pisarze iberoamerykańscy

[Gość: kia]

na pewno nie tylko mnie to się przyda-
wpisujcie wszystkich z którymi się zetknęliście, mam nadzieję,że powstanie
konkretna lista twórców zwanych iberoamerykańskimi:)

[slonecznawiosna]

Jose Donoso,
Mario Vargas Llosa,
Gabriel Garcia Marquez (...)


Pozdrawiam

Iskierka

[dafni]

Cortazar
Borges
Fuentes

[staua]

Laura Esquivel
Alejo Carpentier (czy Kuba sie zalicza?)
Eduardo Mendoza
Bylo juz wiele watkow o pisarzach iberoamerykanskich, ale zaden nie polegal na
suchym wyliczaniu. Jaki to ma cel? Przeciez mozna wpisac to haslo w
wyszukiwarke...

[Gość: itek]

Eduardo Mendoza to pisarz iberoamerykanski?? Raczej ibero.
A tak przy okazji to:
Antonio Skarmeta
Octavio Paz
Juan Rulfo

[staua]

Aha, sorry

[slonecznawiosna]

plus

Plinio Apuleyo Mendoza :)

Pozdr.

Iskierka

[Gość: Malinka]

Manuel Vicent
Albero Fuguet

[broch]

Casares
Puig
Lezama Lima
Cabrera Infantenie - nie tlumaczony
Poniatowska
Arlt
Echenique
Padilla - nie tlumaczony
de Asis
Amado
Martí
Giullen
Del Paso - nie tlumaczony
Arenas - nie tlumaczony

Najrozsadniejsze wydaje mi sie rozwazanie ktore proponowala staua: www.google.com

[a.adas]

Miguel Angel Asturias - (Gwatemala) Noblista. Różnorodna twórczość: "Legendy
gwatemalskie" - poetycka proza?, "Niejaka mulatka" - trudna do przeczytania,
hipnotyczna wersja amer. mitów. "Bolesny piątek" napisana z humorem powieść o
czasach młodości.
Augusto Roa Bastos (Paragwaj), głównie o dziejach swego kraju, w Polsce wydano
bodaj trzy powieści, w tym ciekawą formalnie (i dosyć trudną) "Ja, Najwyższy".
Jorge Luis Borges - mistrz krótkiej formy
Adolfo Bioy Casares - autor intrygujących powieści, czasem umieszczanych w
szufladce: fantastyka.
Borges + Casares razem napisali kilka książek pod pseud. Bustos Domecq
Jose Donoso (Chile) - polecam "Miejsce bez granic", "Plugawego ptaka..." nie
czytałem
Carlos Fuentes (Meksyk) - żelazny kandydat do Nobla, napisał wiele powieści i
to niestety bardzo nierównych. Choć "Krainę najczystszego powietrza" polecam.
Wiele odniesień europejskich i "jankeskich".
Mario Vargas Llosa (Peru) - też kandydat do Nobla, pisze zbyt dużo i zbyt
szybko. Ale kilka powieści ("Rozmowa w Katedrze", "Pantaleon i wizytantki")
warto.
V.S Naipaul - niby Anglik, ale na upartego... kilka trynidadzkich historii...
Juan Carlos Onetti (Urugwaj) - bardzo europejski pisarz, polecam opowiadania
("Historia kawalera z różą i ciężarnej dziewicy z Liliputu")
Ernesto Sabato (Argentyna) - czytałem tylko "Tunel"

no z Naipaulem

[o13y]

to przesadziłeś. Iberoamerykański tylko miejscem urodzenia i zamieszkania (w
młodości).Bo już pisząc o pochodzeniu, nalezy powiedzieć:hindus. Latynoski
hindus ściśle. To bardzo wyraziste w jego powieściach. Nie ma w nich nic
z "latino".
Mówiąc "iberoamerykański" (pisarz) nalezy brac pod uwagę nie fizyczne miejsce
na ziemi, ale korzenie duchowe, literackie, kulturowe.
Pamieta ktoś jeszcze serię "iberoa.." z końca lat siedemdziesiątych?
A z ciekawostek: ostatnio w dyskusji ktoś stwierdził:
"literatura iberoamerykańska to literatura kobieca"

[a.adas]

Masz rację, przesadziłem. Tylko co w takim razie łączy Llosę z Borgesem,
chociażby? iberoamerykański, to pojecie umowne, sam piszesz, a Naipaul jest
pisarzem angielskim!

