& Przysłowia &

[rita100]

[rita100]

Chto w ciebzie kamnieniem, to ty w niego chlebem.

[rita100]

Łod muzy - bełk duży: robzić sie nie chce.

[rita100]

Jek się nałoży (przyzwyczai) to i w psiekle nienagorzy.

[rita100]

Spleta koszałki, opałki (plecie bez sensu)

[rita100]

Ni w kijki, ni w drewka. (nijak)

[rita100]

Na święty Józef - bocian na stodole,
gburze, szukaj sochy i jedź łorać pole.

[rita100]

Na świętego Franciszka
przyleci pierwsza pliszka.
(2 kwietnia)

[rita100]

Na Zmartwychwstanie dziadek przy plocie stanie.

[rita100]

Deszcz majowy - czyste złoto!
Gburze pośpiesz sie z robotą.

[rita100]

Gdy się świety Jan rozpłacze, liche będą kołacze.

[rita100]

Kiedy kście mak, to chleba brak.

[rita100]

Chto daje, to nie łodbziera.

[rita100]

Psieczone gołąbki
nie przyjdą same do gąbki.

[tralala33]

warminskie przysłowia marcowe

'W marcu koty marczą
a pogoda jak w garncu'

'Święty Kazimierz [4 marca] dzień się z nocą przymierza'

'Siej groch w marcu
a kiedy w maju - to w jaju'

[tralala33]

i jeszcze kwietniowe

'Kwiecień - plecień, bo przeplata
trochę zimy, trochę lata'

'Suchy april, mokry maj,
będzie żytko tak jak gaj'

'Na świętego Franciszka
przyleci psiersza pliszka'

[tralala33]

a w maju

'Zimny maj
bydłu daj,
a sam za psiec uciekaj!'

'Deszcz majowy - czyste złoto,
Gburze pospszesz się z robotą'

'Pada deszcz świętego Floriana [4 maja]
skrzynia złotem wypchana'

[rita100]

Teraz warnijskie przysłowia troche zagmatwałam, ale za pare lat bandziemy
znów segergować )))

Co masz zjeść dziś, łostaw na jutro.
Co masz jutro zrobzić, zrób dziś !

[rita100]

Ni ma w chlebzie łości,
kiedy się ciało wypości.

[rita100]

Kogo nie proszą, tego kijem wynoszą.

[rita100]

Lepsi ze swojemi płakać, niż z cudzym skakać.

[rita100]

Po rybach - tlo łebki.

[rita100]

Ględy pod płotem, a wesele potem.

[rita100]

Błądzisz, póki dążysz.

[rita100]

W społecznej rzeczy rzeczy zawdy zle skrzeczy.

[rita100]

Kto w Kościół wrzuci, duszy nie zasmuci

[rita100]

Nie ten bogaty, co ma skarbów krocie,
ale ten co życie opiera na cnocie.

[rita100]

Lepszy jeden prowadnik głupsy niż dziesięciu mądrych.

Tyle mamy juz ich
Czy czasmi Olsztyn nie wyprzedziliśmy ))))hehe

[rita100]

Lepsi w take pozietrze gorzy jechać jek dobrze jiść

[rita100]

Słonko za las, to ja gburze nie wasz

[rita100]

" Chceszli mieć kawałek chleba,
Pilnie ugór orać trzeba
Dobrze swą rolę uprawiać
I do siejby w czas się stawić."

[tralala33]

Przysłowia warmińskie zebrane przez księdza Walentego Barczewskiego

Cóz mi z roli, kiedy nie orana, cóż mi z żony, kiedy niekochana (kiedy zła).

Czapką, papką, chlebem i wodą ludzie ludzi sobie uwiodą.

Kupsiułbyś zieś, ale psieniądze gdzieś.

Kto zinien, łoddać pozinien.

Spsiewać darmo, boli gardło.

Czego sia za młodu skorupka napsije, to sia z ni potam nigdy nie wymyje.

Jaka mać, taka nać; jeki klin, taki syn.

[tralala33]

Kto sia ze złym wdaje, sam się takim staje.

Lepszy jeden prowadnik głupsy, niz dziesięciu mądrych. (bo się wadzą)

Ubogiemu zawdy zietr w łoczy zieje.

