Carlos Fuentes

[a.adas]

Dziwny pisarz.

Jeden z najistotniejszych kreatorów boomu na literaturę Ameryki Południowej,
a tak po prawdzie ciężko by wśród pisarzy hiszpańskojęzycznych odnaleźć jego
duchowego pobratymcę (już nie wspominając o tym, że Meksyk to geograficznie
Północ). Ba można by zaryzykować tezę, że Fuentes jest pisarzem na wskroś
europejskim (formalnie, ale czasem i tematycznie, jak w "Zmianie skóry"),
równocześnie jest jak najbardziej związany z indiańską spuścizną swego kraju.
Paradoks? No pewnie, ale w twórczości Meksykanina to nic wyjątkowego. Można
wręcz odnieść wrazenie, że na kontraście buduje on swoje utwory. Na
kontraście, który przepotwarza się w konieczność współistnienia wrogich sobie
elementów.

"Nienawiść - miłość".
Aztekowie-konkwistadorzy. Meksyk-USA. Współczesność-historia. Tłum-jednostka.
Bieda-rozrzutne bogactwo. Rewolucja-dyktatura. Wieś - miasto.

Wszystko się zlewa tworząc niewyraźną panoramę, działającą raczej na zmysły
niż rozum. Odczuwaj... wstręt i euforię

Jeszcze dwa wyznaczniki prozy Fuentesa.
Miasto, Meksyk - wielomilionowy, autonomiczny twór, zdolny bez szkody dla
siebie pochłonąć wszystko i wszystkich.
I historia. Żaden inny pisarz, by zrozumieć teraźniejszość, nie grzebie tak
głęboko w przeszłości... zmarnowanej przeszłości.

[Gość: Tete]

Dopiero zaczynam przygode z Fuentesem. Czytam "Lata z Laura Diaz". Co jeszcze
mozna polecic zjego tworczosci? Dodam, ze jestem wielka fanka tworczosci
Llosy:)

[ben-oni]

Terra Nostra - "cały" Fuentes.

[Gość: hmm]

w wieku 17 lat próbowałem terra nostrę- nie zrozumiałem, ale kusi mnie zeby skosztować tego jeszcze raz!

Carlos Fuentes "Terra nostra"

[a.adas]

No cóż, nie była to najłatwiejsza lektura w moim życiu, a wręcz przeciwnie -
żmudne przebijanie się przez kolejne strony. I o ile rozmach, szaleństwo i
barwność monumentalnego zamysłu Fuentesa robi wrażenie, to czasem gubię się w
nawale symboli i nadmiarze słów. Czyżby przerost formy nad treścią, często
spotykany wśród Latynosów (Roa Bastos, Asturias, Donoso)? Może, ale jak podany!

To przykład "ponadrealistycznego" nurtu w twórczości Meksykanina, jednak krąg
jego zainteresowań nie ulega zmianie, a rozszerza się. Kluczem do zrozumienia
Meksyku staje się historia Hiszpanii, a szerzej - basenu Morza Śródziemnego.
Przerysowana rozpacz, strumień zmarnowanych szans, morze krwi i przewrotne
arcydzieła sztuki światowej - dziwna ta hiszpańska "ziemia nasza", bo nikt nie
jest u siebie, a wszyscy muszą... albo odwrotnie? wszyscy chcą, ale nikt nie
może... sen przemieniany w koszmar. Albo się zachwycisz albo znienawidzisz, to
ten typ prozy? A ja nie wiem, pozostaje jedynie wahanie...

Zastanawia olbrzymie podobieństwo do, późniejszego o 20 lat, tomu esejów
"Pękniete zwierciadło". Tematycznie to bliźniacze książki, mimo że jedna to
"powieść totalna", a druga jest dziełem publicystycznym. To od której należy zacząć?

[broch]

To ciekawe co piszesz o zmudnym przebijaniu sie. Dla mnie byla to powiesc trzech
dni i trzech nocy (czytalem dwukrotnie w ciagu roku). Nie moglem oderwac sie od
szalenstwa autora (i bohaterow). Dla mnie to najlepsza powiesc Fuentesa i choc
czytalem ze dwadziescia lat temu (czy kiedy tam pojawilo sie pierwsze wydanie z
serii prozy iberoamerykanskiej), do dzisiaj Terra nostra jest jedna z moich
ulubionych powiesci nurtu.

Od ktorej zaczac? Od Terra nostra oczywiscie. Cele obu ksiazek (mimo
podobienstw) sa rozne (Zwirciadlo powstalo z okazji rocznicy odkrycia Ameryki,
Terra nostra jest mitem, proba (jedna z nielicznych w historii literatury)
napisania powiesci "totalnej"), poza tym rozni obie doswiadczenie 16 lat w
czasie ktorych wiele sie wydazylo.

