Hel

[madohora2]

[madohora]

Półwysep Helski jest dostępny dla normalnego ruchu turystycznego tylko do miejscowości Jurata. Wstęp na część półwyspu położoną poza granicami m. Jurata oraz do m. Hel jest uwarunkowany uzyskaniem przepustki, którą na podstawie dowodu osobistego z poświadczeniem obywa telstwa polskiego wydaje Komenda Miasta w Gdyni, ul. 10 Lu tego 29, parter oraz jej ekspozytura na przystani Żeglugi Polskiej. Turyści, udający się na Hel z kraju winni zatrzymać się w Gdyni, celem zaopatrzenia się w przepustkę, której na Helu otrzymać nie można. W rejonie Helu fotografować nie wolno. Aparaty przyjmuje na przechowanie przystań Żeglugi Polskiej w Gdyni wzgl. wartownia na dworcu w Helu.

[madohora]

Półwysep rozpoczyna się tuż za portem Władysławowo, tam gdzie znajduje się osobowy przystanek kolejowy Wielka Wieś—Hel. Odcinek półwyspu u nasady jest piaszczysty, goły, od strony zatoki posiada brzeg łagodny i płaski, czę ściowo podmokły, mało nadający się do budownictwa. Zatoka w tej części jest płytka i mulista. Pierwszą miejscowością na półwyspie są Chałupy wieś rybacka, najmniejsza na półwyspie, licząca 200 stałych mieszkańców. Liczba ta w sezonie wzrasta do ca 1000. Ch. są wsią czysto kaszubską. Charakterystycznym dla Ch., jak i dla innych dawnych osiedli na półwyspie, oprócz Helu, jest, że domy nie łączą się w ulice, lecz tworzą każdy dla siebie odrębną zagrodę. Dworzec kolejowy w miejscu. Przez Ch. przechodzi droga żwirowa W. Wieś—Jurata. Do W. Wsi 7,5 km, do Kuź nic 6 km. Do portu p a s a ż e r s k i e g o w Jastarni 14 km. Pensjonaty: „Belweder" — 10 pokoi, ceny od 6 do 8 zł. „Kresowianka" i „Biały Domek" w cenie od 5 do 7 zł. Pokoje: u rybaków od 40 do 70 zł mies. Noclegi od 1,50 do 2,50 zł. Restauracji w Ch. nie ma. Obiady w pensjonatach 1,20 do 1,50 zł. Plaża, szczególnie od strony morza — dobra. Poza wypo życzaniem łodzi wiosłowych czy żaglowych, urządzeń spor towych nie ma. Wiadomości: Biuro informacyjno-meldun- kowe oraz sołtys w środku wsi, w miejscu agencja pocztowa, posterunek P.P. Najbliższy kościół parafialny w Kuźnicy. L e k a r z w Wielkiej Wsi. Na dworcu kiosk „Ruchu". Inne adresy — p. W. Wieś. Historia: Wieś Ch. powstała na miejscu dawnej warowni morskiej Władysławowo, zbudowanej przez Władysława IV w r. 1637. Potem na przemian nosi nazwę Budzisze lub Ceynowa, zależnie od przewagi mieszkańców noszących dane nazwisko. Ch. należały do dóbr w Rzucewie, a z nimi do roku 1772 do wojewody Przebendowskiego. W r. 1883 Ch. oddzielone od Rzucewa i uznane jako dobra rycerskie (130 mórg litego piasku), przechodzą z rąk do rąk, dając każdorazowemu właścicielowi tytuł właściciela dóbr rycer skich, co nie przeszkadza, że ich ubogie grunta dzierżą rybacy bez jakiegokolwiek czynszu. Ostatni właściciel już za czasów polskich próbuje grunty od rybaków wyprocesować, jednakże w sprawę wdaje się Państwo i wynagradza właściciela z grun tów rządowych, utwierdzając rybaków w ich posiadaniu. Po zbudowaniu w r. 1922 linii kolejowej do Helu, Ch. za czynają rozwijać się jako kąpielisko w szybkim tempie. Zabytki i Osobliwości: Śladów warowni Władysławowo już obecnie znaleźć nie można. Natomiast szczególniejszą uwagę zwrócić warto na ♦ zabytki budownictwa kaszubiego. Na wy brzeżu już tylko w Ch. zachowa ły się do niedaw na ostatnie „che cze" kaszubskie z charakterysty czna ozdobą szczy towa w różnych postaciach (str. 18). Najpiękniej sze były chaty rybaków Budzi- sza, Kąkola.Mre- zy iTrendla. Nie chaj w°ostatnteh Chałupy ‘ Szopa 2budowana ze stare 9° kutra czasach rozebra no, nie zachowując nawet na pamiątkę pięknych ozdób szczytowych. Również tylko w Ch. zachowały się szopy i chlewki zbudowane ze starych, przeciętych w pół i w pion postawionych kutrów.

[madohora]

Kuźnica kąpielisko, duża wieś rybacka o 600 stałych mieszkańcach. W czasie sezonu odwiedza je przeciętnie 1800 letników. K. ma ładne położenie. Od strony zatoki posiada płaskie brzegi i łąki, a od morza jest zasłonięta zalesionymi wydmami. Dworzec kolejowy w m. Tragarze. Szosa W. Wieś — Jurata przechodzi przez wieś. Do portu w Jastarni 8 km. Pensjonaty: „Zorza Bałtyku** — 16 pokoi od 5 do 7 zł. „Morskie Oko“ — 12 pokoi, „Mewa“ — 14 pokoi i „Santa Lucia" — 6 pokoi, 5 do 6 zł. Pokoje u rybaków od 50 do 80 zł mies. Noclegi 2—2,50 zł. Restauracje: „Łazienki" —obiad 1,50 zł, Bronisław Kon kol i Budzisz — obiad 1,20 do 1,50 zł. Lokale rozrywkowe: W,,Łazienkach“ codziennie koncert i dancing. Plaża nad wielkim morzem dobra, piaszczysta. Kursy pływania oraz gry sportowe na plaży. Wiadomości: Biuro informacyjno-meldun- kowe i sołtys na głównej ulicy. Posterunek P. P., agencja pocztowa, kościół' w m. Lekarz w Ja starni. Przybory fotograficzne w drogerii, książki, gazety w kiosku ,,Ruchu" na dworcu. Kilka sklepów spożywczych, kiosków i domków bursztynowych. Historia: K. podobnie jak i Chałupy występuje dopiero po wojnach szwedzkich ok. 1660 r. w związku z warownią Kazimierzewo. Według niektórych historyków nazwa wsi pochodzi od kuźni, które tu w czasie istnienia Kazimierzewa były czynne. Inni znowu wywodzą nazwę od słów Kus-feld czyli kęs pola. Istotnego jednak źródła trudno dociec. Osada rośnie szybko. Z jednej zagrody w 1663 r. dochodzi w r. 1772 do 25 zagród, z czego już podówczas 16 rybaków nosi nazwisko Budzisz. Oprócz Budziszów i dziś bardzo licznych, zamiesz kują K. rybacy o nazwisku Muża, Kąkol, Struka. W odległości 21 km od W. Wsi

[madohora]

Kuźnica (kaszub. Kùsfeld, niem. Kusfeld, następnie Kussfeld) – osada nadmorska w Polsce, w województwie pomorskim, powiecie puckim, w gminie Jastarnia, położona na Mierzei Helskiej, nad Morzem Bałtyckim. Kurort wypoczynkowy z letnim kąpieliskiem i dwiema przystaniami morskimi dla rybaków. Według ewidencji ludności na 30 kwietnia 2013 Kuźnica liczyła 628 stałych mieszkańców Została włączona w 1973 r. do Jastarni, a w 2017 z niej wyłączona.
Zgodnie z kaszubskim podaniem niemiecka i kaszubska nazwa Kuźnicy Kusfeld (Miejsce Pocałunku) opisywało symbolicznie fakt dotykania się morza („całowania”) z zatoką
Częścią Kuźnicy jest pobliskie osiedle Syberia.

