Dlaczego samochód a nie samojazd ?

[givenchy]

Skoro samochód jedzie, to dlaczego końcówka brzmi chód ? Samolot, samowar,
samosąd itd. są zrozumiałe..

[ja22ek]

O przepraszam, samowar jest bardziej niezrozumiały. Jego nazwa sugeruje, że sam
warzy, zapewne piwo. Mniam. A tu proszę - herbatka...

Samochód, to przynajmniej wiadomo - sam chodzi. Chodzi w podobny sposób jak
zegarek, który przecież nie chodzi nożnie, a chodzi. Czyli działa, sam z
siebie, bez potrzeby zaprzęgania koni czy kręcenia samemu korbką.

Mam takie niejasne podejrzenie, że pierwotnie samochód to była równie dobrze
jakaś sieczkarnia czy młockarnia napędzana mechanicznie, ale że mechanizacja
naszego rolnictwa pozostawała w tyle za motoryzacją, to i nazwa się zawęziła.

[givenchy]

ja22ek napisała:

> O przepraszam, samowar jest bardziej niezrozumiały. Jego nazwa sugeruje, że
sam
>
> warzy, zapewne piwo. Mniam. A tu proszę - herbatka...
>
> Samochód, to przynajmniej wiadomo - sam chodzi. Chodzi w podobny sposób jak
> zegarek, który przecież nie chodzi nożnie, a chodzi. Czyli działa, sam z
> siebie, bez potrzeby zaprzęgania koni czy kręcenia samemu korbką.
>
> Mam takie niejasne podejrzenie, że pierwotnie samochód to była równie dobrze
> jakaś sieczkarnia czy młockarnia napędzana mechanicznie, ale że mechanizacja
> naszego rolnictwa pozostawała w tyle za motoryzacją, to i nazwa się zawęziła.


Wcale mnie nie przekonałeś. Jeśli chodzi o samowar - jest to nazwa zgodna z
przeznaczeniem. Warzyć, oznacza także gotować, np. wodę na herbatę.
Co do zegarka....w jego nazwie nic nie wskazuje, że chodzi. Tak się przyjęło,
że mówimy, iż zegarek chodzi. Oczywiście trafniejszym określeniem zegarka
będzie czasomierz (mierzy czas).
Zatem ?

[ja22ek]

givenchy napisała:

> Wcale mnie nie przekonałeś.

Ciebie w ogóle trudno przekonać, to już wiem.

> Jeśli chodzi o samowar - jest to nazwa

...zapożyczona z rosyjskiego.

> Warzyć, oznacza także gotować, np. wodę na herbatę.

Wody (samej) nikt gotując nie warzy, najwyżej zupę. Choć może ktoś jeszcze
nazwie wrzątek warem.

> Co do zegarka....w jego nazwie nic nie wskazuje, że chodzi. Tak się przyjęło,
> że mówimy, iż zegarek chodzi. Oczywiście trafniejszym określeniem zegarka
> będzie czasomierz (mierzy czas).

Nie tylko zegarek się przyjęło że chodzi, to jest ogólne określenie
działających mechanizmów. Dobrze o tym wiedzieć.

Nie je, nie pije, a chodzi i bije... Ale mimo to nie będziemy nazywać zegara
niejadkiem, niepijem, samochodem ani samobijem, tu masz rację. Żyjąc w
początkach ery przemysłowej nie miałbym jednak nic przeciwko temu, żeby
samochodem nazywać każdą maszynę działającą bez użycia siły mięśni. Jako
starszy człowiek jeszcze pamiętam tamte czasy.

> Zatem ?

Obawiam sie, że lepszego wytłumaczenia nie znajdziesz.

[stefan4]

ja22ek:

> Żyjąc w początkach ery przemysłowej nie miałbym jednak nic przeciwko temu,
> żeby samochodem nazywać każdą maszynę działającą bez użycia siły mięśni.

Samochód jest chyba kalką z automobila, co potwierdza ja22kową tezę, że
ruch i chód były jednym i tym samym dla naszych ciemnych przodków.

- Stefan