Ubogiemu chleba, to mu noża trzeba.

Kiedy przydziesz między wrony, musisz krakać jek i one.

Cały tydzień chorować, a w niedzielę tańcować.

Kogo nie proszą, tego kijem wynoszą.

Tu na świecie dziwnie się plecie.

[tralala33]

Gorszy nałuk (nałóg) niż przyrodzenie.

Starszy - to trwalszy.

Mni ziewa, mni łodpoziewa. 9mniej wiemy, mniej odpowiemy)

Siedzi jek na mniamnieckim kazaniu.

Trzymaj się swego, nie żądaj cudzego.

Co głowa to rozum.

Rób co każą, jedz co warzą.

[rita100]

Bez smyka - nie ma muzyka !
(mazurskie)

[rita100]

Bo w Mazurze taka dusa, jek zagrają to sia rusa.
(mazurskie)

[rita100]

Niech kapela rozwesela.
(mazurskie)

[rita100]

Jek grają, tak skacą.
(warmińskie)

[rita100]

Grajta grace, bo ja skace.
(warmińskie)

[rita100]

Graj muzyka, bo cłek bryka !
(warmińskie)

[rita100]

Zawdy lepsi móndrygo posłuchać
jek gupsiamu prztakuwać.

[rita100]

'Chocby padały z nieba powrozy
ty, gburze, szykuj do żniwa wozy.'

[tralala33]

Suchy apryl mokry maj, będzie żytko jako gaj.

[tralala33]

Gdzie buł, to buł - ale doma to nolepsi.

[tralala33]

Idź do brata co trzy lata, a do siostry co rok szósty.

Łoj, nie wszystkie przysłowia warto brać na poważnie

[rita100]

Z familijó tlo na łobrazku sia dobrze wychodzi

[tralala33]

I eszcze

Po trzech dniach śmierdzi ryba i gość.

[rita100]

hehe dobre Tralala

Jeśli sia parobek w gburze zadłuży
to mu sia nigdy nie odsłuży

[rita100]

Jeśli sia parobek w gburze zadłuży
to mu sia nigdy nie odsłuży

[rita100]

Kto służy, wolność traci

[rita100]

Gdzie pies nie chce
tam sługa musi

[rita100]

Kto służy godzinami
temu płacą plewami

[rita100]

Kiedy gbur bogacieje
z parobka pot sia leje

[rita100]

Robić każą, jeść nie dają
i z gburstwa wyganiają

[rita100]

parobek żónaty - garnek szczerbaty

[rita100]

Czego gburowie nawarzą
tym sia parobki poparzą

[rita100]

Gbur z gburem sia zgodzi
a parobek w skórę weźmie

[rita100]

Co gburowie obiecują
parobkowie płacą

[rita100]

Chłop umiera z głodu
a gburowie z obżarstwa

[tralala33]

Przyjdzie cias - przyjdzie atłas.
No tero godajo 'Szkoda czasu i atłasu'.

[rita100]

Gbur nie mniarkuje nędzy
bo sam pełen psieniandzy

[rita100]

Na pańskim zagonie
i śmierć nawet orze

[rita100]

Gbura dziś oskubiesz
a jutro już obrośnie

[rita100]

"Gbur i parobek
to jak pies i kot"

[rita100]

"Gburskie kokosze, gburskie zboże
niech sia żywi gdzie chto może."

[rita100]

Kiedy wśród pieśni żałobnych i bicia dzwonów odprowadzano na cmentarz zwłoki
srogiego gbura chłopi szeptali:
"Niema to niema jak gburowi w piekle: upije, użyje,
nasiedzi sia w cieple"

[rita100]

"Gburska rzecz obiecać
chłopska - dotrzymywać"

[tralala33]

rita100 napisała:

> "Gburska rzecz obiecać
> chłopska - dotrzymywać"

Świetne przysłowie na wybory, na przykład samorządowe

[rita100]

Te przysłowia wiejskie są mądrzejsze od miastowych inteligentów

[rita100]

"Gbur ubogiego gdy szanuje
już pewno coś u niego czuje"

[rita100]

"Gburska opieka oczy wypieka"

[rita100]

„Maj, bydłu dój, a som za psiec łuciekoj".

