgel, Josel, Makel, Sepel, Heinel, Hansel, Gretel,
Trautel, Resel idzie spotkac´ ino we Bayern i Oberschlesien.
Bayern i Oberschlesien majoom tysz mocka wspoolnych tradycji jak Oster reiten,
szerby czaskac´ itd itp

hanys_HANSEL

[Gość: kastl]

niy zapomni o hajzlu, bar.: haisl.

no i nasi bracia z freicosp oberland, ktorzy obronili nasz annaberg i dokopali
gorolom!

[laband]

Cygnisz jak z nut Gorolu - we laband wszyscy mieli oupow i oumy a niy babcie i
dziadkow.

slazak_slowianin napisał(a):

> Moja babcia i dziadek są z Łabęd i mówili, że zawsze sie mówiło Łabędy. To
> zreszta nie jest dziwne bo jak w 1910 roku Łabędy liczyły 4932 mieszkańców to
z
>
> tego 3571 mówiło językiem polskim i tylko 1027 językiem niemieckim. Czyli
> jakieś 72 % mowiło TYLKO po polsku (ci co znali niemiecki to było tylko
jakieś
> 300 osób bo to też było w spisie).

[Gość: antigorol]

i niy ma slonzokof slowianinof - som yno goroly! sloma w gominiokach i "babcia"
ze wschodu.

[laband]

slazak_slowianin napisał(a):

> U mnie w domu przed wojną się mówilo ŁAbędy a nie laband więc nie wiem
> dlaczego "laband" ma byc niby prawdziwsza. To że szwaby nie potrafiły Ł pisać
> to ich problem.


Mauy test do niyby labandera

powiydz mi kaj je "Kokotek"?

[meg_s]

laband napisał:

> powiydz mi kaj je "Kokotek"?

nie tam kaj Ausgus?

[laband]

Niy popuszcza mu bo wia ize fulo.

A ize tam kaj zlyw to tysz mosz recht.

[slazak_slowianin]

Proszę przechodzimy do teścików, Kokotek to sie dawniej mówiło na tę część
która była za kanałem ale nie tam gdzie był pałac !

[laband]

ty mi niy godej kaj najprawdopodobniyj i kaj niy, ino godej gynau kaj

bo jak narazie to widza izes je niyzuy miglanc

[slazak_slowianin]

Przecież nie użyłem słowa "najprawdopodobniej". Jak sobie odejmiesz folwark i
Pasieke to ci duzo nie zostaje no nie ?

[laband]

wiysz ize kajs dzwoniom ale niywiysz kaj - tela to sie dzisiej co drugi hawaj
we Laband poradzi dowiedziec

[slazak_slowianin]

jasne że nie byli, więc może ja w ogóle nie miałem dziadków, brawo. Urodziłem
się więc w kapuście w Łabędach ale nie wiadomo skąd. Dobre. Ja ci powiem coś
tak co do sentymentów. Tak naprawdę wśrod sąsiadów dziadków to własciwie nie ma
żadnych sentymentów. Wszyscy są starzy i mają głeboko w d... jakiś niemców,
polskę, śląsk. Z nikim na ten temat nawet nie pogadasz. Sentymenty, dobre
sobie. Sentyment to ci ludzie to mają do doktora Lubicza z serialu Klan.

[laband]

A jo sie som sobie dziwia poczamu jo ze Tobom jeszcze godom.

[slazak_slowianin]

Bo pewnie przykro ci że labendy to dzielnica polska a nie niemiecka.

[laband]

a mozno wiysz kaj je we Laband "Foglowiec"

niy godom ize mosz fogla!

[slazak_slowianin]

nie wiem, no i co w związku z tym?

[laband]

no nic

[ewerton]

Laband,mie sie cos zdaje ze tyn Slowianin jest taki Labyndziok jak z kozi dupy
Reisentascha.

[laband]

mie sie to niy zdowo, jo je tego zicher

ps

[laband]

jeszczecz niy suyszou Labandera kery padou zamiast "majontek"(tak sie godo u
nos we Laband) folwark, a na Laband dzielnica. To tysz je dowod na
cyganstwo "suowianina"

[grba]

laband napisał:

> jeszczecz niy suyszou Labandera kery padou zamiast "majontek"(tak sie godo u
> nos we Laband) folwark, a na Laband dzielnica. To tysz je dowod na
> cyganstwo "suowianina"


Labandzie,

Byłeś w bibliotece?
Czytałeś Słownik Geograficzny Królewstwa Polskiego i innych krajów słowiańskich?

grba

[laband]

ty niy panimajesz co jo ci godom - M A P A !

[aqua]

schlesien.nwgw.de/galerio/Szwagrowe_Atelier/Glywice_na%20staryj_mapie.jpg
łobejzyj sobie tą mapkę laband.

[laband]

Podrowio cie szlafmyco "Szwager ze Laband" - a bryle 'es aby oblyk?

[aqua]

raczej sam załóż bryle, Glywice jak wół. Obecnie Gliwice

Gliwice w dokumentach

[slezan]

Gliwiz (1276), Gliuicz (1294), Gliwitz (ok. 1300), Gleywicz/Glaywicz (XIV w.),
Gleubicz (1403), Gleybitcz (1429), Hluwitz (1430), Gleiwitz (1475)

[aqua]

na tej mapce pisało Glywice, tylko laband ma słabe bryle i nie widzi.

