Dodaj do ulubionych

Fenomen kapliczek

04.07.17, 19:58
Wróciłam właśnie z wojaży po wschodniej Polsce i chciałam się Was zapytać - może wiecie coś więcej na temat kapliczek. Skąd taki zwyczaj ich stawiania? Mijałam rejony, gdzie dosłownie co 300m stała jakaś - wielkie, murowane, z Maryjką ponad metrowej wielkości, małe skromne, rzeźbione, drewniane, z kamienia, na skrzyżowaniach, na prywatnych posesjach, jako element ogrodzenia, wmurowane w dom, w drzewie, ogrodzone, wolnostojące, a były i takie, co przypominały mały domek - no spokojnie naliczyłabym z tysiąc...

Niektóre wyglądały bajecznie, bardzo staro, ale były też całkiem nowe.

Kto je stawia? Osoby prywatne? Kościół? Gmina? Znacie kogoś, kto taką kapliczkę wybudował? Albo ma na swoim podwórku? Może same brałyście udział w stawianiu? Czy trzeba na to mieć pozwolenie? np. takie na skrzyżowaniu dróg, przecież to nie jest prywatna posesja? Kto o nie dba - na ogromnej większości były świeże kwiaty, czasem paliły się znicze. Czy pełnią jakąś rolę? Coś się przy nich odbywa - jakieś procesje, czy święta??
Od dziecka widywałam kapliczki, ale dopiero teraz, jak zaczęłam na nie zwracać uwagę, to stwierdziłam, że ich skala zakrawa na jakiś fenomen. Wyobrażam sobie, że za każdą się kryje jakaś historia. Chętnie bym kilka poznała smile
Obserwuj wątek
    • bei Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:03
      We wsi, w której zamieszkałam jest ich kilka. O jednej opowiadała mi znajoma, ze mieszkańcy ulicy x postawili pierwsza, a zwaśnieni z nimi sąsiedzi postawili kilka metrów dalej konkurencyjna.
      • feliz_madre Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:11
        smile

        A jeszcze zauważyłam, że najwięcej było Maryjek i krzyży - z Jezusem i bez - ale też anioły i różni święci...
        • gama2003 Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:05
          Iście po polsku ....
          • dziennik-niecodziennik Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:50
            To znaczy?...
    • bona.sforza Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:13
      Bywa różnie. Jedne zapewne stawiali prywatni ludzie, na inne składali się sąsiedzi, jeszcze inne stawiała parafia, np. na pamiątkę czegoś (pobytu biskupa).
      Maryjne są używane w maju na na nabożeństwa majowe. O kapliczki najczęściej dbają starsze kobiety smile
    • feliz_madre Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:19
      No i tak sobie teraz googlam i znajduję takie cuda i cudaki:

      www.jj-art.pl/images/galeria/chrystus_frasobliwy/unitegallery_thumbs/2.%20Kapliczka%20Chrystus%20Frasobliwy_300x100000.JPG.
      plfotoart.com/wp-content/uploads/img-collections/lubelskie-krasnostawski/originals/kapliczka-lubelskie-krasnostawski-zolkiewka-003-0058.jpg
      .
      static.panoramio.com/photos/large/111742347.jpg.
      s3.flog.pl/media/foto/926490_kapliczka-w-drzewie.jpg.
      plfotoart.com/wp-content/uploads/img-collections/lubelskie-chelmski/originals/kapliczka-lubelskie-chelmski-busno-003-0001.jpg.
      www.znajkraj.pl/files/styles/e/public/kapliczka-rzezbiona-w-drzewie-bory-tucholskie-2014-szymon-nitka-2965.jpg?itok=EktPzopf.
      1.bp.blogspot.com/-PFYlk3fdVBA/VUkZbPPO3LI/AAAAAAAAcfg/sJuxX9HEa2g/s1600/wyrebow-7417.jpg.
      www.wrota-swietokrzyskie.pl/image/image_gallery?uuid=21c9fcab-7c2a-4b37-98ae-4904e7904d48&groupId=10157&t=1320314232832.
      www.deon.pl/gfx/deon/pl/defaultaktualnosci/119/1408/1/d1948365962.png.
      vignette1.wikia.nocookie.net/warszawa/images/1/11/Dom_pod_Zaglowcem_%28kapliczka_w_podworzu%29.JPG/revision/latest?cb=20090106223447
      • feliz_madre Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:25
        O kurde, linki się posklejały...