[rita100]

"Panów była wielu
lecz dobrodziejów mało"

[rita100]

"Gbur dobry za ojca stoi"

[rita100]

"Gbur szczodrotliwy
sługa życzliwy"

[rita100]

"Na pańskim chlebie dobrze się grzebie"

[tralala33]

rita100 napisała:

> "Na pańskim chlebie dobrze się grzebie"
Każdy urzędnik państwowy może sobie powiesić nad biurkiem ))

[rita100]

oni wiedzą o tym, dlatego tak duzo urzędników )

"Lepiej się klamki trzymać dużego gbura
jek małego całych drzwi"

[rita100]

"Gbur z gbura nigdy się nie nadyma
bo wie co lud o nim trzyma"

[rita100]

"Kto gbur z gbura
to i dzieci jego gburowie"

[rita100]

"Nie ten panem co gardzi chłopskim stanem"

[rita100]

"Pan z pana, a piwo ze dzbana - najlepsze."

[rita100]

"Pan postraszył, a słudzy zabili"

[rita100]

"Urzędnik jest jak pies: czem gorszy tem lepszy"

[rita100]

"Idąc do wójta oba sia bójta"

[rita100]

"Kto śpi za dugo tego Pon Bóg dyscym zrugo".

[rita100]

"Jak się z chłopa stanie pisorz
to se myśli , ze je cysorz"

[rita100]

"Ksiądz, a żyd i pan i diabeł trzeci to są rodzone dzieci".

[rita100]

"Chłop się rodzi do sochy, a szlachcic do broni"

[rita100]

"Co komu pasuje: panu zegarek do boku, chłopu bat do pleców"

[rita100]

"Chłopski rozum to dębowy rozum"

[rita100]

"Co komu pasuje: panu zegarek do boku, chłopu bat do pleców"

[rita100]

"Chłopski rozum to dębowy rozum"

[rita100]

"Daj chłopu zegarek pozie że to jest godzina"

[rita100]

"Chłop na ziemnie pan do kieszeni"

[rita100]

"Siła pan wycierpi słudze, ale pychy nie zniesie"

[rita100]

"Chłop spanoszony
żyd ochrzczony
wilk chowany:
diabła warte"

[rita100]

"Gdy chłopa wezmą do dworu,
tedy chce być równy szlachcicowi"

[rita100]

"Chłop zuchwały pokąsałby i psa"

[rita100]

"Zwierzę nie srogie, kiedy nie ma krzywdy,
a chłop uporny nie skróci się nigdy"

[rita100]

"Gdy chłop się zbuja,
to nie zna miary"

[tralala33]

'zbuja'?

[rita100]

"Pokłócić sługę ze sługami, a grzech wyznają sami"

"zbuja" to chyba chodzi o że się zezłości fest

[rita100]

"Gdzie sług szepty, ścisła zgoda, tam też w gospodarstwie szkoda"
---------------
'zbuja' - uparty, dumny

[rita100]

"Chłop to juczne bydle:
nie trzeba mu dawać owsa, bo wierzgnie"

[rita100]

"Chłop bogaty jak byk rogaty"

[rita100]

"Nie gadaj na pana w lesie,
bo i stąd doniesie"

[rita100]

"Towarzyskość zbytnia sługę psuje
i wzgardę panu u niego gotuje"

[rita100]

"Daj chłopu wolę, a sam leź w niewolę"

[rita100]

"Na chłopie każdym jest skór dziewięć: byle ostatniej nie tykać - wytrzyma"
"Bij chłopa do siódmej spóry"

[rita100]

"Chłop ci robi silniej, gdy go dojrzysz pilnie".

[rita100]

"Lepszy chłop pieczony (tj. na mękach)
niż proszony"
hehe co za przysłowia męczace

[rita100]

"Samiż poddani złosci pana nauczą"

[rita100]

"Dobrego pana złe poddaństwo psuje"

[rita100]

"Poddany zawsze skwierczy"

[rita100]

"Chłop radby co tydzień wójta, co miesiąc urzędnika, a co rok innego pana mniał"

[rita100]

"Najpierwsza cnota pańska: znać się na poddanych"

[rita100]

"Straż pańska najwierniejsza: poddanych miłość"

[rita100]

"Gdzie chłop jest nędzny
cały kraj nędzny"

[rita100]

"Pan niedatny, gniewny, marny - może długo sługi zachowa".

