niy ino do BrataJakuba

[szwager_z_laband]

ostatnio corosto czynsciyj widza ize juzas werci sie samymu sia zapytowywac' jak modym przekozac slonski optymizm(?)

co wy mocie sam do dopowiedzynia?

[anton_28]

jou by to widziou tak:

piyrsze co - to tak bajtli chowac coby jym niy bouo ganba godac po slonsku, pszinajmi w doma

I to dotyczy wszyskich bez wyjontku - egal eli na Slonsku abo w Niymcach

Bo coros wiyncy je slonskich modziokow co yno po polsku abo yno po niymiecku poradzom

Niyma se czego boc - ani Gorol ani Niymiec ueba za to niy urwie

[szwager_z_laband]

Anton jo Cie tak lubia czytac, bo czuja sie jak zech bou mody:)

BRAVO!

[anton_28]

wiysz Szwager, jou to widza u mie w rodzinie - moje kuzyny co ledwie pora lout wczejsni wyjechali jak jou, niy chcom godac po slonsku - also miyndzy sobom i do inkszych yno po niymiecku

Nie wia, eli to szkoua niymiecko mo taki wpuyw na zapominanie slonski godki?

Jou zwar sam niy uajziou do grundschule ani gymnasium ale zrobiouech poura ausbildungow w firmie - ale jakojs se u mie tyn slonski na dobrym poziomie czimie (gut, gramatyka je zuo) ale godka niy.

[szwager_z_laband]

problym polego na tym ze dzisiej som take czasy ze niywiadomo jak modym pokozac ze werci sie czimac tego co znomy od pokolyn ...

[anton_28]

moja ciotka zum beispiel se s poczontku niy poddowaua - godaua do dzieci yno po slonsku -aa uone odpowiadauy auf deutsch - ale widza co i to tera zanikuo jak dziecka w Niymcach wydane

Jou moze niy poszou sladym rodzicow jak idzie o beruf - bo myjsla koszdy se uczy co se mu podobo - ale niy chconc se chwolic - chca pedziec ze czimia ta kindersztuba kero uoni mi pszekozujom dziynnym sfojym pszikuadym dobrygo zycio!

I choc miyszkom jusz tela lot na Niymcach, ale czimia se tysz slonski godki i jak cza to i se w Slonsku dogodom i w coukich Niymcach - niy wyuobrazou bych se zapomniec Muttersprache - starom se uobie godki czimac na wysokym poziomie

i jak kedyjs byda miou bajtle to ich tak samo wychowia - po niymiecku i sloonsku

[seppel]

proszam niy zapominejc tych kezy za jynzyk slonski
selbstverständlich Deutsch uwazajom
und das schlesische Dialekt
wcale niy ma to cobyscie chyntnie
jako eigene Spracha chcieli -moze tam na Slonsku
aber hier in Deutschland?

[szwager_z_laband]

pszecsa to nalezy do slonskich dialektow

[bratjakuba]

szwager_z_laband napisał:

> ostatnio corosto czynsciyj widza ize juzas werci sie samymu sia zapytowywac' ja
> k modym przekozac slonski optymizm(?)
>
> co wy mocie sam do dopowiedzynia?
========================================================
To je bardzo skomplikowano sprawa i na razie nie byda o tym szyroko rozprowioł jeno poczekom co inksi majom do powiedzynio.

Problym ogólny je taki,że młodzi wcale nie chcom już w niczym naśladować swoich ojcow.
Majom ich za gupszych choć nikiej som oni lepszy wykształconi od nich.
Przeca nie umiom tak biegle obsługiwać komputera,iPhone'a abo inkszych gadżetow.
A już o tych ekscytujoncych strzylankach komputerowych ni majom zielonego pojyńcio.

Wiedza sie w ogól nie liczy w życiu, toż i szkoła przestała być autorytetym.
Przijmuje sie,że wszystko idzie znejść w internecie i je to sama prowda i tylko prowda pod warunkym,że zostało to wymyślone abo eno sformuowane na zachodzie.
Tyn zachod przi tym je postympujoncy.
Dlo Ukraincow to je Polska. Dlo Rusow,Polokow i inkszych osteuropejczykow to Niymcy a dlo Niymcow zaś Anglia i Ameryka.
Znajduje to potyn wyraz w potocznej nowomowie,
odbijo sie na kulturze zachowanio i jynzyka.
Toż coż możesz dobrego przekozać o Ślonsku jak historia to bojki a ślonsko godka to nie je angielski i nie zno takich piyknych wyrazow jak okej,cool,amfa,hasz i t d bez cołki alfabet.
Nejwiynkszo jednak przeszkoda w piastowaniu swoich korzyni kulturowych wyniko ze zapatrzynio sie w narastajoncy ku zachodowi dobrobyt przeważnie kojarzony z lekko zdobytymi piniondzmi ale dycki bez roboty.
Jak te wszystke spostrzeżynia,kierych sam wymiynioł jedynie ułamek zbiera do kupy to dochodza do wniosku,że to jest celowo robota.
Ale już z gory musza zaznaczyć,dlo tych co majom na wszystko jedne wytłumaczynie,że nie je to polsko manipulacja.
Polska je na to za biydno,za słabo a jeji elyty na to za gupie .

Zabierzcie im ich kulturę i religię a przejdą bezwolnie na waszą stronę.
Jak będe miał ich bank centralny to jest już zupełnie obojętne kto tam stanowi prawo i rządzi

[szwager_z_laband]

jo to naprowdy czytom z uwagom, ale naprowdy dziwia sie ... = dyc my niy byli lepsze ...

abo?

ps

my muszymy pokozac ze to co one(mode) myslom to my juz momy inclusiv;)

a one mode majom ta przewaga nad nami ze niy paczom sie za czynsto za sia ...

jo wia Bracie, Tys je poutora(abo jedne) pokolynia dalyj jak jo, ale optymistom pszeca es niyi zapomnious byc za wszelko cyna ...

abo?

[berncik]

Tak coukym czorno jak Bracik bych tego nie widziou.Opowiem jak je we mojej rodzinie .
We Strzelcach je Siostra od Moi co godo ino po Slonsku albo po Niemiecku.Je od niej Syn Technikelektronik,Synowa magister, dwoje chopcow tyn starszy 25, tego roku robi inziniera a ten drugi 3 lata modszy uczy se informatyki,w Opolu.Jak jo tam przijada wszyscy godajom po Slonsku nawet ta lipsta od tego starszego ,Chadziajka, godo po Slonsku.Tz.W Robocie i we szkole szwandroczom po chadziajsku a w doma po swojemu.Co tu duzo godac .Jak zech po wojnie zaczon chodzic do Szkoly nie poradziou zech po polsku .jak zech szkoua skonczou , nie poradziou zech po Niemiecku .Rozumiec ja .A Po Slonsku zech zawsze umiou.

