Śląski Ogród Zoologiczny

[madohora]

Rozmnażanie
Gody w okresie zimowym, po 70–90 dniach od kopulacji samica składa jaja, zwykle od 12 do 24, następnie przystępuje do inkubacji, która trwa zwykle 45 do 55 dni

[madohora]

Pyton zielony jest zwierzęciem zmiennocieplnym, wrażliwym na niewłaściwe warunki zewnętrzne, choć z drugiej strony ma doskonały instynkt termoregulacji. Mikrozarządzanie temperaturą ciała pozwala im przetrwać nawet w wysokich górach i można je zaobserwować w miejscach gdzie wciąż widoczna jest pokrywa śnieżna.

[madohora]

[madohora]

żółwie lądowe, Testudinidae, rodzina żółwi;
ok. 50 gat.; karapaks przeważnie silnie wysklepiony, dł. od 10 do 140 cm; prowadzą wybitnie lądowy tryb życia; należą tu m.in. żółw grecki, żółwie olbrzymie oraz żabuti.

[madohora]

Żółw zielony
Duży gatunek żółwia o silnie spłaszczonym pancerzu i kończynach przypominającym kształtem wiosła (przednia para dłuższa niż tylna), co jest przystosowaniem do wodnego środowiska życia. Ubarwienie ciała przeważnie oliwkowozielone lub brunatne, strona spodnia jaśniejsza kremowa lub żółtawa.

[madohora]

Wielki żółw Cantora to przedstawiciel rodziny żółwiakowatych, jeden z największych żółwi słodkowodnych, osiągający rozmiary godne niektórych żółwi morskich - ponad 1 metr długości i ponad 100 kg wagi! Pomimo dużego obszaru występowania, jest zagrożony wyginięciem (IUCN kategoria EN). Pomimo jego rzadkości, w południowo-wschodniej Azji żółwie te są wciąż odławiane w celach konsumpcyjnych. Zagraża im także przypadkowy przyłów w sieciach rybackich oraz niszczenie ich siedlisk.

[madohora]

Wielkie żółwie Cantora żywią się najróżniejszymi zwierzętami (ryby, krewetki, kraby, mięczaki), a także roślinnością wodną.

[madohora]

Żółw wężoszyi jest wszystkożerny. W jego diecie znaleźć można zwierzęta kręgowe (ryby, płazy), bezkręgowce (owady, mięczaki i skorupiaki) oraz padlinę.

[madohora]

Najstarszymi znanymi żółwiami są Odontochelys semitestacea żyjący ok. 220 mln lat temu z częściowym pancerzem (karapaksem) oraz Proganochelys quenstedti żyjący 210 mln lat temu z dobrze wykształconym karapaksem i plastronem; oba gatunki posiadały zęby, których brak u współczesnych żółwi. Przodkiem współczesnych żółwi morskich jest Desmatochelys padillai żyjący we wczesnej kredzie, ok. 150 mln lat temu.

[madohora]

Większość gatunków stanowią drapieżniki odżywiające się bezkręgowcami, takimi jak m.in. parzydełkowce (meduzy, ukwiały), gąbki, mszywioły, skorupiaki (kraby, krewetki), mięczaki (małże, ślimaki, kałamarnice), pierścienice (wieloszczety) oraz szkarłupnie (jeżowce, strzykwy); w skład ich diety wchodzą także ryby oraz młode żółwie własnego lub innych gatunków.

[madohora]

Pamiętajmy zimą o ptakach, które w letnie miesiące uwalniają drzewa i krzewy od różnych szkodników.

[madohora]

Żółw Elusor macrurus na głowie ma zielonego irokeza z glonów, które porastają tez jego szyje i skorupę. Ten zielony pancerz stanowi idealny podwodny kamuflaż. Zwierzę ma również długie mięsiste czułki pod brodą. Jednak najbardziej niezwykłą cechą żółwia, jest to jak oddycha. Zwierzę to bowiem pobiera tlen swoimi… genitaliami. Eluso macrurus w obrębie kloaki, która służy do wydalania i kopulacji, ma narządy podobne do skrzeli, które pozwalają mu pozostać pod wodą nawet przez trzy dni.

[madohora]

Francja pogrążona jest w żałobie po śmierci Kiki – 146 letniego wielkiego żółwia z Seszeli, który był ulubieńcem mieszkańców Paryża. Jak twierdzi „Guardian” zwierzę żyło by znacznie dłużej gdyby nie infekcja. To kolejna w ostatnich latach śmierć wiekowego żółwia w ogrodach zoologicznych.