[rita100]

"Pan poddanemi, a poddani panem stoją"

[rita100]

"Trzeba umieć być panem"

[rita100]

"Bez milosierdzia ma ma tytuł fałszywy: pan miłosciwy"

[rita100]

"Ucho pańskie poddanego tuczy".

[rita100]

"Pan zawdy panem, a cham i w psiekle chamem"

[rita100]

Maj, bydłu dój, a som za psiec łuciekoj!

Kuba z Gietczwaldu

[rita100]

"Pan i w psiekle bandzie panem, bo mu diobli usługiwać bandó"

[rita100]

'Gdy się święty Jan rozpłacze
liche będą kołacze.'

Za to:
'Na święty Jan
jegód pełen dzban'.

[rita100]

"Po złym panie jeszcze gorszy nostanie"

[rita100]

"Na pana prawa nie masz"

[rita100]

"Poddanym z panem trudna bywa wojna"

[rita100]

"Snadna wina, gdy pan chce"

[rita100]

"Pan choć co źle uczyni
nikt go w tym nie obwini"

[rita100]

"Równe oba występki:
pana nikt nie szuka, a pachołcy przy kozie opiorą hajduka"

[rita100]

"Nie ma chama, nie ma pana"

[rita100]

"Panowie i żebracy po śmierci jednacy"

[rita100]

"Panowie z poddanych żyją"

[tralala33]

Mózim: 'Kto rano wstaje temu Pan Bóg daje'. A Mazur pozie: 'Gdyby nie leniwa
dupa, byłaby złota chałupa'

[rita100]

tralala33 napisała:

> Mózim: 'Kto rano wstaje temu Pan Bóg daje'. A Mazur pozie: 'Gdyby nie leniwa
> dupa, byłaby złota chałupa'


hehe, kupuje to, pierwszy raz to slyszę dobre !

[rita100]

"Pan zje, ale pan nie zrobzi"

[rita100]

"Choćby był największym panem,
to dwóch sztuka mięs nie zje"

[rita100]

"Panowie dawno by pozdychali
gdyby chłopkowie nie dawali"

[rita100]

"Na chlopie zgrzebna kitla, na gburze jatłas,
aleć on z nas i od nas"

[rita100]

"Robi jak chłop na pańszczyźnie"
(tj,niedbale)

[rita100]

"Nieochotnie poddani na rozrzutność pańską zarabiają"

[rita100]

"Chciwa owca na sól, a chlop na swobodę"

[rita100]

"Chłop narajony, a wilk chowany jedną drogą chodzą"

[rita100]

"Chłop wre na szlachcica jak wilk na kozę"

[rita100]

"Chłop pana prosi, a kamień za pazuchą nosi"

[rita100]

"Nie boję się wilka, choć ich kilka
boję się chłopa, bo ich zaraz kopa"

[rita100]

"Od chłopskiej pięści wybaw nas Panie"

[rita100]

"Pan zbyt surowy niedługo zdrowy"

[rita100]

"Ostrzy panowie niedługo panują"

[rita100]

Zbieracze przysłów pokazali nam obraz stosunków feudalnych, poglady różnych
warstw klasowych. Wraz z zanikiem bazy feudalnej, przysłowia te już prawie
zanikły i znikły z życia. Badania z XIX wieku ocaliły garść z nich dla
potomności, jako ciekawą ilustrację dawnych stosunków społecznych.
Kazimierz Ślaski zebrał dawno , dawno temu, ale w bajki tego nie zapisujmy.

[rita100]

"Jak Pan Bóg dopuści, to i z kija wypuści"
(litewskie)

[rita100]

przysłowie wrnijski z kiermasy

"Ma konie jek ksiądz"

Czyli dobrze wychowane i mają mało do roboty.

[rita100]

"Słysz, wiedz, nie praw nic"
co oznacza:
"Wiele słuchaj, mało mów, jeśli chcesz, byś był zdrów"

[rita100]

Mrongowiusz i przysłowia
Jan Broda
"Poseł Ewangel." 1957 nr5 i nr6

Może komus sie kiedyś przyda

[rita100]

"Jedzie jak ksiądz"
mówią na gospodarza, ktory ma dobre konie i dobry powóz.
Wiadomo pewnie jest, ze na Warmii księza mają także gospodarstwa i np. do
chorych jeżdżą własną furmanką.

