TYM CO PRZYBYLI...........

[rita100]

Warmia i Mazury to specyficzna kraina mająca swoją świętą kartę historyczną, a
o której powinni wiedzieć ci co przybyli i która się prosi o uszanowanie i
oddanie jej hołdu. Lutnię polską po Kajce i Samulowskim przejęli ludzie,
którzy doczekali się przyjście Polski. Jakiej, sami wiemy, ale mimo wszystko
nie wolno nam o nich zapominać. To Zientara-Malewska, Lengowski, Ruczyński i
Śliwa przekażą swoimi wierszami jak wielką miłością darzą tych co na tą ziemię
przybyli. Oni, czyli Ci, co narażając swoje życie jeszcze w Prusach Wschodnich
utrzymywali polskość do końca, a potem jeszcze mieli nadzieję, do końca swoich
dni mieli nadzieję. Wiersze napisane tuż po II wojnie światowej.

To są bardzo piękne wiersze, pisane z myślą o nas, o mnie, o tobie i o
tobie.... i o tobie, tak, o tobie też, ty która/y teraz to czytasz.
Zabiorę ciebie właśnie tam
gdzie wolniej płynie czas......

[rita100]

TYM, CO PRZYBYLI
Maria Zientara-Malewska tak napisała:

Podaj mi rękę, bracie mój drogi,
Znad Wisły, Bugu, Naroczy !
Do nas przywiodły cię nowe drogi....
Bracie mój! popatrz mi w oczy.

Czyż nie to samo widzisz kochanie ?
Czyż nie te same w nim błyski ?
I mnie matczyne brzmiało śpiewanie
Po polsku! - już od kołyski.

Jakimiż słowy do ciebie mam mówić?
Jakimże gestem do ciebie się zbliżyć?
Czyż serce wyrwać, by ci udowodnić,
Że serce to polskie?!... lub tak się rozkrzyczeć,

Że się w mogiłach pobudzą przodkowie!
I bronić staną swych pokoleń spadku?!...
Niech więc twe serce właśnie ci odpowie,
- Czy Polska nie jest także naszą Matką ?

Dłonie podajmy bratnie i drżące -
Niech po łzach, głodzie i poniewierce
Wspólnie zleczymy rany krwawiące -
A wy za serce - dajcie nam serce.

[rita100]

Łobaczcie moi mnili na tó strofe:

Jakimiż słowy do ciebie mam mówić?
Jakimże gestem do ciebie się zbliżyć?
Czyż serce wyrwać, by ci udowodnić,
Że serce to polskie?!... lub tak się rozkrzyczeć...

Daczemu Maria tak psiesze ? Czyż to nie apel, by tych zniemczonych Warmiaków nie
traktować jak Niemców, czyż oni musieli by wyrwać serce by to udowodnić. Jak
wymowna jest ta zwrotka. Zrozumią tylko ci co rozumią ten straszny powojenny
okres dla Warmii i Mazur. Co było minęło i już nie wróci. Ale ci co walczyli,
walczyli też o dusze tych zniemczonych Warmiaków, którzy pierwsi przybysze
Warmiaków traktowali jak Niemców. By serce wyrwać, by ci udowodnić, ze serce to
jest polskie....
Psiankny ziersz Marii Zientarskiej-Malewskiej.Psiankny.

[rita100]

Tym, co przybyli

Teofil Ruczyński

W różnych zakątkach kraju ojcowskiego
Zostawiliście drogie wam wszystko,
Przyszliście tutaj do życia nowego,
Na nasze stare, a prawe dziedzictwo.

Od Wilna, Warszawy, Lwowa, znad Buga,
Gdzie tylko żyło plemię to lasze,
Stajecie w biurach, warsztatach, a pługa,
By budzić i krzewić życie to nasze.

Nie w różach wam nowe życie się ściele,
Czy w mieście, miasteczku, czy pośród wioski
Wszędzie zniszczenie, wszystkich braków tyle,
Różne was trapią kłopoty i troski.