        www.znajkraj.pl/files/styles/e/public/kapliczka-rzezbiona-w-drzewie-bory-tucholskie-2014-szymon-nitka-2965.jpg?itok=EktPzopf
        ***
        www.jj-art.pl/images/galeria/chrystus_frasobliwy/unitegallery_thumbs/2.%20Kapliczka%20Chrystus%20Frasobliwy_300x100000.JPG
        ***
        plfotoart.com/wp-content/uploads/img-collections/lubelskie-krasnostawski/originals/kapliczka-lubelskie-krasnostawski-zolkiewka-003-0058.jpg
        ***
        static.panoramio.com/photos/large/111742347.jpg
        ***
        s3.flog.pl/media/foto/926490_kapliczka-w-drzewie.jpg
        ***
        plfotoart.com/wp-content/uploads/img-collections/lubelskie-chelmski/originals/kapliczka-lubelskie-chelmski-busno-003-0001.jpg
        ***
        1.bp.blogspot.com/-PFYlk3fdVBA/VUkZbPPO3LI/AAAAAAAAcfg/sJuxX9HEa2g/s1600/wyrebow-7417.jpg
        ***
        www.wrota-swietokrzyskie.pl/image/image_gallery?uuid=21c9fcab-7c2a-4b37-98ae-4904e7904d48&groupId=10157&t=1320314232832
        ***
        www.deon.pl/gfx/deon/pl/defaultaktualnosci/119/1408/1/d1948365962.png
        ***
        vignette1.wikia.nocookie.net/warszawa/images/1/11/Dom_pod_Zaglowcem_%28kapliczka_w_podworzu%29.JPG/revision/latest?cb=20090106223447
    • nutella_fan Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:20
      Ja jestem z Podlasia i też mnie fascynują od kilku lat kapliczki. Ba, mam nawet takie hobby że je fotografuję wink Powiem ci tak, nie tylko na Podlasiu ich mnóstwo, spotykam je w całej Polsce (dużo ich w rejonie Zakopanego). Ba, teraz jestem we Włoszech, w Toskanii i też tu widuję kapliczki (mój zbiór zdjęć powiększa się).
      • feliz_madre Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:29
        nutella_fan napisała:
        > Ba, mam nawet takie hobby że je fotografuję wink

        Właśnie zaczęłam się zastawiać cy nie zacząć kolekcjonować sobie takich zdjęć! wink

        > Powiem ci tak, nie tylko na Podlasiu ich mnóstwo
        Właśnie przeczytałam, że tylko na Pomorzu muzealnicy naliczyli 2 tysiące surprised
        www.tvn24.pl/pomorze,42/muzealnicy-sprawdzili-ile-jest-kapliczek-na-pomorzu,594664.html
    • arwena_11 Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:22
      W maju często przy nich odbywają sie nabożeństwa majowe.

      Co do stawiania - kiedyś stawiano jako podziękowanie za powrót z wojny, za uniknięcie zesłania, w rocznicę jakiegś wydarzenia Najczęściej są stawiane przez prywatne osoby i na prywatnym terenie. Te co teraz wydaje się, że zostały postawione na terenie gminy, kiedyś stały na prywatnych gruntach. Tylko przez X lat zmienili się właściciele.
      Często jest na takich kapliczkach data postawienia i napisane z jakiego powodu.
    • nenia1 Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:40
      Z tego co kojarzę, to kapliczki stawiano głównie w celach dziękczynnych, albo w celu zawierzenia jakiegoś miejsca, domu, rodziny różnym świętym. Kiedyś fotografowałam trochę polskich kapliczek i przydrożnych krzyży, choć jestem niewierząca, to bardzo lubię sztukę ludową i różne jej przejawy, w tym religijne, ma to jakiś swój naiwny urok. We Francji w niektórych starych kościołach widziałam dziękczynne wota, czyli obrazy które przedstawiały rożne sceny z dobrym zakończeniem, zdaniem fundujących, dzięki wstawiennictwu Maryi czy różnych świętych. Podobną rolę spełniały kapliczki, albo jak u mojej babci na wsi, stała kapliczka ze św. Krzysztofem przy bardzo ostrym zakręcie, by chronił on jeżdżących do wioski i z wioski.
    • anika772 Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 20:43
      Kapliczka nad Jagnięcym Potokiem, w Górach Izerskich.