[rita100]

"Ma żyto jek na Dajtkach jarka"
Czyli liche, bo na dajtskich pisakach, ktore niedawno fiskus dla ćwiczeń
wojskowych wykupił, nic się nie rodziło. (Barczewski)

[rita100]

"Mieć zolo kolier z trzema matadorami (atutami), to lepsi jek w Kaletce mieć
trzy włóki, a pięciu to lepsi jek w Kaletce mieć trzy włóki i być do tego
szołtysem."
Barczewski
(chodzi tu o grę w karty)

[rita100]

"Leży jek rek na kiecie pod mostem kiele Szelągowa"
Tak mawiają na leniwego
kieta - łancuch

[rita100]

"Ojce, tu prósy. Nie, synecku, tu Warmija".

"Ojciec Mazur, jadąc z krupami (z kaszą) do Olsztyna, przebył co dobiero
granicę Warmii, kiedy synek spostrzegłszy, jak sie kasza prószyła z podartego
miecha na ziemię, raz po raz wołał: ojce, tu prósy ! Ale ojciec, znając granicę
Warmii doskonale, nie uwierzył niestety zaraz, a "niesek prósył". Okazuje się
tu, jak dialekt mazurski do straty doprowadził."
Barczewski umieścił to wśród przysłów

[rita100]

"Gadają całą gambą, jek Kośliny pod Gutsztatam."

Polscy Warmianie zwą wszystkich Niemców, mówiącym dialektem 'platt', Koślinami
(Kaeslauer), choć pod Gutsztatem mówią niemieccy Warmiacy wrocławskim
(breslauer), a pod Reszlem i Brunsberkiem dialektem kiezlawskim (keaslauer)

[rita100]

"Hola, fela, skorzenie w Kieli !"
Pomaluśku z górki stąpajcie !

Dowcip na Warmii z pielgrzymki do Świętolipki. Prowadnik kompanii i zarazem
przepowiadacz przy śpiewie za póżno spostrzegł, że na wypoczynku w Kieli (Gross
Koellen) zapomniał swych długich butów, obwieścił więc to głosem wielkim, a
ludzie nie chcąc takich wierszy spiewać, ze zdziwieniem oglądali się na swego
promotora. Po skorzenie poleciał ktoś uwinny. I tak po tej małej przerwie
kompanija zgodnie doszła na miejsce święte.

[rita100]

"Zgniły i rączy razem skończy"

[rita100]

"Wszyscy chorzy jeno garkom to nagorzy."
I w chorobie jeśc się chce

[tralala33]

Rychtycznie - zaro sobzie coś łuwarze

[rita100]

Pewnie cybule na syrop przeciw kaszlowi

[rita100]

A takie przysłowie wyszlo w kolejności - kolejny przypadek.

Pomrze ubogi szkoda za drogi (dla organisty).
Pomrze bogaty - kieby i jutro taki.

[rita100]

"Kto się czemu poświęci, niech sie wkoło tego kręci."

[rita100]

"siej doły, siej góry, bo niewies, jaki jes rok który".

[rita100]

"Kto komu ujmie czci i sławy
ten sam tam jest kulawy."

[rita100]

"Kto jest taki,
daje drugiemu znaki"

[rita100]

"Błądzisz poki dążysz"

[rita100]

"W społecznej rzeczy zawdy złe skrzeczy"

[rita100]

"Kręci się jak kurek na kościele"

[rita100]

Pies a szurek szczeka i ucieka,
a swoje porze(robi).

[rita100]

"Pies szczeka, a pan jedzie."

[rita100]

"Przykład lepszy niż nauka."

[rita100]

Czyń co możesz, to mi sztuka.

[rita100]

'Na Trzy Króle - na kobylim ogonie' - dzień coraz dłuższy

[rita100]

'Jeży Nanuar poda Februaroziu
to draszować będziemy z zdroziu' Jeśli styczeń będzie taki jak luty, to młcić
będziemy zdrowo (obficie) (tłumaczenie - dzięki Szwagrowi z Laband)

[rita100]

'Co Januar ni może to Februar pokoże' (uwaga - w lutym może być mroźniej)

[rita100]

'Luty to pluty Łoblecz buty!
A jeży nie masz to nie wytrzymasz' (jeży - jeśli)

[rita100]

'Po świętej Dorocie wyschną chustki na płocie'

[rita100]

'Kiedy w święty Walenty deszcze
będzie ostry mróz jeszcze'.