Lecz wiedzcie o tym, że w życiu tak bywa,
Że wszystko w swoim czasie przychodzi,
Że zaraz po siewie nie będą żniwa,
Więc pracę waszą czas również nagrodzi.

Bo przyjdą czasy, wierzcie rodacy,
Że zniknie martwota, czas chmurny, ciemny
I plony zbierać będziecie z swej pracy
Na drogiej warmińsko-mazurskiej ziemi.

1946

[rita100]

"Bo przyjdą czasy, wierzcie rodacy,
Że zniknie martwota, czas chmurny, ciemny
I plony zbierać będziecie z swej pracy
Na drogiej warmińsko-mazurskiej ziemi."

Mnineło 60 lat, czy już możem zbzierać łowoce ?
Nojziankszym bogactwem krainy je zawdy pokój i nichoj trwa ziecznie.

[rita100]

"Z sercem, z duszą"
Teofil Ruczyński

Z sercem, z duszą przychodź, bracie,
Na te ziemie odzyskane,
Na odwieczne te połacie,
Nam - dziedzicom znów oddane.

Z sercem, z duszą, z jasnym wzrokiem
Przychodź, bracie, na tę ziemię,
Bo tu trzeba krok za krokiem
Nowe życie wznosić wszędzie.

Bo tu trzeba ciepłem jasnym
Ogrzać to, co martwe leży,
By zabiło życiem własnym
Dało z pracy plon należny.

Bo tu trzeba ciepło serca
Oddać braci, co została,
Aby miłość ta najszczersza
Nas do wspólnej pracy grzała.

Bo tu trzeba z dłonią w dłoni
Z sercem, duszą łączyć pracę,
Aby z czynów wzrosły plony
W każdym mieście, w każdej chacie.

Z sercem, z duszą przychodź bracie,
By tu życie mogło ożyć,
Bo tu w naszą pracę
Brok syrce, dusze włożyć.

1945

[rita100]

"Bo tu trzeba ciepło serca
Oddać braci, co została,
Aby miłość ta najszczersza
Nas do wspólnej pracy grzała."

Tak psisoł Teofil Ruczyński w roku 1945 roku. Zidoć co bez ta ziersze prości
ludzia ziedzieli jeka praca jich czka. Wciórko brok buło łod nowa budować. Czy
pamnientano ło tym syrcu ?

Bo lof brok ciypła syrca
Łoddać brciom, co łostoła,
Coby lubow ta noszczyrsza
Noju do pospołu pracy grzoła

No jó ! Fejn.

[rita100]

"Warmiakom"
Teofil Ruczyński

Tu, gdzie szara Łyna bieży,
Gdzie olsztyński stary gród,
Wasza sławna ziemia leży,
Tu wasz stary, dawny ród.
Tu szły ojców wasze dzieje,
Dziś okryte wspomnień mgłą,
I zawody, i nadzieje
Tu pisały kartę swą.
(....)
Dziś już chmury cię nie kryją,
Przepadł, zginął mroczy cień,
Na twą ziemią, nad Warmiją,
Jasny wieczny wstał już dzień.
(...)
A lud w grodach i na łanie
Idzie w nowy dziejów szlak.

Hej, na szlaki jasne, nowe
Idź, warmiński ludu, idź,
I w twej ziemi dzieje nowe
Imion sławnych szereg pisz.
Niech się dzieje twe wzbogacą,
Niechaj złotem w księgach lśnią.
Ci co myślą, czynem , pracą
Wsławią Warmiję, ziemię swą.

1946

[rita100]

Testament Ojcowski
Teofil Ruczyński

Kiedy twój ojciec zmęczony i stary
Z tym światem na zawsze rozstać się miał,
Gdy na śmiertelne miał już iść mary,
Taki ci oto testament dał:
"Kochaj swój drogi język ojczysty,
Żebym miał w grobie pokoj wieczysty".

Kiedy twa matka świat ten żegnała,
Gdy odchodziła na wieczny sen,
Gdy cię ostatni raz całowała,
W ręce twe dała testament ten:
"Córko i synu, uszanuj me slowa,
Niech droga ci będzie warnijska twa mowa".

