sałata czy sałatka?

[emkaska]

wątek z serii: co mnie razi w kuchni? :)
Ciągle gdzieś czytam i słyszę, że jakieś danie podaje się z sałatą.
Nieodmiennie kojarzy mi się to z zielonym warzywem i się dziwię, że
do wszystkiego ta sałata. Potem okazuje się, że chodzi o SAŁATKĘ lub
ewentualnie surówkę. Mam wrażenie, że nazywanie mieszaniny
warzyw "sałatą" to kalka z j. angielskiego, czyli dosłownie
przetłumaczone "salad". Razi mnie to niesamowicie, bo wg mnie w
Polsce mamy sałatki, surówki jako mieszanki warzyw i sałatę jako
warzywo zielone. Chyba że jest inaczej i niech mnie ktoś oświeci,
czy ta "sałata" to jest coś innego niż "sałatka" :)

[Gość: gość]

no i zakręcona jesteś.
Nie możemy ci odpowiedzieć bo nie mamy pojęcia "co autor miał na myśli".
Wśród ludu z którego pochodzę sałata to zielone liście uwielbiane przez
królików.ale sałatka to już może być różnie-albo mieszanina różnych
warzyw,albo miesanina ziemniaków z innym badziewiem,albo drobniutkie listki
sałaty.

[groszek-5]

Na tym "Forum" ludzie pisza i odpowiadaja raczej spontanicznie.
Ludzie sa z roznych regionow kraju i z poza kraju gdzie mieszkaja od lat (ja
np.)i maja rozne nawyki w nazwach.I dlatego musimy byc bardziej tolerancyjni w
wielu przypadkach.Ty natomiast powinnas korzystac z encyklopedi tylko i
wylacznie bo tam wszystko jest napisane fachowo,naukowo i poprawnie.

[roseanne]

przeiez salat jest tak wiele - gatunkow znaczy
i co, jak zmieszam np rukole z rzymska to juz jest salatka, czy wciaz salata?

[ania_m66]

po mojemu same salaty, rowniez zmieszane gatunkowo z ewentualnym dodatkiem
innego "zielonego", np KILKU ugotowanxch zielonych fasolek, badz plasterkow
ogorka w dressingu,bez produktow bialkowych i weglowodanow, ktora jadam jako
dodatek do np grilowanego steku, to SALATA.
to samo zielone pomieszane z czyms konkretnym, typu parmezan, ziemniak jajko to
juz SALATKA.

[aiczka]

> po mojemu same salaty, rowniez zmieszane gatunkowo z ewentualnym dodatkiem
> innego "zielonego",(...)
> dodatek do np grilowanego steku, to SALATA.
Ja to nazywam "jakąś sałatą z czymś" albo w skrócie "jakąś sałatą". "Sałata"
jako taka kojarzy mi się z zieloną sałatą (ew. sałatą lodową) ze śmietaną i bez
dodatkowych dodatków. Nie wiem, jak u Was, ale w moim dzieciństwie to była
standardowa zielenina do obiadu i nic się do niej nie dodawało. Ewentualnie
jednak, jeśli dodatek jest mniej znaczący niż sałata to nazwa "sałata" nie brzmi
bez sensu.

> to samo zielone pomieszane z czyms konkretnym, typu parmezan, ziemniak jajko to
> juz SALATKA.
U nas uznaje się, że do surówki wchodzą wyłącznie rzeczy surowe, a w sałatce
musi być coś przetworzonego - gotowanego, marynowanego, z puszki itp.
S

[Gość: ania_m]

dokladnie tak samo kombinuje aiczko. surowka to dla mnie warzywo surowe bez
"zielonego" (czytaj lisciastych salat). seler z sosem jogortowym, rzepa z
marchewka w kwasnej smietanie, por z marchewka i kiszona kapusta z dodatkami to
dla mnie wlasnie surowki.
nie bardzo natomiast wiem, jakiej nomenklatury uzylabym do nazwania startych
gotowanych burakow z czymstam, albo ugotowanej czerwonej kapusty na zimno z
dressingiem. salatka, czy surowka? )

