Paniówki

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Pewna pani z Paniówek
Lubiła uprawiać ogródek
Roślin miała wiele
Tu róża a tam ziele
Lecz nie mogła pozbyć się mrówek

[madohora]

[madohora]

A w Paniówkach, proszę pana
Byłam tak z samego rana
Weszłam sobie do kościoła
Bo taka była moja wola

[madohora]

Paniówki (niem. Klein Paniow) – wieś w Polsce, położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Gierałtowice. Wedle urzędowego podziału terytorialnego kraju, w obrębie Paniówek wyróżniona jest 1 część miejscowości: Borek.

[madohora]

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa katowickiego.

[madohora]

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego wydany w latach 1880-1902 podaje dwie polskie nazwy miejscowości Paniówek oraz Paniówki, a także niemiecką Paniow Klein. Dokument z 1361 roku, wystawiony przez Kazimierza III Wielkiego wymienia Paniowki in terra Bythomiensis.

[madohora]

Niemiecki nauczyciel i językoznawca amator Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako najstarszą nazwę wymienia „Paniow” podając jej znaczenie „Herrschaftlicher Sitz”.

[madohora]

Paniówki sąsiadują z Chudowem, Przyszowicami, Rudą Śląską (dzielnica Halemba), Zabrzem (dzielnica Kończyce) i Mikołowem (dzielnice Borowa Wieś i Paniowy). Znajdują się niemal w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP-u). Poprzez drogę krajową nr 44 łączą dwa największe miasta regionu Katowice z Gliwicami oraz Knurowem.

[madohora]

Paniówki według niektórych źródeł są starsze niż sąsiednie Paniowy (dzielnica Mikołowa). Później została założona gmina Paniówki.

[madohora]

Paniówki znalazły się w granicach królestwa Czech. Od 1763 po trzech wojnach śląskich pomiędzy Prusami i Austrią znalazły się w granicach Królestwa Prus, a następnie po zjednoczeniu Prus z Niemcami w 1871 w granicach Niemiec.

[madohora]

W 1910 roku w miejscowości mieszkało 1096 mieszkańców z czego 1061 mówiło po polsku, 26 po polsku i niemiecku, a 9 w języku niemieckim. W wyborach komunalnych z listopada 1919 roku wszystkie głosy oddano na listy polskie, które uzyskały wszystkie 12 mandatów. Po podziale Górnego Śląska w 1922 r. Paniówki znalazły się w granicach Polski, w województwie śląskim. Obecnie należą do w gminy Gierałtowice w województwie śląskim.

[madohora]

W okresie międzywojennym w miejscowości stacjonował komisariat Straży Granicznej i placówka II linii SG „Paniówki”.

[madohora]

Parafia Paniówki istnieje od 1936 roku. Zanim powstała, wierni uczęszczali do kościoła w Paniowach, będącego kościołem filialnym parafii w Bujakowie.

[madohora]

Uroczyste poświęcenie kościoła nastąpiło 26 listopada 1936 roku, zaś 28 grudnia 1945 roku została powołana kuracja Paniówki, do której przyłączono również sąsiednią parafię Chudów. 2 grudnia 1951 roku oddano do użytku plebanię, a w 1990 roku dom pogrzebowy.

[madohora]

W Paniówkach działa Publiczna Szkoła Podstawowa.Zespół Szkolno-Przedszkolny im. Jana Pawła II w Paniówkach/ Oprócz szkół w Paniówkach znajduje się także świetlica środowiskowa, w której odbywają się zajęcia dla dzieci i młodzieży, m.in. nauka gry na gitarze klasycznej, Klub Malucha, pomoc w nauce i wiele innych. Świetlica znajduje się w niedawno wyremontowanym budynku starej szkoły, w którym znajduje się również filia Gminnej Biblioteki Publicznej, ośrodek zdrowia i biuro sołtysa.

[madohora]

Do Paniówek dojedziemy autobusem linii 18 z Mikołowa

ROZKŁAD JAZDY DLA LINII 18

[madohora]

[madohora]