      sumt.pl/wp-content/uploads/2017/05/DSC_3814-678x1024.jpg

      Miałam okazję zobaczyć ją w kwietniu podczas wędrówki. Zatrzymaliśmy się, czytamy sobie napis, o ten:

      www.wroclaw.lasy.gov.pl/image/image_gallery?uuid=cb198633-dcef-4762-991c-96014a1c541f&groupId=21578137

      i nagle podchodzi do nas starszy Pan, wita się, przedstawia- okazuje się, że to właśnie Pan Tomasz Jukniewicz, z którego inicjatywy powstała kapliczka. Długo opowiadał, bardzo ciekawie, o górach, o lasach, mówił też wierszem- sam układa. Jest już od lat na emeryturze, ale nie może żyć bez lasu i gór, zatem codziennie kręci się po okolicy, niczym jakiś Duch Gór, z nartami biegowymi przypiętymi do plecaka, jeśli trzeba.

      To masz jedną historięsmile
    • heca7 Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:19
      Idź na forum Świątynie i Nekropolie tam jest wątek o kapliczkach wink
      • heca7 Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:22
        O tu proszę link: fotoforum.gazeta.pl/72,2,1110,161564267.html
    • wiosennaburza1 Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:26
      chwilę ode mnie jest jedna - dawno temu ufundowali dawni sąsiedzi w podzięce. taka zwykła, prosta i niebieska. potomkowie fundatorów dbają, sprzątają, kwiaty świeże kładą. w maju były tam majowe modlitwy; obok staruszek kilka młodych dziewczyn.
      na wsi, gdzie mam rodzinę widzę kolejną. wielka, murowana, na bogato. postawiona w rogu działki. też w podzięce i zawierzeniu. chyba, bo nigdy tam się nie zatrzymałam i nie czytałam. ale tamtejszy lud raczej tam majowych nie odprawia. niechęć do "bogaczy" aż wyłazi kazdym porem skóry.
    • ichi51e Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:31
      Zasdniczo pozostalosci poganstwa - miejsca gdzie ktos zginal w wypadku rozstajne drogi etc czasemi kapliczka byla "od zawsze" dbaja chyba wszyscy
      • ichi51e Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:33
        Jeszcze miejsca cudow - Np w Licheniu na poczatku byla kapliczka
      • dziennik-niecodziennik Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:53
        Na miejscu smierci w wypadku stawia sie co najwyzej krzyze albo maly kamien pamiatkowy. Kapliczki nie wolno, przepisy zabraniają.
    • butch_cassidy Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:32
      Pierwotnie też często stawiano je na rozstajach dróg - tam, gdzie spotykały się wiedźmy - aby odpędzić zły urok.
      Są różne rodzaje kapliczek, dziękczynne także, jak piszą dziewczyny. Kiedyś o tym czytałam, ale niestety nie wszystko pamiętam.
      Pamiętam np. że trzy krzyże obok siebie to tzw. krzyże choleryczne stawiane kiedyś, żeby chroniły przed zarazą.
      W mojej okolicy jest mała kapliczka w miejscu, gdzie kiedyś ktoś się powiesił...
      Kapliczki są fajne smile
      • lauren6 Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 14:09
        Pierwotnie, w czasach pogańskich, na rozstajach dróg stawiało się drewniane posągi Światowida, z twarzamiw 4 strony świata. Przyszło chrzescijaństwo, posagi spalono jako pogańskie. Natura nie lubi próżni, wiec stara tradycję zastąpiła nowa.
    • lellapolella Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 21:42
      Był nawet film na temat
      www.filmweb.pl/Cudownie.Ocalony
    • kaz_nodzieja Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 22:55
      U mnie jest pełno.
      Zwykłe blokowiska, a pośrodku kapliczka.
    • muchy_w_nosie Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 23:26
      Kiedyśludzie spędzali wiele godzin w polu. Kościoły były rzadko, u mojej babci jejdoszcze 30 lat temu do kościoła jechało się 15 km. Puerwsze kapliczki to były krzyże czy też drewniane figurki wykonane przez lokalnych twórców ludowych. Z biegiem czasu mieszkańcy (u mojej babci jest podział na Role) składali się i w czynie społecznym budowali a za uzbierane pieniądze kupowali figury świętych.
      Matka boska chroni rodziny, jest Królową Polski nie na darmo, bo kult Maryii od zalania dziejów był na zieniach polskich.
