Dworek ? ul. Zamieniecka 34

[zbyszek_33]

Na mapie rozdawanej w naszym Urzędzie oznaczono nieruchomość przy
ul. Zamienieckiej nr 34 vis a vis wylotu ul. Znicza. Jest to duży dom w stylu
dworku polskiego, ale o zdecydowanie lepszych proporcjach architektonicznych.
Obecnie jest w opłakanym stanie, ale jego bryła wyróżnia się z otoczenia,
tym bardzej że stoi samotnie przy ruchliwej ulicy Zamienieckiej. Posiada
mansardowy dach kryty czerwoną dachówką, reperezentacyjne wejście od ulicy
z kolumnami dżwigającyni okazały balkon z tralkami. Zachowała sie też
oryginalna stolarka okienna ze szprosami. Gdyby stał na Starym Mokotwie
jego powstanie można by było datować na początek II RP czyli lata 20-te XX w.
Powstaje pytanie skąd "takie cacko" na naszym Grochowie, na terenie którego
na początku lat 20-tych dominowały nieotynkowane parterowe bieda domki, a
lata 30-te wniosły dwupiętrowe czynszówki. Naturalnie pytanie kieruję
kurtuazyjnie do Pana Andrzeja - naszego cicerone.
Pozdrowienia
bieda

[andrzej_b2]

Wg mojej wiedzy jest to dworek niejakich Stanasiuków, którzy przybyli na Grochów
jeszcze w czasie I wojny światowej i zamieszkali przy ówczesnej ul.
Dnieprowskiej (na pocz. lat 20- tych z niewiadomych powodów ulicę przemianowano
na Zamieniecką). Na odległym wówczas jej początku, między obecną ul. Łukowską,
Komorską a Ostrobramską, założyli gospodarstwo rolne. Dworek powstał
prawdopodobnie w latach 20-tych, a potomkowie Stanasiuków do dziś mieszkają na
Grochowie. Jak widać są jakieś powody, dla których prawdopodobnie zrezygnowali z
ubiegania się o prawa do nieruchomości.
Jeszce drugi, w podobnym stylu dworek stał na rogu Łukowskiej i Zamienieckiej.
Kto wie, może też należał do Stanasiuków? W połowie lat 90-tych, chylący się ku
upadkowi budynek ktoś zaczął restaurować, jednak prac nie doprowadził do końca.
Dziś na tym terenie stoi styropianowy blok mieszkalny.
Pozdrawiam :-)

Czyżby Szyller?

[andrzej_b2]

Kamienne kule, wspólny element dekoracyjny obydwu dworków, nawiązują do
twórczości S. Szyllera. Architekt ten na przełomie lat 20/30-tych był związany z
Grochowem poprzez restaurację dla A. Wierzbickiego dworku Michała Poniatowskiego
(Grochowska 64) i budowę Z-du Braci Albertynów (Grochowska 176). Przyciągająca
wzrok architektura obydwu budynków przy Zamienieckiej (niestety, ostał się tylko
jeden) wskazuje, że ich autorem był ktoś o dobrym smaku i wyczuciu. Być może
więc, że budowniczy owych dwóch domów to jakiś fascynat stylu Szyllera, może
ktoś z jego kręgu, a może sam Mistrz? To dopiero byłaby sensacja!
Pozdrawiam :-)

Ps. Chciałem się zastrzec, że moja wiedza o Stanasiukach pochodzi od osób o
dłuższym życiorysie i jej wiarygodności nigdy nie sprawdziłem.

Parcelacja w latach 30-tych

[zbyszek_33]

Ponieważ wczoraj nie działała ortofotomapa, dopiero dziś mogłem obejrzeć
posiadłość wg stanu na wiosnę 1945 r. Na jej podstawie, wywnioskowałem,
że stosunki własnościowe tego obszaru uległy zmianie już w okresie lat 30 tj.
przed wojną i okupacją. Właściciele rozparcelowali posiadłość ziemską,
co związane było z przybyciem nowych osadników na Grochów. Zapewne uzyskany
dochód z tych transakcji (w gotówce jak mniemam) wielokrotnie przewyższył
dochody uzyskane z uprawy ziemi. Moją tezę wspieram faktami:
1. Teren pomiędzy Ostrobramską-Zamieniecką-Łukowską-Komorską jest już podzielony
na ok. kilkadziesiąt działek, przy czym ok 50 % stanowią poletka uprawne,
Pozostałe to 1.000 m.kw. działki budowlane z bieda-domkami, z których część
posiada tylko mury bez dachów (chyba zniszczone w czasie ataku sowieckiego w
dniach 13-14 września 1944).
2. Teren ten, w poprzek, mniej więcej w połowie przecina już ul. Bełżecka
3. Widać dworek z zachowanym dachem mansardowym i wypielęgnowanym ogrodem.
Posiadlość rozciąga się, aż do ul. Komorskiej, od strony której widać już
tylko zabudowania gospodarskie, niektóre bez dachów (wypalone ?)
4. Czyżby dworek nie ucierpiał w czasie wojny? A może właściciele mając pod
ręką cegły z rozbiórki zruinownych zabudowań i "kasę", szybko odbudowali
obiekt ?
Pozdrowienia