Przed powstaniem parafii w Paniówkach, wierni uczęszczali do kościoła parafialnego w Paniowach. Ten z kolei od XVI w wieku był kościołem filialnym parafii w Bujakowie. Starania o budowę własnego kościoła w Paniówkach rozpoczęły się w 1909 r. Wtedy to Joanna Schaffgotsch, dziedziczka dóbr w Paniowach, Paniówkach i Chudowie zapisała w testamencie 1500 ówczesnych marek dla kościoła w Paniówkach i Bujakowie. W 1922 r. parafię w Bujakowie objął ks. Franciszek Górek, który trzy lata później wydał oficjalną zgodę na wydzielenie filii Paniowy – Paniówki z parafii w Bujakowie. Właściciel gruntu, na którym stoi obecnie kościół spółka Godula z Rudy – Chebzia w 1934 r. odstąpiła bezpłatnie 2,1 ha gruntu pod kościół, cmentarz oraz plebanię w Paniówkach. 11 marca 1935 r. powołano Komitet Budowy Kościoła w Paniówkach, na którego czele stanął ks. Plewnia, proboszcz z Paniów. Projekt budowy kościoła w stylu romańskim opracował budowniczy Alfred Pruszowski z Kończyc, który przejął także nadzór nad budową. Poświęcenia kamienia węgielnego dokonał 17 maja 1936 roku ks. infułat Kasperlik. Ponieważ koszt całego przedsięwzięcia opiewał na około 170 tys. zł. budowę trzeba było realizować wysiłkiem społecznym. Płacono tylko murarzom i cieślom. Część wyposażenia kościelnego pochodzi z darowizn parafian: ks. Franciszek Górek podarował ociosany kamień na cokół, deski oraz eternit na cały dach, ktoś inny ofiarował krzyż na wieżę, a stolarz z Wirku – 20 ławek. Uroczyste poświęcenie nowej świątyni nastąpiło 26 listopada 1936 r. 28 grudnia 1945 r. dekretem biskupa Stanisława Adamskiego powołano kurację Paniówki, przyłączając do niej również parafię Chudów. Patronem parafii został wybrany św. Urban I, papież. Jako patron winnic jest powiązany z rolnictwem, co najprawdopodobniej mogło wpłynąć na ten wybór. Potrzeba utworzenia plebanii pojawiła się w 1936 r. Początkowo nowa parafia nie miała przydzielonego własnego księdza. Jednak kiedy w parafii Paniowy pojawił się wikary, został on przeniesiony do Paniówek. Tu zamieszkał u jednego z mieszkańców. Po zakończeniu wojny wznowiono starania o budowę plebanii. Poświęcenie probostwa odbyło się 2 grudnia 1951 r. W latach 1983 -1986 trwała budowa ośrodka katechetycznego. W 1990 r. do użytku oddano Dom Przedpogrzebowy.

[madohora]

[madohora]

Obecnie w Paniówkach znajduje się budynek kościoła , wybudowanego w stylu neoromańskim, cmentarz, plebania, a w trakcie budowy jest Park Joanny, nazwany na cześć Joanny Schaffgotsch, fundatorki kościoła w Paniówkach. Park ten jest budowany, podobnie jak wcześniej sam kościół, wysiłkiem społecznym. W parafii Paniówki działają liczne grupy religijne, między innymi młodzież oazowa, Dzieci Maryi, Grupa Modlitewna o. Pio, Żywy Różaniec. Przy parafii działają także chór parafialny "Cecylia" oraz zespół młodzieżowy "Cantavi".

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

***

[madohora]

[madohora]

Paniówki już mam z głowy
Może teraz Paniowy?!

[madohora]

Zajadałam sobie krówki
Idąc pieszo przez Paniówki

[madohora]

[madohora]

Gdzieś pomiędzy Przyszowicami, Paniówkami a Chudowem jest ścieżka dydaktyczna, muszę ją odszukać

[madohora]

[madohora]

PANIÓWKI

[madohora]

Do Paniówek dojedziemy autobusem 120 z Katowic, zatrzymuje się na skrzyżowaniu i trzeba około 0,5 km dojść pieszo (najlepiej zapytać Kierowcę)
ROZKŁAD JAZDY DLA LINII 120 -tutaj polecam ten o 7:51
Można też dojechać do Rudy Śląskiej - Wirek Kościół i tam przesiąść się na autobus 669 - najlepiej ten o godzinie 9:27 (chyba że ktoś lubi wstawać bardzo wcześnie) - ten autobus zatrzymuje się w centrum Paniówek
ROZKŁAD JAZDY DLA LINII 669

[madohora]

[madohora]

Można też zaplanować sobie pieszą wycieczkę (my ją robiliśmy w odwrotną stronę) wysiąść z autobusu w Paniówkach, zwiedzić kościół, przejść przez wieś gdzie po drodze natrafimy na kilka przydrożnych krzyży, szkołę, basen oraz hotel a później łąkami spacerkiem dojść do Chudowa. Jeżeli jeszcze nam wystarczy sił to z Chudowa ścieżką dydaktyczną do Przyszowic.

[madohora]

.

[madohora]

Dam ci dwie stówki
Jak mnie zawieziesz tam gdzie są Paniówki

[madohora]

[madohora]

***

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W miejscowości Paniówki
Zebrały się młode wdówki
Poszły razem na kawę
Świetną miały zabawę
I jeszcze zjadły wszystkie krówki

[madohora]

Jeden pan z Paniówek
To amator antonówek
Robi soki i szarlotki
Jednym słowem chłopak słodki
Zabrał wszystko do bacówek

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]