[madohora]

Wieś królewska w starostwie puckim w powiecie puckim województwa pomorskiego w 2. połowie XVI wieku
Najstarszy znany dokument, który mówi o Kuźnicy, pochodzi z 1570 roku. Podaje nazwę Kuschfeldt i wspomina o jednej mieszkającej tam rodzinie[8][9]. Zapisy historyczne z końca XVI wieku mówią o tym, że Kuźnica leżała wówczas na jednej z ciągu wysepek, z których połączenia powstała Mierzeja Helska. Wskazywana jest jako miejsce budowy czterobastionowego fortu „Kazimierzowo” (1634–1635) obsadzonego 200-osobową załogą, opuszczonego po potopie szwedzkim
Wydany w 1883 r. tom IV Słownika geograficznego Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich podaje, że w:
„R 1663 stała tu tylko jedna chata, inne zapewne w czasie wojny szwedzkiej zrujnowane i opuszczone. Wieś należała do dóbr starosty puckiego. Lustracya tegoż starosty z r. 1678 donosi: Od r.1660 trzymał tę osadę Wojciech Byzewski jure emphiteutico do lat 30. Ale popełniwszy kryminał praedae z rozbitego okrętu lubeckiego i circumstancyi zabicia ludzi niewinnych w tym okręcie od nawalności salwowanych z zięciem swoim Matysem Walkowcem, zgodził się z panem Karolem Fondoren, plenipotentem pryncypałów przerzeczonego okrętu lubeckiego i residuitatem annorum emphiteuticorum puścił temu to Fondoren. Powinność posesora taka: brzegu morskiego pilnować, piwo pańskie i gorzałkę szynkować i czynszu za rok dawać fl.8”
Zachowane dokumenty z 1772 roku wspominają, że Kuźnicę zamieszkiwało wówczas 25 rybaków
W 1883 roku Kuźnica liczyła „zagrodników-rybaków 21, mk., [mieszkańców] samych katolików – 332, dm. [domów] – 50. […] Rolnictwem wcale się nie zajmują mieszkańcy”[10]. W 1921 roku w osadzie zarejestrowane były 3 spośród 4 polskich łodzi motorowych. Czwarta była w posiadaniu rybaków z Helu. 3 września 1927 roku Paweł Muża wystąpił z prośbą o budowę pierwszego w Kuźnicy pensjonatu. W ten sposób doszło do otwarcia ośrodka pod nazwą "Morskie Oko"
W 1939 r. (II wojna św.), na skutek bombardowania przez Luftwaffe, zniszczeniu uległo około 45% zabudowań Kuźnicy
1 stycznia 2017 Jastarnia zmieniła charakter z gminy miejskiej na miejsko-wiejską przez wyłączenie z jej granic Juraty i Kuźnicy
W 2018 Urząd Morski przedstawił koncepcję budowy betonowego muru o wysokości 2,5 metra i długości 1,9 kilometra, który miałby chronić miejscowość przed powodzią od strony Zatoki Puckiej. Koncepcja ta spotkała się z protestami mieszkańców i władz lokalnych, argumentujących, że jej realizacja spowodowałaby degradację krajobrazu miejscowości

[madohora]

Neogotycki kościół rybacki z lat 30. XX wieku z amboną w kształcie łodzi, wzorowany stylistycznie na kościele w Swarzewie. Zanim powstał, miejscem wspólnej modlitwy mieszkańców była wybudowana przed rokiem 1887, zlokalizowana koło szkoły kapliczka św. Antoniego Padewskiego. Na miejscowym cmentarzu, w lasku znajduje się pomnik, symboliczny grób rybaków i żołnierzy, ofiar wojen i żywiołów. Do 1985 r., zanim rozmyły go fale morskie, istniał leśny cmentarz żołnierzy niemieckich z okresu II wojny światowej.

[madohora]

W Kuźnicy mierzeja jest najwęższa – ma tylko niespełna 200 metrów. Z obu stron osady wznoszą się kilkumetrowe wydmy (w tym wydma Lubek). W Kuźnicy tory kolejowe są położone najbliżej brzegu morskiego na całym polskim wybrzeżu – tylko 28 m do krawędzi wydmy i plaży.

[madohora]

[madohora]

Jastarnia-Bór duża wieś rybacka, siedziba gminy zbiorowej Hel, kąpielisko. Stałych mieszkańców liczy 1 620. Kuracjuszy-letników prze pływa tu w sezonie ca 8 500, nie licząc obozów młodzieżo wych. Położenie J. jest wyjątkowo korzystne. Zasłonięta od północy i północnego zachodu sosnowym lasem, rozciąga się na przestrzeni 21 km wzdłuż zatoki. Dawniej dzieliła się na dwie odrębne wsie, tj. Jastarnię i Bór. Jednak obecnie z punktu widzenia letniskowego stanowi całość. Część zachodnią (Jastarnia) stanowi wieś wieloulicowa, w której skupiają się ważniejsze urzędy i sklepy. Część wschodnia (Bór) tworzy jednoulicowe osiedle, rozłożone wzdłuż szosy do Juraty. Oświetlenie elektryczne z własnej elektrowni. Dworzec kolejowy w środku miejscowości. Tragarze. Przez J. przechodzi droga Wielka Wieś—Jurata, która w obrębie kąpieliska jest wyasfaltowana. Port (przystań statków Żeglugi Polskiej) ul. Portowa, 5 min. od ul. M. Piłsudskiego. Z portu stałe połączenie autobusowe z Juratą — odległość 3 km, cena 50 groszy.

[madohora]

Plaża Jastarnia Bór, szeroka, piaszczysta i czysta. Szatnie (30 groszy), kosze (30 groszy), leżaki (20 groszy), wycieczki łodziami i kutrami. Łazienki. W porcie wypożyczalnia kajaków (1,— zł) na zatokę. Wzdłuż plaży ciągnie się piękny, iglasty las z podszyciem z wrzosów i paproci, z urzą dzonymi ścieżkami i ławkami, stanowiący doskonały teren dla spacerów.