ten Stefan Szyller ?

[zbyszek_33]

"Stefan Szyller (1857-1933) wielokrotnie odznaczony absolwent petersburskiej
Akademii Sztuk, niemiernie ruchliwy i wielostronny, autor około 250 projektów,
rozpoczął działalność budową domów czynszowych i remontem lub przebudową
gmachów zabytkowych. ... W architekturze świeckiej pozostaje Szyller pod
wpływem ozdobnego renesansu francuskiego, jak zresztą większość jego
rówieśników... Z pierwszymi latami XX w. ulega w pewnym stopniu "narodowym"
wpływom krakowskim, czego dowodem staje sie wystrój mostu (dziś Poniatowskiego;
1905-1913)" - cytuję z "Historii architektury dla wszystkich" Tadeusza
Broniewskiego, Ossolineum 1980, str. 502.
Omawiany obiekt rzeczywiście posiada cechy architektury narodowej
rozpowszechnionej tuż po uzyskaniu Niepodległości w 1918r. Po za tym mansardowy
dach to znak rozpoznawczy stylu francuskiego. Być może budynek można datować
na wcześniejszy okres tj. przed I wojną, a więc czas prosperity przemysłowej i
budowlanej w Warszawie. W tym miejscu należy przypomnieć, że w latach 1900-1913
w samej Warszawie powstawało ok 100 bogato zdobionych kamienic rocznie. Średni
czas budowy wtedy wynosił 12 m-cy ! Tak bogato zdobiony projekt domu, w dodatku
o bardzo dobrych proporcjach architektonicznych mógł rzeczywiście wyjść z
renomowanej pracowni architektury. Znając obiekty Stefana Szyllera usytuowane
po prawej stronie Wisły, można dojść do wniosku, że bogaty inwestor "zapatrzył
się" w ten rodzaj budownictwa. Tylko jak to udowodnić ?
Pozdrowienia

[andrzej_b2]

Skany przedstawiają dwie fasady dworku Stanasiuków przy Zamienieckiej 34:
zachodnią (od ulicy) i wschodnią (od podwórka). Kamienne kule zdobiły obydwa
narożniki balkonu, znikły na pocz. lat 90-tych.
foto.m.onet.pl/_m/652a9ed27b4585d68211169518ad4119,21,19,0.jpg
foto.m.onet.pl/_m/9a3eb9391d1e88a67ff42c3221c9d461,21,19,0.jpg
Pozdrawiam

Plan z 1931 r.

[andrzej_b2]

Fragment planu Grochowa z 1931 r., na którym widać zabudowania Stanasiuków

foto.m.onet.pl/_m/2e124b7b5efa7b40b5d3ffbd4ee38e03,21,19,0.jpg

[zbyszek_33]

Panie Andrzeju,
Poproszę jeszcze o foto-skany, ponieważ nie otwierają się.
Pozdrowienia

[andrzej_b2]

Nie wiem dlaczego "Moje obrazy" z onetu od pewnego czasu nie otwierają się
bezpośrednio jako fotoskany, ale jest na to rada. Proszę przenieść kolejno każdy
adres do pamięci i otworzyć ze strony startowej GOOGLE (u mnie to działa).
I proszę dać znać o rezultatach.
Pozdrawiam

Data budowy dworku ?

