studnia "gruba kaska"

[smolak1]

Ostatnio pojawiły się niepokojące wiadomości dotyczące stanu technicznego
tego obiektu. Czy na prawdę nikt tam nie wchodził od 15 lat? I czy wcześniej
studnia pełniła może jakąś funkcje?

[tomasz.urzykowski]

O stanie studni zwanej Grubą Kaśką pisałem niedawno w �Gazecie Stołecznej�. Czy rzeczywiście od 15 lat nikt do
niej nie wchodził? Nie wiem, pewnie nie wchodził, bo nie było po co. Jaką funkcję pełniła studnia w przeszłości? Była
po prostu studnią - przybytkiem, w którym czerpano wodę. Załączam swój teskt o Grubej Kaśce.

Zabytek nie zbytek: bezpańska studnia
Gdyby stała w Wiedniu, Pradze lub Berlinie, byłaby dumą i atrakcją miasta. Niestety, stoi w Warszawie, która nie
potrafi zadbać o swoje nieliczne pamiątki przeszłości. Licząca ponad dwa wieki studnia Gruba Kaśka nie ma
gospodarza i popada w ruinę.
To wprost nie mieści się w głowie. Mowa przecież nie o jakiejś ruderze na przedmieściu, ale o widzianym z okien
Ratusza cennym zabytku architektury klasycyzmu. Co więcej - jednym z symboli Warszawy, opisywanym w każdym
przewodniku po mieście.
Nieduży budyneczek w kształcie walca ze schodkowym dachem powstał ok. 1786 r. Jego projektantem był wybitny
architekt Szymon Bogumił Zug (twórca m.in. kościoła ewangelicko-augsburskiego przy pl. Małachowskiego). Studnię
wzniesiono w centrum nieistniejącego obecnie prostokątnego placu na Tłomackiem. Charakterystyczna przysadzista
sylwetka Kaśki często pojawia się na starych rysunkach i fotografiach. Choć z biegiem lat jej otoczenie zasadniczo
się zmieniło, ona - na przekór losowi - pozostała taka sama, w tym samym miejscu. Przetrwała wojnę i budowę Trasy
W-Z, która tylko oplotła ją swymi asfaltowymi mackami.
Dziś studnia jest w stanie opłakanym. Ma zniszczony kamienny cokół, z popękanej elewacji odpadają kawałki tynku, a
wieńczący dach obelisk z kulą niedługo spadnie na ziemię. Przyczynił się do tego nieustanny ruch przejeżdżających
tuż obok Kaśki tramwajów i samochodów. Zabytkowi dostało się też od budowniczych przejść podziemnych przy
stacji metra Ratusz. Parkowali przy nim ciężki sprzęt i w kilku miejscach obili ściany.
O remont studni od dawna zabiegają społecznicy z Zespołu Opiekunów Kulturowego Dziedzictwa Warszawy "ZOK",
którzy wizerunek Grubej Kaśki przyjęli za symbol swego stowarzyszenia. Bez skutku. Rok temu dyrekcja Metra
Warszawskiego - w drodze rekompensaty za szkody - chciała odrestaurować zabytek. Problem w tym, że... nie miała
z kim rozmawiać, bo nikt się do studni nie przyznał. Ani miasto, ani powiat, ani wojewoda (obiekt jest własnością
skarbu państwa we władaniu Zarządu Dróg Miejskich). Bezpański zabytek niszczeje nadal.
- Stan Grubej Kaśki jest kompromitacją Warszawy. Zamiast myśleć o odbudowie pałaców przy pl. Piłsudskiego,
władze powinny wreszcie zająć się zabytkami, które cudem jeszcze istnieją - mówi pan Jacek Galiński, który
odpowiedział na nasz apel o zgłaszanie zagrożonych cennych obiektów.