[madohora]

zupełnie odrębne, czasem nawet wrogie sobie osiedla rybackie. W r. 1378 występuje Jastarnia pod mianem Hester- nia, gdy otrzymuje te same przywileje, jakie posiadał Hel. Nazywa się potem kolejno Oesternds, Zesternia, a od XVII w. Jastarnia Pucka i wreszcie Jastarnia. W r. 1750 funduje w J. żona wojewody malborskiego, Urszula z Potockich Przebendowska drewniany kościół, który w r. 1836 zostaje powiększony. Kościółek ten przetrwał do r. 1933, w którym został rozebrany, a na jego miejscu wzniesiono nowoczesny kościół murowany. Bór z racji swej przynależności do Gdańska nazywany był dawniej Jastarnią Gdańską. Z powodu tej przynależności w czasie reformacji Bór zupełnie się zniemczył i zluterani- zował. Stąd powstaje wrogi stosunek do katolickiej Jastarni Puckiej. Jednak rychło cała wieś na powrót się spolszczyła i przeszła na katolicyzm. W szkole na pamiątkę przechowuje się do dziś biblię luterską,z której pastor czytywał. Po wojnie świa towej oba osiedla tak się rozbudo wały, że stano wią obecnie ca łość. Jastarnia- Bór posiada włas ną elektrownię, która dostarcza prądu dla oświet lenia ulic i miesz kań. W całym osiedlu wszystkie główne ulice zo stały skanalizo wane i pokryte Ambona w nowym kościele w Jastarni nawierzch faltowq lub klinkierem. Dla wygody letników przeprowa dzono instalację głośnikową i przez 8 megafonów podaje się codziennie komunikaty meteorologiczne, letniskowe, tury styczne itp., oraz muzykę z płyt. Godne zwiedzenia, największe na półwyspie wędzarnie ryb Żebrowskiego przy ul. Portowej. Najmłodszym kąpieliskiem na Mierzei Helskiej, powstałym dopiero w r. 1928 jest odległa od J. o 3 km

[madohora]

Jurata uzdrowisko o 180 stałych mieszkańcach. J. posiada własną stację kolejową, oraz szereg will, pensjonatów, zbudowanych według najnowszej techniki budownictwa mieszkaniowego, wyposażonych w odpowiednie warunki kulturalnego pobytu jak elektryczność, ciepłe kąpiele morskie, wodociągi, kanali zacja. Liczba letników dochodzi do 2 000. Dworzec kolejowy w miejscu. Tragarze. Do portu w Jastarni kursują na każdy przypływający i odbijający statek, autobusy. Istnieje również stałe połączenie wodne motorówkami, które w porcie w Jastarni przybijają do własnej przystani. Na dworcu obok hotelu ,,Lido p o- stój taksówek. Hotele ,,Lido“ — I kat., 64 pokoi c./z. w. R. Ceny pokoju od 8 zł. Utrzymanie 7 zł. Pensjonaty: I. kat. (w nawiasach ilość pokoi) ,,Helunia“ (18), „Mrozik“ (9), ,,Florida" (24), „Wielkopolanka" (40), „Marysieńka" (18), ,,Hungaria“ (16) z widokiem na otwarte morze, „Bałtyk**(18), „Bargina" (16). Wszystkie te pensjo naty posiadają c./z. w. Ceny od 10 do 14 zł. Pensjonaty skromniejsze: „Marina" (8), „Przedwiośnie 1 * (8), „Mira" (6). Ceny od 9 do 12 zł. W willach „Zacisze**, „Mewa", „Mira" do wynajęcia pokoje umeblowane 2-osobowe od 180 do 350 zł mies. W Domu Wypoczynkowym Rodziny Urzędniczej Ziemi Pomorskiej 40 pokoi w następujących cenach: 1-osobowy 12 do 15 zł, 2-osobowy 9 do 11 zł, 6-oso- bowy 6,50 do zł 7,50 od osoby. Są również do wynajęcia 4-pokojowe wille prywatne z kompletnym umeblowaniem od 1 500 do 2 000 zł oraz cam pingi 2-izbowe z kuchnią 550 zł za sezon. Restauracje: W hotelu „Lido". Obiady w rest, hotelu „Lido", w pensjonatach i na dworcu od 2 do 4,50 zł. Kawiarnie: „Cafe Casino" I. kat., w hotelu „Lido I. kat., „Dworcowa". bal, częste występy gościnne pierwszorzędnych zespołów krajowych i zagranicznych. Plaża od strony morza i zatoki bardzo dobra. W poszcze gólnych kabinach na plaży ciepła i zimna woda. Urządzenia gimnastyczne na plaży, kajaki, narty wodne, akwaplany, łodzie motorowe. Częste zawody w sportach wodnych. Basen pływacki, 3 korty tenisowe, hala sportowa do boksu, szermierki, strzelnica łuczna, renomowany zakład gimnasty czny Szelestowskiego itd. Specjalny zakład kąpielowy dla ciepłych kąpieli morskich. Wiadomości : Biuro informacyjno-meldun- kowe, biuro podróży „Orbis" i poczta obok hotelu „Lido“, posterunek P. P., kościół w budowie (w zachodniej części), 2 lekarze ordyn. i lekarz-d e n- t y s t a. Skład przyborów"fotograficznych w pensjonacie „Mewa", książki i gazety w kiosku ,,Ruchu'‘, 3 sklepy spożywcze (2 czynne przez cały rok) mleczarnia Walkowski, owocarnia skład ryb. Bezpośrednim przedłużeniem kąpieliska Jurata jest o s i e- d I e ++ Jurata W o j s k o w a. Osiedle to stanowi wła sność O. D. W. i jest dostępne w zasadzie dla oficerów i ich rodzin, jednakże w miarę posiadania miejsc, zwłaszcza w czerwcu i wrześniu, mogą w nim zamieszkać również osoby cywilne, odpowiednio polecone. Wstęp do osiedla za poprzed nim zgłoszeniem telef. w zarządzie nr tel. 65. Osiedle to korzystając z wszystkich urządzeń, jakie posiada Jurata, odznacza się nadto specjalnym urokiem ze względu na rozplanowanie, wśród pięknego już tutaj lasu sosnowego. Ośrodkiem osiedla jest Kasyno, w którym prowadzona jest doskonała restauracja i znajduje się 20 pokoi hote lowych. Ceny dla osób cywilnych wynoszą 5 zł za cało dzienne utrzymanie oraz od 1.50 zł za mieszkanie. Zarząd Kasyna i uzdrowiska w domku obok gmachu kasyna. W pobliżu garaże na większą ilość samochodów. Wokoło w lesie rozsiane mniejsze i większe wille i campingi. Piękne uzupełnienie stanowią wygodne pomosty, przy których Zarząd utrzymuje kajaki i żaglówki do wynajęcia. Plaża własna oddalona o 600 m od ogólnej plaży Juraty i 800 m od Kasyna. Na plaży kosze, łodzie, stanowiące własność osiedla.

[madohora]

[madohora]

INWAZJA OWADÓW NA HELU - www.o2 -2021

[madohora]

INWAZJA OWADÓW NA HELU - Onet - 2021

[madohora]

HEL BRONI SIĘ PRZED ZANIKIEM PLAŻY

[madohora]

[madohora]