Sama piszesz, przepraszam...

[a.adas]

Lecę zmienić płeć.

[charade]

Isabelle Allende, ta od "Domu dusz"

no

[o13y]

literackio niewiele. Miejscem geograficznym w b.szerokim pojęciu.
Sama nazwa "literatura iberoamerykańska" wzieła sie z na nazwy serii
wydawniczej Wydawnictwa Literackiego- no, dawno temu. Okładki charakterystyczne
(teraz jakieś wydawnictwo robi podobne). Musiało jakieś otwarcie na Amerykę
Łącińską być zadekretowane :-)
Ale powaznie rzecz biorąc zasługa wspomnianego wydawnictwa jest ogromna.Co by
nie mówić, to przeczytanie tylko połowy z listy, którą tu ktoś zacytował
pozwala jednak wyczuć "wspólnego ducha". Ducha kontynentu oczywiście. No i
realizm magiczny stamtąd pochodzi- jak dobrze pamietam

no rzeczywiscie no

[broch]

Tym razem to Ty prtzesadzilas. Boom iberoamerykanski (nazwa) nie wywodzi sie od
serii literackiej. na swiecie okreslano ten kierunek jako boom latynoamerykanski
(co oznacza to samo oczywiscie). Trudno jednak uznac aby gwaltowny rozkwit
kierunku awangardy w literaturze oraz niezwykle zainteresowanie tymze, mial cos
wspolnego z Polska (nawet jesli to tylko nazwa)

Nawiasem mowiac generalnie seria byla o.k. choc pojawialy sie czasem straszliwe
gnioty.

Przynaleznos duchowa artysty (Naipaul) czasem jest latwa do okreslenia (vide
Conrad urodzony w Polsce, ale pisarz angielski) a czasem nie taka prosta (vide
Ishiguro). To gdzie pisarz aktualnie zyje, oczywiscie nie ma znaczenia. Nawet
stosowane narzedzia nie sa az tak wazne: Rushdie jest pisarzem indyjskim (dla
mnie) ze wzgledu na tematyke, choc przyjete, "biale" wzorce literackie czynia go
latwiejszym w czytaniu.

Naipaul dostal Nobla jako pisarz brytyjski. Poczatki sa czechowowskie, "Dom dla
Mr Baiwasa" porusza tematyke indyjska, wreszcie po tematyce angielskiej trafia
sie zainteresowanie Trynidadem (gdzie sie urodzil). Jesli juz, to jest to pisarz
z Trynidadu.

ja mówięoczywiście

[o13y]

o boomie w Polsce. Nie interesowało mnie (no, jakoś tak)nigdy kiedy sie na
świecie zaczął. A w Polsce-to jasne-wtedy gdy książki się pojawiły. I to cała
seria. Jasne, że były róznorodne, bo pamietam opowiadania brazylijskie Soni
jakiestam. Z całą pewnością była fascynacja światowa, że tak powiem, bo jedna z
wcześniejszych książek Rushdiego-"Grimus" to przecież realizm magiczny.
Chronologicznie rzecz biorąc - już po tym światowym wybuchu realizmu magicznego.
Wracając do Naipaula, to nie tylko "Dom pana Biswasa" porusza tematykę
indyjska. Wszystkie wydane u nas powieści obracaja sie w środowisku
trynidadzkich hindusów. Ale tylko powieści.

