aldon
12.07.04, 10:47
Od 1906 roku zaczęto tu amatorskie przedstawienia polskie w domach
prywatnych.
Inicjatorem, czy raczej jednym z inicjatorów był Karol Ryglewski. Były więc
i "Grube Ryby" i "Pan Damazy" i inne. W 1907 roku powstało tu Towarzystwo
Dramatyczne, z czasem (od 3 czerwca 1910 roku) Towarzystwo Dramatyczno-
Muzyczno-
Śpiewacze, które stało się głównym ośrodkiem polskiego życia kulturalnego w
Poniewieżu. W tej w sumie niewielkiej mieścinie liczyło sobie ono 120
aktywnych
członków. Kierował nim początkowo wspomniany już Ryglewski, później zaś (w
latach 1912-1915) Adolf Towgin. W ciągu tylko dwóch lat (1911-1913)
wystawiano
po kilka polskich sztuk rocznie. Szedł i Fredro i Anczyc i Korzeniowski,
Perzyński, Jasieńczyk, Jaroszyński, Fredro, Bałucki itd. Oprócz przedstawień
Towarzystwo urządało kilka razy w roku tzw. wieczornice gdzie dawano
koncerty,
deklamacje, urządzano też tańce. Dużym wydarzeniem było otwarcie,
ufundowanego
przez Stanisława Montwiłła gmachu teatralnego (14 XII 1913 r.) na 400 miejsc.
Gmach był przeznaczony do zgodnego użytkowania przez polskie oraz litewskie
towarzystwa dramatyczne. Od tej pory zespól teatralny Polskiego Towarzystwa
Dramatyczno-Muzyczno-Śpiewaczego prezentował się już na tej scenie.
Również w 1906 roku powstała prowadząca polskie wydawnictwa księgarnia
Reidera,
a od 1908 roku działała przez 10 lat polska księgarnia "Kultura" prowadzona
przez znanego i zasłużonego księgarza Stanisława Dwilewicza. Jej kres wypadł
na
1918 rok...
Z Poniewieża pochodził między innymi Stanisław Kierbedź budowniczy pierwszego
w Warszawie mostu żelazego na Wiśle w roku 1864.