[socer-schlesier]

Wystarczy yno se sfojich korzyni niy wstydzic a wryncz cza byc z nich dumnym to wszystko bydzie dobrze.Musza pedziec ze jeszcze niy downo lepi mi se sam pisalo "po polsku", tera dziynki Wom lepi jusz mi to idzie po slonsku jak po polsku yno je tera taki problym ze jak kas mom cos po polsku pisac to se niyroz musza nad pisowniom zastanowic z czym przed tym niy miolech zodnygo problymu.
Ogolnie jednak mozna powiedziec ze w miastch "sie mowi" a na wioskach "se godo" i nalezy miec nadzieja ze jeszcze dugo tak zostanie.

[cirano]

Moja modszo cera robi interesy z Polokami we Wszawie i zno ino trocha twardyj ślonszczyzny. Klnie na mie, że u nos w doma krolowoł prawie ino niymiecki, bo polski by ji sie teros przidoł...
Jo ale tysz mom swoje argumynty, niy żałuja

[ballest]

We Gliwicach i Opolu sie mowi, ale w innych miastach jak na przyklad Ruda, Swietochlowice sie godou.
We Niemcach bedzie ciezko, zeby Slazacy zachowali swoja godka, moj syn wprawdzie rozumie po slonsku, ale godac ani po polsku ani po slonsku nieporadzi.
Najlepi to widzam u synka moji siostry, on je we Frankfurcie urodzony, ale mou yno kolegow ze Slonska, a po slonsku nic nie poradzi, a koledzy go yno nauczyli 1 zdanie, "pokoz mi cycki"

[szwager_z_laband]

Slonzoki majom wiyncyj godek i niy robiou bych tragedii z tego ze sie jednyj z tych godek niyzno - jo tysz sie jeszcze musza duzo uczyc.

[firiduri]

Tak to już jest, że nawet do głowy wam nie przyjdzie w Bundystanie zawracać głowę rządowi, aby uznał śląską godke za samodzielny język i przyznał na jej wsparcie pieniądze. Tutaj tylko marudzicie i ludzi podburzacie. Niedługo to będziecie się domagać zalegalizowania piątej kolumny. A temu synkowi od siostry to koniecznie musicie jeszcze wytłumaczyć, żeby ten zwrot "pokoż mi cycki" stosował tylko do kobiet, bo tymi słowami gotów jeszcze jakiegoś chłopa zaczepić na ulicy.

[szwager_z_laband]

juzas Ci sie wszystko mieli:)

naszo ziymia je Slonsk a waszo je za Brynicom

ale jak to Gorole zowdy fantazjujom i se myslom ze ich Niymcy za mynszosc w Nimcach uznajom:)

[firiduri]

Szwagrze z Lambumbambumbam
Raczej zadbaj o ziemie w swojej dzielnicy w Bundystanie, a i nie ma co dzieci uczyć śląskiego, kiedy trzeba z Kalifatem uzgadniać w ich języku pozwolenie na parkowanie.
My tu nie mamy złudzeń co do waszych intencji. "Sfuj" hajmatek opędzlowałeś, bo myślałeś, że Niemcy cię w dupę będą całować. Teraz ci się cni stara chałupa?
Może ci się poszczęści i twoi cerowie i synkowie oddadzą cię na przechowanie do takiego ośrodka gdzie gadają po śląsku (ekipa z Zagłębia, która się nauczyła języka na kursach)

[szwager_z_laband]

Kalifat w moim zrozumiyniu je za Brynicom i niychca z tym miec nic spolnego.

wuoncz Ty se lepiyj Radio Maryja abo posuchej co kwacze Kaczynski &Co

[anton_28]

ballest napisał:

We Niemcach bedzie ciezko, zeby Slazacy zachowali swoja godka, moj syn wprawdzie rozumie po slonsku, ale godac ani po polsku ani po slonsku nieporadzi

Jou by to trocha inakszy widziou:

Twoj syn bestimmt poradzi fliessend englisch.

Also jak poradziou se englisch nauczyc wy szkole, to tak samo by poradziou uod Ciebie abo Mamy se po slonsku nauczyc.

Yno jak jou som widza w wiynkszojsci slonskych rodzin kere znom, to rodzice poleku tracom interessa (abo chync) coby dziecka dwujynzycznie wychowywac. Wiym to je ciynszki proces, bo to som gramatycznie 2 inksze jynzyki. Ale w psziszuojsci poprowadzi to do tygo, ze jak te dzisiej mode se stanom dorosue, to nic ich niy bydzie obchodziou tyn konsek ziymi zwany Slonskym - chyba ze bydom se zajmowac tak uostatnio modnym Ahnenforschung

Ale to tysz yno pszijadom na jedyn 2 dnie uobejrzec miyjsce kaj se rodzice urodziyli, abo i uoni sami i zaro nazod do Niymiec.

Also tyn Bezug dzieci z Niymiec do Heimatu (Slonska) zniknie caukowicie ze znikniynciym pokolynio urodzonygo na Slonsku miyndzy 1945 - 1970

Podug mie wielko szkoda

[szwager_z_laband]

u nos w takim wyrazie je chyba trocha inaczyj - np kozdy gyburstak to 99,9 % roztomaityj masci Slonzokow i godo sie przedewszyskim, potym dopiyro sie mowi i szprecho

w doma miyszomy wszyske 3 godki zaleznie od "eli'" ;)

[anton_28]

no to noulerzysz do tych mauych (pozytywnych:) wyjontkow, Szwager

jou je tak flexibel ze jak do mie se deutsch godo to deutsch uodpowiym a niy byda uod bajtla wymogou coby se po slonsku jonkou - ale jak widza ze poradzi po slonsku to zaroski pszeciepuja se na nasza godka

[szwager_z_laband]

mie ino niydowo ruy ze niy poradza po czesku - pora zdan tam mozno od biydy skleca, ale to tak ino od biydy

mom nadzieja ze jeszcze ta godka sie poducza

[anton_28]

niyje Ci za fest poczebne - po slonsku se tysz dogodosz

[szwager_z_laband]

ja, ale mie je to poczebne zeby jeszcze lepiyj korzynie slonskyj godki

[szwager_z_laband]

poznac

[bratjakuba]

szwager_z_laband napisał:

> poznac
======================================================
Tyn dzisiejszy czeski ni mo wiela do czyniynio z korzyniami ślonskej godki.
Musioł byś sie zapoznać z jynzykym ślonskim z okolic Jabłonkowa abo z probami odtworzynio
ślonskej godki z rejonu Opawy.
Ta ostatnio opiyro sie jednak na t.zw. lašskem nářečí,mowie stworzonej abo odtworzonej sztucznie przez Ondra Lysohorskego.
pl.wikipedia.org/wiki/Gwary_laskie
Ta Jabłonkowsko- Ostrawsko mowa je reprezentowano przez Petra Bezruća.
PETR BEZRUČ: SLEZSKÉ PÍSNĚ [PDF]

Jak tego nie znosz to bydziesz mioł wielko frajda z czytanio, a pudzie Ci to gładko.