[rita100]

No i wreszcie wiosna:
'Na świętego Macieja
zniesie gajś psiersze jeja.'

podała Tralala

[rita100]

"Słowa pouczają, przykłady porywają."

[rita100]

"Chto grywa w karty, miewa łeb łobdarty".

[rita100]

"Nie ten bogaty, co ma skarbów krocie
ale ten, co życie opiera na cnocie"

[rita100]

"Co gbur, to mur"

Gbur niech sia jano trzyma rangkami i nogami ziami swoji, niech ty nigdy z rąk
nie wyda. Co gbur, to mur - maziajó.

[rita100]

"Czapką, papką, chlebem i wodą ludzie ludzi sobie uwiodą"

[rita100]

"Kupsiułbyś zieś, ale psieniądze gdzieś"

[rita100]

"Siułka słodyczy niesie beczka goryczy"

[rita100]

"Psianknym posagiem dla dziatek
Są cnoty łojców i matek"

[rita100]

"Gdzie ludzie przekleństwa
Tam ni ma błogosłazieństwa"

[rita100]

"Kiedy dzieci rodziców posłuchają
Zawdy jeszcze nalepsi mają."

[rita100]

"Bez rózgi nie łuchowasz dobrych dzieci!"

[rita100]

Przyjdzie cias - przyjdzie atłas.

[rita100]

"Kto komu ujmie czci i sławy, ten sam tam jest kulawy"

[rita100]

"Kto jest taki, daje drugiemu znaki"

[rita100]

"Błądzisz póki dążysz"

[rita100]

"W społecznej rzeczy zawdy złe skrzeczy"

[rita100]

"Kręci się jak kurek na kościele"

[rita100]

"Św. Pawła pustelnika (15 stycznia) mawiają:
Pu zimy - pu chleba, z sąsieków, z szopy polowa precz"

[rita100]

Robota nie zając, to nie ucieknie. Co nie zrobisz dziś, zrobisz jutro.

jakoś to tak można też tłumaczyć
"Dla zimna leniwiec orać nie chciał, pójdzie w lato po żebraniu, a nie dadzą mu."

[rita100]

"Bądź pracowity jak pszczółka, a wszędzie wkoło ciebie pełno miodu bedzie."

[rita100]

"Będzie lichym panem, kto roli nie orze przed św. Janem (24 czerwca)"

[rita100]

Idź do brata co trzy lata, a do siostry co rok szósty."

[rita100]

"Po trzech dniach śmierdzi ryba i gość"

[rita100]

"Od wódki rozum krótki"

[rita100]

"Gdzie dwóch szaleje, trzeci się śmieje"

[rita100]

"Ona ma rozum jekby trzy złożuł, a na nic się nie podało."
Długie włosy, a krórki rozum.

[rita100]

"Nie uzierzy zdrowy choremu, a syty głodnemu"

[rita100]

"Michałkowe siano a Marcinkowe zboże - pozal się Boże !"
(Kiedy sieką na św. Michał , a sieją na św.Marcin)

[rita100]

"Kto w Kosciół wrzuci, duszy nie zasmuci"

[rita100]

"Kto służy Maryi, nie pyta się o ziliji."
(Ale chętnie pości)

[rita100]

"Naziankszy rozum do ciasu milczyć, do ciasu gadać."

[rita100]

"W tym mało wątku.
Albo: Postawy dosyć, wątku mało"

[rita100]

Z małego talerzyka, a zierzkiem to najlepsi podje, niż z duży mnisy, a z próżny."

[rita100]

"Siej doły, siej gory, bo nie zies, jaki oto rok który"
(mazurskie)

[rita100]

"Gdzie buł, to buł - ale doma to nalepsi."

[rita100]

"Każdy domek ma swój ułomek."

[rita100]

"Idzie mu jek z płatka. Sypie jek z rekawa."

[rita100]

"Wełna doleży się błota, len złota."

