ignorant11
27.07.11, 01:25
wyborcza.biz/biznes/1,101716,9962730,Goraczka_gazu.html?as=1&startsz=xSierpień 1896 r. W Górach Skalistych w północnej Kanadzie nad strumieniem Rabbit Creek, będącym jednym z dopływów rzeki Klondike, w piasku grzebią George Carmack, jego kuzyn z Kanady Skookum Jim Mason i Tagish Charlie. Na sitach pobłyskuje obiecująco złoty żwirek. 17 sierpnia, w dniu opisywanym przez historyków jako dzień odkrycia, jest już jasne - trzej poszukiwacze złota właśnie zostali bogaczami. Swoją tajemnicę ukrywają jednak miesiącami. Dopiero na początku 1897 r., gdy objuczeni złotem pojawiają się w Seattle i sekret wychodzi na jaw, Amerykę ogarnia gorączka złota. W kwietniu 1897 r. w położonym najbliżej złóż miasteczku Dawson City było zarejestrowanych 1,5 tys. górników, w sierpniu - 3,5 tys., rok później - niemal 30 tys.
Koniec 2007 r., Polska. Gazu ziemnego szuka tu tylko osiem firm, które mają łącznie 120 koncesji. Dwa lata później firm jest już 28, a koncesji 203. Dziś - jak Polska długa i szeroka - gazu szuka 35 różnych międzynarodowych spółek na podstawie 234 wydanych przez Ministerstwo Środowiska koncesji (stan na 1 lipca 2011 r.). Obszary objęte pozwoleniem na badania pokrywają ponad połowę powierzchni kraju.
Stworzony dla Firm - RAKS
Systemy informatyczne dla firm. 50% niższe koszty
www.Raks.pl/Firma
Karta Polbanku
Zyskaj zwrot 1% wszystkich swoich wydatków z kartą Polbanku. Zobacz:
www.polbank.pl
Łatwe inwestowanie!
Nowe narzędzia wspomagające wybór wartościowych spółek. Sprawdź!
www.ttools.pl
Reklamy BusinessClick Henryk Jacek Jezierski, główny geolog kraju, mówi wprost, że mamy do czynienia z "gorączką złota XXI wieku". A wszystko przez gaz łupkowy, którego według amerykańskich ekspertów mamy najwięcej w Europie.
Będzie jak w Ameryce?
Dotąd w Polsce wydobywano tylko zwykły gaz, konwencjonalny. Udokumentowane zasoby w tego typu złożach to 92 mld m sześc. Większość na Niżu Polskim i na Przedgórzu Karpackim. Wydobywamy jednak mało, zaledwie ok. 4 mld m sześc. rocznie. Aż 70 proc. zużywanego gazu musimy importować, przede wszystkim z Rosji.
Ale dzięki złożom niekonwencjonalnym gazu, głównie tym w skałach łupkowych, to się może zmienić. Bo według raportu amerykańskiej Agencji Informacji Energetycznej (EIA Energy Information Agency), opublikowanego w kwietniu tego roku, prognostyczne zasoby wydobywania gazu łupkowego w Polsce wynoszą 5 bln m sześc., a ich wartość rynkowa przekracza dziesiątki miliardów dolarów. Tyle że to szacunki nie geologów, lecz jedynie firmy konsultingowej.
Gdzie jest polskie Klondike? Prof. Joachim Szulc, dyrektor Instytutu Nauk Geologicznych Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie: - Łupki gazonośne występują w dwóch strefach: od Pomorza po Podlasie, są to łupki sylurskie, bo pochodzą właśnie z tego okresu oraz w pasie o szerokości kilkudziesięciu kilometrów, ciągnącym się od Zielonej Góry, przez Wrocław, środkową część regionu opolskiego, aż prawie po Katowice, które pochodzą z okresu dolnego karbonu. Są one płycej położone, na głębokości ok. 1500 m, więc byłyby tańsze w eksploatacji.
Ile naprawdę mamy gazu w łupkach - nie wiadomo. Dowiemy się za cztery-pięć lat, gdy zakończą się prace poszukiwawczo-rozpoznawcze, ale już sama perspektywa miliardowych zysków rozpaliła wyobraźnię poszukiwaczy "złota" XXI wieku. Do Polski w ciągu ostatnich dwóch lat ściągnęły wielkie międzynarodowe firmy zajmujące się poszukiwaniem gazu i ropy. Dominują Amerykanie, którzy przywieźli też technologię do wydobywania gazu z łupków. Co ciekawe, historyczne odwierty w stanie Nowy Jork wykonano już w 1821 r.! Przez 75 lat wydobywany gaz łupkowy wykorzystywany był do oświetlenia miasteczka Fredonia. Na technologię umożliwiającą wydobycie na większą skalę trzeba było jednak poczekać aż do lat 80. XX w. Metodę tzw. szczelinowania wymyślił w 1981 r. i opatentował Amerykanin George T. Mitchell. Polega ona na tłoczeniu pod bardzo dużym ciśnieniem wody z dodatkiem różnych substancji chemicznych, która rozsadza skałę: powstają drobne, ale gęste spękania, dzięki którym uwalniany jest gaz. W Stanach Zjednoczonych gaz łupkowy stanowi dziś 14 proc. całkowitej produkcji gazu ziemnego, a wartość ta rośnie z roku na rok.