Hel wieś rybacka, kąpielisko, o 1100 stałych mieszkańcach. Wieś przedstawia się miło i czysto. Domki podmurowane w stylu holenderskim z ogródkami, nadają wsi, właściwy tylko Helowi charakter. Ruch letniskowy znaczny, dochodzący do 3500 osób w sezonie. Sezon trwa od 15. V. do 30. IX. Dworzec kolejowy na zachodnim krańcu wsi. Wyjście z dworca za okazaniem przepustki. Tragarze. Port i przystań pasażerska Żeglugi Polskiej 15 min. od dworca, na prawo od kościoła ewangelickiego. Pensjonaty: „Gwiazda Morska" 50 pokoi, „Pomorzanka" 19 pokoi, „Silva Mare" — 12 pokoi, Ceny od 7 do 10 zł Pokoje w wielkim wyborze do wynajęcia u rybaków w cenie od 45 do 110 zł. Nocleg pojedynczy 2 zł. Restauracje: „Gwiazda Morska", „Kasyno Oficerskie". Cena obiadu 1,50 zł. „Kasyno Podoficerskie“, „Dom Polski ‘, „Pod Starą Kotwicą", „Restauracja Dworcowa". Cena obiadu 1 do 1,40 zł. Kawiarnie: „Pawilon Żeglugi Polskiej" w porcie, „Dawi dowski" kolonia rybacka. Lokale rozrywkowe: Kino„Dan“ (Dyon Artylerii Nad morskiej) w sezonie gra codziennie o godz. 18,30 i 20,30. Ceny biletów 70 gr, 1 i 1,30 zł. Kąpieliska i sport: Plaża na południowym cyplu mierzei koło „Łazienek", oraz w zatoce obok portu. Wy cieczki kutrami 50 groszy (od 10 osób), łodzie 30 groszy. Obok kina „Dan“ kort tenisowy. Wiadomości: Biuro informacyjno-meldun- k o w e, Komenda placu, posterunek P. P. i poczta mieszczą się na ul. Wiejskiej. Zarząd portu, kościół kato licki, lekarz, ośrodek zdrowia obok kościoła ewangelic kiego. Stacja benzynowa w porcie, przybory fotograficzne w drogerii „Bałtyk", książki, gazety w kiosku „Ruchu", składy spożywcze, domki bursztynowe i inne.

[madohora]

Historia: Liczne podania wspominają H. już w X wieku jako bogate miasto, trudniące się handlem dalekomorskim i korsarstwem. Pierwsza wzmianka historyczna datuje się od r. 1378, kiedy zakon krzyżacki wynosi H. do rzędu miast i nadaje mu prawo lubeckie. W XV w. przenosi się miasto w obawie przed zalewami w głąb półwyspu. Celem wyna grodzenia patriotycznych Gdańszczan za czynny udział po stronie Polski w wojnie 13-letniej, daruje król Kazimierz Jagiellończyk w r. 1457 półwysep od Jastarni aż do Helu włącznie m. Gdańskowi. Ale szkody wyrządzone przez krzyżaków w czasie wojny jak i wewnętrzne niesnaski przy spieszają upadek gospodarczy H. Wraz z Gdańskiem przyjmują helanie w 1526 r. reformację W czasie oblężenia Gdańska w r. 1577 zajmuje H. płk. Ernest Wejher i zmusza helan do złożenia hołdu Batoremu. Od niepamiętnych czasów stał w H. kościół N. M. P., a kiedy w Swarzewie objawiła się Matka Boska,figu rę cudowną przeniesiono tutaj, gdzie przebywała do czasu reformacji, kiedy ją luteranie usunęli. Wróciła ona potem do Swarzewa, gdzie znajduje się do dziś dnia, otoczona powszechną czcią. Po tym kościele nie ma już obecnie w H. śladu. W XV w. zbudowano katolicki kościół pod wezwaniem św. Piotra i Pawła, lecz ten bardzo rychło dostał się w posiadanie luteran. Spaliłsię w r. 1572 wraz z częścią miasta, po czym odbudowano go (obecny kościół ewangelicki). Dość długo trwa jeszcze zależność H. od Gdańska, bo w r. 1833 rząd pruski kupuje od Gdańska las między dzisiejszą Juratą a H. W r. 1825 ukończono budowę nowej latarni morskiej. Do tego czasu funkcję tę sprawowała tzw. ,,bliza“ tj. wysoki trójkąt z kot łem miedzianym u szczytu, w którym palono smołę. Bliza ta była sławna w całej Europie, a nawet w r. 1678 przyjechał ją zobaczyć król Jan Sobieski. W r. 1892 zbudowano na H. port rybacki, a za czasów polskich rozszerzono go i pogłębiono. W 1922 r. przeprowadzono kolej żelazną. Obecnie część H. od strony Północnej, oraz cały las od H. aż po Juratę, sta nowi wojskowe tereny umocnione, broniące dostępu na zatokę.

[madohora]

HEL ZDJĘCIE Z 1929 ROKU

[madohora]

Zabytki: Na wprost portu, tuż przy starej szkole, ceglany, późnogotycki kościół, który od roku 1526 znajduje się w po siadaniu ewangelików. Prezbiterium i zakrystia pochodzi z XIV w., nawa zaś z XV w. Nawa ta, szeroka na 19,5 a długa 8,5 m świadczy, że jest albo pozostałością po spaleniu się kościoła w r. 1752, albo też częścią odbudowanego a niewy kończonego w pierwotnym projekcie kościoła. W wielkim ołtarzu mieści się kopia Rembrandta „Ecce Homo" z r. 1647, dar burmistrza Adriana von der Linde. Najstarszym zabyt kiem kościoła jest ♦ rzeźba „Zaśnięcie Matki Boskiej", pocho dząca z ok. 1390 roku. Z katolickich czasów kościoła pochodzi + tryptyk św. Andrzeja, (rzeźby św. Andrzeja, za śnięcie Matki Boskiej, popiersie Chrystusa i rzeźby 12 aposto łów). Prócz tego godne widzenia dwa gotyckie mosiężne świeczniki, malowane ławki z r. 1626, oraz gdański piec malowany w zakrystii. Są to skromne pozostałości z boga tego niegdyś kościoła, gdyż najcenniejsze przedmioty, jak monstrancje, kielichy, szaty kościelne, rzeźby, oddali ewange liccy helanie w r. 1562 Gdańskowi, a resztę cenniejszych przedmiotów wywieźli Francuzi

[madohora]

Osobliwości: W szkółce leśnej, niedaleko dworca, jeden z czterech w Polsce rosnących, okazów drzewa mamu towego (str. 85), którego ojczyzną jest Kalifornia. W H., podobnie jak w innych miejscowościach pół wyspu, rybacy używają do znaczenia sprzętu tzw. ,,mer- ków“ (str. 18). ♦ Mer ki te widzieć można również na cmentarzu helskim — na grobach rybaków. Obok kina ,,Dan“, otoczone łańcuchem resztki dawnej latarni morskiej — smołowej ,,blizy"

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Hel – stacja kolejowa w Helu, w gminie Hel, w powiecie puckim, w województwie pomorskim, w Polsce. Według klasyfikacji PKP ma kategorię dworca turystycznego. Stacja czołowa i koniec linii nr 213.

[madohora]

Znajduje się przy ulicy Dworcowej w północnej części miasta. Ze względu na duży ruch turystyczny w okresie wakacji letnich, rozkład jazdy wykazuje znaczne różnice sezonowe.

[madohora]

Stacja kolejowa w Helu znajduje się w północnej części miasta. Zabudowania dworcowe znajdują się przy ulicy Dworcowej i zajmują całą zachodnią zabudowę tej ulicy. Po drugiej stronie torów jest ulica Boczna

[madohora]

W 1918 Polska odzyskała niepodległość. Granice na Pomorzu ustalono dopiero w 1920. Wówczas linia kolejowa z Redy do Pucka (i dalej Krokowej) znalazła się w Polsce. Stacja w Pucku była najbliżej morza położonym obiektem na sieci PKP, dlatego zbudowano w Pucku tymczasowy port wraz z bocznicą kolejową

[madohora]

1921–1945
W 1921 rozpoczęto budowę linii na Mierzei Helskiej. Stacja w mieście Hel powstała w 1922. Linia została częściowo wybudowana na drodze kołowej, co spowodowało tymczasowe odcięcie Helu od sieci drogowej. Dopiero w 1923 koleje ostatecznie odbudowały zniszczoną drogę[6]. Budowa dworców w miejscowościach nadmorskich trwała jeszcze do końca lat 20. XX wieku. W 1928 dobudowano linię ze stacji Hel do portu w Helu. Wówczas to linia 213 osiągnęła swoją maksymalną długość