[madohora]

Przeważnie zamieszkuje tereny nizinne o wilgotnym podłożu, porośnięte trawą i niską roślinnością oraz krzewami. Klimatyczne zróżnicowanie na porę deszczową i sucha sprawia, że okresowo podejmuje wędrówki w celu poszukiwania lepszych, bujniejszych pastwisk. Dlatego też zdarza się, że są spotykane nawet na terenach wyżynnych. Chętnie brodzą w płytkiej wodzie lub taplają się w błocie o ile natrafia na płytkie i błotniste zbiorniki. Dzień spędzają na żerowaniu przy czym w trakcie najgorętszej pory dnia chronią się w cieniu krzewów, unikając przegrzania i palącego słońca. Już wczesnym popołudniem zaczynają szukać dogodnego miejsca do spędzenia chłodnej nocy. Z uwagi na dłuższe utrzymywanie ciepła często są to błotniste wgłębienia. Podobnie jak wiele gadów, wczesne godziny poranne spędzają na wygrzewaniu się w promieniach słońca. To łagodne zwierzęta, chociaż w stadzie panuje ściśle określona hierarchia.

[madohora]

Żółw oliwkowy ma bardzo duży obszar występowania, można go spotkać w wodach należących do ponad 80 krajów, a gniazdowanie stwierdzono w prawie 60 państwach. Zasadniczo żółw oliwkowy żyje wodach przybrzeżnych na obszarach równikowych i zwrotnikowych - w Atlantyku można go spotkać od Karaibów po Urugwaj, a wzdłuż wybrzeży Afryki od Senegalu do Namibii. Występuje wzdłuż wybrzeży Oceanu Indyjskiego, wokół wysp Indonezji i archipelagów zachodniego Pacyfiku. Na wschodnim Pacyfiku występuje szczególnie wzdłuż wybrzeży Meksyku i krajów Ameryki Środkowej. Na plażach całego obszaru występowania można spotkać pojedyncze samice składające jaja; natomiast masowe i zsynchronizowane składanie jaj, z którego słynie żółw oliwkowy, występuje tylko w niektórych miejscach - przede wszystkim u wybrzeży Indii oraz pacyficznego wybrzeża Meksyku. Do wybrzeży Europy ten żółw prawie nie dociera - tylko raz spotkano martwego żółwia oliwkowego na wybrzeżu Hiszpanii.

[madohora]

Ze względu na silną presję kłusowników, dzikie populacje żółwi promienistych składają się z coraz młodszych i mniejszych osobników - większe żółwie są bardziej atrakcyjne, bo można z nich uzyskać więcej mięsa.

[madohora]

Karetta to duży żółw morski, będący jedynym gatunkiem z tej grupy regularnie rozradzającym się na europejskich plażach. Karetta jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych żółwi morskich, występującym nie tylko w strefie zwrotnikowej, ale i również w chłodniejszych wodach strefy umiarkowanej. Populacja żółwia karetta jest wciąż relatywnie duża - żółwie morskie jest bardzo trudno policzyć, ale prawdopodobnie na świecie żyje około 60 tysięcy samic karetty (i drugie tyle samców). Nie jest to wcale dużo jak na olbrzymi zasięg występowania tego gatunku. Ocenia się, że w ciągu ostatnich 3 pokoleń populacja karetty zmniejszyła się o połowę. Główną przyczyną jest przyłów w sieciach rybackich; pozostałymi przyczynami spadku liczebności jest zabudowywanie wybrzeży morskich i plaż (co niszczy miejsca lęgowe żółwi) oraz wybieranie jaj z gniazd w celach kulinarnych. Żółwiom karetta zagrażają także zanieczyszczenia (szczególnie plastikiem). W skali globalnej karetta nie jest gatunkiem bezpośrednio zagrożonym wyginięciem w krótkiej perspektywie, ale zmniejszająca się liczebność uzasadnia traktowanie tego gatunku jako 'narażonego na wyginięcie' (status VU na Czerwonej Liście Gatunków Zagrożonych IUCN).

[madohora]

Karetta jest wszystkożerny - żywi się zarówno pokarmem zwierzęcym, jak i roślinnym. Duża głowa świadczy o silnych mięśniach szczęk - żółwie te zjadają twardą zdobycz, taką jak kraby, jeżowce i małże. Nie gardzą też trawą morską i wodorostami, a gdy przebywają na otwartym morzu - meduzami i innymi galaretowatymi zwierzętami.