Wieć jeśliś zapomniał ojcowskie słowa,
Jeśli twej matki przebrzmiał już głos,
Rozpocznij życie znowu - od nowa,
Jakieś w dzieciństwie u matki swej wiódł,
Uszanuj ojców twych nakazanie,
Mów mową warnijską, gdzie tylko staniesz.

Więc szanuj, szanuj język ojczysty,
Jeżeliś dobra córka czy syn,
Byś kiedyś w grobie miał pokój wieczysty,
Żeś testament ojcowski wprowadził w czyn.
Byś dobrze w pamięci wszystkich się zasłużył,
Żeś dobrze ojcom i mowie swej służył.....

[rita100]

"Jak to było w plebiscycie"
Alojzy Śliwa

Wiele już wody w Olsztynie
Upłynęło w naszej Łynie,
Gdy Warmię z Mazurami
Darzono plebiscytami.
Śliczniutkie miał Wilson plany,
By lud niczym krępowany
Decydował o przyszłości,
O swojej przynależności.
Wolność była, aż śmiech bierze -
Ale tylko na papierze.
Polak był wciąż bity, gnany,
Jak zwierz na łowach ścigany,
A komisje z zagranicy,
Francuzi, Włosi, Anglicy,
Polaków licho broniły,
Mazury je nie obchodziły.
A Worgitzki z swoją bandą,
Z oszczerczą swą propagandą
Po wsiach, miastach się uwijał,
Zebrania polskie rozbijał.

Szczytem tych rozbojów było,
Co w Biskupcu się zdarzyło.
Na to wspomnienie dziś jeszcze
Każdego z nas biorą dreszcze.

Przedstawienie tam być miało,
Wiele ludzi się zebrało,
By pokrzepić ducha swego
U aktorów z poznańskiego.
Zaraz gdy tylko na scenie
Zaczęło się przedstawienie,
Powstały wrzaski z krzykami:
"Do Warszawy z Polakami !"
Wśród dzikiego krzyku, wrzawy
Rozpoczął się napad krwawy:
Bito wszystkich bez litości,
Niektorym złamano kości.
Przedstawienia już nie było,
Tak się w plebiscycie żyło.
Krzyżackie plemię ponure,
Pokazało swą kulturę....
cdn

[rita100]

I inne były ofiary,
Gotlieb Linak, Mazur stary,
Złożył za Polskę swe życie
Pracując w tym plebiscycie.
Komitet plebiscytowy
W Olsztynie, tam na Dworcowej,
Dla pracowników "obrony"
Drutami był otoczony....
Oświadczam tu sercem szczerym,
Że każdy był bohaterem,
Kto za Polską agitował
I w końcu za nią głosował.
Na Warmii - stwierdzić milo -
Niemało tam wiosek było,
Które w ogromnej większości,
Głosowały dla polskości,
Takie to mieliśmy życie
W tym minionym plebiscycie....

Nie żałujem pracy, trudu
Dla wolności tego ludu,
Gdyż siew wtedy tu rzucony
Dał później obfite plony.
Tych wszystkich, co przedtem spali,
Myśmy wtedy przekonali,
Że Mazur wraz z Warmiakiem
Był i jest zawsze Polakiem.
Teraz, w tej tak ważnej chwili,
Gdyśmy już wolnośc zdobyli,
Chcemy już gorliwie, stale,
Pracować ku Warniji chwale !!!

Likuzy, 1945
Alojzy Śliwa

[rita100]

Teofil Ruczyński
"Męczennikom warm-mazur sprawy"

Ponad Warmią i Mazurami
Ścichły już burze, wiekowe zawieje,
Na naszym niebie, nie krytym chmurami,
Słońce wolności dziś nam jaśnieje.
I gdy się cieszymy wolności dniami,
Was dzisiaj nie ma już miedzy nami.

Na obcej ziemi wasze mogiły,
Na polach obozu bieleją kości,
Gdzież serca wasze, które pragnęły
Ujrzeć tę zorzę, to słońce wolności ?
Nad popiołami dziś wicher szumi
Wam, meczennicy, bez grobu i trumny.