[aiczka]

Ja nie mam problemu, bo akurat tego nie jem, ale użyłabym określenia "jarzynka"
(słownik PWN przyznaje, że może to być część jadalna warzywa albo przyrządzona z
niego potrawa).

masz racje,

[ania_m66]

"jarzynka" kompletnie wyleciala mi z glowy. chociaz slowo ma imho dosc
nieciekawa konotacje przez cholerne "kucharki", "vegety" i inne "sekrety dobrej
pani domu" :)

[mhr-cs]

ja kupuje salate i robie z niej salatke,nie mam problemu

[Gość: sylwia]

mam takie samo zdanie jak ania_m

[coralin]

Według definicji słownikowej jest tak jak napisałaś. Czyli sałata to ta zielona
roślina, sałatka to mieszanka warzyw.
Ja dopatruję się przyczyn tego zjawiska m.in. w "histerii dotyczacej unikania
zdrobień". Niektórzy tak ich nie znoszą, że nie napiszą sałatka czy
koperek(młode listki kopru to właśnie koperek) choc jest to bardziej poprawne.

[ania_m66]

ja co prawda zdrobnien rowniez nerwowo nie znosze, ale nie dajmy sie zwariowac.
deminutiv jest czasami pozyteczny odrozniajac wlasnie koper od koperku, salate
od salatki itp :)
o, tudziez patelnie od jednoosobowej patelenki do raclette, o czym mozna
aktualnie poczytac w galerii potraw w watku o grilowaniu.

[coralin]

Właśnie o tym pisałam, nie dajmy się zwariować i nie ulegajmy histerii pod
tytułem: zdrobnieniom nie. Ileż to razy pouczano na GP tych, którzy ośmielili
się użyć zdrobnień poprawiajac ich wpisy hurtowo i bezmyślnie. Nawet
ziemniaczki(były młode i małe wiec ziemniaczki jak najbardziej poprawnie) na
ziemniaki i koperek na koper.

[coralin]

Zajrzałam na ten wątek grillowy :)) Jak przyjdzie sezon na młode ziemniaki z
koprem to strach bedzie na forum napisać ziemniaczki i koperek. I potem tacy
napiętnowani forumowicze "popadają w histerię", żeby broń Boze nie było
zdrobnieniowej końcówki i nie napiszą sałatka.

[ania_m66]

tym niemnie boczusiom, salateczkom, obiadkom, imprezkom, maselku, chlebusiowi,
koofaanym, mniamusnym i tym podobnym stanowczo dalej mowimy nie :)

[coralin]

Jeśli o mnie chodzi to stanowczo nie tylko: koofanym. Pozostałe zdrobnienia jak
najbardziej do użycia czasem.

[bobralus]

mnie rozwala szprot lub szprota. mi tam moga zdrabniac, ale ja w polowie czeszka
jestem, to chyba mam genetyczna tolerancje dla zdrobnien, chociaz sama jakos
specjalnie nie uzywam:)
salata to dla mnie warzywo. salatka to cos z przetworzonymi produktami, surowka
z surowymi (chociaz w praktyce okreslam tym zwrotem dodatek do dania glownego z
tartych lub siekanych warzyw - surowka z marchewki, z pora z jablkiem, z
kapusty, z selera; cos z cykorii, papryki, pomidorow, ogorka zielonego, salaty
wlasnie raczej jest juz dla mnie prywatnie salatka)

[coralin]

Ja też specjalnie często nie używam zdrobnień, ale ta histeria mnie śmieszy.
Szprot to mała ryba(żeby nie powiedziec rybka;) więc szprotka jak najbardziej:)
Ta przesada w unikaniu zdrobnień ociera się o błąd językowy.

