TO JEST WĄTEK - WSZYSTKO CO DOTYCZY ZWIERZĄTEK

[madohora]

Walerian Kurowski – myśliwy, poseł na Sejm Wielki pisał o kunach w XIX wieku tak: „Mamy w Polsce dwa gatunki kun, to jest drzewne i kamienne”. Kamienne, czyli kamionki, tzn. dzisiejsze kuny domowe, natomiast drzewne zapewne autorowi chodziło o kunę leśną, inaczej nazywaną tumakiem. Ta mieszkanka lasów, podobnie jak jej miejska kuzynka należy do zwierząt o nocnym trybie czuwania i lubi płatać różne figle.

[madohora]

Dzień jest od tego by odpoczywać w jakiejś bezpiecznej kryjówce. Dopiero nocą można coś zrobić. Taka maksyma przyświeca obu gatunkom kun. Kuna leśna swoje łowieckie sprawy załatwia wyłącznie w nocy, chyba że jest wygłodniała, wtedy można ją spotkać o poranku. Z reguły za dnia przebywa w dziupli lub innej kryjówce z dala od swoich naturalnych wrogów i śpi, by znowu buszować po lesie w nocy.

[madohora]

Kuna leśna - długość ciała wynosi 38 -59 cm, długość ogona 18 -26 cm, wysokość w kłębie 15 cm, waga 0,7 -1,8 kg. Kuna leśna odznacza się zgrabną, wysmukłą sylwetką o wydłużonym tułowiu, krótkich kończynach i długim, puszystym ogonie. Ma wąską głowę z dużymi, zaokrąglonymi uszami, stosunkowo dużymi oczami, wydłużonym pyskiem i czarnym nosem. Sierść, gęsta i błyszcząca, ma barwę rudobrązową, najciemniejszą na głowie, ogonie i kończynach. Boki są jaśniejsze od reszty ciała, a na szyi widnieje widnieje kremowa lub żółtopomarańczowa łata, która u niektórych osobników sięga aż pomiędzy przednie łapy. W lecie sierść jest ciemniejsza, a ogon cieńszy.

[madohora]

kuna, nazwa kilku gat. ssaków drapieżnych z rodziny łasicowatych;
m.in. kuna domowa, kuna leśna, kuna amerykańska oraz k. żółtogardła (M. flavigula, M. melampus); czasami k. workowatą jest nazywany torbacz — niełaz plamisty.

[madohora]

Kuna (Martes) – rodzaj ssaka z podrodziny Guloninae w obrębie rodziny łasicowatych (Mustelidae), skupiający niewielkie zwierzęta lądowe, o wydłużonym ciele, ostrym pysku i sporych, trójkątnych uszach.

[madohora]

Kuna leśna występuje w większej części Europy, w Azji Mniejszej, północnym Iranie, na Kaukazie i zachodniej Syberii. We wschodniej części zasięgu rozprzestrzenia się w południowej części tajgi. W Europie nie występuje na dużej części Półwyspu Iberyjskiego, Grecji, części Beneluksu i na południu Wysp Brytyjskich. W czasach historycznych została introdukowana na Baleary[2]. W Polsce występuje na całym obszarze kraju, choć niezbyt licznie, a zasięg jej występowania często pokrywa się z występowaniem kuny domowej (Martes foina).

[madohora]

Jest to zwierzę wszystkożerne, poluje nocą. Kuny polują głównie na małe ssaki (gryzonie, szczególnie nornice i wiewiórki), ptaki, owady, żaby, węże i ślimaki, Nie gardzą padliną, ani owocami (w sezonie, jagody stanowią nawet 30% pokarmu). W Szkocji często do tego jadłospisu dochodzą kraby, szkarłupnie i skorupiaki. Latem i jesienią jedzenie jest gromadzone.

[madohora]

W północnych i wschodnich częściach zasięgu kuna leśna jest szeroko rozpowszechniona i z tego względu ma dużą liczebność, ogólnie uznawaną za stabilną. W większej części Europy presja ze strony myśliwych znacząco zmalała w ciągu XX wieku. Została wytępiona w wielu obszarach Wysp Brytyjskich, ale także tam jej populacja powoli się odradza

[madohora]

Kuna leśna, tumak (Martes martes) – gatunek niewielkiego ssaka drapieżnego z rodziny łasicowatych. Występuje w całej niemal Europie oraz w Azji, aż po Iran i zachodnią Syberię. W Polsce występuje, choć niezbyt licznie, na całym obszarze kraju, a zasięg jej występowania często pokrywa się z występowaniem kuny domowej.

