Dodaj do ulubionych

Jan Gerhard, Łuny w Bieszczadach

03.02.08, 21:07

Chcąc dowiedziec się czegokolwiek o walkach polsko-ukraińskich zacząłem czytac
"Łuny w Bieszczadach". Czy to dobre źródło? Czy moglibyście mi w skrócie
wypunktowac wady i zalety tej książki?
Obserwuj wątek
    • preminger Re: Jan Gerhard, Łuny w Bieszczadach 03.02.08, 21:21
      znaniemiecki napisał:

      > wypunktowac wady i zalety tej książki?

      zwrócić się do niego, mieszka niedaleko ciebie, jest znawcą tematu
      fotoforum.gazeta.pl/3,0,1057464,2,2.html
    • krouk Re: Jan Gerhard, Łuny w Bieszczadach 04.02.08, 16:17
      znaniemiecki napisał:

      > Chcąc dowiedziec się czegokolwiek o walkach polsko-ukraińskich
      zacząłem czytac
      > "Łuny w Bieszczadach". Czy to dobre źródło? Czy moglibyście mi w
      skrócie
      > wypunktowac wady i zalety tej książki?
      -----------------------------------------------------------------
      Zalet to ta książka w zasadzie wcale nie ma. Wadą jej jest natomiast
      to, że nie przedstawia prawdy historycznej. Jest stworzoną przez
      Gercharda dziwną kompilacją faktów i zmyśleń, przy czym zmyśleń jest
      w niej więcej niż faktów.
      • mat120 Re: Jan Gerhard, Łuny w Bieszczadach 11.02.08, 23:17
        Sam Gerhard nie uważał "Łun w Bieszczadach" za pracę historyczną.
        Określał ją jako zbeletryzowane wspomnienia. Chociaż np. scena
        ścinania toporem polskich żołnierzy jest fikcyjną - nie oznacza to,
        że UPA takimi narzędziami się brzydziła. Wręcz przeciwnie. W tym
        sensie więc Gerhard obrazu ukraińskich nacjonalistów, moim zdaniem,
        nie wykrzywił.
        • wianuszek_kresowy Re: Jan Gerhard, Łuny w Bieszczadach 11.02.08, 23:59
          mat120 napisał:

          > więc Gerhard obrazu ukraińskich nacjonalistów, moim zdaniem,
          > nie wykrzywił.

          A co mowia znawcy tematu?
          Bo nie obraz sie, ale to "moim zdaniem" chyba troche malo.
          • mat120 Re: Jan Gerhard, Łuny w Bieszczadach 12.02.08, 19:34
            wianuszek_kresowy napisał:
            A co mowia znawcy tematu?
            > Bo nie obraz sie, ale to "moim zdaniem" chyba troche malo.

            To może inaczej. W którym miejscu Gerhard wykrzywił obraz OUN i UPA?
        • mat120 Re: Jan Gerhard, Łuny w Bieszczadach 16.02.08, 09:48
          www.wolgal.pl/art16.html
          Popiół czy diament, czyli kto pisze prawdę w książkach