[zbyszek_33]

Oglądam fotki dworku i zastanawiam się nad datą jego budowy - czy w latach 20-
tych, czy też 30-tych XX w. Na postawienie, tak okazałej, jak na warunki
grochowskie, nieruchomości stać było tylko majętną osobę. Architektura budynku
wzorowana jest bez wątpienia na okazałej budowli tamtych czasów, być może na
dworku Osterloffów, lecz w owym czasie mocno zdewastowanym. A właściwie jaką
funkcję miał pełnić taki dom ?
Rozważam 2 możliwości
1. Czy mógł powstać w okresie "dennego" pierwszego dzięsieciolecia II RP, tuż
po zerwaniu więzi handlowych z dotyczczasowym rynkiem zbytu - Rosją, w okresie
wielkiego kryzysu ? Skąd pp. Stanasiukowie dysponowali tak dużym funduszem. Z
kolei właśnie w latach 1925-1927 nastąpiła odbudowa dworku Osterloffów, którego
nowym właścicielem został A.Wierzbicki - ówczesny Minister Handlu i Przemysłu.
2. Czy też może został wybudowany dopiero w latach 30-tych, już po wzbogaceniu
się właścicieli z parcelacji gospodarstwa rolnego na działki budowlane pod
kamienice czynszowe. W taki razie, być może projektantem był arch. Pańkowski,
który z żoną - dentystką zamieszkał przy ul. Zamienieckiej przed II wojną. A
projekt domu jest odpowiedzią na chęć posiadania domu-dworku bądż co bądż przez
byłych właścicieli ziemskich. W takim przypadku wzorzec mogły stanowić wille z
Saskiej Kępy.
Uprzedzając pytanie, o arch. Pańkowskim pisze Kasprzycki, tom III str. 319
Pozdrowienia

Perła przed wieprzem.

[chinique]

Dzięki za zdjęcia, aż się specjalnie wybrałem przyjrzeć dworkowi, który zaiste
ma sam w sobie wiele uroku. Zamieszczone zdjęcia nie przedstawiają jednak linii
wysokiego napięcia, która biegnie w bezpośrednim sąsiedztwie dworku oraz stacji
transformatorowej znajdującej się po drugiej stronie ulicy, a także
rozpościerającego się w tle przygnębiającego blokowiska. W tym pechowym
otoczeniu dworek jest perłą przed wieprzami architektury, a to niestety nie
wróży mu wiele dobrego na przyszłość. Pech.

Wartość dodana:
maps.google.com/maps?f=q&hl=en&q=Warsaw,+Poland+(Warszawa)&ie=UTF8&z=18&ll=52.236342,21.098771&spn=0.001656,0.005407&t=h&om=1&iwloc=addr

[vader20]

Witam panie Andrzeju,
ten styropianowiec na rogu Łukowskiej i Zamienieckiej zbudował praski TBS, ja
mieszkam w drugim TBS-owskim bloku, na rogu Szaserów i Chłopickiego, kóry
powstał na miejscu pieknej przedwojennej kamienicy. W domu obok mnie była ta
cudna kuta brama - podobno przywleczona po Powstaniu z Woli - o której
pozostawienie na miejscu, przy Szaserów, próbowalismy sie przez jakis czas
dopominac. Nie udało sie i brama wiedzie teraz do dziwnego skwero-parku przy
Podskarbińskiej.
Ale: z okien mojego styropianowca widzę piękne dachówką kryte dachy
przedwojennego osiedla jednorodzinnych domków, o ktorym w okolicy mówi
sie "osiedle profesorskie". Ulica Byczyńska, Płowce.
Czy mozna gdzies o tym poczytac? Czy jest cos na jakiejs stronie?
Ostatnio mój dentysta(!) opowiadał mi historie domku przy Byczyńskiej 1, w
którym tuz po wojnie UB robiło rewizje połaczona z przekopywaniem całego
ogrodu, bo ukrywali sie tam podobno jacyś nieprawomyslni. Cos o tym?
Bardzo bede wdzieczna za wiesci.

Kolonia Praussa

[andrzej_b2]

vader20 napisała:

> z okien mojego styropianowca widzę piękne dachówką kryte dachy
> przedwojennego osiedla jednorodzinnych domków, o ktorym w okolicy mówi
> sie "osiedle profesorskie". Ulica Byczyńska, Płowce.
> Czy mozna gdzies o tym poczytac? Czy jest cos na jakiejs stronie?
> Ostatnio mój dentysta(!) opowiadał mi historie domku przy Byczyńskiej 1, w
> którym tuz po wojnie UB robiło rewizje połaczona z przekopywaniem całego
> ogrodu, bo ukrywali sie tam podobno jacyś nieprawomyslni.