[Gość: gość]

Szprot to gatunek ryby. Facet nazywa się szprot,dziewczynka od niego szprotka

[to_ja-titi]

Zgadzam się z powyższymi postami, tzn. chodzi o rozróżnienie sałata -
sałatka - surówka, tak jak piszecie używa się tych słów w jęz.
polskim i tak większość z nas została nauczona. Myślę jednak,
że "problem" polega na czymś innym. Podobnie jak zauważyła autorka
postu, ostatnio można zauważyć manierę nazywania sałatą zestawu
składników niekoniecznie zawierających sałatę (tę zieloną,
liściastą). Wystarczy zajrzeć do niektórych restauracji, i cóż tam
mamy? Przykład:
www.alegloria.pl/pages/show/1#/pages/show/2
Na szczęście jednak w większości knajp nadal możemy zamówić sałatkę:)

[sofia41]

czy to nie tak jak z

pieniądze-pieniążki
ogórki-ogóreczki
pomidory-pomidorki
marchew-marchewka-marcheweczka
kiełbasa-kiełbaska
sałata-sałatka-sałateczka
i wogóle te wszystkie zdrobnienia, komu to potrzebne ?
chyba tym zamiast mózgu a tylko z móżdżkiem (pardon jeśli zła
pisownia), można poprostu używać danie z dodatkiem np. kotlet plus
zielona sałata czy bukiet z sałaty itd.
jeśli zaczniecie używać prawidłowe nazewnictwo nie będzie problemu z
tą sałatą na talerzu, np. zielona sałata, lodowa sałata bo chyba tak
się kiedyś za młodości waszych Babć nazywały ???

[coralin]

Wielki Mózgu jeśli masz ochotę krytykować móżdżki za używanie zdrobnień to
brzmisz śmiesznie i bardziej infantylnie od nich nadużywajac błędów
ortograficznych, składniowych i gramatycznych.

[sofia41]

a ty co taka belferka, tu przecie o kuchni

[coralin]

Tak oczywiście Twój wpis był na temat kuchni:D Żartujesz.
Ty możesz wyrazić się negatywnie na temat zdrobnień(dział słowotwórstwa), ale
mnie już na temat innych działów gramatyki i ortografii języka polskiego,
których nie opanowałaś już nie.

[ania_m66]

hmmm..
coralin, nie chce sie madrzyc, ale cos ci to ostatnie zdanie skladniowo nie
wyszlo. na moje oko kawalek orzeczenia ci wcielo :)

[sofia41]

ania_m66 napisała:

> hmmm..
> coralin, nie chce sie madrzyc, ale cos ci to ostatnie zdanie
skladniowo nie
> wyszlo. na moje oko kawalek orzeczenia ci wcielo :)

bo z coralin jak sałateczką i ogóreczkami, mała objętość to i małe
ziarenko
pa

[Gość: en]

No nie, w kuchni zdrobnienie jest jak najbardziej stosowne, pozwala rozroznic
produkty. Np. pomidory (duze) od pomidorkow (cherry), kielbase zwykla od
kielbasek malych i cienkich, ogorki normalnych rozmiarow od ogoreczkow malych,
ale wiekszych od korniszonow.
Salata to ta zielona w glowkach, niezaleznei od odmiany (rzymska, lodowa,
roszponka itd.). Salatka - mieszane jarzyny (gotowane lub nie) z dodatkami i
sosem. Slowa surowka nie lubie, wiec go nie uzywam, ale salaty zielonej bym
surowka nie nazwala.
Zdrobnien typu pieniazki i rodzinka nie cierpie.

owszem, kalka

[emka_1]

jednak nie z angielskiego, a francuskiego - salade i niemal w każdej starej,
czytaj dobrze przedwojennej, książce kucharskiej występują sałaty. np. w
kucharce polskiej mamy sałaty:
z czerwonej kapusty,
z endywii,
z fasoli,
z gruszek,
z jabłek z sardelami,
z kartofli,
z kartofli i śledzi,
kartoflana ze śmietaną,
z marchwi,
mieszana
z ogórków czyli mizerya
z oliwą po francusku
polska
z pomidorów
z rozmaitych jarzyn
sałata z ryb i jarzyn
z sardelami
z selerów
ze słoninką
włoska
zimowa
i oczywiście sałata głowiasta.