[szwager_z_laband]

jo se kedys ekstra pojechou do tego Jabuonkowa i starouech sie wsuchac w odnich godka i porozumiywac - jak po slonsku godouech to to u sprzedowaczek i poru ludzi niy budziouo specjalnie zdziwiynia, ale gorzyj je z tymi co tam sie osiedlyli - oni niysom nom przijazni.
Ciekawe bouy tysz fridhofy wielojynzyczne.

[ballest]

Laband jezyk czeski jest jezykiem wskrzeszonym, skuli tego se myslam, ze BJ nie mou calkiem racji, bo Jungmann kopou nie yno we polskim jezyku ale napewno i slonskim, jak nowy czeski jezyk tworzou!

[bratjakuba]

ballest napisał:

> Laband jezyk czeski jest jezykiem wskrzeszonym, skuli tego se myslam, ze BJ ni
> e mou calkiem racji, bo Jungmann kopou nie yno we polskim jezyku ale napewno i
> slonskim, jak nowy czeski jezyk tworzou!
==============================================
Przeca jo nic nie wspominoł o tym jaki je jynzyk czeski ale o tym,ze ci dwaj autorzi pisali
w jynzyku ślonskim wystympujoncym na Morawie w okolicach od Cieszyna aż pod Opawa.
A operowali jynzykym,kiery dlo wiynkszości je Czeskim a w rzeczywistości je jescze jednom odmianom Ślonskigo i bez to bliższy oczekiwaniom Labanda.
W Opawie zresztom zainteresowanie tom Českém Slezskom ożyło dziepro niedowno
po powołaniu tam Slezske University. Downij Opawa i Krnow( Jägerndorf), były niemieckimi miastami.

[szwager_z_laband]

TERA TO WIDZA

NO TOSZ DODOM IZE TAM I SEJM SLONSKI BOU

[szwager_z_laband]

pardom ze mi sie z duzyj literki szrajbuo:)

bez cufak zech tasta nacis

[ballest]

szwager_z_laband napisał:

> mie ino niydowo ruy ze niy poradza po czesku - pora zdan tam mozno od biydy skl
> eca, ale to tak ino od biydy
>
> mom nadzieja ze jeszcze ta godka sie poducza

Anton, ale angielskiego sie uczou uot dziecka, a moja mama z papom poi niemiecku godali, jo se po slonsku dopiero we Rudnie miedzy dziecmi nauczou.
Szwager ciekawostkom ale je , ze moj synek bardzo duzo po czesku rozumie, bo jego najlepszym kolegom bou Jan z Pragi (wyznania mojzeszowego)a uoni we doma yno po czesku godali.

[szwager_z_laband]

no ja Ty tys wiysz ze my jako Slonzoki co pora godek znomy i tyn odnich jiddisch dos dobrze automatycznie rozumiymy
;)

[ballest]

Moji koledzy z roboty godali jiddisch a to jest wlasciwie dialekt niemiecki;)

[szwager_z_laband]

www.youtube.com/watch?v=-qQSAEMq5ko

[hans-jurgen]

To tyz je po slasku.

" A Freitich vir der Huchzet, doo hulla se’s Brautfuder bei der Braut an foorn’s zum Breitch’n; dos häßa se’s Fuderfihrn. De Braut ies nee derbeine, die bleibt derhäme. An doo wird a grußer Tollmolt gemacht. Doo waarn de ganza Schränke an olls, wos de Braut asuu brengt, off an grußa Letterwoorm uhfgelodt. Doo hoot’s drei, vier Monnsvelker derbeine an a poor Bettfraun an au an Huchzetbieter. Doo wird a gruus Assa gemacht an techtich getronka Bier an Branntwein. An doo komma jonge Maadel an soorn Getechte, der Braut äs an äs ‘n Breitch’n. An doo hoan se aalt Toopzeig zum Polterobende ei an Saak gesackt an schmeißa’s a poormol uhf, doo wird a recht Gekrache an a Gelache. Do giht’s laabhoftichzu, an do wird gesonga an getanzt off daan Urte bis zum friha Murja."

moze to ktos przetuplikowac?

[szwager_z_laband]

Am Freitag vor der Hochzeit, da holen sie das Brautfuder bei der Braut und fahren es zum Bräutigam; das heißt Fuder führen. Die Braut ist nicht dabei, die bleibt daheim. Und da wird ein großer Tumult gemacht. Da werden die ganzen Schränke und alles, was die Braut auch so bringt, auf ein großen Leiterwagen aufgeladen. Da hat es drei, vier Männer dabei und ein paar Bettfrauen und auch ein Hochzeitbieter. Da wird ein großes Essen gemacht und tüchtig getrunken Bier und Branntwein. Und da kommen junge Mädel und sagen Gedichte, der Braut eins und ein dem Bräutigam. Und da haben sie altes Topfzeug zum Polterabend in einen Sack gesackt und schmeißen es ein paar mal auf, da wird ein recht Gekrache und ein Gelache. Da geht es leibhaftig zu, und da wird gesungen und getanzt auf dem Orte bis zum frühen Morgen.

krkonos.wordpress.com/2009/03/19/gebirgsschlesisch-eine-vergessene-mundart/

;)

[hans-jurgen]

Tak to jo tyz poradza, tekst na google wciepnac i czekac na Ergebnis.

Pozwololech se na tyn maly Spaß po to aby pokozac, ze niy ino na Gornym Slasku
sie po slasku godo ale kaj indzi tyz, a ze je trocha inkszy to przeca nic niy szkodzi,
hauptsacht Schlesisch.