[madohora]

Żółw śródziemnomorski występuje w różnych środowiskach, w porównaniu z żółwiem greckim preferując miejsca o glebach piaszczystych. Można go spotkać na nadbrzeżnych wydmach, w zaroślach makii, w widnych lasach, a także w ekstensywnym krajobrazie rolniczym. W miejscach, gdzie sadzi i uprawia się zwarte lasy (np. plantacje sosny w Hiszpanii) jest znacznie rzadszy. W północnej Afryce, ze względu na nasilony nielegalny handel tymi żółwiami, jest znacznie częstszy na obszarach chronionych (np. w parkach narodowych). Żółw śródziemnomorski prowadzi dzienny tryb życia, chociaż w trakcie największych upałów często chowa się w gęstych zaroślach lub w norach. Zimą żółwie śródziemnomorskie zapadają w sen zimowy (z wyjątkiem populacji najbardziej południowych). Hibernacja trwa od listopada do stycznia (Hiszpania) lub nawet od września do kwietnia (Bułgaria). W niewoli żółw śródziemnomorski może dożyć nawet 100 lat.

[madohora]

Za zagrożenie dla naszej przyrody odpowiadają ludzie, którzy beztrosko nabywają żółwia czerwonolicego, tworząc na niego popyt – dodaje Gołębiewska. – Jeśli chcemy pomóc w ochronie żółwia błotnego, nie wyrzucajmy żółwi czerwonolicych do pobliskiego stawu czy rzeki. Jako posiadacz zwierzęcia, jesteśmy zobowiązani do opieki nad nim lub zapewnienia mu innego miejsca do życia. Lepiej jest oddać zwierzę do zoo niż po prostu wyrzucić. – apeluje. WWF przypomina, że przywóz żółwi czerwonolicych na teren Unii Europejskiej jest zabroniony prawem Wspólnotowym, w 2011 roku zawieszono wprowadzanie do Unii okazów niektórych gatunków dzikiej fauny i flory.

[madohora]

Żółw plamisty zasiedla obszary o suchym klimacie, porośnięte twardolistnymi zaroślami fynbos, szczególnie obszary o kamienistym podłożu. Dzięki swoim małym rozmiarom i spłaszczonemu pancerzowi może chować się pod kamieniami i w szczelinach skalnych. Żyje krótko jak na żółwia lądowego, około 25 lat.

[madohora]

Żółw skórzasty występuje w oceanach całego świata, ze wszystkich żółwi morskich sięga najdalej w stronę biegunów - na północnym Atlantyku aż po Norwegię. Plaże, na których żółwie skórzaste składają jaja, znajdują się na wybrzeżach Florydy, Ameryki Środkowej i Południowej, a także na wybrzeżach Afryki w regionie Zatoki Gwinejskiejm m.in. w Gabonie (populacja atlantycka). Żółwie z populacji z Oceanu Indyjskiego rozmnażają się na plażach Mozambiku, Indii, Sri Lanki, Tajlandii i Malezji. Populacja z Pacyfiku wędruje na Wyspy Salomona oraz na pacyficzne wybrzeża Meksyku.

[madohora]

Przejdźmy dalej do opisu żółwia ozdobnego. Na głowie, jak również na reszcie skórzanych fragmentów ciała widocznych dla nas są kremowożółte paseczki na czarnym tle poukładane w różne wzory. Tuż za oczami, w zależności od podgatunku, znajdują się różnokolorowe plamy.

[madohora]

Zwierzęta Ameryki Północnej lubią wydzielać różne niezbyt przyjemne zapachy. Najbardziej znanym z tego zwyczaju zwierzęciem jest oczywiście skunks, ale inne gatunki nie pozostają w tyle. Wśród nich także są gady, które wytworzyły sobie taki system obronny. A pośród nich również on – żółw wonny, nazywany żółwiem piżmowym albo stinkpotem, czyli z angielskiego śmierdzielem.

[madohora]

Gdy pada hasło „żółw błotny”, to od razu swoje myśli kierujemy na wschód Polski. Moczary i bagna Polesia stanowią doskonałe siedlisko do rozwoju tego gada, a na dodatek pracownicy Polskiego Parku Narodowego wraz z naukowcami przez wiele lat są czynnie zaangażowani w ochronę tego jedynego, naturalnie występującego na terenie naszego kraju żółwia. Jednak kiedy sprawdzimy listę terenów zamieszkiwanych przez gada, wówczas ten mit możemy odłożyć na półkę z literaturą fantastyczną.