[madohora]

ZDJĘCIE Z 1914 ROKU

[madohora]

W XX-leciu międzywojennym linia ta była obsługiwana przez parowozy OKl27, kursujące na trasie Gdynia – Puck – Gdynia oraz opalane olejem parowozy Tp3, które obsługiwały trasę Puck – Hel – Puck. Pod koniec lat 30. XX wieku na Hel zaczęły docierać pociągi dalekobieżne z Warszawy oraz południa PolskI
Rozbudowa kolei spowodowała rozwój gospodarczy Mierzei Helskiej powodując, że dotychczas rybackie wioski przeistaczały się w kurorty oblegane latem przez turystów z pozostałej części Polski

[madohora]

1945–1989
W PRL ze względu na duże znaczenie militarne Helu, dostęp turystów do Helu był ograniczony. Mogli oni przyjeżdżać do miasta tylko koleją
W 1979 zaprzestano korzystać z przystanku Hel BóR
W 1982 zmodernizowano linię na odcinku Władysławowo – Hel. Podczas remontu między innymi wymieniono szyny lekkie na szyny S49

[madohora]

Od 1989

W 1998 linia 213 została zmodernizowana i zautomatyzowana. Ruch pociągów jest sterowany w Gdyni. Na stacji pozostała tylko obsługa kasy biletowej
W marcu 2001 dzięki interwencji i dofinansowaniu samorządu województwa pomorskiego linia została uratowana przed likwidacją
W 2005 do obsługi połączeń lokalnych pomiędzy Gdynią a Helem zaczęto stosować szynobusy i spalinowe zespoły trakcyjne wyprodukowane przez Pesa Bydgoszcz. W 2006 pojazdy te przejęły całość przewozów poza sezonem. W sezonie letnim ze względu na zwiększenie liczby podróżnych stosowane są składy tradycyjne[14][15].

11 listopada 2010 Newag Nowy Sącz przekazał dwa dwuczłonowe SZT SA137, do końca roku zostały jeszcze przekazane 3 z 4 kupionych przez województwo pomorskie pojazdów trójczłonowych SA138, a czwarty z nich pojawił się na początku 2011. Pojazdy te zostały kupione ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego dla województwa pomorskiego na lata 2007–2013 i przypisane zostały do obsługi połączeń Kościerzyna – Gdynia – Kościerzyna i Gdynia – Hel – Gdynia. Wyparły one stosowane dotychczas pojazdy wyprodukowane przez bydgoską Pesę
5 października 2011 podpisano umowę z przedsiębiorstwem Salcef Costruzioni Edili E Ferroviarie na rewitalizację całej linii nr 213. Remont rozpoczął się wiosną 2012 i spowodował od 10 września 2012 czasowe zamknięcia linii. Ze względu na zwiększone przewozy podczas wakacji ruch pociągów został odwieszony na wakacje 2013

[madohora]

Stacja leży na linii kolejowej nr 213 łączącej Redę z Helem. Linia jest jednotorowa, normalnotorowa, niezelektryfikowana

[madohora]

Budynek dworca jest wielobryłowy. Główna bryła jest piętrowa z dachem wielospadowym. Pozostałe bryły są parterowe z dachem dwuspadowym z niewielkim nachyleniem dachu. Budynek został wykonany z muru pruskiego. Od strony peronów znajduje się podcień.
Stacja ma dwa perony posiadające łącznie 3 krawędzie peronowe. Perony są niskie, mają nawierzchnię asfaltową. Dojście do peronów jest na poziomie szyn.
W połowie 2015 roku zakończono modernizację stacji, która była realizowana w ramach modernizacji linii nr 213.

[madohora]

Pociągi osobowe

Linią 213 jeżdżą pociągi osobowe w relacji Gdynia – Hel (i z powrotem) oraz Gdynia – Władysławowo (i z powrotem). W okresie letnim do Helu od kilku lat jest przedłużany pociąg przyspieszony regio Tur Gdynia – Chojnice prowadzony przez całą swoją trasę lokomotywą spalinową[25].

Ze względu na duży ruch turystyczny w sezonie letnim oraz zdecydowanie mniejszy poza sezonem dla linii publikowane były dwie tablice w rozkładzie jazdy. Od 2005 do obsługi połączeń lokalnych pomiędzy Gdynią a Helem zaczęto stosować szynobusy i spalinowe zespoły trakcyjne. Od 2010 są to przypisane do tej linii (oraz do trasy Kościerzyna – Gdynia – Kościerzyna) spalinowe zespoły trakcyjne SA137 i SA138
W sezonie letnim z powodu wzmożonego ruchu przewozy są obsługiwane składami klasycznymi z wagonami piętrowymi. SZT łączy się wówczas w dłuższe składy często z wagonem doczepnym w środku

[madohora]

Hel (kaszub. Hél, niem. Hela)[2] – miasto w województwie pomorskim, w powiecie puckim, położone na cyplu Mierzei Helskiej nad Morzem Bałtyckim.

Ośrodek turystyczny i kąpielisko nadmorskie, ośrodek rybołówstwa, garnizon Marynarki Wojennej z portem wojennym. Port morski Hel ma przystań rybacką, jachtową i żeglugi pasażerskiej.
Według danych na 31 grudnia 2017 w mieście mieszkają 3373 osoby.
Gmina Hel zajęła drugie miejsce w rankingu podsumowującym kadencję 2010–2014 w kategorii „gminy turystyczne o najwyższych zmianach w potencjale finansowym w latach 2010–2013” opracowanym przez firmę Curulis

[madohora]

Miasto otacza Morze Bałtyckie, a od północnego zachodu na długości ok. 0,9 km sąsiaduje z Juratą (gmina Jastarnia).
Miasto zajmuje 21,72 km² (1 stycznia 2011), 3,7% powierzchni powiatu. Użytki leśne zajmują 87% powierzchni miasta
W latach 1975–1998 w województwie gdańskim (w latach poprzedzających – do obejmującego większy obszar województwa o tej samej nazwie).

[madohora]

Nazwa miejscowości została ponowiona z nazwy półwyspu i wywodzi się od wyrazu hel, hyl, który w gwarach Pomorza oznacza miejsce wzniesione, odkryte dla wiatrów.
Część badaczy wskazuje na jej źródło w językach germańskich. Na holenderskiej mapie z XVII w. cała mierzeja nazywana jest Heel. Nazwę swoją zawdzięcza najprawdopodobniej żeglarzom – kupcom podążającym na tereny Prus (do Truso). Anton Englert – archeolog z Muzeum Łodzi Wikingów w Roskilde (Dania) – wyjaśnia pochodzenie nazwy uwarunkowaniami geograficznymi. W języku duńskim bowiem hæl oznacza obcas buta (ang. heel), zaś tradycyjne duńskie nazewnictwo żeglugowe często posługiwało się odniesieniami do części ciała – np. næs – nos, hoved – głowa, albue – łokieć. Według innej teorii nazwa wywodzi się od imienia nordyckiej bogini zaświatów Hel, której miejsce kultowe znajdowało się zapewne na Mierzei Helskiej, bądź od starogermańskiego określenia piekła (heel, kraj bogini Hel), kojarzonego w germańskiej mitologii z zimnem. Uzasadniane jest to panującym na mierzei klimatem, zimniejszym niż choćby na położonej bardziej na północ Gotlandii.

