herbjelita
14.01.14, 19:45
Przynależność państwowa Śląska na przestrzeni wieków:
ŚLĄSK DAWNY
...-623 (od czasów najdawniejszych do podporządkowania południowego Śląska przez Samona)
- Śląsk zamieszkują przeróżne ludy (...);
ŚLĄSK DAWNY I SAMONA
623-661 (od powstania państwa Samona do jego końca)
- część Śląska znalazła się w pierwszym znanym słowiańskim państwie;
629-639 - wojna państwa Samona z Frankami;
631 - zwycięstwo Samona nad Frankami pod Wogastisburgiem;
658/661 – śmierć Samona;
658/661 – rozpad państwa Samona;
ŚLĄSK NIEZALEŻNY
661-875 (od upadku państwa Samona do państwa wielkomorawskiego)
- do Śląska napływają Słowianie;
- Śląsk integruje się w krainę;
- chrzest Śląska;
VII w. 1 poł. – przybycie Słowian;
IX w. 1 poł. – procesy integracyjne plemion na Śląsku;
845 - Geograf Bawarskim wymienia plemiona śląskie;
863 - chrystianizacja Śląska przez Oslawa z Moraw;
875 – Świętopełk, władca Wielkich Moraw, zajął Górny Śląsk;
ŚLĄSK MORAWSKI
875-906 (od Wielkich Moraw do najazdu Madziarów)
- Śląsk znalazł się w państwie wielkomorawskim;
885 - Świętopełk, władca Wielkich Moraw, zajął cały Śląsk;
906 – upadek Państwa Wielkomorawskiego spowodowany najazdem Węgrów
ŚLĄSK NIEZALEŻNY
906-915 (od upadku Wielkich Moraw do podporządkowania przez Czechów)
- Śląsk przechodzi pod rządy czeskie;
915 - czeski książę Wratysław I podporządkowuje sobie Górny Śląsk;
ŚLĄSK CZESKI
915-990 (od podboju przez Czechów do najazdu przez Polan)
- Śląsk jest pod panowaniem czeskim;
- podbicie Śląska przez Polan;
943 - Al-Masudi opisuje Górny Śląsk jako własność księcia czeskiego;
955 - początek uzależnienia całego Śląska od Czechów;
963 - Ibrahim ibn Jakub potwierdza dane al-Masudiego;
973 - przynalezność Śląska do biskupstwa praskiego;
985 - rawdopodobny koniec sojuszu polsko–czeskiego w związku z walkami z Połabianami;
990 - książę polski Mieszko I przy pomocy cesarza niemieckiego zdobywa Śląsk;
ŚLĄSK POLSKI
990-1038 (od najazdu Polan do powrotu pogaństwa)
- Śląsk w państwie Polan walczącym o swoją pozycję;
- rewolta pogańska w Polsce przeciw władzy chrześcijańskich książąt;
991 - Dagome Iudex wymienia Śląsk w granicach państwa Polan;
1000 - papież wciela biskupstwo wrocławskie do metropolii gnieździeńskiej
1034-1037 - powrót pogaństwa na Śląsku;
ŚLĄSK CZESKI
1038/1039-1050 (od powrotu pogaństwa do najazdu Polan)
- Czesi przywracają chrześcijaństwo i swoją władzę na Śląsku;
- Polacy zdobywają większą, północną część Śląska;
1038/1039 - książę czeski Brzetysław I zdobywa Śląsk;
1041 - Brzetysław I składa hołd lenny cesarzowi niemieckiemu Henrykowi III, a ten potwierdza przynależność Śląska do Czech;
1050 - książę polski Kazimierz I Odnowiciel zdobywa większość Śląska (bez Śląska Opawskiego);
ŚLĄSK POLSKI I CZESKI
1050-1138 (od najazdu Polan do rozbicia dzielnicowego w Polsce)
- skomplikowana przynależność Śląska zdobytego przez Polskę (trybut, dzierżawa od Czechów?);
- wzmocniona Polska najeżdża Czechy i odrzuca płacenie trybutu;
- zapisano zdanie "Slezsko vocatur, penitus igne consumpsit" z nazwą Śląska (XII w.);
- rozbicie państwa polskiego na dzielnice/księstwa;
1054 - mediacja Czechów u cesarza Henryka III w Kwedlinburgu przeciwko Polsce - zdobyta przez Polskę część Śląska zostaje w Polsce pod warunkiem corocznej opłaty dla Czechów;
1110 - najazd polskiego księcia Bolesława Krzywoustego na Czechy;
1114 - Polska przestaje płacić Czechom za posiadanie Śląska;
1132-1137 - wojna polsko-czeska zakończona pokojem w Kłodzku - południowa część Śląska przypada Czechom;
1138 - testament Krzywoustego przekazuje polską część Śląska najstarszemu synowi, Władysławowi II Wygnańcowi, który dał początek linii Piastów Śląskich;
ŚLĄSK POLSKI/NIEZALEŻNY I CZESKI
1138-1336/1392 (od rozbicia dzielnicowego w Polsce do oddania się wszystkich Piastów Śląskich pod zwierzchnictwo Czech)
- najazd tatarski porzekreśla ekspansywne ambicje Śląska;
- zapisano zdanie "Day, ut ia pobrusa, a ti poziwai" (1270);
