Kraków, dzielnice i okolice IX

[madohora]

[madohora]

Kamienica Bartynowskich – na rogu ul. św. Krzyża i św. Tomasza.

[madohora]

[madohora]

Kościółek ten powstał na początku XVII wieku. Wcześniej na tym miejscu znajdował się drewniany zbór braci polskich, zburzony podczas rozruchów antyprotestanckich 23 maja 1591 r. 18 października 1618 r. Wespazjan Piotrowski ofiarował znajdującą się na miejscu dawnego zboru kamienicę karmelitom z Piasku, którzy chcąc posiadać siedzibę w mieście, przerobili ją na kościół filialny. Konsekracji świątyni pod wezwaniem świętego Tomasza Apostoła dokonał biskup Tomasz Oborski 24 września 1621 r. Nowy patron nie był wybrany przypadkowo – w dobie kontrreformacji często zdarzało się, że w miejscach dawnych zborów powstawały kościoły lub kaplice, którym patronował św. Tomasz Apostoł. Karmelici opuścili to miejsce w 1787 r., prawdopodobnie po pożarze kościoła.

[madohora]

W ołtarzu głównym znajduje się wizerunek Matki Boskiej Szkaplerznej, w okresie nowenny do Ducha Świętego zasłaniany obrazem przedstawiającym zesłanie Ducha Świętego autorstwa Jana Bąkowskiego namalowanym w 1932 r.

[madohora]

KRAKOWSKIE KŁÓTNIE O WYSOKIE BUDYNKI - Wyborcza

[madohora]

Kościół św. Tomasza Apostoła
Barokowy kościół duchaczek, znajdujący się na rogu ulic Szpitalnej i św. Tomasza w Krakowie

[madohora]

W kościele tym od 2018 r. znajdują się doczesne szczątki Czcigodnej Służebnicy Bożej Siostry Emanueli Kalb.

[madohora]

Przed lokacją miasta prowadził tędy szlak handlowy na północ, rozdzielający się następnie na drogi na Śląsk do Sławkowa oraz do Miechowa. Budując mury miejskie nie postawiono przy wylocie ulicy bramy, gdyż był to grząski, podmokły teren. Ulicę zamykała kamienica, którą w 1678 otrzymali pijarzy, później na jej miejscu zbudowali konwent oraz kościół obecnie zamykający perspektywę ulicy od północy.

[madohora]

ul. św. Jana 1 (Rynek Główny 42) – Kamienica Bonerowska jej nazwa pochodzi od Jana Bonera, który w 1. połowie XVI w. przebudował istniejącą kamienicę na rezydencję. Ostateczny wygląd budynku nadali Pareńscy pod koniec XIX w. W kamienicy, w latach 1860–1926, znajdowało się atelier fotografa Ignacego Kriegera prowadzone następnie przez jego syna Natana i córkę Amelię.

[madohora]

[madohora]

Powstała latach 1928–1932 awangardowa i supernowoczesna bryła nowego budynku, w stylu art déco, wzbudziła kontrowersje i ostre protesty środowiska konserwatorskiego. Zostały one przerwane w wyniku osobistej interwencji zaprzyjaźnionego z Szyszko-Bohuszem prezydenta Ignacego Mościckiego. Krakowianie ze względu na stylizowaną (dziś nieistniejącą) attykę nazywali kamienicę „Domem pod Kominami”.

[madohora]

W sztuce przedstawiana zwykle jako młoda kobieta ze stałymi atrybutami: misą (lub czarą bądź pucharem) oraz wężem (ze względu na swe linienie będącym symbolem odradzania się, uosabiającym ciągłą samoodnowę życia, ozdrowienie, długowieczność, uzdrawianie) – i obecnie stanowiących utrwalony symbol (emblemat) farmacji

[madohora]

[madohora]

MASOWE ZATRUCIE W HOSTELU W KATOWICACH - Interia - 24.05.2025

[madohora]

Kawiarnia została założona w 1945 przez K. Sagana w lokalu mieszczącym się w budynku Feniksa przy ulicy św. Jana 2–4 na rogu z Rynkiem Głównym 41, na Starym Mieście. Początkowo działała pod nazwą „Cukiernia Wschodni Targ” i zajmowała się serwowaniem nieznanych dotychczas w mieście, specjałów cukierniczych pochodzących ze Lwowa. Lokal stał się częstym miejscem spotkań repatriantów pochodzących ze wschodu oraz pracowników i artystów położonego w pobliżu Teatru „Groteska” (przy ulicy Skarbowej 2)

[madohora]

Bar kawowy Rio przy ul. św. Jana 2 – miejsce, które artystycznym klimatem, kojarzonym z paryskimi ulicami, od 1959 roku przyciąga krakowską bohemę, wznawia działalność i zaprasza na pierwszą po otwarciu wystawę rysunków Jana Łataka.