[madohora]

Hel wywodzi się z miasta o tej samej nazwie, które na skutek zmiany linii brzegowej zostało zatopione przez wody Zatoki Puckiej. Hel został po raz pierwszy wzmiankowany w 1198 r. jako kaszubska wieś o nazwie Gellen i ośrodek handlu śledziami. W jednej z duńskich kronik wspomniano, że uszkodzony statek króla Waldemara II Zwycięskiego osiadł na „Wyspie Hel”. Szybki rozwój miasta nastąpił w XII wieku[9], w XIII w. miejscowość stała się jednym z najważniejszych centrów handlowych regionu, rywalizującym z pobliskim Gdańskiem. Zgodnie z przesłankami historycznymi już przed 1266 r. Hel posiadał prawa miejskie nadane na prawie lubeckim przez księcia pomorskiego Świętopełka II. Akt lokacyjny został potwierdzony przez Krzyżaków w 1378 r. (również na prawie lubeckim), gdy ci zajęli miasto, opanowując Pomorze Gdańskie.
Ówczesne miasto było położone około 1,5 km od dzisiejszego. Miało kościół, szpital, ratusz, dwa rynki i mały port. Jednakże w XV w. mierzeja zaczęła się zmniejszać na skutek erozji. W 1417 r. zbudowano kościół św. Piotra, patrona rybaków. Hel doświadczył okresu wzrostu, ale później ustąpił miejsca szybciej rosnącemu miastu Gdańsk. W 1466 r. król Polski Kazimierz IV przyznał Hel jako lenno Gdańskowi, kończąc stuletnią walkę o dominację nad gospodarką Zatoki Gdańskiej. Przejście pod gdańską jurysdykcję spowodowało upadek Helu. W 1526 r. król Zygmunt I Stary wycofał przywileje przyznane wcześniej Helowi i sprzedał miasto z mierzeją władzom Gdańska. Od tamtej pory los Helu był związany z większym sąsiadem. Należał do półwyspu helskiego terytorium miasta Gdańska, położony był w drugiej połowie XVI wieku w województwie pomorskim.
Z czasem stare miasto strawił pożar i zostało zalane przez wody morskie

[madohora]

[madohora]

Pod koniec średniowiecza miasto zaczęło podupadać, gdy ławice śledzi przeniosły się w inne rejony Bałtyku, a gdańscy kupcy zaczęli wykupywać usługi helskich rybaków na nieuczciwych zasadach. Dodatkowo Kazimierz IV Jagiellończyk oddał miasto pod zwierzchność Gdańska, co spowodowało nałożenie na (Stary) Hel licznych danin i podatków. Kłopoty gospodarcze oraz surowe prawodawstwo miejskie spowodowały emigrację ludności z miasta, wówczas powstała także w pobliżu osada, który z czasem rozwinęła się we współczesny Hel (wówczas Nowy Hel). Jeszcze w XV w. panowała równowaga między obydwoma ośrodkami

[madohora]

W Wielkanoc 1572 roku miasto Stary Hel strawił pożar (wywołany prawdopodobnie przez szwedzkich żołnierzy), który przyśpieszył upadek miasta. Jednym z nielicznych budynków, który przetrwał był kościół, którego mury wizytował w 1702 r. biskup Stanisław Szembek[4]. Wkrótce potem ruiny kościoła rozebrano, a materiał wykorzystano do rozbudowy kościoła luterańskiego w Nowym Helu.

[madohora]

Do zniszczenia miasta przyczyniło się także morze, które podmywało budynki. W efekcie obecnie linia brzegowa Mierzei Helskiej jest na jego krańcu cofnięta o 200–250 metrów w stosunku do stanu z XV wieku. Jeszcze w XVII wieku na mapach tej okolicy umieszczano zarówno Stary Hel, jak i (Nowy) Hel W początku XVIII wieku miasto było tylko skupiskiem porzuconych ruin, z czasem wchłoniętych przez Bałtyk. Jedynymi śladami po Starym Helu były wyławiane okresowo kości, pochodzące z zalanego starohelskiego cmentarza. Mieszkańcy mierzei utrzymywali, że jeszcze na początku XX wieku na Helu znajdowały się drogowskazy prowadzące do zatopionego miasta

[madohora]

Według legendy miasto zostało zniszczone z powodu pychy mieszkańców podczas burzy przez wielkie fale i trzęsienie ziemi. Legenda głosi też, że wiele lat po kataklizmie spod wody słyszany był dźwięk dzwonów z zatopionego miasta

[madohora]

Pod koniec dwudziestolecia międzywojennego w Helu rozpoczęto budowę portu wojennego. Podczas prac w odległości kilkuset metrów na północny zachód od portu rybackiego w Helu[1], na głębokości dwóch–trzech metrów natrafiono na ruiny Starego Helu. Ruiny przebadali wstępnie archeolodzy z Torunia, jednak wysoki priorytet inwestycji sprawił, że badania były krótkie, po czym ruiny zostały zasypane, a port pośpiesznie ukończony. Także obecnie prace archeologiczne są niemożliwe z powodu położenia ruin na terenach wojskowych

[madohora]

[madohora]

BAŁTYK POCHŁONĄŁ HEL ZA PYCHĘ I CHCIWOŚĆ MIESZKAŃCÓW - www.tvn24.pl - 25.05.2021

[madohora]

STARY HEL CZYLI BAŁTYCKA ATLANTYDA - Onet - archiwum

[madohora]

CZY STARY HEL ISTNIAŁ NAPRAWDĘ - www.nadmorski24.pl - archiwum

[madohora]

JAK PIRACI ZATOPILI STARY HEL - Dziennik Bałtycki - archiwum

[madohora]

[url=http://web.archive.org/web/20160305011421/www.newsweek.pl/zatopione-miasto,43459,1,1.html]ZATOPIONE MIASTO - Newsweek - archiuwm[/url]

[madohora]

Współczesne miasto powstało jako osada zwana wówczas Nowym Helem, do której mieszkańcy pobliskiego Starego Helu emigrowali z powodu kłopotów gospodarczych miasta, którą zwano wówczas Nowym Helem. Jeszcze w XV w. panowała równowaga między obydwoma ośrodkami
Hel został przyłączony do Królestwa Prus wraz z Gdańskiem dopiero przy II rozbiorze Polski w 1793 r.
W XVII i XVIII w. przedłużające się działania wojenne i klęski żywiołowe poważnie zaszkodziły miastu, którego populacja znacząco zmalała i w 1872 r. rząd nowo utworzonego państwa niemieckiego zniósł prawa miejskie[10], przyznane Helowi sześć wieków wcześniej.