Proszę bardzo, oto najważniejsi mieszkańcy Kolonii Praussa, bo tak oficjalnie
się nazywała. Profesorów tam żadnych nie było!:
– Tomasz Arciszewski (Płowce 8) – zamachowiec, działacz PPS, w latach
międzywojennych minister pracy, poseł i radny Warszawy, premier rządu polskiego
w Londynie.
– Kazimierz Pużak (Byczyńska 1) – sekretarz generalny PPS - Frakcji Rewolucyjnej,
– Helena Boguszewska ( Lubieszewska 7) – pisarka, związana z PPS,
– Roman Kutyłowski (Płowce 6) – działacz emigracyjny,
– Stanisław Siedlecki (Chłopickiego 14) – działacz społeczny i polityczny,
– Jerzy Pilecki (Byczyńska 30 – obecnie stoi tu nowy dom) – popularny adwokat w
okresie międzywojennym.

Poza tym na Kolonii mieszkali m. in.:
– Anna Szemiothowa, kurator Muzeum Narodowego, w czasie okupacji ukrywała w swym
mieszkaniu kolekcję najcenniejszych monet i medali
– Zofia Czajowa, zasłużona nauczycielka młodzieży Grochowa, po wojnie pierwszy
prezes Oddziału Grochowskiego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy.

O Kolonii i niektórych jej mieszkańcach można poczytać w III t. Korzeni Miasta
J. Kasprzyckiego. Postać T. Arciszewskiego od wczesnej młodości rozpalała moja
wyobraźnię. Nazwisko jego nierozerwalnie łączy się z zamachem na gen.
Markgrafskiego, szefa żandarmerii carskiej w Królestwie Polskim. Obok akcji
uwolnienia dziesięciu z Pawiaka była to druga sztandarowa akcja bojówek PPS.
Ponieważ o Arciszewskim, u Kasprzyckiego nie ma nic, więc chętnie uzupełnię o
relacje z przebiegu zamachu.
forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=437&w=40976827&a=41132607
Nie trudno się domyślać, czego szukało UB w willi Pużaka, zapewne archiwum PPS.
Pozdrawiam

[vader20]

Panie Andrzeju, bardzo dziekuję.

Troche sie czuje rozdwojona, bo temat umiesciłam w dwóch wątkach (dla wiekszej
pewnosci, ze czegos sie dowiem).

Ale tak mysle, ze warto o zabytkowych miejscach rozmawiac i na ogólnym forum -
moze załapie sie na takie informacje przez przypadek ktos, kto wcale nie
wiedział, ze tez to lubi?

A poniewaz Pan o Grochowie wie jakies niewyobrazalne mnóstwo, zadam jeszcze
jedno pytanie. Otóz z mojego bakonu widze po lewej stronie kolonie Praussa a na
wprost (no, powiedzmy lekko po skosie w lewo), przy Szaserów, chyba u wylotu
Stoczkowskiej stoi piękna dwupietrowa kamienica z mansardowym, blaszanym
dachem. Nieco dalej, na rogu Zólkiewskiego stoi kolejna, nieco bardziej
zaniedbana ale tez piękna.Czy cos o tym?

No i jeszcze: czy wie Pan dlaczego ulica Rybna (chodziłam do szkoły przy
Kamionkowskiej, po drugiej stronie Rybnej, tej za Dymitrowem mieszkała kiedys
nasza Pani Krawcowa) - nazywa sie Rybna? Dzis odkryłam informacje o targu bydła
przy Podskarbińskiej, wiec hulaj dusza!, moze i tego sie dowiem>

Szaserów 58

[zbyszek_33]

Vader20,
Proszę, nie obraź się, ale doko_ksp dała Ci wskazówkę, gdzie szukać wątków.
Powtórzę wpisz w wyszukiwarkę, np:

fotoforum.gazeta.pl/72,2,746,46443606,49909832.html?f=746&w=46443606&a=49909832

Nie dlatego, że jestesmy najmądrzejsi, lecz troszeczkę "zaśmiecasz" nam forum.

A tak w ogóle, to podpytaj swoich sąsiadów z tego osiedla. Ci ludzie częstokroć
żyją tam od 2-3 pokoleń i wiele wiedzą. Na pewno podzielą się swoimi
wspomnieniami. A jeżeli czegoś się dowiesz to załóż nowy wątek. Chętnie
skorzystamy poszukując naszych "Korzeni miasta.. Tom III Praga" jak pisał Jerzy
Kasprzycki
Pozdrowienia

[vader20]

Myślałam ze po to jest to forum zeby pytac.
No ale skoro zasmiecam - to spadam.



...i tak to wyglada oczami Gioconda...

[vader20]

Tak mnie ofuknałes, ze az mi sie odechciało czytac forum.
No ale dzis kliknałam w link, który podałes - dzieki.