      Niektóre kapliczki fundowały bogate rodziny w ranach podziękowań za cud ...np zapaliła się stodoła od pioruna ale udało się ugasić, plony, dom, ludzie, zwierzęta ocalały. Ja lubię kapliczkę u mojej babci "pod dziołem" (dzioł od nadania kawałka lasu - działu- zabór austryjacji - od cara chłopi dostawali) jak chodziliśmy na hrzyby i borwki to zawsze nieśliśmy kwiaty i się modliliśmy, ta kapliczka istnieje do dzisiaj, teraz jest kamienna, wcześniej to był coś jak karmnik dla ptaków przybity do drzewa.
      • muchy_w_nosie Re: Fenomen kapliczek 04.07.17, 23:34
        A odnosnie chodzenia do kościoła ... jeszcze 40 lat temu często zamiast mszy niedzielnej szło się do kapliczki,bo jak ktoś nie miał powozu czy nie zabrał się z sąsiadem to musiał poświęcić całą niedzielę na marsz. Moja mama nie raz opowiadała o wyprawach do kościoła. Moja 90 letnia babcia dopiero z 20 lat temu była na nabożeństwach w wielki czwartek i sobotę i była w szoku że tak pięknie jest a ona przez 70 lat nie miała pojęcia o tych nabożeństwach bo czasu nie miała.
        • ewa_mama_jasia Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:16
          Na pewno 40? Bo że jeszcze w latach 50- - 60 to się zgodzę. Ale w siedemdziesiątych już chyba powszechnie budowano kościoły. A jeśli nie kościoły, to kaplice na wsiach, gdzie np. przyjeżdżał ksiądz na jedną mszę w tygodniu.
          • muchy_w_nosie Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:21
            No nie wszędzie, ja pamiętam poświęcenie kościoła u mojej babci a mam 38 lat, moi pradziadkowie mieli pogrzeby w ówczesnej parafii i szło się w orszaku 8-10 km - pamiętam jak przez mgłę miałam 4-5 lat. To małopolska.
            • ewa_mama_jasia Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:46
              Pogrzeby tak, z parafii mojej babci kiedyś (przełom 70tych - 80tych) szło się na cmentarz w sąsiedniej parafii. Tylko trumna jechała karawanem (konnym) a ludzie szli te ładne kilka kilometrów. Mazowieckie.
    • tmk123 Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 00:10
      W Krakowie raczej do kościoła nie jest i nie było nigdy daleko, a mam w pobliżu zamieszkania dwie kapliczki. Najbliższy kosciół ok 3-4 minut drogi. Kościół nowy (1938) ale nie wiem kiedy latarnię umarłych przerobiono na kapliczkę. Drugi kosciół jakieś 10 minut drogi, ale na pewno wcześniejszy niż kapliczka bo z 1087.
      A kapliczek w Krakowie jest 280. Kościołów- ponad setka
    • jola-kotka Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 00:17
      Sa tacy co maja na prywatnych posesjach 10 m od domu. W Legionowie jest taka ulica co drugi dom kapliczka smile
    • ewa_mama_jasia Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:13
      Kiedyś stawianie kapliczek było bardzo popularne. Aż zdziwiłam się, że się dziwisz zjawisku. Stawiano i na wsi i w mieście (np. na warszawskiej Pradze nie było chyba kamienicy bez kapliczki). W prywatnych domach czesto wmurowywano maleńką kapliczkę w frontową ścianę domu - wysoko, pod dachem.
      Na znajomej wsi była od wielu lat kapliczka ufundowana przez jakąś rodzinę z powodów związanych z dzieckiem. Nie pamiętam, czy jako proszalna czy dziękczynna. Stoi chyba już ze 100 lat. Niewielka skrzyneczka w konarach drzewa, pod spodem ogrodzony kawałek ziemi, kwiatki rosną itp. Co jakiś czas jest odnawiana, remontowana, regularnie dba o nią jedna z rodzin. Odbywaja się pod nią modlitwy i śpiewy majowe. Rok temu na prywatnej posesji została postawiona druga - jako podziękowanie za uzdrowienie z powaznej choroby. Pod tą się nie odbywają zbiorowe modlitwy.
    • ortolann Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:28
      Pewnie każda kapliczka ma swoją historię. Jakiś czas temu słyszałam, że niektóre mogły powstać na bazie latarni umarłych, tzn. jak już latarnie umarłych nie były potrzebne, a konstrukcja i tak pozostała to się przekształcały w kapliczki.
      Innym razem to jakieś podziękowanie za ocalenie, za powodzenie w czymś, na pamiątkę czyjejś śmierci albo jakiegoś cudownego wydarzenia.
    • asia_i_p Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:30
      Wydaje mi się, że te na terenach publicznych przeważnie są stare i istnieją na zasadzie tradycji. Tam, gdzie nie ma kościołów, czasami jest to miejsce, gdzie święcone są pokarmy na Wielkanoc, odbywają się nabożeństwa majowe, a nawet msze.