[madohora]

Upadek został powstrzymany w 1893 r., kiedy we wsi został zbudowany port rybacki. Stanowił on schronienie dla statków rybackich, stał się też popularnym celem wycieczek weekendowych dla mieszkańców Gdańska i Sopotu. W 1896 r. wsi przyznano status nadmorskiego uzdrowiska. W 1905 r. miejscowość liczyła 604 mieszkańców, z czego 93,2% stanowili Niemcy, zaś 6,3% – Kaszubi. Protestanci stanowili 91,6% mieszkańców

[madohora]

[madohora]

Lata 1918–1939

Mimo zdecydowanej przewagi ludności niemieckojęzycznej traktat wersalski przyznał miejscowość odrodzonemu państwu polskiemu. Dzięki strategicznemu położeniu u wejścia do Zatoki Gdańskiej Hel stał się ważnym punktem na militarnej mapie kraju. W 1921 roku zajmował pierwsze miejsce w Polsce pod względem ilości posiadanego sprzętu rybackiego. Dysponował 42 kutrami motorowymi na 61 zarejestrowanych w kraju oraz 176 łodziami, w tym 1 motorową. Na całym Wybrzeżu stacjonowało wtenczas 841 łodzi wiosłowo-żaglowych i 4 motorowe. W tym samym roku ukończono budowę linii kolejowej łączącej Gdynię z Helem, w 1922 r. do Helu dotarł pierwszy pociąg pasażerski, w 1931 r. otwarto port wojenny
W 1936 r. utworzono Rejon Umocniony Hel obejmujący przede wszystkim tereny należące do obecnie istniejącej gminy Hel. Od 1937 wstęp na teren Helu był możliwy dla obywateli polskich za okazaniem specjalnej przepustki lub dokumentów wojskowych[18]. W 1938 powstała na Helu ferma norek i nutrii amerykańskich

[madohora]

Lata 1939–1945

Hel znajdował się na terenie Rejonu Umocnionego Hel, który bronił się do 2 października 1939 r. W czasie wojny Hel zamieszkiwało około 1000 osób

[madohora]

Lata 1945–1989

Po 1945 r. Hel dostał status miejsca szczególnie ważnego strategicznie, co wiązało się z tym, że do Helu mogli przyjechać tylko obywatele PRL (podobny status w ZSRR miał Władywostok). Wjazd samochodem prywatnym możliwy był tylko za okazaniem przepustki. Obostrzenie w dostępie do Helu zniesiono dopiero ok. 1989 r., a same szlabany zniknęły dopiero w latach 90. XX w. (pozostałości rogatek znajdują się do dziś przy drodze dojazdowej do miasta)
13 listopada 1954 r. Hel otrzymał prawa osiedla, a 30 czerwca 1963 r. odzyskał prawa miejskie utracone w 1872 r.W 1979 r. miasto udekorowano Krzyżem Grunwaldu II klasy

[madohora]

Po 1989
28 listopada 2005 r. władze miasta Hel nadały tytuł honorowego obywatela kończącemu drugą kadencję prezydencką Aleksandrowi Kwaśniewskiemu, który w opinii radnych, spędzając swe urlopy na Helu, przyczynił się znacznie do promocji miasta

[madohora]

kościół poewangelicki pw. św. Piotra i Pawła z XV w. – obecnie siedziba Muzeum Rybołówstwa
latarnia morska z 1942 r.

[madohora]

Kościół św. Piotra i Pawła w Helu – zdesakralizowany, poewangelicki kościół w Helu przy ul. Bulwar Nadmorski 2.

[madohora]

Powstał w XIV wieku. Rozbudowany w XV wieku, a w połowie XVI wieku przebudowany. Od tamtej pory trójnawowy z wieżą i prezbiterium. W czasie wojny szwedzkiej zburzony i odbudowany. Od tamtej pory był jednonawowy z nawą poprzeczną. Wieża drewniana powstała w 1670 roku. Po I rozbiorze Polski popadł w ruinę i został odbudowany dopiero w latach 1919-1920. Wieżę odbudowano.
W okresie II Rzeczypospolitej kościół należał do parafii ewangelickiej wchodzącej w skład superintendentury (diecezji) wejherowskiej Ewangelickiego Kościoła Unijnego.
Po II wojnie światowej kościół został opuszczony. Utworzono w nim Muzeum Rybołówstwa.

[madohora]

[madohora]

latarnia morska z 1942 r.

[madohora]

LATARNIA MORSKA ROK 1920***LATARNIA MORSKA WSPÓŁCZEŚNIE

[madohora]

ryglowe domki rybackie z przełomu XVIII / XIX w.

[madohora]

[madohora]

kościół pw. Bożego Ciała z 1931–1932

[madohora]

Kościół Bożego Ciała w Helu – rzymskokatolicki kościół parafii Bożego Ciała w Helu przy ulicy Żeromskiego w Helu. Należy do dekanatu morskiego w archidiecezji gdańskiej.

[madohora]

W 1928 został utworzony w Helu ośrodek duszpasterski. W tym samym roku powstał komitet budowy kościoła. Do komitetu budowy należeli: pierwszy proboszcz, ks. Hieronim Grzenia, Klemens Konka, Antoni Kohnke i Dawid Selin. Świątynia została wzniesiona w latach 1930–1933. 18 czerwca 1933 ks. Paweł Stefański z Jastarni dokonał poświęcenia kamienia węgielnego. Kościół został konsekrowany 6 października 1934 przez biskupa Stanisława Okoniewskiego – Ordynariusza Chełmińskiego. W 1936 ośrodek duszpasterski został przekształcony w parafię pw. Bożego Ciała.

[madohora]

W okresie II wojny światowej, po zajęciu Helu, żołnierze niemieccy wykorzystywali kościół jako magazyn, salę kinową i sypialnię

[madohora]

Od 1946 kościół parafialny znajduje się pod opieką ojców Franciszkanów

[madohora]

W kościele znajdują się organy zbudowane w 1936 przez firmę Sauer. Pochodzą ze świątyni poewangelickiej z Pomorza Zachodniego. Zamontowane zostały w 1948 przez organmistrza Bronisława Cepkę z Popowa koło Wronek. Instrument posiada 28 głosów, 2 klawiatury, elektryczne: trakturę gry i trakturę rejestrów

[madohora]

W 1955 w nawie głównej kościoła wzniesiono marmurowy ołtarz z krucyfiksem o wysokości 8,5 m. 28 grudnia 1989 kościół wpisany został do zabytków przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku. W 2011 na ołtarzu w nawie głównej stanęło tabernakulum z bursztynu, nawiązujące do wybrzeża Bałtyku i falującego morza.

[madohora]

Od 2001 w kościele odbywają się koncerty w ramach Międzynarodowego Letniego Festiwalu Kultury i Sztuki w Helu.

[madohora]

[madohora]

zespół obiektów fortyfikacji rejonu umocnień „Hel” z 1931–1941

[madohora]

Głównymi atrakcjami Helu są:

piaszczyste plaże – w tym od 2004 r. odcinek plaży morskiej strzeżonej przez zespoły ratowników z psami;
Muzeum Rybołówstwa Morskiego z wieżą widokową (mieszczące się w dawnym kościele gotyckim św. Piotra i Pawła z XIV w.);
zabytkowe chaty kaszubskie;
Helskie Fokarium – fokarium Stacji Morskiej Uniwersytetu Gdańskiego;
Hel – stacja końcowa kolei biegnącej przez mierzeję z Władysławowa (Gdyni);
Dom Morświna;
Latarnia Morska Hel;
Ulica Wiejska;
Port morski Hel;
liczne zabytki militarne;
Skansen Broni Morskiej;
Muzeum Obrony Wybrzeża;
odbywająca się od 2006 r. w miesiącach letnich impreza rekonstrukcji historycznych – D-Day;
promenada – ścieżka z kładkami i barierkami oddana do użytku na krańcu mierzei w 2013 r.
największa w Polsce rzeźba z drewna (14 metrów długości, masa ponad 10 ton), przedstawiająca bohaterów wiersza „Rzepka” Juliana Tuwima, wykonana przez gdynianina Roberta Wyskiela we Włościbórku koło Sępólna Krajeńskiego. Odsłonięcie rzeźby nastąpiło 29 czerwca 2019; w jej wnętrzu planowany jest montaż głośników, z których co kilka minut będzie odtwarzany wiersz Tuwima.