[slezan]

Ta mapka jest późniejsza.

[aqua]

Być może, jest tam ciakawa nazwa Opola: Opolie.

[slezan]

Opol (1215), Oppeln (1405), Oppel (1418), Oppiln (1432)

[aqua]

To może Wrocław w ten sposób przedstawisz

[slezan]

Wortizlava (1017), Vuartizlau (1133), Wrotizlauensis (1155), Frodezlau (1157),
Brezlawensis (1159), Vratizlau (1189), Wrezlawe (1175), Vratizlauia (1193),
Verzlaue (1198), Vroczlauiensis (1198), Wrezelau (1201), Bretzlau (1324),
Breslau (1334)

w kronikach:
Wratizlaw (Cosmas), Wratislaw (Gall), Bretlaensis (Ebo)

[aqua]

Jak wiesz wszystko, to pewnie też wiesz, jak nazywano Wrocław w aktach
metopolii gnieźnieńskiej.

[slezan]

Nie wiem, tylko mam mądre książki. W aktach gnieźnieńskich używano formy nie
występującej w żadnych śląskich źródłach - Wroclaw.

[aqua]

Myślę, że laband to sobie utrwali, że nazwa polska Wrocławia nie jest dziełem
ostatniego czasu.

[slezan]

Na Śląsku jest czymś nowym, choć nie tak jak np. Kluczbork.

[slezan]

We Wrocławiu wydawane były w XVIII czy XIX w. polskojęzyczne druki - ciekawe
czy używano w nich formy "Wroclaw"?

[aqua]

Nie mam tej wiedzy. Myślę jednak że w Polsce w piśmiennictwie XVI-XVII wieku
używano nazw łacińskich. Tak było w Koronie. Spotkałem się z wieloma takimi
manuskryptami.

[laband]

aqua napisał:

> Myślę, że laband to sobie utrwali, że nazwa polska Wrocławia nie jest dziełem
> ostatniego czasu.


Aqwa utrwal se roz na zawsze ize niy poradzisz czytac uwaznie - jo godom o
mapach, a o nazwach zapisywanych douech sam kilka abo kilkanascie setki lot
starych przikuadow we kerych sie szkryflauo Wrocław.

Kapito?

[laband]

aqwa niy boues sam przi tyj dyskusi od poczontku - szwager to jo laband, i od
poczontku twierdziouech ize znondziesz tam glywice a niy Gliwice. Wyciep te
bryle kere mosz!

Mapa Gliwice

[grba]

laband napisał:

> ty niy panimajesz co jo ci godom - M A P A !


Labandzie,

Wysyła Ci na skrzynkę mapę Wojskowego Instytutu Geograficznego

Nazwa arkusza Gliwice
Numer arkusza (pas-słup)47-27
Skala arkusza 1:100 000
Rok wydania 1933
Miejsce wydania Warszawa
Wydawca Wojskowy Instytut Geograficzny
Data opracowania 1931-1933

grba

Mapa Gliwice link

[grba]

Nazwa arkusza Gliwice
mapywig.obluze.net.pl/main.php?lang=1&page=skorowidz&pas=47&slup=27#arkusz_tab

Numer arkusza (pas-słup)47-27
Skala arkusza 1:100 000
Rok wydania 1933
Miejsce wydania Warszawa
Wydawca Wojskowy Instytut Geograficzny
Data opracowania 1931-1933

[elver.b]

Chetnie bym te mape obejrzal, niestety nie chce sie otworzyc z linku. Czy
bylbys tak uprzejmy i wyslal skan tez na moja skrzynke?
Z gory dziekuje

[grba]

wysłałem

grba

[elver.b]

Dzieki,
choc niestety wyswietla mi sie tylko kwadracik z czerwonym krzyzykiem
Szkoda

[grba]

elver.b napisał:

> Dzieki,
> choc niestety wyswietla mi sie tylko kwadracik z czerwonym krzyzykiem
> Szkoda


czym oglądasz jpegi?

[somepoint210]

:) Najlepszy jest jednak napis na gorze mapy: "DO UZYTKU SLUZBOWEGO":)

Jeszcze raz dzieki za nia, mozna porownac do dzisiejszych Gliwic.

[grba]

somepoint210 napisał:

> :) Najlepszy jest jednak napis na gorze mapy: "DO UZYTKU SLUZBOWEGO":)
>
> Jeszcze raz dzieki za nia, mozna porownac do dzisiejszych Gliwic.


Niestety, nie ma na serwerze kompletu map i rejony, które mnie interesują są
białymi plamami.
Jak zauważyłeś jest to skan z oryginału, inne zdarza się, że są opieczętowane
przez sztaby.

grba

[somepoint210]

Tak, zauwazylem. Na razie tylko Warszawa, Krakow, czesc Slaska, Gdansk i na
poludnie od niego. Dajmy im czas, wydaje sie, ze od niedawna zbieraja to
wszystko do kupy.
I trzeba miec duzo cierpliwosci do tego serwera:)

[laband]

no to byda jeszcze musiou sie uzbroic w ta cierpliwosc bo narazie to mi sie
tysz ino czerwony kwadracuk pokozuje.

ps

[laband]

tym bardziyj ize tera juzs mi pokozuje:

"Problem komunikacji z serwerem - spróbuj ponownie!"