[madohora]

Krycie odbywa się w lipcu i sierpniu. Ciąża przedłużona trwa nawet 9 miesięcy, ale faktyczny rozwój potomstwa odbywa się w ciągu drugiej połowy ciąży. Młode rodzą się ślepe, głuche, bezzębne, nie pokryte futrem w maju, w liczbie od 2 do 7, o wadze około 30 gram. Otwierają oczy w wieku ok. 7 dni. Ssą mleko ok. 3 miesięcy i zaczynają jeść pokarm mięsny około 34–38 dnia. Na jesieni odchodzą od rodziców i usamodzielniają się, choć często zostają jeszcze pewien czas na ich terytorium. Kuny mogą odbyć gody już ich pierwszego lata, w wieku 14 miesięcy, zazwyczaj jednak krycie odkładane jest dwa, a nawet trzy lata. W niewoli większość samców nie może się rozmnażać nawet do 27 miesiąca ich życia, co może być spowodowane stresem.

[madohora]

Areał występowania kuny domowej obejmuje południową i środkową Europę i Azję. W Polsce występuje na terenie całego kraju, jest jednak gatunkiem rzadkim i chronionym. Zamieszkuje różnorodne biotopy, jednak najchętniej osiedla się w pobliżu zabudowań

[madohora]

Czy kuna domowa jest pod ochroną?
To małe sympatyczne zwierzątko jest dość często spotykane. Kuna domowa, nazywana inaczej Martes foina lub kamionką, należy do rodziny łasicowatych. Jest bardzo inteligentna. Prowadzi nocny tryb życia. Chętnie koegzystuje z ludźmi. W przeciwieństwie do swojej leśnej kuzynki do życia wybiera m.in. stodoły, poddasza i piwnice domów. Niestety wraz z jej pojawieniem się przybywają też problemy. Uszkodzone instalacje elektryczne, membrany dachowe, termoizolacje – to tylko przykład szkód, które może wyrządzić ten maluch. Czy są metody, by się jej pozbyć? Oczywiście, że tak. Jednak przed ostatecznym wyborem należy dowiedzieć się, czy kuna domowa jest pod ochroną – bo to będzie determinowało sposoby walki z tym drapieżnikiem.

[madohora]

Nie sposób także zapomnieć o znaczeniu ekologicznym tego małego ssaka. Występując w naszych obejściach, kuny domowe regulują populację szczurów, myszy i innych gryzoni. Dlatego mimo tego, że nie są one pod ochroną ścisłą, to warto zadbać o to, by miały szansę na przeżycie i dalsze rozmnażanie.

[madohora]

inne małe ssaki – przeważnie żywią się wiewiórkami, nietoperzami, nornicami

[madohora]

Małe rozmiary, szybkość i zwinność to zalety, dzięki którym nasz łowca z łatwością zyskuje przewagę nad ofiarą. Niezaprzeczalny spryt jest cechą, z której w trakcie polowania korzysta prowadząca nocny tryb życia kuna domowa. Co je dzięki swoim sprawnościom łowieckim? Umiejętność wspinania się po drzewach umożliwia pogoń za różnymi gatunkami zwierząt. Jest nawet w stanie dotrzeć w miejsca, do których nie mają dostępu inne drapieżniki. Również pościg na płaskim terenie nie stanowi problemu, ponieważ nasz przedstawiciel łasicowatych biega z prędkością do 50 km/h. Zwrotność pozwala na błyskawiczne zmiany kierunku i uniki. Zjada w związku z tym równie szybkie i zwinne wiewiórki. Dzięki doskonałemu wzrokowi i wyostrzonym zmysłom namierza swoje ofiary z dużej odległości. Żywi się małymi i czujnymi gryzoniami.

[madohora]

Ssaki drapieżne uwielbiają działać pod osłoną nocy. Z nią, kuną domową, niejednokrotnie miałem okazję spotykać się, gdy mieszkałem na wrocławskim Sępolnie. Prowadziłem wówczas program śniadaniowy w jednej z lokalnych stacji telewizyjnych i wstawałem wcześnie rano, by obudzić innych Wrocławian. Za każdym razem, gdy szedłem na przystanek tramwajowy, kuna domowa jakby torowała mi drogę, i dziarsko szła przede mną, co chwilę przystając i patrząc na mnie, czy przypadkiem nie zszedłem z właściwej drogi. Kiedy zbliżałem się do przystanku, zwierzak nagle rozpływał się i niknął pod samochodami jak jakiś duch…

[madohora]

Człowiek zapewnia tym zwierzętom wiele atrakcji, a także mimo wszystko stabilność i dostatek, chociażby pożywienia. To skłania je do tego, by wychować swoje potomstwo wśród miejskiego gwaru. W lipcu i sierpniu zaczyna się ruja, pomiędzy osobnikami dochodzi do zbliżenia. Jeśli wszystko zadziało się tak jak powinno, samica zachodzi w ciążę, która trwa – uwaga – do 240 dni! Spytacie dlaczego tak się dzieje? Kuna domowa jest średniej wielkości ssakiem drapieżnym. Ciąża u wilków już trwa krócej, bo około 60 dni, a kuna taka mała, a tak długo chodzi w ciąży. W tym miejscu warto pochylić się nad zjawiskiem ciąży przedłużonej.