Geolodzy i firmy zajmujące się poszukiwaniem gazu łupkowego zapewniają, że technologia ta jest bezpieczna dla środowiska, niepokój wzbudza jednak ilość wody, którą trzeba użyć do szczelinowania. Do jednego otworu wtłacza się średnio od 7,5 do 11,3 mln litrów wody, czyli tyle, ile mieści się w trzech-pięciu basenach olimpijskich. Na jednej z konferencji poświęconej gazowi łupkowemu główny geolog kraju Henryk Jezierski zapewniał, że ze wstępnych analiz wynika, iż ewentualna produkcja gazu łupkowego nie wpłynie znacząco na bilans wody pitnej w kraju. - Ilość wody zużywana dziennie przez Warszawę do celów komunalnych jest odpowiednikiem od tygodniowego do miesięcznego zużycia wody do szczelinowania na obszarze o powierzchni kilkudziesięciu tysięcy kilometrów kwadratowych - zaznaczał.
Wszyscy chcą wiercić
Pierwsze, pojedyncze koncesje na poszukiwania gazu łupkowego w Polsce przyznano w październiku 2007 r. Boom zaczął się dwa lata później. W 2009 r. Ministerstwo Środowiska przyznało już 30, a w 2010 r. - 40 koncesji. - W tym roku wydaliśmy już 14 kolejnych koncesji i rozpatrujemy następnych kilkanaście wniosków - mówi Maciej Młynarczyk, naczelnik wydziału kopalin energetycznych w Departamencie Geologii i Koncesji Geologicznych w MŚ. Łącznie resort wydał już 92 koncesje na łupki (stan na 1 lipca 2011 r.). Najwięcej - 35 - mają krajowe firmy, głównie PGNiG (15), Lotos (7) i Orlen (6), ale aż 30 koncesji mają już polskie przedstawicielstwa firm amerykańskich, 12 - brytyjskich, 9 - kanadyjskich, 5 - węgierskich. Pojedyncze pozwolenia mają też Włosi czy Australijczycy. - Obszary objęte koncesjami na poszukiwania gazu łupkowego pokrywają ok. 25 proc. powierzchni kraju - mówi Młynarczyk.
Koncesję na poszukiwania gazu w Polsce mają tak znane amerykańskie firmy jak petrochemiczny gigant ExxonMobil, który zdobył uprawnienia do wierceń na Mazowszu i Podlasiu, czy Chevron, który ma koncesje na Lubelszczyźnie.
W czerwcu 2010 r. pracodawcy związani z branżą założyli nawet Organizację Polskiego Przemysłu Poszukiwawczo-Wydobywczego, w skład której weszły m.in. takie firmy, jak: Chevron Polska Energy Resources, DPV Service, ExxonMobil Poland, Grupa Lotos, Lane Energy Poland, Marathon Petroleum Poland Services, ORLEN Upstream, PGNiG i San Leon.
Na gaz z łupków mają też ochotę najbogatsi Polacy. Kontrolowana przez Ryszarda Krauzego spółka Petrolinvest kupiła 60 proc. udziałów w spółce Silurian, która posiada cztery koncesje poszukiwawcze. Silurianowi ma pomagać w wierceniach amerykańska firma Hallwood Energy, która jest jednym z pionierów gazu łupkowego w Stanach Zjednoczonych i ma własne technologie wydobywania tego surowca.
PGNiG pierwszy pilotażowy odwiert za gazem niekonwencjonalnym wykonało na Lubelszczyźnie w lipcu 2010 r. Drugie wiercenie, na Pomorzu w okolicach Wejherowa, zakończono w marcu 2011 r. - W odwiercie tym potwierdzono obiecujące wyniki, choć jest jeszcze przedwcześnie, by ocenić zasoby - mówi Małgorzata Olczyk z zespołu prasowego PGNiG. - Dopiero dalsze analizy dadzą odpowiedź na pytania, jak duże są zasoby i czy eksploatacja złoża będzie opłacalna - dodaje.
Gospodarka, (g)łupku!
Niezależnie od tego, czy firmy istotnie znajdą gaz w łupkach i będą go w stanie eksploatować, jedno jest jasne już teraz - Polskę ogarnęło gazowe szaleństwo. I to kosztowne. - Szacuje się, że inwestorzy wyłożą w najbliższych trzech-czterech latach od 6 do 20 mld dol. tylko na prace przygotowawcze do wydobycia gazu łupkowego - twierdzi prof. Joachim Szulc.
To dobra wiadomość dla krajowych podwykonawców, którzy prowadzą prace wszelkiego rodzaju, począwszy od przygotowania dokumentacji, projektów, zdob