          Ostatnio Ukraińska Powstańcza Armia zmagająca się na
          terytorium dzisiejszej Polski z „okupantami”, czyli polską władzą
          komunistyczną, jest w ukraińskiej kinematografii przedstawiona
          niewątpliwie w sposób piękny i chwytający za serce. Rzeklibyśmy:
          diament w popiele. Czy rzeczywiście jednak diament? Po wyjątkowo
          krótkiej chwili polerowania tego „diamentu” rozsypie się on i
          pozostanie tylko popiół... Dlaczego? Ponieważ filmy
          pokroju „Żelaznej sotni” gloryfikują UPA i ukazują jej historię w
          krzywym zwierciadle. Reguła jest prosta: dobrzy Ukraińcy, źli
          Polacy, Ukraińcy walczą jak rycerze, Polacy mordują i tchórzą przy
          byle okazji. Obraz fałszywy, ale jakże wygodny. Niestety nie dla
          prawdy historycznej.
          Należy wziąć pod uwagę, że Ukraińska Powstańcza Armia była armią
          konspiracyjną, działającą w podziemiu, prowadzącą walkę na sposób
          partyzancki. Wojna partyzancka wbrew pozorom różni się zdecydowanie
          od regularnych starć na froncie. Cechują ją jeszcze większa
          brutalność i brak jakichkolwiek reguł w stosunku do przeciwnika.
          Doktor Grzegorz Motyka zajmujący się działalnością UPA, w swej
          książce „Tak było w Bieszczadach. Walki polsko-ukraińskie 1943-1948”
          stwierdził kategorycznie, że wydarzenia przedstawione w sensacyjnej
          powieści Jana Gerharda „Łuny w Bieszczadach” nigdy nie miały miejsca
          i są jedynie wytworem wyobraźni autora. O jakie wydarzenia chodzi?
          Otóż Gerhard pokazał w „Łunach...” drastyczne sceny, w których
          upowcy dokonują masakry schwytanych żołnierzy Wojska Polskiego.
          Znęcają się nad nimi, torturują, wreszcie odrąbują im głowy
          siekierą. Ten wstrząsający obraz został ukazany w ekranizacji
          powieści, w filmie „Ogniomistrz Kaleń”. Niby wszystko w porządku,
          przecież skoro specjalista stwierdził, że to komercyjny chwyt dla
          zdobycia widowni, nie należy brać go pod uwagę. Tyle tylko, że po
          dokładniejszym zbadaniu tej kwestii okazuje się, że to Gerhard
          napisał prawdę. Ostatnio przeglądając akta Archiwum Wschodniego
          natknąłem się na wspomnienia Henryka Mielcarka, żołnierza Wojska
          Polskiego, który brał udział w zwalczaniu UPA w Bieszczadach.
          Przypatrzmy się jego historii.
          Latem 1946 r. jedna z kompanii szkolnych WP ćwiczyła na łąkach pod
          Birczą. Nagle pod lasem ukazały się uzbrojone postacie. Dowódca
          kompanii rozpoznał w nich upowców i rozkazał atakować. Przeciwnicy
          rzucili się do ucieczki, pociągając Polaków za sobą na rozległą
          polanę leśną. Tam przywitał ich zmasowany ogień broni maszynowej.
          Młodzi, nieostrzelani rekruci nie wytrzymali nawały ogniowej i
          rzucili się do ucieczki, ale części nie udało się uciec. Gdy
          nadeszła pomoc, na feralnej polanie znaleziono ciała 26 żołnierzy.
          Jak stwierdził lekarz pułkowy, tylko 7 zginęło w walce. Pozostali
          (ranni lub pochwyceni) zostali zabici ciosami saperek lub toporków.
          Zwłoki zostały okradzione z butów.
          Przytoczmy jeszcze jedną sytuację wspominaną przez p.
          Mielcarka: „Dwaj żołnierze (woźnica i jednoosobowa, a więc
          iluzoryczna eskorta) pojechali po furaż dla koni. Nie wiem czy na
          koniec tej samej wsi [gdzie stacjonował oddział-Damian Markowski]
          czy w pole do stogu siana. Więcej ich nie widziano. Dopiero wiosną,
          po spłynięciu śniegów, znaleziono zwłoki jednego z nich. Były nagie,
          przywiązane drutem do pnia drzewa. Trup miał wyłupione oczy i
          obcięty język.”
          Podobne zdarzenia były na porządku dziennym. Upowcy dopuszczali się
          ich nie tylko wobec żołnierzy, ale również w stosunku do cywilów.
          Można zabić 100, 200, 1000 czy nawet 100 000 ludzi, ale nie można
          zabić pamięci. Próby wybielenia UPA i przedstawiania jej członków
          jako rycerzy walczących honorowo o słuszną sprawę jest niczym
          więcej, niż najzwyklejszą farsą i posuniętym do granic cynizmem.
          Można próbować zrozumieć, że Ukraińcy bronili przed wysiedleniem
          swoich wiosek-było to ich prawem. Można próbować uwierzyć, że tym,
          którzy wcześniej walczyli w UPA po powtórnym zajęciu ziem II
          Rzeczypospolitej przez Armię Czerwoną w 1944 i 1945 r. pozostała już
          tylko walka, bo nie mieli innego wyboru. Ale w żaden sposób nie
          można usprawiedliwić okrucieństwa i mordów, jakie powszechnie
          stosowały oddziały UPA, nie respektując żadnej z międzynarodowych
          konwencji. Ich walka o „samostiijną Ukrainę” oparta była o
          faszystowską ideologię stojącą u podstaw tej organizacji. W
          rezultacie musiało to doprowadzić do wylania morza krwi i ludzkiego
          cierpienia.