[a.adas]

Otóż ja najpierw czytałem "Pękniete zwierciadło", które w założeniach różni się
od "Terra Nostra" naprawdę niewiele. Może jedynie nieśmiałym powiewem optymizmu,
związanym z upadkiem komunizmu i rozmontowywaniem kolejnych latynoskich dyktatur
w końcu lat 80 tych. Ale w części kulturowo-historycznej "Pękniete zwierciadło"
w 90 % powiela "Terra Nostra", przynajmniej ja tak to pamiętam. Podobna podróż
po starożytnym Rzymie, nastepnie wędrówka po arabsko-żydowskiej, a potem juz
radykalnie katolickiej Hiszpanii. Podobny zarzut do Hiszpanów o kilkukrotne
zmarnowanie swej szansy, a w opozycji do mroków Inkwizycji pytanie o zaskakujacy
rozkwit kultury.

To mój problem, czytam zanadto metodycznie, ale tym razem naprawdę nie
potrafiłem złapać rytmu tej powieści. Wzbudziła więcej szacunku niż zachwytu.
Zresztą, z dosyc niejednorodnej twórczości F. najciekawsze dla mnie są jego
pierwsze pwoieści, o zmarnowanej szansie (znowu!?), ale rewolucji meksykańskiej
- "Kraina najczystszego powietrza" i "Śmierć Artemio Cruza". Dla mnie "Terra
nostra jest trochę przekombinowana, może wręcz zbyt ambitna? Podobnie zresztą
sie czułem czytając poprzedzajacą ją "Zmianę skóry" - fascynujace akapity
wymieszane z trudnymi do odczytania.

[Gość: agni_me]

Może to wrażenie przekombinowania wzięło się stąd, że "Terra nostra" zawiera
mnóstwo fragmentów, które są po nic. Czysty popis, szaleństwo szczegółów i
stworzenie obrazów, które choć pozornie nieistotne są nadzwyczaj smaczne i dla
mnie najpiękniejsze. Opis morskiej bitwy to przykład pisarskiej doskonałości.
Ta proza w jednej chwili posługuje się prostotą obrazów, w drugiej zaskakuje
poetyckością. Pasjami lubię taki język.
Zupełnie inaczej czytało mi się "Instynkt pięknej Inez", która to książka
znużyła mnie, tyle, że nie umiem i nawet nie staram się sprecyzować dlaczego.

[broch]

Moim zdaniem jest duza roznica miedzy uczczeniem 1492 i checia napisania
powiesci totalnej (co znaczy iz obie inaczej sie czyta, a jesli byc metodycznym,
to zaczynasz od Terra nostra) :)) Mam watpliwosci czy Fuentesowi udalo osiagnac
cel, ale - jak zauwazyla agni_me - take "bezcelowe szalenstwo" ma sens
(przynajmniej dla mnie) i po prostu jest piekne. Fuzja historii mitu i fikcji
zawsze mnie fascynowala a TN jest bez watpienia jednym z najlepszych przykladow
takiej prozy w historii literatury.

Za powiesciami politycznymi nie przepadam, poniewaz z gory sa skazane na
zapomnienie i zbyt wiele czasu zajmuje "grzebanie w starych gazetach". Rewolucje
polityczne (sluszne czy nie) nie budza we mnie szczegolnego entuzjazmu.

"W krainie najczystszego powietrza" nie bylo dobrze przetlumaczone (tzn pierwsze
tlumaczenie bylo slabe - wiele z jezykowych akrobacji tlumaczowi umknelo), chyba
ze pozniej ktos jeszcze raz przetlumaczyl "Kraine"?

[eeela]

Ciekawa bylam ostatnio jakiejs meksykanskiej literatury, i watek pojawil sie jak
na zawolanie :-))) Zamowilam wlasnie Terra nostra, jak bedzie kiepskie, zmyje
wam glowy ;-P

[broch]

obok wspominanego Fuentesa:
Juan Rulfo - "Pedro Paramo" i "Plonaca rownina"
Jose Revueltas - "Zasnac w ziemi"
i revelacyjny
Fernando Del Paso - "Palinuro z Meksyku" (nie wiem czy byl tlumaczony)

[eeela]

Brochu, stanowczo powinnam byla pamietac, zeby cie dopisac do swoich ulubionych
forumowiczow we wlasciwym watku :-)))
Dziekuje :-)