Szkoła B. Muszyńskiego

[batey]

Dzień dobry.
Po raz kolejny zwracam się do Państwa z prośbą o pomoc. Otóż odnalazłem zdjęcie swego dziadka z okresu jego nauki w szkole powszechnej i jest ono podpisane "Szkoła B. Muszyńskiego, 1914". Gdzie w Warszawie znajdowała się ta szkoła?
Z góry dziękuję.
MarekB

[andrzej_b2]

Szkoła męska 2-klasowa z prawami rządowymi Bolesława Muszyńskiego, ul. Wielka 27b.

[batey]

Bardzo dziękuję za odpowiedź, ale jeszcze chciałbym dopytać, jak obecnie brzmi nazwa tej ulicy?
MarekB

[sibeliuss]

W miejscu ulicy Wielkiej znajduje się plac Defilad. Posesja o której mowa znajdowała się mniej więcej w miejscu centralnego wejścia do Pałacu Kultury od strony Marszałkowskiej.

[horpyna4]

Tej ulicy już nie ma, jest tam pl. Defilad.

Była równoległa do Marszałkowskiej. Najbliżej Marszałkowskiej przebiegała tam Zielna (z której pozostał odcinek na północ od Świętokrzyskiej), a następna była Wielka. Zaczynała się przy Chmielnej, kończyła przy Świętokrzyskiej.

[sibeliuss]

Optycznie była przedłużeniem Poznańskiej.

[horpyna4]

Zgadza się, dlatego można teraz dość dokladnie określić jej przebieg.

[andrzej_b2]

Ciepło, ciepło… Odcinek Wielkiej między al. Jerozolimskimi a Piękną w 1922 r. otrzymała nazwę ul. Poznańskiej. Zmianie ulega wtedy numeracja ulicy. Kamienica w, której mieściła się szkoła Muszyńskiego (Wielka 27 b) otrzymała adres Poznańska 37. Przetrwała wojnę i całkiem pięknie się prezentuje. Proszę spojrzeć.

[batey]

Bardzo wszystkim Państwu dziękuję!!!
Zawsze można liczyć na pomoc na tym forum.
Pozdrawiam - MarekB

[batey]

Przepraszam, ale naszło mnie jeszcze jedno pytanie.
Czy nazwa tej szkoły "B. Muszyńskiego" pochodzi od nazwiska właściciela, dyrektora itp.?
MarekB

[andrzej_b2]

Odpowiem trochę szerzej.
Dość skomplikowany i mało efektywny był system carski nauczania. Istniały szkoły od 1- do 7-, a nawet 8-klasowe. Warunkiem rejestracji, np. szkoły 2-klasowej było zatrudnienie co najmniej dwóch nauczycieli. Nauka w takiej szkole trwała 7 lat i odbywała się w klasach łączonych. Dzieci (młodzież) były podzielone na oddziały. W oddziałach: pierwszym, drugim i trzecim nauka trwała po 1 roku, w oddziałach czwartym i piątym 2 lata.
Szkoła Muszyńskiego powstała w 1904 r. i istniała do 1925 r. W Polsce niepodległej uzyskała status Progimnazjum Męskiego typu humanistycznego, bez praw. Pierwszym dyrektorem, do 1923 r., był założyciel (B. Muszyński - z resztą technik z wykształcenia), potem aż do końca – Alojzy Komander.

[sibeliuss]

A ja myślałem, że to kawałek Poznańskiej został Wielką (czemu tak, nie wiem).

[horpyna4]

Jak się dobrze zastanowić, to rzeczywiście przed rokiem 1918 bardziej prawdopodobną nazwą była Wielka, niż Poznańska. Za czasów carskich większość warszawskich ulic miała "zwykłe" nazwy (chyba, że władza kazała uczcić kogoś ze swoich), a po odzyskaniu niepodległości niektóre nazwy zaczęto zmieniać. Nowe nazwy pochodziły często od zasłużonych Polaków, a także (jak w tym przypadku) od polskich miast. Nawiasem mówiąc, obecna Lwowska też była kiedyś odcinkiem Wielkiej (lub Nowo-Wielką, zależy w których latach).

[andrzej_b2]

W Spisie szkół i nauczycieli z 1924 r. widnieje taki zapis:

Progimnazjum Męskie, ul. Poznańska 37, tel. 143-43, właściciel Bolesław Muszyński.
Profil humanistyczny, jez. polski, 4 klasy, 6 oddziałów, 188 uczniów. Bez praw gimnazjum państwowego.
Gimnazjum założone w 1904 r. jako szkoła prywatna 2-klasowa, w 1918 r. szkołę przekształcono w 4-klasowe gimnazjum. Kieruje szkołą od chwili założenia Bolesław Muszyński.

Dyrektor Muszyński Bolesław, ur. 1874,
Sekretarka szkoły Muszyńska Stefania, 1870.

Nauczyciele
Baranowa Jadwiga, 1896, historia, jęz. polski,
Borucka Halina 1898, jęz. polski,
Celiński Wacław ks., 1888, religia,
Jasiński Arkadiusz, 1873, rysunek,
Komandor Alojzy, 1900, łacina,
Miklaszewski Teodor, 1894, przyrodoznawstwo, geografia, fizyka,
Szaflikowski Józef 1899, matematyka,
Storachowicz Zofia, 1900, przyrodoznawstwo, historia, geografia,
Suleszyńska Zofia, 1894, jęz. franc.

Więckowski Julian, 1880, lekarz szkolny.

Jak widać w procesie nauczania brało udział 9 nauczycieli, których średni wiek wynosił 30,5 lat. Najmłodszych było dwóch (24 lata), najstarszy jeden (51 lat).

[andrzej_b2]

Ze Spisu szkół i nauczycieli z 1926 r. dowiadujemy się, że z chwilą śmierci dotychczasowego właściciela śp. Bolesława Muszyńskiego, szkoła przeszła na własność żony Stefanii Muszyńskiej i od 1 września tego roku dyrektorem został Alojzy Komander (Komandor?). Liczba uczniów w porównaniu z 1924 r. zmniejszyła się o ponad 18%. Kadra w całości uległa maskulinizacji. Ze starych nauczycieli został tylko Teodor Miklaszewski i lekarz Julian Więckowski. Języka polskiego i łaciny uczył sam dyrektor. Jęz. francuski zastąpiono niemieckim.
I rzecz dziwna, bowiem już przez następne lata, aż co najmniej do 1930 w różnych przewodnikach i spisach, gimnazjum występuje jako Szkoła Handlowa Stefanii Muszyńskiej, Poznańska 37.