nie szkodzi

[broch]

pierwsze wydania Carpentiera w Polsce (seria z Nike)to czasy grubo przed seria
prozy iberoamerykanskiej, pierwsze wydania "Gier w Klasy" rowniez poprzedzaja
seria. To samo dotyczy "Zielonego domu" i wielu inny pozycji prozy
poludniowoamerykanskiej. W Polsce nazwa nurtu nie wziela sie od nazwy
serii,raczej na odwrot: ktos pomyslowy zebral pozniej niewzykle popularna
literature jednego kontynentu w jednej serii. Ale sam nurt byl w Polsce znany i
popularny (tzn tlumaczony) duzo wczesniej (lata 60-te), choc wtedy modne byly
czarne welniane golfy.

Rushdie tutaj to raczej pomylka (jesli traktowac Go jako wspolprekursora
magicznego realizmu). On zastosowal znane od 30-tu lat narzedzia do swoich
potrzeb (co absolutnie nie odbiera mu oryginalnosci): "Grimus" to polowa lat
siedemdziesiatych (pierwsze wydanie na Zachodzie, a Ty mowisz o Polsce czyli
jeszcze pozniej).

Realizm magiczny pierwszy raz pojawil sie u Carpenriera w polowie lat 40-tych
czyli cale cwiercwiecze przed czymkolwiek co Rushdie napisal ("Krolestwo z tego
swiata" A.C.) i opowiadania Asturiasa, a z poczatkiem lat 50-tych dolaczyl
Onetti, choc tutaj moze byc problem bo o ile "Krotkie zycie" jest "magiczne" o
tyle pozniejsza "Stocznia" (The Shipyard) jest powiescia egzystencjalna.
Zadnego zwiazku wiec nie ma "Grimus" z poczatkami realizmu magicznego na swiecie
czy w Polsce.

Czesc prozy Naipaula nie ma nic wspolnego z Trynidadem i Hindusami. Stad tez
trudno jest jego tworczosc jednoznacznie sklasyfikowac pod wzgledem
narodowosciowym. Generalnie jest chyba rozpatrywany jako pisarz "poszukujacy
korzeni".

[o13y]

No tak- seria Nike, oczywiście. Pamięć już troche nie taka :-)
Grimus- oczywiście że "wtórny", późny i tak dalej.Ciekawy raczej w sensie dróg
i fascynacji Rushdiego.
Asturias- właśnie (znowu pamieć !), chyba on mi sie najbardziej z realizmem
magicznym kojarzy.
Oczywiście wszystko czytam po polsku, nie w oryginale.Aby "złapać ducha"
książki trzeba by sie posługiwać takim hiszpańskim czy angielskim lepiej niż
rodzimym:-)Wiem oczywiście, że mój odbiór to kwestia umiejętności tłumacza, ale
to mi nie odbiera przyjemności lektury.
A propos tłumaczy - jakoś do dziś nikt się nie pokusił o PRZEKŁAD "Szatańskich
wersetów". Bo to co sie kiedys na rynku ukazało to było ledwo licealne
tłumaczenie.

[a.adas]

"Krotkie zycie" jest chore! I nie za bardzo magiczne. Choć może fragmenty
wyobrażone w głowie narratora zbliżają się do tego nurtu. Może...
Nie ma co, tą książkę napisał szaleniec. A niby to jedynie kolejna powieść o
przedwczesnym kryzysie wieku średniego.
Opowiadania są świetne, choć rzeczywiscie egzystencjonalizm się kłania, na
szczęscie osadzony w urugwajskich realiach.

Hernando de Soto (Re: pisarze iberoamerykańscy)

[Gość: Albertus.pl]

Koniecznie należy dodać
Hernando de Soto i "Inny Szlak".

Dzieło ekonomiczne - troche jak literatura faktu. Będzie za nie Nobel z
ekonomii i wszyscy będą wykazywać silne powiązania de Soto z literaturą
iberoamerykańską i na odwrót.

www.albertus.pl/?d=produkt&id=3299