[madohora]

Posprzątaliśmy truchła martwych ptaków, ale niesmak dalej pozostał. Zachowaliśmy kilka sztuk na przynętę, a dziadek zainstalował pułapkę dla kuny domowej. Chcieliśmy ją do niej zwabić. Nie było łatwo. Najpierw złapał się sporych rozmiarów czarno-biały szczur – pewnie uciekinier lub potomek uciekinierów z hodowli. Następna była mysz polna, a dopiero potem udało się schwytać kunę domową. Wywieźliśmy zwierzaka daleko od działki, tak by jej powrót był bardzo mało prawdopodobny. Problem udało się zniwelować. Powyższe sprawy mogą wydawać się błahostkami przy tym, o czym teraz napiszę.

[madohora]

To dla każdego hodowcy jest przygnębiające, bo kuny domowe niestety zabijają więcej niż w danym momencie potrzebują, a później przychodzą do miejsca zbrodni, by podbierać pokarm jeśli zechce się im jeść. Należy wtedy ustawić pułapkę, miejsce „zbrodni” posprzątać i jedno z zabitych zwierząt poświęcić. Wsadzić je do klatki i czekać aż kuna domowa się skusi. Gdy zwierzak wpadnie w sidła, wówczas zabieramy go ze sobą, a następnie wywozimy w inne, oddalone od naszego kurnika miejsce. Podobnie czynimy w przypadku, gdy ssak zaatakuje nasze gołębie, króliki, bażanty, kaczki lub inną część inwentarza.

[madohora]

Naturalnie kuna domowa występuje na terenie Europy, w Ameryce oraz w Azji, ale wygląda na to, że chłodniejszych rejonów też się nie boi – można ją bowiem spotkać w Skandynawii i północnej części Rosji. W Polsce pojawia się na terenie całego kraju

[madohora]

Pierwotnie kuna domowa zamieszkiwała dzikie tereny, na których polowała na inne drobne zwierzęta – płazy, jaszczurki, jeże. Żywiła się także owocami i jagodami – np. gruszkami, borówkami, malinami, czereśniami, śliwkami. Odkąd zbliżyła się do ludzi, włączyła do swojego menu również ptactwo domowe oraz jaja. Jeśli pojawia się w kurniku, to jest mała szansa, że kury, gęsi czy kaczki przeżyją. Wystraszone i uciekające ptaki pobudzają kunę domową do zabijania – nawet jeśli nie potrzebuje ona w danej chwili tak dużo pokarmu. Zdarza się, że jej łupem stają się również króliki lub gołębie. W ostateczności nie pogardzi także padliną.

[madohora]

kuna domowa, kamionka, Martes foina, ssak drapieżny z rodziny łasicowatych;
dł. ciała do 55 cm, ogona — do 30 cm; sierść delikatna, jasnobrunatna, na podgardlu biała lub kremowa plama; żywi się drobnymi gryzoniami (tępi myszy) i ptakami; futro cenne; żyje w pobliżu zabudowań, także na rumowiskach, rzadziej w lasach; występuje w Eurazji; w Polsce gat. łowny.

[madohora]

Kuna domowa, kamionka (Martes foina) – synantropijny gatunek niewielkiego ssaka drapieżnego z rodziny łasicowatych.

[madohora]

Na wspólnych stanowiskach konkuruje z kuną leśną.

[madohora]

Występuje w niemal całej Europie oraz w strefie klimatu umiarkowanego Azji, aż po Himalaje i Chiny. W Europie jest spotykana od północnej Danii po zachodnią Hiszpanię i – na południe – po Włochy i niektóre wyspy na Morzu Śródziemnym i Egejskim. W Polsce występuje na całym obszarze kraju, zwykle w okolicach ludzkich siedzib, ruinach, lasach, a także w centrach dużych miast. W stanie Wisconsin w USA zaadaptowała się do warunków naturalnych mała populacja kun domowych, które zostały tam sprowadzone jako zwierzęta domowe