[hans-jurgen]

Dar aale Trachn
De Hielschern - doas passiert nie uft -
ahaaln an Brief ganz unvahufft.
Dar Pauer reeßt'n hostig uff,
dann spricht ar: "Weib, du kummst nie druff,
satz dich ock hie, sust haut's dich nieder!
Vu Lomperschdurf de Tante Frieda.
dar aale ticksche gift'ge Trachn
will ins partu - wos wulln merr machn? -
om Sunntignoachmittig besuchn.
Ei Gottes Noam'n, back haal an Kuchn
und loss is bluß on nischt nie faaln.
Doas Aas konn duch sei Maul nie haaln,
do waeß om Montig lang und breet
duch glei gonz Lomperschdurf Bescheed."
Dar Sunntig kummt, de Tante oo.
ihr erschter Weg fiehrt se uffs Klo.
Duch hot ihr Schoarfblick nischt genutzt,
doas Häusel woar blitz-blank geputzt.
Wie se nu kummt vum "stilln Urt",
stieht schunt is kleene Kurtel durt,
dan Hielschern ihr gewitzter Spund,
ihr Jingster haal, ihr kenntn schunt.
Dar lässt vaschmitzt de Guckel wandern
und tritt vu eem Fuß uff a andern,
weil ihn de Neugier goar su ploagt.
Dann fosst ar sich a Herz und froagt
- ar tutt sich dobee on se schmiegn -;
"Du, Tante Frieda, konnste fliegn?"
De Tante kucktn roatlus oan
und weeß nie recht, wos se sull soan.
"Wie kummste denn uff suwos bluß?"
Doas Kurtel schaut a wing konfus,
soat druff, nuch on se hiegelehnt,
beherzt mit unschuldsvullm Lachn:
Nu weil dar Voater hot gemeehnt,
du bist a aaler Trachn."

Hans-Werner Jänsch
-----------------------------------------------
-----------------------------------------------

Fümf kleene Kinder
A spitzig Nasla
Als wie a Hasla,
Zwee flinke Beene,
Zwee Uhrn, zwee kleene,
A neues grienes
Jackla - a schienes,
A buntes Tichla,
Doas ies mei Richla,

A Luckaköppla,
A blondes Zöppla,
A weißes Scherzla,
A guldnes Herzla,
A buntes Röckla,
Schmoal wie a Steckla,
Schmoal wie a Gertla,
Doas ies mei Bertla.

A schlau Gesichtla,
A wildes Früchtla,
Bleit nich derrheeme,
Kricht uff die Beeme,
Werd runderfliega
Und werd glei kriega
A poar uff's Mützla,
Doas ies mei Fritzla.

Rund wie a Tüppla,
A niedlich Püppla,
Und wie a Täubla,
Eim weißa Häubla,
Mit guldna Schleeflan
Und Silberstreeflan
Om Sunntichkleedla,
Doas ies mei Hedla.

Schnieweiße Zahnla,
Sitzt noch eim Waanla,
Dar kleene Pummer,
Noscht ohne Kummer
Gebackne Pfläumla
Und steckt is Däumla
Tief nei ei's Molla,
Doas ies mei Kolla.

Ernst Schenke
-------------------------------------------------------------
-------------------------------------------------------------

Aebrlausitzer Muttersprooche
Du ale gemütliche Sprooche du,
bei uns a dr Aebrlausitz,
du bist a Stück Heemt, du gehirscht derzu,
du bist a Stück Aebrlausitz!

Su wie do de Barge und Täler sein,
de Steene und oh de Beeme,
su musst oh du, Muttersprooche, do sein,
sunst wär ees doch ne derheeme!

Du bist wie de Lausitzer Menschn sein,
su derbe und tust´ch ne ziern;
du bist groade raus und wetter ne fein.
Ich tu dch immer garne hiern!

Bist bei uns immer derheeme gewast
a gutn und schlaichtn Zeitn.
Du bist wie a liebes und woarmes Naast.
War dch auslacht, dan koann´ch ne leidn.

Du bist a Stück Heemt, du gehirscht derzu,
bei uns a dr Aebrlausitz,
du ale gemütliche Sprooche, du;
du bist a Stück Aebrlausitz!

Hermann Klippel


www.liegnitz.info/mundarten.html

[seppel]

Gutnabend Hans-Jürgen !
Schöne schlesische Sprache ist das!
manche werden aber sagen "to ale niy je po slonsku ";)

[szwager_z_laband]

kto tak powiy?

dialekty Slonskego somtak zroznicowaqne ze siyngajom od godki kera poochodzi od Walonczykow i Holyndrow aze do godki kero pszipomino godka polskich Gorali

[anton_28]

Ich weiß worauf Du hinaus willst, Seppel :)

Jou moze niy powia direkt "to ale niy je po slonsku" ale:

tyn dialekt kery wciepnou sam HJ to je dalsze rozwiniyncie dialektyczne godki Niymiecki uzywane pszes miyszkancow Sloonska oficjalnie do konca drugi wojny, a niyoficjalnie w doma pszes starszych ludzi nawet do dzisiej - also krotko rzecz bieronc taki som dialekt jak hessisch, sächsich, bayrisch, rheinländisch abo schwäbisch

Sam w tym woontku idzie ale o nasza slonsko godka - also ta w kery jou tera szkryflom, zwany nes niyftorych "wasserpolnisch"

I uo ta godka cza walczyc

Deutsche Sprache niy wyginie! Dyc uo tym swiadczy mode pokolynie Slonzokow kere wyjechali jako maue bajtle na Niymce, ale i dorosue Slonzoki kere poradzom Deutsch (sam musza Ciebie blank pochwoulic bo byndonc w gyneracji mojich Eltern, poradzisz bardzo dobrze gramatisch po Niymiecku pisac, cza se richtig dobrze wczytac coby jakijs mauy Fehler u Ciebie znejs!!! MEINE ANERKENNUNG!!!)

Ale chciouech tysz spomniec, coby my sam w Niymcach niy zapominali uo naszy slonski godce - bo to je jakby nasz Erkennungszeichen kery nos uod goroli trennuje :)

I bestosz niyje verkehrt coby dziecka slonske na Niymcach neben Englisch tysz Schlesisch se uczyli

[szwager_z_laband]

a jo dalyj twierdza i twierdzic byda ze Slonsk mo byc wielojynzyczny.

