TO JEST WĄTEK - WSZYSTKO CO DOTYCZY ZWIERZĄTEK

[madohora]

[madohora]

ŻBIK UCHWYCONY PRZEZ FOTOPUŁAPKĘ - Interia - 28.06.2023

[madohora]

PSZCZOŁY OTOCZYŁY SAMOCHÓD. WŁAŚCICIELKA SPANIKOWAŁA - Interia - 28.06.2023

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Świetlikowate, robaczki świętojańskie (Lampyridae) – rodzina z rzędu chrząszczy. Liczy ok. 2000 gatunków, usytuowanych w 83 rodzajach. Rozpowszechnione są na całym świecie, jednak największą różnorodność gatunkową osiągają w regionie orientalnym i Ameryce Południowej

[madohora]

Larwy tych chrząszczy występują powszechnie w środowiskach o średnim stopniu wilgoci, gdzie znaleźć je można wzdłuż strumieni i stawów, a także w ściółce i gnijących kłodach. W wilgotnych środowiskach znaleźć je można ponad ziemią, uaktywniają się w nocy, zaraz po deszczu. Wszystkie znane larwy świetlikowatych posiadają zdolność do bioluminescencji. Pożywieniem dla larw są małe ślimaki i inne bezkręgowce

[madohora]

[madohora]

Dorosłe osobniki żyją krótko i nie pobierają żadnego pokarmu. Świetliki nocami w lipcu latają poszukując samic, które siedząc na roślinach wabią świeceniem potencjalnych partnerów. Zapłodnione samice składają jaja do ziemi.

[madohora]

Światło wytwarzane przez świetlika świętojańskiego powstaje w wyniku chemiluminescencji dzięki enzymowi lucyferazie. Świetliki mogą dowolnie światło „włączać i wyłączać”. Światłu, które wytwarzają, nie towarzyszy ciepło, a więc ciało chrząszcza nie ulega nagrzaniu.

[madohora]

„Świętojański robaczek” – podobno takiej nazwy używał, opisując świetlika świętojańskiego (Lampyrus noctiluca) polski naturalista XVIII wieku – kanonik Krzysztof Kluk. Letnie, ciepłe noce to czas zalotów robaczków świętojańskich. To właśnie teraz przywołują ukochanego własnym światłem, ciesząc przyrodników i nas wszystkich.

[madohora]

Gdzie mieszkają owady? Świetlik świętojański występuje wyspowo w wielu częściach Europy, sięgając na wschód aż po Azję. Można jest spotkać w lasach mieszanych, ogrodach oraz parkach. Preferują miejsca, gdzie licznie występuje dziurawiec. Podczas ciepłych letnich wieczorów wchodzą na źdźbła traw.

[madohora]

W polskiej tradycji, świetliki świętojańskie kojarzone są głównie z nocą świętojańską. Dawniej sądzono, że są symbolem dusz błądzących po świecie. Niektórzy wierzyli, że są atrybutem biednych studentów, a ich blask służył za jedyne źródło światła do nauki.

[madohora]

Barwa ciała samca, łącznie ze spodem ciała, jest brunatnoszara (za wyjątkiem ciemnego środka przedplecza). W środkowej części
Dlaczego świetliki świecą?
Bioluminescencja zachodzi dzięki reakcji chemicznej, polegającej na utlenieniu związku chemicznego zwanego lucyferyną w komórkach narządów świecących. Świetliki mogą dowolnie zmieniać intensywność, jak i barwę światła.
przedplecza jest niewielki przezroczyste pole
Pokrywy skrzydeł posiadają zmarszczki oraz dwa lub trzy słabo widoczne „żeberka”. Z kolei samice są czarnobrunatne nieco jaśniejsze od spodu. Samice wyglądem przypominają larwy, a ich skrzydła zredukowane są do szczątków pokryw. Na ich odwłoku znajdują się świecące organy, które układają się w określony wzór. Po ułożeniu tych plam oraz częstotliwości (a więc również barwie) emitowanego z nich światła rozpoznają je latające i wydające świetlne błyski samce. Samce unoszą się zwykle na wysokości pół metra nad ziemią i także wysyłają sygnały świetlne. Kiedy samica dostrzeże i uzna sygnał emitowany przez samca za charakterystyczny dla własnego gatunku (zauważa go z odległości 3-4 m od niej), zaczyna wydawać własne świetlne błyski. Zauważywszy świetlną odpowiedź samicy, samce zaczynają krążyć wokół niej. Rytuał wzajemnego wabienia się płci jest kilkakrotnie powtarzany.