      Mnie też fascynuje historia tych miejsc - na przykład które z nich pamiętają powstanie listopadowe albo styczniowe. Kto je ufundował i dlaczego.

      Myślę, że te nowe mogą być mylące, po prostu ktoś w fatalnym przypływie dobrej woli postanowił, że stara źle wygląda i upiększył.
      • ewa_mama_jasia Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:38
        Wiesz, stare się psują, niszczą. Jeśli kapliczka ma ze 100 lat, to jakieś naprawy musza być. Pamiętam ze dwie naprawy takiej starej kapliczki na znajomej wsi. Wiadomo, że gusta ludzkie się zmieniają i przy zmianie elementów kapliczki na nowe czasami zmienia się ogólny wyglad.
        • mapt Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 12:54
          Obecnie są fundusze unijne na odnawianie kapliczek, np samorzad.pap.pl/depesze/wiadomosci_centralne/174773/Ratujmy-kapliczki--64-zabytkowe-kapliczki-zostana-odnowione
    • mdro Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 09:56
      A stronę nepomuków znacie?

      nepomuki.pl/nepomuk/
    • alpepe Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 10:07
      Mnie fascynują kapliczki ze świętym Nepomucenem, to chyba patron podróżnych, obecnie kompletnie zapomniany, a kapliczki z Nepomucenem były w całej Europie.
      • tinatin Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 11:28
        Chroni przed powodzią smile Do tej pory stawiane są nowe kapliczki jemu poświęcone. Najczęściej przy rzekach, strumieniach i mostach.
        • alpepe Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 14:07
          No to po powodzi w 1997 KK powinien był odnowić kult świętego wzdłuż Odry.
      • ana119 Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 15:45
        Nie nie, w Pradze stoi kolekcja chętnych do dotknięcia jego figury☺
    • bo1 Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 11:42
      Zawsze podobała mi się kapliczka ekumeniczna w Puszczy Białowieskiej (Topiło)
      pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Topi%C5%82o-Kapliczka.JPG
      Wiele kapliczek ma swój urok. Niestety często bywają oszpecane sztucznymi kwiatami i rozmaitymi plastikowymi "ozdobami".
    • mapt Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 12:52
      matkaodpowrotow.pl/historia/

      wiktorowki.dominikanie.pl/klasztor/historia/
      • aqua48 Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 12:57
        Sąsiad postawił sobie u siebie kapliczkę, bo dałam mu niepotrzebny mi do niczego grubawy pieniek 1.2m smile Wyrzeźbił Matkę Boską, przykręcił do pieńka postawionego na sztorc, a potem dorobił z dwóch skrawków deski daszek, za 250 lat wszyscy będą się zastanawiać skąd się tam wzięło to wybitne dzieło sztuki ludowej i czemu służyło...
        • mapt Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 13:01
          Za 250 lat śladu po tym nie będzie bo nierestaurowane drewno zgnije.
          • mapt Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 13:06
            Po latach przetrwają tylko te kapliczki które przy sobie gromadziły grupę aktywnych osób nadający im głębszy sens istnienia, bo nawet murowane lub kamienne rzeźby po 100 latach nierestaurowania zmienią się li jedynie w obelisk wygładzony deszczami i wiatrem, bez śladu pierwotnych postaci.
    • zefirkowapola Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 12:57
      Moja teściowa ma na podwórku. Ale nie wiem w jakiej intencji ją stawiała. Chyba tak po prostu.
      • mapt Re: Fenomen kapliczek 05.07.17, 13:03
        Moja też :big_grin Walnęła na środek ogrodu plastikową figurkę mimo sprzeciwu reszty rodziny, obwiesiła plastikowym kwieciem i wścieka się, że syn jej co roku nie maluje ochraniającego figurkę daszka.

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się


Nakarm Pajacyka