[anton_28]

bou je i bydzie

[bratjakuba]

szwager_z_laband napisał:

> a jo dalyj twierdza i twierdzic byda ze Slonsk mo byc wielojynzyczny.
===================================================
Ja, tak bystimmt bydzie jak sam zaś przidom Rusy a potyn Amerykony.
Inksi poki co majom wstymp wzbroniony.
Tela przeca musisz wiedzieć o swojej "Konstytucji"
Grundgesetz: Art. 26 Abs. 1 GG und § 80 StGB

[bratjakuba]

bratjakuba napisał:

> szwager_z_laband napisał:
>
> > a jo dalyj twierdza i twierdzic byda ze Slonsk mo byc wielojynzyczny.
> ===================================================
> Ja, tak bystimmt bydzie jak sam zaś przidom Rusy a potyn Amerykony.
> Inksi poki co majom wstymp wzbroniony.
> Tela przeca musisz wiedzieć o swojej "Konstytucji"
> Grundgesetz: Art. 26 Abs. 1 GG und § 80 StGB
+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
Przedostatni Bundespraesident zapłacioł nejwyższo cena za wypowiedź nie zgodno z tym paragrafym choć moim zdaniym mioł cołkym recht,czego nie podzielała,(tego zdania) wiynkszość na tym forum.
brd-schwindel.org/strafanzeige-gegen-den-bundespraesidenten-der-bundesrepublik-deutschland-horst-koehler-wegen-verstosses-gegen-art-26-abs-1-i-v-m-art-56-sowie-59-abs-1-gg/

[firiduri]

No ciężko w Bundystanie znaleść uczciwego prezydenta

[bratjakuba]

firiduri napisał:

> No ciężko w Bundystanie znaleść uczciwego prezydenta
============================================
Nie pitol jak nie rozumisz o co idzie.
Tyn prezydent był za uczciwy na obecne czasy opanowane przez bankiersko mafia,podziwiano
jeszcze za swoje niecne poczynania przez takich jak Ty analfabetow politycznych.

[szwager_z_laband]

Bracie jo wprowdzie niywia kaj jo by miou ta konstytucja uomac, ale powia tak.
W Niymcach juz my som zarejestrowane jako slonske autonomisty, a godki politykow we ostatnie 70 lot tak sie zmiyniauy ze to co godali 40, 30 abo 20 lot tymu to za to by dzisiej wyfurgli. Co bydzie za pora lot taki sprzedawczyk godou to ani jo ani Ty se sam forsztelowac niy poradzymy.

[seppel]

anton_28 napisał:

> Ich weiß worauf Du hinaus willst, Seppel :)

...........
es ist so Toni
auf "slonskeForum "bin ich nur durch Zufall gestoßen und nur deswegen benutze ich
das was du "nasza slonsko godka" nennst .
Die Themen hier und "Probleme" waren nie meine. Nichtsdestotrotz habe ich hier ein paar sehr interessante Leute kennen gelernt ,...
und geblieben.
Alltäglich ist bei uns aber Deutsch.
Arbeit,Heim,Familie,Probleme, TV, Kino,Theater , Bücher...das Leben
das passiert alles hier und nicht ein Tausend Kilometer weiter
... wofür braucht man "nasza slonsko godka" in Deutschland?
Worscht bei Schlesisch Metzje kaufen ? brauche ich nicht
und danke dir für das Kompliment !
den hast du aber mehr als ich verdient !
warum?
ganz einfach !
Du gehst zwei Wege gleichzeitig
ich nur ein

[szwager_z_laband]

a niy pomyslous ze to Anton jedyn weg idzie?

I niy rozumia czymu on mo isc dwa? Bezto ze poradzi tak jak to od wiekow Slonzoki poradziyli, byc ajnfach synkym kery pszaje Slonskowi??

Niy rozumia tego cos pedziou ...

[anton_28]

Te dwa wegi kere jou ida to idzie nazwac moj weg niymiecki i moj weg sloonski

Jescze dokuadni szuo by to ujonc, ze ciongna naros 2 woozyki - jedyn sam mojygo zycio na Niymcach i drugi mojych byzuchow na Sloonsku

I niy je to einfachowe zadanie - niykedy psziuajzi taki czas co myjslisz se jednygo woozyka pozbyc - ale niy wiysz dokuadnie kerygo - i zajs pszestowosz nadtym myjslec i ciongniesz uoba

Klar bouo by moze wygodni jakbych pszestou na Sloonsk jejzdzic - ale narajzie niy idzie tak einfach tym ciepnonc - a spakowac se sam w Niymcach i pszijs nazot - to tysz niyje tak jak pojechac za miasto nad woda - bo cobych tam bes roboty i piniyndzy robiou

Also trynuja dziynnie cobych miou sioua te moje 2 woozyki ciongnonc, tak dugo jak dom rady

[szwager_z_laband]

do mie take cos wogole w rachuba niy wuazi
jo uwazom je to je cauosc tak jak geszichta Slonska je jednom = niykere lubiom godac o polskyj, niymieckyj i czeskyj geszichcie Slonska

[berncik]

anton_28 napisał:

> Te dwa wegi kere jou ida to idzie nazwac moj weg niymiecki i moj weg sloonski
>
> Jescze dokuadni szuo by to ujonc, ze ciongna naros 2 woozyki - jedyn sam mojygo
> zycio na Niymcach i drugi mojych byzuchow na Sloonsku
>
> I niy je to einfachowe zadanie - niykedy psziuajzi taki czas co myjslisz se jed
> nygo woozyka pozbyc - ale niy wiysz dokuadnie kerygo - i zajs pszestowosz nadty
> m myjslec i ciongniesz uoba
>
> Klar bouo by moze wygodni jakbych pszestou na Sloonsk jejzdzic - ale narajzie n
> iy idzie tak einfach tym ciepnonc - a spakowac se sam w Niymcach i pszijs nazot
> - to tysz niyje tak jak pojechac za miasto nad woda - bo cobych tam bes roboty
> i piniyndzy robiou
>
> Also trynuja dziynnie cobych miou sioua te moje 2 woozyki ciongnonc, tak dugo j
> ak dom rady
Anton:Ze ty te dwa wozki ciongniesz to tysz je einfach wytumaczyc.Tyn zauberwort je Tys je som:Jak bys miou swoja familio Baba i Dzieci wyglondauo by to trocha inaczi.To nie znaczy ze bys na Slonsk nie jechou .Ale napewno nie tak czynsto.Potem se einfach otworzom inne Priorytety.Pisali sam kajs o uczeniu dzieci po Slonsku w Niemcach:To se dzieciom na nic nie przido,ino tela ze jak przijadom na Slonsk umiom se ze tymi starymi omoma pogodac.
Od Brata dzioucha tysz umie po Slnsku od nos starych se nauczoua,myslala ze to je po Polsku
We swojej fyrmie jak miala byc Tumaczem ,To tyn Gorol jom nie rozumiou ,a Ona go tysz nie i musiala se wartko zglosic na kurs jenzyka Polskiego.Tela z Praktycznego punktu widzenia.