Ale dom, którego piekny dach widze z okien to nie ten - pewnie ma adres
Szaserów 56 albo 54 - mam kłopot z wychodzeniem wiec nie lece sprawdzac. A po
forum nie do końca umiem sie poruszac, wiec jak juz było o tym domu i wiesz jak
znaleźc link - to podeslij.

Szaserów 60

[doko_ksp]

vader20 napisała:

> Otóz z mojego bakonu widze (....) , przy Szaserów, chyba u wylotu
> Stoczkowskiej stoi piękna dwupietrowa kamienica z mansardowym, blaszanym
> dachem. Nieco dalej, na rogu Zólkiewskiego stoi kolejna, nieco bardziej
> zaniedbana ale tez piękna.

Hmm Stoczkowska nie łączy się z Szaserów a jedynie z równoległą do Szaserów
Osowską ;) ale z opisu, który podałaś, podejrzewam, że chodzi Ci o ten dom
(Szaserów 60 róg Lubieszowskiej):
img516.imageshack.us/img516/1741/pict0250aforweb9ji.jpg ?

pzdr :)

[vader20]

Tak!
Piekny jest, naprawde.
Czy jest gdzies o nim cos napisane? Albo czy Ty cos o nim wiesz?

[andrzej_b2]

Takich domów z dachami podobnymi do siekiery jest na Grochowiek kilka. Tak bez
zastanawiania dorzucę jeszcze dwa: Pustelnicka róg Tarnowieckiej i Kawcza róg
Jarocińskiej. Być może są dziełem tego samego architekta, ale kto nim był?
Pozdrawiam :-)

Rybna

[andrzej_b2]

O ul. Rybnej w III t. Korzeni miasta, s. 300-303.

[andrzej_b2]

vader20 napisała:

> Ostatnio mój dentysta(!) opowiadał mi historie domku przy Byczyńskiej 1, w
> którym tuz po wojnie UB robiło rewizje połaczona z przekopywaniem całego
> ogrodu, bo ukrywali sie tam podobno jacyś nieprawomyslni. Cos o tym?

Tym "nieprawomyślnym" był dla komunistów Kazimierz Pużak. Bez wahania można
powidzieć, że był jednym z Wielkich Grochowian. Stał na gruncie ciągłości
polityki suwerenności Polski, wykluczając jakikolwiek sojusz z komunistami. W
1945 r. aresztowany przez NKWD, został skazany w Moskwie w procesie „szesnastu”
na 1, 5 roku więzienia. Po odbyciu kary wrócił w 1946 r. na Byczyńską i stąd w
1948 r. został ponownie aresztowany. To zapewne wtedy odbyły się wszystkie
rewizje jego dworku, łącznie z rozkopywaniem ogrodu, o czym wspominają starzy
Grochowianie. Parodia rozprawy sądowej przeciwko niemu odbyła się w listopadzie
1948 r. Przewodniczył ppłk. W. Staszyc z udziałem sędziego kpt. R. Różańskiego,
prawnika mjr. N. Czesanka, w obecności płk. St. Zarako-Zarakowskiego i płk. C
Karlingera. Oto fragment wyroku (po skrótach i z zachowaniem oryginalnego
brzmienia):
>Sąd orzekł, że K. Pużak...jest winien tego, że od listopada 1945 r. do lutego
1945 r. na terenie Polski, w zamiarze zmiany przemocą ludowo-demokratycznego
ustroju Państwa Polskiego przez usunięcie ustanowionych organów władzy
zwierzchniej Narodu, przedsięwziął działania zmierzające ku urzeczywistnieniu
tego zamiaru przez to, że brał udział w nielegalnej organizacji „Wolność,
Równość i Niepodległość”... na drodze rozbicia ruchu robotniczego dopiąć na
wstępie opisanego celu przy pomocy dywersji politycznej pod kierownictwem
czynników światowego imperializmu, zmierzających do podporządkowania sobie
Państwa Polskiego skazuje go w myśl art. 86, par. 2 KKWP na karę więzienia przez
10 lat, z utratą praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 5 lat
z przepadkiem całego mienia na rzecz skarbu państwa...W myśl ustawy o amnestii z
dnia 22 lutego 1947 r. łagodzi się skazanemu orzeczoną karę o połowę, tj. do 5
lat więzienia...”

K. Pużak już nigdy nie wrócił do swego dworku przy Byczyńskiej 1, zmarł 30
kwietnia 1950 r. w więzieniu w Rawiczu.
Pozdrawiam