[madohora]

Jeżeli sygnały świetlne poskutkują, to dochodzi do kopulacji. Po tym niezwykłym akcie miłosnym samica składa jaja (od 50 do 100) pod ściółką, wśród mchu lub w glebie w ciągu 3 dni, a wkrótce potem umiera. A jaj wykluwają się bardzo drapieżne larwy. Młode świetliki świętojańskie żywią się ślimakami, które wcześniej zabijają trującą wydzieliną (postacie dorosłe przeważnie nie żerują). Larwy w ciągu około trzech lat pięciokrotnie linieją. Do przepoczwarzenia dochodzi wiosną w glebie.

[madohora]

Samica wspina się na szczyt, na przykład łodygę trawy, i kieruje swoje światło w górę. Dzięki temu jest jak najbardziej widoczna dla latających samców. Dorosła samica L. noctiluca żyje tylko przez kilka tygodni, aż do krycia i złożenia jaj.

[madohora]

Samce i samice świetlików świętojańskich komunikują się ze sobą, zarówno migając światłami w określonych wzorach i tempach, aby się zidentyfikować. Jest to jeden z głównych sposobów, w jaki świetliki informują, czy otrzymują wiadomość od tego samego gatunku.

[madohora]

Niestety wieloletnie obserwacje entomologów potwierdzają fakt, że wielkość populacji świetlika świętojańskiego zmniejsza się - kurczy się zasięg gatunku i zmniejsza się jego liczebność. Dlaczego tak się dzieje? Biolodzy ścigają się z czasem, aby zrozumieć, co dzieje się z świetlikami świętojańskie i co zrobić by je uratować, zanim ich światła zgasną na zawsze.

[madohora]

„Samice próbują znaleźć partnerów w bardzo jasnym świetle, gdzie znacznie trudniej jest dostrzec te sygnały” – powiedziała Sara Lewis, ekolog z Uniwersytetu Tufts. Lewis jest główną autorką badania opublikowanego w czasopiśmie BioScience, które analizuje globalne zagrożenia dla świetlików świętojańskich. Ona i jej zespół przeprowadzili ankiety wśród obserwatorów świetlików na całym świecie i poprosili ich o uszeregowanie zagrożeń dla owadów. Trzy najważniejsze, w kolejności: utrata siedlisk, zanieczyszczenie światłem i stosowanie pestycydów. Dalej na liście znalazły się: zanieczyszczenie wody, gatunki inwazyjne i zmiany klimatu.

[madohora]

Larwy żywią się kochającymi wilgoć ślimakami, a coraz gorętsze i suche lata oznaczają mniej pokarmu. „Uważano, że świetliki zanikają i prawdopodobnie już od kilku dziesięcioleci, ale nie było twardych dowodów” – powiedział Tim Gardiner z Agencji Środowiska, który kierował badaniami. „Wykazaliśmy duży spadek w wielu różnych miejscach w Essex. Zmieniający się klimat niewątpliwie odegrał pewną rolę. ”

[madohora]

„Samice świetlików świętojańskich tolerują bardzo, bardzo małe różnice we wzorach świetlnych samców” - powiedziała Lewis. „Kobiety preferują samce, które albo szybciej emitują błyski, albo błyski, które trwają nieco dłużej”. Samice mogą nie dostrzegać tych świetlnych zalotów jeżeli niebo w nocy oświetla sztuczne światło.

[madohora]

Lewis powiedziała, że możemy pomóc zmniejszyć zagrożenie dla świetlików świętojańskich. Staraj się chronić otwartą przestrzeń, w której gromadzą się świetliki świętojańskie, ograniczaj, lub eliminuj pestycydy w ogrodach oraz wyłączaj oświetlenie domowe w nocy – wymienia.

[madohora]

Co interesujące, robaczki świętojańskie odgrywają ważną rolę w kulturze japońskiej. Hotaru, jak nazywa się je w tamtejszym języku, od wieków są uznawane za istotny symbol nieszczęśliwego uczucia. Uosabiały ulotność miłości, kruchość ludzkiego życia i niestałość emocji. Jeszcze do niedawna uważano także, że światło, które emituje świetlik (robaczek świętojański), pochodzi od japońskich żołnierzy poległych na placu boju. Równie interesujący jest fakt, że w kraju ze stolicą w Tokio niegdyś urządzano pokazy tych owadów, a nawet polowano na nie, w czym specjalizowała się tamtejsza klasa wyższa

[madohora]