Herbert Czaja

[skoczowiok]

Spotkałam starszego pana, który jawi mi się nie tylko jako Niemiec, ale i
Ślązak - katolik, który z troską i nadzieją spogląda w przyszłość i marzy o
prawdziwym pojednaniu Niemców ze wszystkimi sąsiadami, w tym i z Polską i
Polakami.



- “Wieczny mąciciel", “wiarołomca ze Skoczowa", “rewizjonista i rewanżysta"-
tak przed laty pisała o panu nasza prasa. Gomułka straszył panem polskie
dzieci i nazywano pana nowym führerem odwetowców. A kim naprawdę jest Herbert
Czaja?

- Byłem i jestem niemieckim patriotą, ale zawsze szanowałem Polaków. Mam 81
lat i jestem już u schyłku życia. Nigdy nie należałem do partii
hitlerowskiej. Do chrześcijańskiej tak. Znam błędy Niemców i Polaków. Według
mnie, wy Polacy macie za dużo mesjanizmu. A kampania przeciwko mnie w Polsce
rozpoczęła się, gdy zostałem prezesem Związku Wygnańców w 1970 roku.


www.silesiasuperior.com/02/HerbertCzaja_Nadszedlczaskompromisu.htm

Herbert Czaja o pojednaniu

[skoczowiok]

Oficjalne wypowiedzi Związku Wypędzonych orientują się na szukanie kompromisu i
współpracę z Polakami. Wytępienie narodowych stereotypów nie jest naturalnie
łatwe. Osobiście występuję na rzecz bliskiej współpracy, ramię przy ramieniu,
przy odbudowie utraconych ziem ojczystych, jednak przy swobodzie samorzadowej
Niemców i swobodnej możliwości ponownego się tam osiedlenia. Mam na myśli
współpracę fachowców, w celu przezwyciężenia biedy i chaosu, na tej współpracy
winna się oprzeć droga do wolności.

Górny Śląsk ma 800-letnia historię niemiecką

[skoczowiok]

- To, że na Górnym Śląsku ukazywały się również polskie gazety nie jest żadnym
dowodem przeciwko temu, że Śląsk przez ostatnie 700 lat był częścią niemieckich
terytoriów. To jest w pełni dowód na niemiecką tolerancję.

Jest oczywiste, że pochodzący ze wschodniego Górnego Śląska Niemcy rozumieją
język polski. Wielu z nich mówi po polsku. W bielskim gimnazjum jako pierwszy
język obcy mieliśmy język polski. Wielu Niemców studiowało w Krakowie. Pan
powinien się cieszyć, że istnieje przynajmniej mała grupa Niemców, którzy znają
polską mowę, historię i literaturę. Tego bowiem szczególnie na zachodzie
Niemiec brakuje. Byłoby rozsądne, gdyby Polacy właśnie z tą grupą Niemców
pielęgnowali bliskie kontakty.

Zgadza się, że wielu deklarujących swoja niemieckość nosi polskie nazwiska.
Asymilacja w Austrii Habsburgów nie była asymilacją czynioną na siłę. Wiele
rodzin w miastach opowiedziało się wówczas za niemieckością. Poza tym mieliśmy
na Górnym Śląsku rozmaite grupy niemieckie, jak i ludność o niezdecydowanej
tożsamości narodowej. Z tego powodu, jak i z wielu innych, zawsze głosiłem
pogląd, że spośród niemieckich plemion Górnoślązacy posiadają szczególną
tożsamość.

nadszedł czas historycznego kompromisu.

[skoczowiok]

- Jest Pan jedynym deputowanym do Bundestagu, który w czerwcu 1990 roku
głosował przeciwko rezolucji w sprawie granic, a więc przeciwko uznaniu granicy
na Odrze i Nysie Łużyckiej. Swoją negację uzasadnił Pan prawem narodów do
samostanowienia. Czy mógłby Pan rozwinąć swoje uzasadnienie?

- W czerwcu 1990 roku przeciwko ostatecznemu uznaniu granicy na Odrze i Nysie
głosowali również inni zachodnio - i wschodnioniemieccy deputowani. Tak a
propos, mówi się ciągle o potwierdzeniu granicy (Bestätigung des Bestandes der
Grenze), a nie jest jasne, co ma zostać prawnie potwierdzone. W gruncie rzeczy
jest to granica, która została uzgodniona w tajnej umowie między Stalinem i
Komitetem Lubelskim 27 lipca 1944, to znaczy amputacja wschodniej Polski,
amputacja wschodnich Niemiec i podporządkowanie Polski sowieckiej hegemonii.
Jestem zdania, że oddanie całych wschodnich Niemiec i zredukowanie wschodnio-
niemieckich życzeń do zera, przy stuprocentowym wypełnieniu życzeń polskich nie
uwiarygadnia narodowo nastawionych Polaków. Będzie to prowadziło do
permanentnego strachu i ciągłego żądania nowych gwarancji, jak to już
przewidywał Churchill.

Prawo do samostanowienia narodów jest jus cogens, czyni to więc niezgodne z nim
umowy od samego początku nieważnymi. Tylko rząd i parlament, który zostanie
wybrany przez wszystkich obywateli niemieckich może podjąć decyzję o rezygnacji
z tych ziem. Do chwili obecnej nie wydaje mi się, by zostały spełnione warunki
wolnego samostanowienia całego niemieckiego narodu. Może się zdarzyć, że
większość deputowanych, którzy tak zostaną wybrani, zrezygnuje ze wszystkiego.
Historycznie uważam to za bardzo niebezpieczne. Jestem zdania, że nadszedł czas
historycznego kompromisu. Po dwóch stuleciach konfliktów, po przerażających
tajnych układach Hitler - Stalin, Stalin -Komitet Lubelski, po okrutnej i
strasznej wojnie, po przerażających zbrodniach Niemców i wielu zbrodniach na
Niemcach, po masowych wysiedleniach, w obliczu komunistycznego zniszczenia i
upadku Środkowej i Wschodniej Europy, nadszedł, moim zdaniem, czas
akceptowalnego kompromisu opartego na koncepcji wspólnej odbudowy. Tego
historycznego momentu nie powinniśmy zaprzepaścić. Obawiam się po obu stronach
nowego, wzmożonego, przykrytego wstydem nacjonalizmu, będzie on w życiu
codziennego bardzo trudny do przezwyciężenia.