Firefox i ale

[piano_forte]

Mam dwa pytania:
1. Jak pisać prawidłowo odmianę obcych słów zakończonych na "x", takich jak
np. Firefox: Firefoxa, Firefox'a czy Firefoksa? A może jeszcze inaczej. Czy
jeśli jest jakaś reguła, to dotyczy ona także nazwisk?

2. Zdania nie zaczyna się od "więc", taka jest podobno generalna reguła, czy
są jakieś inne spójniki, od których nie należy rozpoczynać zdania, szczególnie
interesuje mnie "ale". Czy od "ale" można rozpocząć zdanie?

Będę wdzięczna za odpowiedź

[markus.kembi]

1. Poloniści są nieugięci - według nich prawidłowa jest tylko zamiana "x" na
"ks", czyli:

M. Firefox
D. Firefoksa
C. Firefoksowi
B. Firefoksa (puryści językowi wolą pozostawić nazwę przeglądarki nieodmienioną)
N. Firefoksem
M. Firefoksie
W. Firefoksie

Osobiście wolę odmianę z użyciem "x", bo uważam zamianę na "ks" za
zniekształcanie nazwy, ale tak mogę pisać tylko na forum, bo przecież jest to
błąd ortograficzny i w pismach oficjalnych nie wypada tak brzydko pisać.

Na koniec dodam, że apostrofy stosować się powinno wówczas, gdy wyraz obcy
kończy się na "niemą" samogłoskę - nie wiem jak to się fachowo nazywa, bo nie
jestem językoznawcą, ale wiesz chyba co mam na myśli: Oscar Wilde -> Oscara Wilde'a.

2. Od "ale" można rozpocząć zdanie. Na przykład "Ale ładna dziś pogoda!".

[piano_forte]

Dzięki wielkie :)
Znałam tę zasadę z "x"-->"ks", ale strasznie mi to nie pasowało w nazwiskach.
Nadal mi nie pasuje :-)))) Jest na przykład znana aktorka Courtney Cox, z nią
nie ma problemu, bo się jej nie odmienia, ale jeśli będzie jakiś Michael Cox,
powiedzmy, to "Michaela Coksa" wygląda idiotycznie, moim zdaniem.

A jeśli chodzi o "ale", to czy Twoim zdaniem można zacząć od niego zdanie w tym
podstawowym znaczeniu.
"Zamrugała oczami. Ale on tego nie dostrzegł" Można tak?
Głupi przykład, ale ;) chodzi mi o zasadę.

[markus.kembi]

W takiej sytuacji jak podałaś nie ma sensu budować dwóch zdań, wystarczy jedno
zdanie współrzędnie złożone: "Zamrugała oczami, ale on tego nie dostrzegł".
Jeśli masz zamiar wykorzystać "ale" jako spójnik, to przecież powinien chyba
spajać dwa zdania, prawda? Oczywiście w powieściach albo wierszach znajdziesz
czasem zdania rozpoczynające się od "ale", ale to taki specyficzny styl
literacki - niektórzy autorzy piszą krótkimi, urywanymi zdaniami by uzyskać
odpowiedni efekt (np. spotęgować napięcie).

[stefan4]

piano_forte:
> A jeśli chodzi o "ale", to czy Twoim zdaniem można zacząć od niego zdanie w
> tym podstawowym znaczeniu. "Zamrugała oczami. Ale on tego nie dostrzegł"
> Można tak? Głupi przykład, ale ;) chodzi mi o zasadę.

Lepszy przykład również z hipotetycznej powieści masowej:
,,Wiedział już, że mordercą był Kowalski. Ale, zaraz, przecież Kowalski miał
alergię na cyjanek, więc nie mógł wsypać osobiście...''

Moim zdaniem zasady, że od czegoś tam nie zaczyna SIĘ zdania, należy traktować z
przymrużeniem oka. W ZASADZIE się nie zaczyna, ale da się wymyślić tysiąc
przykładów, w których warto zacząć, bo tak pasuje do kontekstu.

- Stefan

www.ipipan.gda.pl/~stefan/Irak