[szwager_z_laband]

ja samymu byc niyma dobrze:(

ale ze sie slonsko godka niy pszidowo, to sie niy zgodzom - juz pomijajonc ze mom uciecha godac tak jak mysla i czuja:)

ajnfach ta godka pszidowo sie niy ino miyndzy "sobom" Slonszokom godac, ale pozwolo i inksze szprachy lepiyj rozumiec

a to ze ona dowo nom sytysfakcja i pozwolo guymbiy doswiadczac to co nos otaczo to moge zabrzmiec sam sztucznie, ale jo uwazom ze tak naprowdy je.

ps

pomyscie zamu sam szkryflocie na ym forum!

[berncik]

szwager_z_laband napisał:

> ja samymu byc niyma dobrze:(
>
> ale ze sie slonsko godka niy pszidowo, to sie niy zgodzom - juz pomijajonc ze m
> om uciecha godac tak jak mysla i czuja:)
>
> ajnfach ta godka pszidowo sie niy ino miyndzy "sobom" Slonszokom godac, ale poz
> wolo i inksze szprachy lepiyj rozumiec
>
> a to ze ona dowo nom sytysfakcja i pozwolo guymbiy doswiadczac to co nos otaczo
> to moge zabrzmiec sam sztucznie, ale jo uwazom ze tak naprowdy je.
>
> ps
>
> pomyscie zamu sam szkryflocie na ym forum!


Szwager :Nasze wnuki dostanom ta godka eli chcom eli nie ,mit.i to styknie, a uczyc niech se lepi uczom cos praktycznego.Jak bydom mieli uciech nad tom godkom to jom bydom godac .
Nasza Matka znami godaua caue zycie po Niemiecku,bo i to bouo lecy ,a my chopcy odpowiadali po Slonsku a we szkole nos prali zeby my godali po Polsku .

[szwager_z_laband]

jo tysz bezto zawsze godom do tyj muyj cery od siostry mojyj zony ekstra po slonsku

oni niykedy sie nerwujom, ale jo ich niy suchom - np do mie onyj je Nelka (a niy zodno Nell) i ona juz wiy ze jo tak jom mianuja i reaguje na to

[bratjakuba]

szwager_z_laband napisał:

> jo tysz bezto zawsze godom do tyj muyj cery od siostry mojyj zony ekstra po slo
> nsku
>
> oni niykedy sie nerwujom, ale jo ich niy suchom - np do mie onyj je Nelka (a ni
> y zodno Nell) i ona juz wiy ze jo tak jom mianuja i reaguje na to

[szwager_z_laband]

och Bracie, przeca jo od bajtla w doma po slonsku godou na to nelka, co wcale niy znaczy ze w inkszym regionie Slonska niy godauo sie tysz po slonsku grzebiczek.

cza sie radowac ze mmy tak bogato godka i sie ino uczyc dalyj.

zodyn niymo zamiaru drugymu nakozywac prawie tyn wyraz a niy tamtyn uzywac - jak je wybor - - oba nalezom do naszyj godki = we inkszych godkach (niymiecko, polsko, czesko) tysz mosz roztomaite wyrazy na ta samo rzecz.

abo?

[hans-jurgen]

Laband, czy mozesz napisac co rozumiysz pod pojynciem
" slasko godka " ?

[bratjakuba]

szwager_z_laband napisał:

> och Bracie, przeca jo od bajtla w doma po slonsku godou na to nelka, co wcale n
> iy znaczy ze w inkszym regionie Slonska niy godauo sie tysz po slonsku grzebicz
> ek.
>
> cza sie radowac ze mmy tak bogato godka i sie ino uczyc dalyj.
>
> zodyn niymo zamiaru drugymu nakozywac prawie tyn wyraz a niy tamtyn uzywac - ja
> k je wybor - - oba nalezom do naszyj godki = we inkszych godkach (niymiecko, po
> lsko, czesko) tysz mosz roztomaite wyrazy na ta samo rzecz.
======================================================
Raczy abo?
Przeca sam godomy o uczyniu ślonskej godki tych młodych i nejmłodszych.
Toż jak tak godosz,ze kożdy bydzie uczoł po swojymu to ostowmy te bajstlowani przi jakisik kodyfikacjach i inksych acjach.

Ale toż wteda dowosz recht tym dochtorom i profesorom,kierzi godali że nie bydzie żodnego ślonskigo jynzyka bo mowa ślonsko je tak zróżnicowano,że kożde bajstlowanie przi nij może jedynie popsuć to co sie jeszcze oryginalnie zachowało.
Ni ma też godki o żodnym ślonskim jynzyku urzyndowym bo jedyn bydzie chcioł na poczcie posyłać listek,inkszy pismo a trzeci brif. A urzyndniczka na to,ze to sie nazywo urzyndowo list bo tak godoł instruktor ślonskigo na kursie.
Mie to pasuje,bo w powaźny wynik tych graczek z jynzykym nie wierza a przeca som na poważnie w to grom już noście lot ku uciesze i śmiychom moich ślonskich krewnych.

[szwager_z_laband]

HJ - Slonsko godka w szyrokim znaczyniu to wszyske godki kerymi wszyske Slonzoki godali, godajom i bydom godac. A jak Ci idzie o godka kero Ty mianujesz Wasserpolnisch to to ona tysz kupa dialektow. Kedys szkryfnouech taki tekst pt "Farby slonskich jynzykow".
BJ - mosaz recht w tym synsie ze cza skodyfikowac pisownia, ale bogactwa jynzykowego ukrucac zodyn zamiaru niymo. Listek, pismo i brif - to wszysko je poprawnie.
Widza ze sprawa sie juzas na wierze bydzie opiyrac;)

ps

[szwager_z_laband]

to co sam szkryflom to je wszsko moje osobiste przekonanie a niy zodnych stowarzyszyn i organizacji.

[szwager_z_laband]

Jak pisze Prof. Dr. Juergen Udolph, nazwa „Schlesien - Śląsk” do dzisiej budzi dyskusje. Co sie rozłazi o pochodzynie i znaczynie tyj nazwy, to polsko ( „słowiańsko” ) teoria, kero godo, co słowo „śląsk” je od słowiańskego „ślęg” ( ślęgać, ślęganina ), a te przeca od wcześniyjszego „śląkwa”, niy cołkym przekonuje.