Tj. kiedy wełna długo leży dostaje mole, len starszy - lepszy.

[rita100]

"W biedzie tłusty opada, chudy przepada."

[rita100]

"Nim tłusty opadnie, chudy przepadnie"

[rita100]

"Nie ma ni woza, ni prowoza."

[rita100]

przysłowia na różne czasy
w/g Kiermasów Barczewskiego
Św. Lucy (13 grudnia) dnia przyrzuci.

[rita100]

Do Gód - tysiąc pogód

[rita100]

Na św.Szczepana każdy jest pan.

[rita100]

Na Nowy Rok pogoda - w polu uroda.

[rita100]

W dzień świętych Trzech Kroli człek w kożuch się tuli.

[rita100]

Na Trzy Krole dzień na kurzej stopce dłuższy.

[rita100]

Kiedy w Gromnicę słonko świeci, choć jeno tak długo jek chłop na konia siada, to
len sia obrodzi, a kiedy chmurno, to nie.
(Bo nastąpi upał i wypali go)

[rita100]

"Kiedy w św. Walenty (14 lutego) deszcze, bedzie ostry mróz jeszcze."

[rita100]

Św. Maciej (24 lutego) zimę traci albo ją zbogaci

[rita100]

Św. Macieja niosą gęsi pierwsze jeja.

[rita100]

Św. Kazimierza (4 marca) dzień z nocą (się) przymierza.

[rita100]

Św. Grzegorza (12 marca) wszystka zima do morza.

[rita100]

Na św. Józefa (19 marca) wiezie się trawy wózek, ale czasem zasmuci, bo śniegiem
przyrzuci.

[rita100]

Kiedy św. Józef zamknie powietrze, Najświętsza Panna roztworzy (NP Roztwornej 25
marca)

[rita100]

Na Matkę Bożą (25 marca) gnoje wożą

[rita100]

Św. Wojciecha (23 kwietnia) wołowa pociecha.

[rita100]

Kiedy (w) św. Wojciecha wrony z żyta nie widać, można ze stodoły resztę pastwy
wydać.

[rita100]

Św. Marka ostatek grochu do garka.

[rita100]

Kto sieje groch w marcu, bedzie go warzył w garncu, a kto w maju, ten warzy w jaju.

[rita100]

Kiedy Silipa, Jekuba (1 maja) deszcz pada, suchy rok bedzie. Kiedy nie pada, to
mokry rok będzie.

[rita100]

Suchy apryl mokry maj, bedzie żytko jako gaj.

[rita100]

Pada deszcz św. Floriana (4 maja), skrzynia złotem napchana.

[rita100]

Żytko z niebem gada. (takie wysokie)

[rita100]

Brat brata nie widzi - brat brata szuka (kiedy liche zboże)

[rita100]

Maj - bydłu daj, za piec uciekaj.

[rita100]

Pada deszcz św. Jekuba (25 lipca) na pszeniczkę pewna zguba.

[rita100]

Kiedy św. Jadwigi (15 października) deszcz pada, to kapusta niesłodka (ale
kwaśna, tj dobra) będzie.

[rita100]

Św. Duch wyleź chłopie z kożuch, po św. Duchu znowu w kożuchu.
(Gdyż kożuch zawdy się przyda)

[rita100]

Św. Bartłomiej (24 sierpnia) kartofla podsypuje.
(Dojrzałe do jedzenia)

[rita100]

"Kto zinien, łoddać pozinien"

[rita100]

"Spsiewać darmo, boli gardło"

[rita100]

"Czego sia za młodu skorupka napsije, to sia z ni potam nigdy nie wymyje"

[rita100]

"Jaka mać, taka nać, jaki klin, taki syn."

[rita100]

"Ubogiemu chleba, to mu noża nie trzeba"

[rita100]

"Cołyj tydziań chorować , a w niydziela tańcować "

[rita100]

"Kogo nie proszą tego kijem wynoszą"

[rita100]

"Tu na świecie dziwnie sie plecie"

[rita100]

"Gorszy nałuk (nałóg) niż przyrodzenie."

[rita100]

"Starszy to trwalszy"

[rita100]

"Trzymaj się swego, a nie żądaj cudzego".