- księstwa śląskie oddają się pod zwierzchnictwo czeskie;
1179 - dzielnicowa część Śląska zostaje podzielona na trzy księstwa;
1241 - najazd Tatarów na Śląsk, przegrana bitwa pod Legnicą;
1269 - z czeskiej części Śląska wydzielone osobne księstwo lenne;
1281 - podział księstwa opolskiego na mniejsze księstwa;
1289-1291 - oddanie się reszty księstw górnośląskich pod zwierzchnictwo Czech;
1327-1336/1392 - oddanie się księstw dolnośląskich pod zwierzchnictwo Czech;
ŚLĄSK CZESKI
1336/1392-1526 (od oddania się pod władzę Czech do przejścia pod władzę Habsburgów)
- zrzeczenie się przez Polskę na rzecz Czech praw do Śląska;
- Śląsk zostaje wcielony do Korony Czeskiej;
- przejście śląska pod zwierzchnictwo Habsburgów;
1335/1339 - Układ Trenczyński, polski król Kazimierz III Wielki zrzeka się praw do Śląska;
1345-1348 - polsko-czeska wojna o Śląsk, próba podporządkowania sobie Śląska przez Polskę, pokój w Namysłowie, Kazimierz III Wielki formalnie zrzeka się na rzecz Korony Czeskiej praw dynastycznych do Śląska, poza ziemia wieluńską; Karol IV Luksemburski wciela Śląsk do Korony Czeskiej;
1395 - polski król Władysław Jagiełło oblega Opole podczas wojny z księciem opolskim Władysławem Opolskim, który próbował odbić ziemię wieluńską;
1454 - książę oświęcimski Jan IV oddaje się pod zwierzchnictwo Polski;
1457 - książę oświęcimski Jan IV sprzedaje swoje księstwo królowi Polski Kazimierzowi Jagiellończykowi, odejście księstwa oświęcimskiego ze Śląska;
1526 - Króla Czech i Węgier Ludwik Jagiellończyk ginie w bitwie z Turkami, na skutek czego Habsburgowie przejmują we władanie Węgry oraz Czechy ze Śląskiem, które zachowują jednak autonomię i prawo udziału w elekcji królów czeskich;
ŚLĄSK HABSBURGÓW
1526-1740 (o przejścia pod władzę Habsburgów do śmierci ostatniego Habsburga)
- po raz pierwszy zanotowano nazwy Dolny Śląsk i Górny Śląsk (Silesia Inferior i Superior u Joachima Cureus, 1571);
- nieudana próba oderwania się Śląska wraz z Czechami spod władzy Habsburgów;
1620 - w wyniku przegranej bitwy pod Białą Górą podczas wojny trzydziestoletniej Czechy (w tym terytorium Śląska) z niemal niezależnego królestwa stają się zwykłą prowincją monarchii habsburskiej - na Śląsku, po układzie podpisanym w Dreźnie, Habsburgowie potwierdzają jednak przywileje i wolności stanów śląskich;
1632-1634 - szwedzka okupacja księstwa opolsko-raciborskiego;
1645-1666 - księstwo opolsko-raciborskie w zastawie u polskiej dynastii Wazów;
1740 - śmierć ostatniego Habsburga, konflikt nad schedą po Habsburgach;
ŚLĄSK PRUSKI I AUSTRIACKI
1740-1918 (od śmierci ostatniego Habsburga do nowego podziału Śląska po I wojnie światowej)
- wojny śląskie, przejęcie większości Śląska przez Prusy;
- wojna z Napoleonem;
- uprzemysłowienie Śląska, zwiększenie znaczenia gospodarczego Górnego Śląska;
- Wiosna Ludów, kształtowanie się nacjonalizmów słowiańskich;
- I wojna światowa;
1740 - wkroczenie pruskiego Fryderyka Wielkiego do Ślaska celem jego podporządkowania;
1742 - pokój we wrocławiu kończący I wojnę śląską - księstwo cieszyńskie i opawskie oraz część karniowskiego i nyskiego pozostaje w Austrii, a większa reszta Śląska przypada Prusom; włączenie hrabstwa kłodzkiego do Śląska;
1763 - pokój w Hubertsburgu kończący wojnę siedmioletnią potwierdza ustalenia z 1742
1807 - Podczas wojen napoleońskich wkraczają do miasta sprzymierzeńcy Francuzów, Bawarczycy, a później załoga francuska, która przebywa tam rok.
1918 - koniec I wojny światowej, upadek Cesarstwa Austro-Węgierskiego;
ŚLĄSK PRUSKI/NIEMIECKI, CZECHOSŁOWACKI I POLSKI
1918-1938 (od końca I wojny światowej do zdobycia czechosłowackiego Śląska przez Niemcy i Polskę)
- odrodzenie wielu państw słowiańskich w Europie, bez państwowości śląskiej;
- konflikt polsko-czeski o austriacki Górny Śląsk i polsko-niemiecki o pruski Górny Śląsk;
- rozwój ideologii faszystowskiej i nacjonalizmów w Europie;
- rozbiór Czechosłowacji;
1918 - polsko-czechosłowacki