Tyż niymiecko ( „germańsko” ) teoria, kero godo, co nazwa „Schlesien” pochodzi od nazwy plemiynia wspomnianego bez Ptolemeusza Σ ι λ ί γ γ α ι , niy przekonuje do końca. Ani nazwa plemiynia, ani góry

( Zobten, Sobótka, monte Silencii ), ani słowiańske słowo „ślęg” niy mogom być punktym wyjściowym do nazwy ślonska. Może niom być samo rzeka „Sclenza” ( potym pisano ślęża abo Lohe ), kero choć niy najwiynkszo we ślonsku, to razym ze swoim lewobrzeżnym dopływym Kleine Lohe ( Mała ślęża ), miyndzy Weistritz ( Bystrzyca ) i Ohlau (Oława ), je 70 km dugim i ważnym dopływym Odry ( inaczyj Wódra abo Oder) na południe od Wrocławia. Jak to dalyj blank mondry Prof.Dr.Juergen Udolph pisze, kej wyprowadzymy nazwa ślęża / Lohe od formy wyjściowyj Silingiā i weznymy rdzyń i sufiks ( przyrostek ), a do tego porównomy z innymi nazwami we zakresie nazywnictwa rzek (zbiorników wodnych ) od momyntu powstania staroeuropyjskyj hydronomii ( H. Krahe, W. P. Schmid ), to bydymy mieć problym pochodzynia nazwy naszego ślonska rozwionzany.

Rdzyń - leży w indogermańskim sīl- , kery sie zachowoł np. we seolop >> See <<, sĭl >> spokojny odcinek rzeki << , abo szwec. dial. sel >> spokojnie płynonco woda w rzece << ( obejrz „Der Name Schlesien” - aut. Juergen Udolph ) .

Sufiks - np. : Szeląg Wielki, niem. Schilling, kole Ostródy/Osterode we Prusach Wschodnich.

Nazwy porównawcze - np. : Sihl - dopływ rzeki Limmat w Zurychu; Sile - rzeka w Wenecji; Le Syl – rzeka kole Lavau ( Dép. Loire ); Sillo - rzeka w Huelva ( Andaluzja ← Wandaluzja - podobno od imiynia przybyłych tam Wandali ); Seliam - rzeka w Asturii; Silinka - obejrz Wołga - Oka; Silisia - dopływ Meduny i jeszcze cołko mocka inkszych.

Tak tyż za autorym tego wywodu: „Pytanie, czy nazwa Schlesien ( Śląsk ) jest słowiańskego abo germańskego pochodzynia, rozwionzuje sie przy roztrzygniyńciu, co żodno z tych odpowiedzi niy bydzie do zaakceptowanio skiż tego, co u podstaw leżonco nazwa rzeki ślęża, powstała przed utworzyniym tych dwóch indogermańskich grup dialektowych. Niy je ona ani słowiańskego, ani germańskego pochodzynia, ino przinależy staroeuropyjskyj hydronomii. Tak duge wadzynie rozwionzało sie same. Nazwa tyj rzeki boła jeszcze zanim powstowały germańske i słowiańske szprachy i narody. żodno z tych grup niy miała wpływu na nadanie tyj nazwy. Gynał prawie : nazwa Schlesien ( śląsk ) pokazuje, co jyj czas powstania boł zanim porobioły sie różnice miyndzy słowianami a germanami . Dopiyro czas i historia doprowadzioły do dyferyncji ”. Tela o jeszcze jednyj teorii. A jak boło naprowda, to sie chyba już niy dowiymy. A tak se myśla, co te pieruchy, kere wieża Babel stowiali, keby wiedzieli co narobiom, to by se z tym pokój dali. Tera kożdy za kara musi po inkszymu godać. To boło te nowe, co blank starych czasów tykało. Tera cosik, możno niy tak blank starego, co juzaś nowych czasów tyko. W ksionżce „Górny śląsk” ( praca zbiorowo pod redakcjom miyndzy inkszymi K. Popiołka ) - Poznań - Instytut Zachodni 1959, stoi napisane konsek o godce ślonskyj.

Dzieli sie ona na dialekty ( gwary ) . Jo je tu ino krótko wymiynia, a jak kto ta ksionżka dostanie to niych se jom dokładniyj przeczyto. Werci sie, chocioż som tam tyż fragmynty, kere ani niy wiym jak nazwać. Wiycie chyba, jako to w tych latach szkryklali. No to nazod do „ślonskego”. Dzieli sie on na ( tukej posyłom mapka z tyj ksionżki ):

Kole Gliwic, pół. - zach. rybnickego ( gliwicko gwara ) - typowe je, co sie niy mazurzy i godo sie:

rynce, zymby, piyńć, piyńś, piynta, itd.

widza ta krowa

mo piykno dziołcha

już ta ławka zrobia

starosta wito wojewody

Malczyk widzioł Wycisły

Szymura piz ( piznyu, piznoł ) Pisule ( abo Pisula ? )

Kole Cieszyna i na południe od Pszczyny:

( konsek choby w czeskim )

rżyka

rżikać

prsziszli

prsziniyść

Kole Potoku Czadeckego ( miyszany ślonski ze małopolskim ):

mazurzy ( stucka, seł, duzo )

ch → - k ( do nik, byłek )

Kole Oszczadnicy , Jabłonkowa i Gorzelicy ( słow. Horelica ) :

kresaczka ( siykierka ) , remenek ( rzemyk )

miyszo - cz, - dż, - sz, - ż, - ć, - dź, - ś, - ź / koszczoła, dżiepro ( dopiyro ), jakoszik /

Kole Głubczyc:

ptauk

trauwa

świynti

niesam

siedzóm

kupióm

Goloki (Golocy ), kole Prudnika:

u je choby krótke u - nosowe np. ptöuk

tröuwa

miauso

banau

Kole Koźla ( Baioki ):

ptáuk, a czasym - ptouk

tráuwa

dómb

zómb

pianta

miąso

jáu baną ( jo byda )

Kole Niymodlina:

mazurzy dwugłoskowe - áu, i łonczy sie z gwaroma okolic Koźla

mo czysto ( wedug Poloków ) wymowa samogłosek nosowych ; ząb, dąb, ząby, gąba, kądy ( kędy )

Kole Opola ( Krysioki ):

ptouk

dobrou rolou

znous

tyż mazurzy

Kole Strzelec ( Kobylorze ):

podobnie jak Krysioki ino niy mazurzy

Narzecze namysłowske - kole Namysłowa, Brzegu(a) i Kluczborka:

mazurzynie

samogłoski nosowe choby u Krysioków i Kobylorzy

downe -o- dugie rozwinoło sie do -óy- ( wóyz, góyra, dróyga )

pkuyw ( = pchłów ), bóue

bóuy, byduy ( kole Brzega ) - bydło

Kole Kluczborka godo sie tyż - chodźta, robita (choby w Kieleckim )

Kole Sycowa:

mazurzynie

mo konsek spólnego z narzeczym namysłowskim i gwarami wielkopolskimi

nogóm, w bolóncom noga, kradnóm

ale tyż; nogy, mogy, itp.

