robisc
03.05.04, 21:43
Nowych członków UE czeka rywalizacja o inwestycje
PAP 12:30
Wbrew rozpowszechnionym oczekiwaniom rozszerzenie Unii Europejskiej nie
zaowocuje silnym wzrostem napływu zagranicznych inwestycji bezpośrednich
(FDI) do ośmiu krajów postkomunistycznych - napisał w komentarzu brytyjski
ośrodek Economist Intelligence Unit (EIU).
Według EIU z punktu widzenia inwestycji nowe kraje UE zdyskontowały już
główne korzyści wynikające z integracji z Piętnastką, a dalsze inwestycje
spowodowane pozytywnymi dla biznesu zmianami po 1 maja będą nieduże.
"Możliwa jest dalsza poprawa, jeśli chodzi o ocenę ryzyka w tych krajach
(przynajmniej u drobnych inwestorów), a wpływ pełnego włączenia się w
jednolity rynek na FDI będzie korzystny. Oba te elementy będą jednak
równoważone przez czynniki negatywne w postaci wyższych płac, wprowadzenia
nieprzyjaznych dla biznesu aspektów unijnych zasad i możliwości spowolnienia
dynamiki reform w okresie poakcesyjnym" - dodają analitycy EIU.
"Nowi członkowie (...) będą musieli ciężko pracować, by nie stracić na
atrakcyjności w oczach inwestorów, utrzymać konkurencyjność i poprawić
otoczenie dla biznesu" - uważa dyrektor EIU Daniel Franklin.
EIU wylicza, że szczytowy napływ zagranicznych inwestycji bezpośrednich do
ośmiu pokomunistycznych państw przyjętych do UE nastąpił w 2002 roku. Wyniósł
wtedy 23,6 mld dolarów. W 2003 roku był o połowę niższy - osiągnął 11,4 mld
dolarów. Było to poniżej przeciętnej rocznej z lat 1995-2002, równej 14,2 mld
dol.
O ile w latach 1990-2003 spośród ogólnej sumy zagranicznych inwestycji
bezpośrednich w krajach pokomunistycznych, wynoszącej 158 mld dolarów, 60
procent trafiło do krajów przystępujących do UE (w tym 54,8 mld dolarów do
Polski), a 40 procent do innych krajów pokomunistycznych, to teraz proporcja
ta zacznie się odwracać.
"Dla nowych członków UE niebezpieczeństwo skierowania FDI do jeszcze tańszych
krajów jest większe niż nadzieja na przyciągnięcie z Zachodu inwestycji w
ramach realokacji wywołanej dążeniem do obniżki kosztów" - głosi komentarz
Economist Intelligence Unit.
Jako jeden z powodów uzasadniających tezę, że następstwem rozszerzenia nie
będzie boom w zagranicznych inwestycjach bezpośrednich analitycy EIU
wymieniają koszty robocizny, które są wprawdzie niższe od przeciętnych w
Piętnastce, ale wyższe niż na Ukrainie czy w Azji.
Z chwilą członkostwa zagraniczni inwestorzy stracą też rozmaite zachęty,
które rządy krajów akcesyjnych wprowadzały, by skłonić obcy biznes do
inwestowania u nich.
Do tego dochodzą koszty harmonizacji przepisów, które mogą oznaczać dla
biznesu nowe wydatki i możliwe spowolnienie dalszego tempa reform, jako że
ich dotychczasowy motor napędowy - perspektywa akcesji, wyczerpał się.
Następnym motorem działań rządów nowych krajów unijnych, a zarazem kolejnym
bodźcem dla inwestorów będzie członkostwo w strefie euro, ale w krótkim
okresie czasu taką perspektywę mają przed sobą tylko kraje bałtyckie.
EIU przewiduje, że przeciętny napływ zagranicznych inwestycji bezpośrednich
do ośmiu nowych członków UE wyniesie w latach 2004- 2008 łącznie około 20 mld
dolarów rocznie. Najwyższy poziom inwestycje zagraniczne osiągną w latach
2005-2006, gdy dokończone zostaną zaległe, duże projekty prywatyzacyjne.
Po tym okresie w inwestycjach będą dominować reinwestowane zyski i
uzupełnienia wcześniejszych inwestycji.
Udział nowych członków UE w zagranicznych inwestycjach bezpośrednich do 27
krajów pokomunistycznych spadnie poniżej 50 procent. Na tej zmianie trendu
skorzystają Ukraina i Rosja. (mj)