Kamienne umocnienia falochronów i zatopione wokół wraki stanowią atrakcję dla płetwonurków. Od 2006 r. w Helu czynne jest Muzeum Obrony Wybrzeża z bogatą prezentacją militarnej historii rejonu Helu.

[madohora]

[madohora2]

[madohora]

Pociągi dalekobieżne jeżdżą linią kolejową nr 213 tylko w czasie wakacji letnich ze względu na napływ turystów na Mierzeję Helską. Wówczas na tej trasie jeżdżą zarówno pociągi pospieszne (TLK), jak i ekspresowe (EIC). Pociągi te ze względu na brak elektryfikacji są prowadzone lokomotywami spalinowymi

[madohora]

Stary Hel – gród z IX–XIII wieku, a następnie miasto w XIII–XVII wieku, zatopione z powodu cofania się linii brzegowej Mierzei Helskiej. W przeszłości ważny ośrodek handlu i znaczący port.

[madohora]

Pierwsze wzmianki o grodzie pochodzą z IX wieku. Osada przeżywała bujny rozwój, stając się znaczącym miastem, głównie dzięki rybołówstwu za sprawą morza bogatego w śledzie. Szybki rozwój miasta nastąpił w XII wieku. Prawa miejskie Hel otrzymał około 1260 roku. Był już wówczas znacznym ośrodkiem handlowym i rzemieślniczym, a manifestacją jego zamożności był ratusz z zegarem mechanicznym. W szczytowym okresie rozwoju miasto liczyło blisko 1,2 tys. mieszkańców, a na zabudowę składało się co najmniej 180 domów[4]. Miasto najprawdopodobniej nie było obwarowane. Poza ratuszem był kościół pw. NMP, szpital Bożego Ciała i więzienie. W Starym Helu swoje bazy wypadowe mieli piraci, atakujący statki płynące do Gdańska. W 1396 roku w mieście stacjonowała licząca 84 okręty krzyżacka flota, która szykowała się do wyprawy karnej przeciw witalijczykom

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

Muzeum Rybołówstwa w Helu – oddział Centralnego Muzeum Morskiego w Gdańsku. Muzeum mieści się w przejętym przez państwo poewangelickim kościele świętych Piotra i Pawła z XV wieku. Budynek muzeum usytuowany jest w samym centrum miasta, nieopodal portu, w posiadaniu Centralnego Muzeum Morskiego znajduje się od roku 1972.
Na wystawach w Muzeum Rybołówstwa prezentowane są zagadnienia związane z historią Bałtyku, rybołówstwem na Zatoce Gdańskiej i Zalewie Wiślanym, dziejami samej Mierzei Helskiej, a także ze współczesnymi problemami związanymi z gospodarką morską. Na terenach przy muzeum znajduje się skansen tradycyjnych łodzi rybackich.

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

Ulica Wiejska w Helu – reprezentacyjny deptak o długości około 900 metrów w centrum Helu. Rozciąga się od skrzyżowania z ul. Przybyszewskiego na północy do ronda z ul. Kuracyjną i Leśną na południu. Ruch samochodowy na tej ulicy jest bardzo ograniczony. Na niektórych odcinkach jest to ogólnodostępna droga jednokierunkowa, a na pozostałych odcinkach możliwość wjazdu mają tylko mieszkańcy, zaopatrzenie, służby mundurowe itp. Przy ulicy znajduje się m.in. ratusz, poczta, zabytkowa Maszoperia oraz liczne kawiarnie.
Początkowo ulica była nazywana Morską. Później otrzymała oficjalną nazwę Wiejska. W latach 1945-1990 nosiła nazwę generała Waltera. Od 1990 r. ulica ponownie nosi nazwę Wiejska.

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

Dąb " św. Franciszek" liczący około 250 lat, rosnący na terenie należącym do Zakonu Braci Mniejszych Franciszkanów, o wysokości 28 m i obwodzie 3,8 m.

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

Kazimierz Demel (ur. 9 marca 1889, zm. 27 września 1978) − biolog, pionier polskich badań na morzu, znawca flory i fauny Bałtyku.
Urodził się w Zawodziu koło Katowic, jego ojciec był doktorem chemii i pracował jako dyrektor w fabryce chemicznej. Po zdaniu matury w 1908 podjął studia przyrodnicze na Uniwersytecie Lwowskim, skąd po roku przeniósł się na Uniwersytet Genewski. W 1911 otrzymał tytuł magistra i rozpoczął pracę na miejscu jako asystent w Zakładzie Zoologii. W 1913 powrócił do kraju z powodu choroby ojca, nostryfikując swój dyplom na Uniwersytecie Jagiellońskim. W tym czasie rozpoczął pracę w Warszawskim Towarzystwie Naukowym, co dało mu możliwość odbycia staży naukowych w Villefranche-sur-Mer (Prowansja) i Murmańsku, podczas których ostatecznie skierował swoją uwagę zagadnieniom związanym z biologią morza. W 1916 roku, w związku z toczącą się I wojną światową, został przymusowo wcielony do armii rosyjskiej, skąd po roku udało mu się przejść do organizowanego na terenie Białorusi I Korpusu Polskiego, pod dowództwem gen. J. Dowbora-Muśnickiego. Po zakończeniu działań wojennych zgłosił się ponownie jako ochotnik do służby wojskowej, odbywając kampanię na froncie wołyńskim oraz biorąc udział w walkach na terenie śląska, za co został wyróżniony licznymi odznaczeniami.

W 1923 podjął pracę w Morskim Laboratorium Rybackim, mieszczącym się początkowo na Helu, później (w związku ze zmianami organizacyjnymi i przemianowaniu jednostki na Morski Instytut Rybacki) w Gdyni. Pracę doktorską z dziedziny biologii morza obronił w 1938 na Uniwersytecie Jagiellońskim. W sierpniu 1939 roku ponownie zgłosił gotowość do służby, jednak z uwagi na przekroczony 50. rok życia jego wniosek nie został przyjęty. Wojnę spędził w Warszawie, angażując się w tajną działalność dydaktyczną, a po jej zakończeniu powrócił do Gdyni. Tutaj rozpoczął energiczne starania mające na celu odtworzenie macierzystego Laboratorium, w którym szybko został zastępcą kierownika. W 1950 uzyskał habilitację, siedem lat przed otrzymaniem godności profesora zwyczajnego. W latach 1951-1960 pracował jako kierownik Działu Oceanograficznego MIR oraz członek jego Rady Naukowej; potem przeszedł na emeryturę, nie zaprzestając pracy twórczej.
Poza badaniami prowadzonymi w Morskim Instytucie Rybackim, prowadził wykłady w Wyższej Szkole Handlu Morskiego oraz na wydziale rybackim Wyższej Szkoły Rolniczej w Olsztynie. Był wieloletnim członkiem Międzynarodowej Rady Badań Morza w Kopenhadze. Napisał ponad 250 dzieł, w tym wiele podręczników (m. in. bardzo cenione Życie morza, Biologię morza, Zwierzę i jego środowisko czy Morza i oceany) i opracowań popularnonaukowych. Morski Instytut Rybacki co roku na jego cześć przyznaje specjalne odznaczenie, Medal im. Profesora Kazimierza Demela, "za wybitne osiągnięcia naukowe i organizacyjne w badaniach oraz w popularyzacji wiedzy o morzu w dziedzinach: biologii, ekologii i rybactwa".

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]