[madohora]

Po zmianie właścicieli i remoncie, 13 kwietnia lokal ponownie otworzył się dla krakowian i znów zaprasza na „małą czarną” charakterystycznym szyldem z pomarańczową filiżanką. Miastu i nowym szefom miejsca zależy na utrzymaniu jego dotychczasowego charakteru. Kawiarnia znajduje się w strefie objętej wpisem na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO i rekomendacjami obligującymi do szczególnej ochrony miejsc o wyjątkowym znaczeniu i funkcjach dla historycznego krajobrazu miejskiego.

[madohora]

No jak Maleńczuk to wszystko w porządku

[madohora]

[madohora]

Budynek w ogólnym schemacie kompozycyjnym wykazuje związki z architekturą domów dochodowych (Geschäfthäuser), które powstawały w Wiedniu na początku XX wieku. Było to szczególnie czytelne w charakterystycznym rozdzieleniu stref komercyjnej i mieszkalnej, czego słynnym przykładem może być dom firmy Goldman & Salatsch przy Michaelerplatz (proj. Adolf Loos, 1910–1911), tzw. Looshaus. Także w sposobie projektowania niektórych motywów architektonicznych, np. kształtu i rozłożenia okien, Szyszko-Bohusz mógł się inspirować twórczością innego austriackiego architekta, Emila Hoppego. „Wiedeński” charakter krakowskiej kamienicy był w pierwszej wersji projektu ostatecznie zatwierdzonego przez krakowski magistrat podkreślony przez dekorację zwieńczenia: attykę flankowały dwie nagie postaci kobiece, przywodzące na myśl dekorację zwieńczenia Pocztowej Kasy Oszczędnościowej (1904–1906) autorstwa Otto Wagnera. Natomiast na gruncie polskim analogię dla Feniksa może stanowić chociażby lwowski Dom Towarowy Magnus (proj. Roman Feliński, 1912–1913).

[madohora]

Nastroje te znalazły na łamach prasy swoje odzwierciedlenie także w po-
staci obfitej i długiej dyskusji o charakterze bardziej merytorycznym, gdzie spór dotyczył zarówno jakości architektury zaproponowanej przez Szyszko-Bohusza, jak i kwestii konserwatorskich, czyli możliwości i zasad modernizowania zabytkowego śródmieścia. Do jej najważniejszych uczestników, obok Pronaszki, należeli m.in.: Stanisław Tomkowicz, Wacław Krzyżanowski i Henryk Jasieński. Szczególnie czytelny podział zdań zarysował się pomiędzy Tomkowiczem a Pronaszką. Ten pierwszy jeszcze 1931 roku nie tylko krytykował samą nowoczesną formę budynku oraz niezgrabne – jego zdaniem – zastosowanie niektórych elementów tradycyjnego języka architektury polskiej (attyka); zasugerował, że miejsce dla takiego eksperymentowania znajduje się na przedmieściach, a nie w centrum Krakowa, gdzie może dojść do degradacji zabytkowego pejzażu urbanistycznego:

[madohora]

Kamienica Goetzów-Okocimskich w Krakowie – kamienica wzniesiona w latach 1896–1897 przy ulicy św. Jana na krakowskim Starym Mieście, wpisana do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego. Jej projektantem był Teodor Talowski, uważany za jednego z najwybitniejszych i najoryginalniejszych polskich architektów XIX wieku.

[madohora]

Kamienica ma dwie oficyny: boczną i tylną. Oficyna boczna wzniesiona została na planie prostokątna. Jest ona trzypiętrowa, dwutraktowa, częściowo podpiwniczona. Nakryta jest dachem pulpitowym. Jej elewacja jest trójosiowa, o niesymetrycznym układzie osi. Ponad oknami pierwszego piętra wmurowano pozostałości kamieniarki gotycko–renesansowej, odnalezione podczas wykopów pod fundamenty. Piętra dostępne są przejściami z głównej klatki schodowej budynku frontowego. W pomieszczeniach znajduje się oryginalna stolarka drzwi i posadzki ceramiczne z końca XIX wieku. Oficyna tylna zbudowana jest na planie dwóch stycznych czworoboków. Jest ona trzypiętrowa, o nieregularnym układzie pomieszczeń, podpiwniczona. Nakryta jest dachem pulpitowym. W północno-wschodnim narożniku ma klatkę schodową z krętymi, drewnianymi schodami, doświetloną oknami w elewacji północnej. We wnętrzach zachowały się elementy dekoracji z końca XIX wieku: posadzki ceramiczne, drzwi płycinowe jednoskrzydłowe i dwa piece kaflowe

[madohora]

Kamienica jest dwupiętrowa, dwutraktowa, częściowo podpiwniczona. Nie ma własnej komunikacji pionowej, piętra dostępne są z głównej klatki schodowej Kamienicy Goetzów–Okocimskich. Nakryta jest dwuspadowym dachem kalenicowym