[rita100]

"Co sia pytajó, nie redzi dajó"

[rita100]

"Albo starosta, albo kapucyn"
Dawne przysłowie, oznaczające, albo zamiar się uda (otrzymanie starostwa), albo
wysiłki okażą się daremne (zamknięcie w klasztorze).

[rita100]

"Rób co każą, jedz co warzą"

[rita100]

"Pod kuźnią nawet i kozom coś się szalonego roi."

[rita100]

" Patrz szewcze kopyta "

[rita100]

"I w psiekle nie najzgorzy, jek sia człoziek przynałoży"

[rita100]

Na Nowy Rok - na kurzy skok !
Na Trzy Króle - na kobylim łogonie (przyrost dnia)

Maria Zientara-Malewska

[rita100]

Co Januar ni może,
to Februar pokaże (ostra zima)

[rita100]

Śwanty Maciej
Zima traci,
ale ciasem ją wzbogaci.

[rita100]

Na święty Jozef - bocian na stodole,
gburze, szykuj socha i jedź łorać pole.

[rita100]

Siej groch w marcu,
bandziesz go warzuł w garncu;
a kedy w maju -
to w jaju.

M Z-M

[rita100]

Suchy April, mokry maj -
Bandzie żytko tak jek gaj.

[rita100]

Mamert i Pankracy
mrozem ksiat poznaczy.
Nie bandzie łowocu i gwołt plewów w korcu.

[rita100]

Dysz'cz majowy - czyste złoto.
Gburze pośpiesz sie z roboto.

[rita100]

Gdy sia śwanty Jan rozpłacze,
liche bando kołacze.

[rita100]

Kiedy zakście mak,
noziankszego głodu znak

[rita100]

kiedy kiście mak,
to chleba brok.

[rita100]

Kiedy się rozpłacze siedem brazi śpiących,
to siedem tygodni deszcz z nieba sączy. (10 lipca)

[rita100]

Po żniwach gbur na dwóch stołkach siedzi,
Przed żniwami dwóch gburów na jenam mniejscu mniało.

[rita100]

Michałkowe sianko,
Marcinkowe żytko,
to przepadło wszystko.

[rita100]

Ciemne dwunastki - to jasne stodoły (puste)
Jasne dwunastki - to ciemne stodoły (pełne)

[rita100]

Zgniły i rączy
razem skończy.

[rita100]

Pychy - na trzy sztychy,
a wszów - na palcu.

[rita100]

Szast! Plast!
Co to za robota ?

[rita100]

Czekaj tatka latka,
aż ci z nieba spadnie.

[rita100]

Chodziułbyś jasno,
jadbyś smaczno,
ale robzić - to straszno.

[rita100]

Co masz zjeść dziś,
łustow na jutro.
Co mosz jutrio zrobzić,
zrób dziś.

[rita100]

Licha gospodyni ziency szorcem wyniesie,
niż dobry gbur wozem nazwozi.

[rita100]

Na co się kto poświęci
to niech i kręci.

[rita100]

Czam dali w las tym ziancej szczepów.

[rita100]

Ni to prziszić ni to prziłatać.

[rita100]

Komu z chleba,
temu noża nie potrzeba

[rita100]

Żyto łurosło
Jek na Dajtkach jarka (marne)

[rita100]

Siglarze
Pan Bóg karze
Jek nie mrozem
to powrozem

[rita100]

Chto ma dziecióntko
to mo i świątko

[rita100]

Pon z panem
zatchnie dura sianem.
A łubogi z łubogiem
Tylo barłogiem.

[rita100]

"W febułarze wody wziele, w lecie głodne i ciele"

[rita100]

"Chto łatwo łobziecuje tan ciajżko daje "

[rita100]

"Jak Makary przegna mróz, chowaj sanie rychtuj wóz."

[rita100]

"Co marc wypsiecze, to april wysiecze "

[rita100]

przysłowie warnijskie: mieszka licho jak w rasztubzie

[rita100]

Przysłowie węgorzewskie
"Prawo, jak pajęczyna, bąk się przebija, a na muchę wina".

[rita100]

rosyjskie przysłowie przytaczane na Mazurach po II wojnie światowej:
"Spasiba etomu domu, pajdiom k' drugomu".

[rita100]

NOJDZIEWA ESZCZE JEKIE PRZYSŁOZIE ?