Tam, gdzieś daleko, w obcej ustroni,
Gdzie myśl dziś nasza w szukaniu zmierza,
Nikt kwiatka nie złoży, łzy nie uroni,
Za duszę nie zmówi polskiego pacierza.
I tylko może ptaszęta polne
Zanucą wam piosnkę za życie mozolne.
cdn

[rita100]

O, niech polecą polskie ptaszyny,
Gdzie wasze mogiły, gdzie wasze groby,
Niech wam zaniosą z polskiej krainy
Nie wieść już smutną, pełną żałoby,
Lecz wieść niech was dojdzie radosna, szczęśliwa,
Że Warmia z grobu powstała żywa.

Niechaj wam nucą polne ptaszęta,
Niechaj wam mówią, niech powiadają,
Że wolna warnijska ziemia tu święta,
Że wolną ojczyznę bracia już mają,
Że wstały zorze, co ongiś się skryły,
Że wolni, żywi, ze wolne mogiły.

Poszliście w żywioł łzawy i krwawy,
Gdzie gasły blaski, szły śmierci cienie,
Dla naszej wielkiej, ojczystej sprawy
Szliście na trudy, męki, cierpienie,
Bez jęku i skargi, bez drżenia źrenicy,
Wy, warnijskiej sprawy - męczennicy.

Warmińsko-mazurskie wolne dziś łany
Chować tu będą wasze nazwiska,
A my, co dzisiaj was wspominamy,
Z naszej tej ziemi, z każdego siedliska
Wołamy do was, w zaświaty wzięci:
- Cześć waszym cieniom i cześć pamięci.

1946

[rita100]

Pomnik w Olsztynie
Teofil Ruczyński

Jest pomnik w Olsztynie, a na nim nazwiska
Tych, co wolności ziemi tej chcieli -
Tej Polski, co w gromach bojowych tu przyszła
Lecz oni Ojczyzny już nie ujrzeli.

Zginęli w gromach dziejowej nocy
Za milość, tęsknotę do Matki-Ojczyzny,
Zgnieceni, zduszeni siłą przemocy
Wroga ........

Zginęli z dala od swej zagrody,
W więzieniach, obozach i krwawym znoju
I nie ujrzeli jutrzenki swobody
I jasnej zorzy ni słońca pokoju.

Na trzech tablicach dziś ich nazwiska,
Tych, co tu byli, a dziś w mogile -
Przechodniu, spojrzyj w tablice z bliska,
Wspomnij szermierzy, pomyśl tu chwilę

Patrz na nazwiska, co lśnią u góry,
Duszą je ujmij, oczyma swymi,
To prawi Warmiacy, to szczerzy Mazurzy,
Najlepsi synowie wolnej już ziemi.

Łącz z nimi ducha, podążaj szlakiem,
Na którym ich dusza do Polski się rwała,
Dla dobra tej ziemi, idż pod tym znakiem
By ziemia ta wiecznie pachniała.

1946

[rita100]

Na tym kończę zestaw wierszy dla tych co przybyli na tą ziemię. Pamiętajmy, że
jest to skrawek ziemi, na którym rozgrywały się wielkie tragedie, wielki bój o
utrzymanie polskości. Począwszy od czasów Herkusa Monte do czasów II wojny
światowej. Ta ziemia, ziemia Warmii i Mazur ma swoich bohaterów i swoje
specyficzne dzieje, które wpływały na tradycje, zwyczaje i specyficzną gwarę.
Patrząc na ten piękny krajobraz, na te jeziora, lasy i łany pól wspomnijcie tyż
czam puchnie ta noju ziamnia.