Kole granicy granicy z Wielkopolskom ( Chazoki ) - resztki ślonkiego „narzecza”

mazurzynie

rouzech bóu

lza ( łza )

uozka ( łyżka )

jegua ( igła )

To by boło na tela, coch znaloz we ksionżce „ Górny Śląsk ”- praca zbiorowo pod redakcjom m.in. K.Popiołka.

Som moga powiedzieć z doświadczynia, co np. sam, w Niymcach, kaj robia z richtik ślonzokami z różnych stron Ślonska, kere godajom naprawdy piyknie po ślonsku, to szkoda, co niy kożdy w doma ( i niy ino ) staro sie ta godka podczimywać. Ale jeszcze niy ma wszysko stracone.

W niymieckich źródłach tyż idzie cosik znalyść. Tukej momy już ale do czyniynio niy ze godaniym ino ze szprechaniym. Idzie to podzielić tak:

„Schlesische Mundarten”

- Oberschlesisch - , kery sie godo fest twardo, konsek choby Hochdeutsch, ale w tonie jednorazowy.

Naszo godka nazywajom „Wasserpolnisch”. Je to nazwa, kero niykere wywodzom od „verwässertes Polnisch” ( rozpływajoncy sie polski ). Niby polski uciyko choby woda na rzecz niymieckego. Inne juzaś godajom, co ta nazwa je od flisaków, kere rzekami przipływali na ślonsk ze Polski. Obie strony, polsko i niymiecko, godajom czynsto, iż tyn dialekt, już w samyj nazwie, je negatywnym określyniym ( Schimpfwort tak jak Wasserpolacken ) i czynsto tych, co go używajom tak traktujom ( to tak ino k´woli prowdy ).Dom sam konsek, kery sie kedyś trocha ironicznie dogadywało:

„Jungla, nimm die Drungla ( po polsku drąg )
schlag die Kubulla ( kobyła ),
Daß sie besser tschungla ( ciągła ).“

- Gebirgsschlesisch - sam konsek zdania:

„Ich hott a Brota schunt gerucha“ ( dzisiej by boło „Ich hatte den Braten schon gerochen” ).

W rzeczownikach i czasownikach tego dialektu som przemiynione „en” → „a”, np:

Kirschen = Kerscha
essen = assa
, a sylaba zdrobniajonco „lein“ → w reszcie ślonska ( Schlesien ) „el” zmiynio sie sam na

dalyj ...

[szwager_z_laband]

Kirschen = Kerscha
essen = assa
, a sylaba zdrobniajonco „lein“ → w reszcie ślonska ( Schlesien ) „el” zmiynio sie sam na „la”, jak np:
Bäumchen ( Bäumlein ) = Beemla
Töpfchen = Tippla

/źródło: ksionżka Klausa Ullmanna „Schlesien - Lexikon”, Bechtermünz Verlag/

Gebirgsschlesisch godało sie kole Hirschberg ( Jelenia Góra ), w północnyj Bochymii, na wschód bez cołke Sudety aż do Leobschütz ( Głubczyce ), na północy Prawie aż pod Zobten ( Sobótka ).

- Mundart des Brieg - Grotkauer Landes ( na wsch. od Wrocławia, aż do Namysłowa ). Tyn konsek tekstu oddaje fajnie sposób godki z okolic Strzelina ( Strehlen ):

„ Druckten een o underwags die Stieweln, do zug ma sich die Kloarscha hurtig oam Groabarande aus, hing se sich uf de Achsel oder oan a Stoab uf a Rücka, und nu gings borbs und gelenke wie a Firlafanz ufs Staadtla zu. Doas woar ´ n Lust, wenn man, und ma koam under da grußmächtiga Heffa Leute ! “

/ z ksionżki „Land aus Gottes Hand”, autor - Josef von Golitschek, Adam Kraft Verlag, Würzburg /

- Glätzisch, inaczyj Gletzisch abo Glatzer Dialekt - fest zróżnicowany, prawie kożdo wieś miała coś „swojego”. Charakterystyczne jest zdanie „De aala Braatla haala a” ( Die alten Brettchen halten auch ). Na południu godało sie „Sonntich” ( Sonntag ), na północy juzaś „Sunntich”. Inkszy przikład to „Behma” ( na południu ) , „Bihma” ( na północy ) - idzie sam o „Böhm“ = Groschen .

- Neiderländisch - ( na północ od Odry i Wrocławia ), miyndzy Zielonom Górom a Oleśnicom. Okolice Głogowa i Milicza. Arthur Schoke pisoł tak:

„Der Graußknaicht“
Eich bei a Graußknaicht vau alem Schlaag,
Eich schoff und schuffte a ganze Taag.
Eich huo kenn Sunntich is ganze Jauhr
Froet ock meen Poer, ´s wirklich wauhr.

- Kräuter Mundart ( Kräuter = Gemüsebauern ) - okolice kole Wrocławia. W tym dialekcie przedźwiyn - kiwała trocha godka osadników ze Frankonii i Turyngii.

- Oberlausitzer Mundart - na wsch. od Legnicy, kole Zgorzelca i Bolesławca plus teryn górnyj Szprewy ( Spree ). Na terynach zachodnich kole Görlitz, Löbau, Bautzen, Zittau i trocha w Niederlausitz ( Dolne Łużyce ) zachowała sie ślonsko szpracha ( schlesische Sprache ) do dzisiej. Tam je tyż sorbsko godka.

- Nordböhmisch - w okolicach Reichenberg ( Liberec ).

Na koniec jeszcze cosik z humorym do tych, kere sie znajom na „roztomajtych” godkach:
Antek : Bitte eine Fahrkarte dritter auf Kattowitz.
Bahner : Das heißt nicht auf Kattowitz, sondern nach Kattowitz !
Antek : Na , gutt , da geben Sie halt nach Kattowitz , dann lauf ich eben zurück .
Bahner : ... und worüber wollen Sie fahren ?
Antek : ... über die Feiertage !

Pyrsk !