          Krwawiące
          Bieszczady

          Kurenie i sotnie UPA operujące w Bieszczadach były w
          dużej części złożone z ludzi, którzy już wcześniej mieli do
          czynienia z bronią i stanowiły nierzadko groźnego przeciwnika dla
          całych batalionów Wojska Polskiego. Dobrze uzbrojone, posiadały dużą
          ilością broni maszynowej, były obeznane z terenem i wspierane przez
          miejscową ludność ukraińską , ruską i łemkowską (czasem pod
          przymusem). Ich działalność stanowiła śmiertelne niebezpieczeństwo
          dla słabych i nielicznych placówek Wojsk Ochrony Pogranicza i
          Milicji Obywatelskiej. Nie powinno więc dziwić, że większa część
          Bieszczad aż do końca 1947 r. pozostawała pod faktyczną kontrolą
          ukraińskiej partyzantki.
          W Bieszczadach wybuch wzajemnej nienawiści wystąpił po
          tym, gdy na ten obszar zaczęli napływać Polacy z Kresów, uciekający
          przed rzeziami. Już w sierpniu 1944 r. miejscowi nacjonaliści
          bestialsko zamordowali we wsi Muczne 74 uciekinierów. W niepamięć
          poszły czasy sąsiedzkich stosunków, gdy dwa narody żyły obok siebie
          mimo dzielących ich różnic. UPA pragnęła za wszelką cenę oderwać od
          Polski jak najwięcej terenów, na których mieszkała ludność
          ukraińska. Przez długi czas umiała skutecznie walczyć na trudnych,
          górskich obszarach, gdzie umiejętność dobrego maskowania się i
          wciągnięcia nieprzyjaciela w zasadzkę równoważyła ewentualną
          dysproporcję sił. Walki były niezwykle krwawe i pociągnęły liczne
          ofiary z obu stron.
          Bieszczady mają swoją duszę. Wie o tym ten, kto w nich był. Wśród
          wierchów i połonin można znaleźć ciszę, spokój, pustkę, zadumę.
          Jakże odległe wydają się wydarzenia sprzed przeszło 60 lat. Tylko
          czasem wiatr głośniej zahuczy w ruinach cerkwi, zazgrzyta
          zardzewiała furtka porośniętego trawą cmentarza, szeleszczące liście
          opadną na zapomnianą leśną mogiłę...



          Damian Markowski

    • liberum_veto "nikt tej prawdy by nie zniósł" 07.02.08, 18:33
      Łuny.....
      Autor: axenrolle 02.02.08, 22:39
      Smoleński(...)Tymczasem te dzieci przybite do drzewa cofają nas do
      epoki, gdy obowiązkową lekturą w szkołach były "Łuny w
      Bieszczadach" - książka skłamana, fałszywa, plująca w twarz
      Ukraińcom.
      Mniej więcej 15 lat temu zadałem podobne w treści pytanie krewnemu
      który jako żołnierz walczył z UPA w Bieszczadach. Odpowiedział że
      owszem Łuny w Bieszczadach czy Ogniomistrz Kaleń nie mówią prawdy
      nawet w 25 procentach bo nikt tej prawdy by nie zniósł i nie była by
      ona do wytrzymania ani dla czytelnika ani dla widza. I jeszcze jedno
      autor Łun w Bieszczadach wiedział na temat tamtych wydarzeń trochę
      więcej niż Smoleński - dyżurny znawca tego tematu GW. Niestety
      forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=902&w=75205160&a=75208369
      • krouk "axenrolle" contra Motyka ? :))) 08.02.08, 09:50
        Gdy mam do dyspozycji opinię na temat "Łun....."
        forumowicza "axenrolle" oraz opinię na ten sam temat G. Motyki
        zawartą w książce "Tak było w Bieszczadach" to jednak znacznie
        bardziej wiarygodny wydaje mi się Motyka - i tego się będę
        trzymał wink))
        • liberum_veto Re: "axenrolle" contra Motyka ? :))) 10.02.08, 11:04
          Cóż za bezkrytyczny stosunek do Grzegorza M.? Jan Gerhard miał nad
          nim tą przewagę, że wydarzenia w Bieszczadach znał z autopsji, a nie
          z lektury baderowskiej propagandy.
          www.polityka.pl/polityka/index.jsp?place=Lead30&news_cat_id=1143&news_id=226761&layout=18&page=text
          P.S. Dla mnie opinie, jakie wyraża "axenrolle", "krouk" czy Motyka
          mają porównywalną wartość smile Wszystkie są obarczone subiektywizmem.

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się


Nakarm Pajacyka