[rita100]

Podudlom trocha na skrzipkach
tak by nie zaboczić ło nich

[gajowy555]

rita100 napisała:

> Pomnik w Olsztynie
> Teofil Ruczyński

> Jest pomnik w Olsztynie, a na nim nazwiska
> Tych, co wolności ziemi tej chcieli -
> Tej Polski, co w gromach bojowych tu przyszła
> Lecz oni Ojczyzny już nie ujrzeli.
>
> Zginęli w gromach dziejowej nocy
> Za milość, tęsknotę do Matki-Ojczyzny,
> Zgnieceni, zduszeni siłą przemocy
> Wroga ........

> Zginęli z dala od swej zagrody,
> W więzieniach, obozach i krwawym znoju
> I nie ujrzeli jutrzenki swobody
> I jasnej zorzy ni słońca pokoju.

> Na trzech tablicach dziś ich nazwiska,
> Tych, co tu byli, a dziś w mogile -
> Przechodniu, spojrzyj w tablice z bliska,
> Wspomnij szermierzy, pomyśl tu chwilę

> Patrz na nazwiska, co lśnią u góry,
> Duszą je ujmij, oczyma swymi,
> To prawi Warmiacy, to szczerzy Mazurzy,
> Najlepsi synowie wolnej już ziemi.

> Łącz z nimi ducha, podążaj szlakiem,
> Na którym ich dusza do Polski się rwała,
> Dla dobra tej ziemi, idż pod tym znakiem
> By ziemia ta wiecznie pachniała.

> 1946


Jó, lepsi późno niż wcale, tak myślam co ło to sia rozchodzi:

schlesien.nwgw.de/foto/albums/userpics/foto%20049.jpg

[rita100]

A to je na smentarzu. Jo mysla co to je nagrobek, no ale fakt w postaci pomnika.

Jest pomnik w Olsztynie, a na nim nazwiska
Tych, co wolności ziemi tej chcieli -
Tej Polski, co w gromach bojowych tu przyszła
Lecz oni Ojczyzny już nie ujrzeli.

I pomysl Gajowy , jekby tak zyli to coby pomyśleli ?

[rita100]

> Jakimiż słowy do ciebie mam mówić?
> Jakimże gestem do ciebie się zbliżyć?
> Czyż serce wyrwać, by ci udowodnić,
> Że serce to polskie?!... lub tak się rozkrzyczeć...
>
> Daczemu Maria tak psiesze ?

Datemu, co łóna Maria Zientara-Malczewska musioła łudowodnic , że je Polką, by
łostać na tej kochanej ziamicce. Przeszła swoje po wojnie.

[1952.r]

Dziękuję Ci Rito100 za piękną poezję i piękny język Tej ziemi,wzruszyłaś
mnie.Pozdrowienia z Warszawy.

[rita100]

Eszcze nolazła am jinny zierszyk tyz psiankny. To je warnijska i mazurska
twórczośc, mało znana. Nie brok sia wzruszać , brok pamnientać co i Warmija i
Mazuri mnieli takich Warnijoków i takich Mazurów.

pozdraziam tyz

[rita100]

Alojzy Sliwa

Polskiej Warmiji cześć i chwała,
Ziamnicce noju cześć,
Że polskość swą zachowała,
Nie dała sia zgnieść.

Niech żije noju Łolstin stary
I warnijski lud,
Że nie stracił mowy, ziary,
Chociaż cierpiał trud.

Niech żijó noju szermierze,
Co walczyli tu
O ducha warnijskiego szczyrze,
Lud budzili ze snu.

Co stoczyli w plebiscycie
Z Mniemcami ciajżki bój
Narażając zdrozie, żicie,
Broniónc kraj tan swój.

Niech żijó koszcziółki stare
I krziże wśród dróg,
Co krzepiły ludu wiarę,
Gdy go gnębił wróg.

Co dały mu moc wytrwania
W łóne smutne dni,
Aż nodszedł dziań zmartwychwstania,
Spełniły sia sny.....

Likusy, luty 1947

[rita100]

Dłonie podajmy bratnie i drżące -
Niech po łzach, głodzie i poniewierce
Wspólnie zleczymy rany krwawiące -
A wy za serce - dajcie nam serce.

[rita100]

www.youtube.com/watch?v=qOVwokQnV4M&feature=related