gdy ludzie odchodzą...

[Gość: tomko]

Wszystkich Świętych, Dzień Zaduszny już za nami. Dla jednych to dni smutku,
zadumy, dla innych dni nadziei i oczekiwania. Od wielu lat mam nieco inne
podejście do tego święta. Nie powiem, że puszczam wtedy fajerwerki, ale lubię
je. Cieszę się, gdy nadchodzi. Lubię odwiedzać cmentarze w tych dniach
szczególnie (nie żebym w ciągu roku ich nie odwiedzał). Przy grobach
spotykają się rodziny, wspominają, czasem płaczą, czasem głośno rozmawiają.
Nie wiem czy kojarzycie sobie - w części wojskowej cmentarza stoi duży pomnik
poświęcony polskim żołnierzom. Zawsze we Wszystkich Świętych wieczorem
mnóstwo przy nim młodzieży i dzieci z rodzicami. Ludzie stawiają tam znicze.
Wczoraj i przedwczoraj było ich tam kilka tysięcy. Sam pamiętam, że
przychodziłem w to miejsce, jako dzieciak i uczeń szkoły średniej.
Spieszmy się kochać ludzi, tak szybko odchodzą - pisał ks. Jan Twardowski. I
chyba warto się spieszyć. Powiedzieć dziękuję, przepraszam, cieszę się,
kocham... Nie miałem tego szczęścia powiedzieć wszystkim, którym chciałbym.
Nie zdążyłem, wahałem się, bałem... Dlatego zacząłem się spieszyć, by zdążyć
i nie odejść i by nikt ważny dla mnie nie odszedł, nie wypowiedziawszy
(usłyszawszy tych słów)...
tomko

[Gość: Jola]

Tak, na ełckim forum zrobiło się smutno, ale też i tych dni nie można traktować
inaczej, jak tylko z powagą, zadumą i pokorą - przed tym co nieuchronne, i z
nadzieją, że po drugiej stronie czeka nas lepsze życie. Nam, którzy zostaliśmy
po tej stronie pozostają groby bliskich i wspomnienia.
Kochajmy ludzi ...

[Gość: Stary]

Gość portalu: Jola napisał(a):

>.Nam, którzy zostaliśmy po tej stronie pozostają groby bliskich i wspomnienia.
> Kochajmy ludzi ...

Myśle i mam nadzieję że to co napisałaś nie jest tylko cytatem z ks. Jana
Twardowskiego ale Twoim żywym przekonaniem i przesłaniem do wszystkich.
Dziękuję Ci.
Stary.

[Gość: klima]

może zabrzmi to dziwnie, ale dla mnie Wszystkich Świętych to najprzyjemniejsze
święto w roku - cicho, spokojnie, samochodów na ulicach mało, ludzie spokojni...
Pozdrawiam
K.

[Gość: szczuren]

Nie wiem jak Wy ala ja wiem że Oni są po tej lepszej stronie- patrza na
nas ,kibicują i szykują miejsce u swego boku. A my musimy się jeszcze troche
pomęczyć a gdy przyjdzie pora dołączyć do nich. Te lata rozłąki teraz są niczym
w porównaniu z nieskończonością. Tak więc cierpliwości na każdego przyjdzie
czas....

[Gość: Adam]

Czytajac Wasze posty mnie rowniez przypomial sie nastroj Wszystkich Swietych i
Dnia Zadusznego z Polski. Tutaj gdzie mieszkam w Stanach Wszystkich Swietych i
Dzien Zauszny obchodza 1 i 2 listopa jedynie katolicy. Nie sa to dni wolne od
pracy, gdyz kalendarz mamy ulozony wedlug tradycji protestanckiej.Natomiast
katolicy to tylko 1/4 mieszkancow Stanow. Amerykanskie Swieto Zmarlych to
Memorial Day, swieto ruchome obchodzone w ostatni poniedzialek maja. Jest to
dzien wolny od pracy.

Pamietam jak na Elckim cmentarzu oprocz grobow rodzinnych odwiedzalem rowniez
groby zolnierskie. Za czasow PRL przed pomnikiem poleglych polskich zolnierzy
wojsko trzymalo warte i odbywal sie uroczysty apel poleglych. Pomnik i groby
polskich zolnierzy tonely w zniczach i kwiatach. Natomiast obok na cmentarzu
zolnierzy niemieckich pusto bylo. Jedynie spontanicznie mieszkancy Elku
stawiali po jednej lampce na grobach niemieckich zolnierzy przewaznie tych z I
wojny swiatowej. A jak bylo w tym roku?
Kolo duzego niemieckiego pomnika stojacego niedaleko torow znalazlem latem
kamien z napisem w jezyku polskim i niemieckim: "Pamietajmy o tych, ktorzy
przed 1945 rokiem w Elku zyli i umierali". Na stronie Speca Prusy kamien ten
znajduje sie w zdjeciach pon numerem 21. W roku 1988 jeszcze tego kamienia nie
bylo. Zostal postawiony po przemianach w Polsce.
I jak bylo w tym roku? Czy podczas Wszystkich Swietych i Swieta Zmarlych
wspolczesni Polscy Elczanie pamietali o swoich poprzednikach Niemieckich
Elczanach, ktorzy byli kiedys gospodarzami tej ziemi, zyli i umierali tutaj
przed 1945 rokiem?

Pozdrawiam
Adam

[Gość: tomko]

Gość portalu: Adam napisał(a):

> I jak bylo w tym roku? Czy podczas Wszystkich Swietych i Swieta Zmarlych
> wspolczesni Polscy Elczanie pamietali o swoich poprzednikach Niemieckich
> Elczanach, ktorzy byli kiedys gospodarzami tej ziemi, zyli i umierali tutaj
> przed 1945 rokiem?
>
> Pozdrawiam
> Adam

Pamiętali i ełczanie i pamiętały władze miasta. Znalazły się tam duże wiązanki
kwiatów i znicze. Widziałem jak dwudziestoparoletni chłopak prowadził 3
letniego synka ze zniczem pod pomnik niemiecki...
tomko

hoffnung unser wiedersehen

[Gość: klima]

Zawsze pierwszego chodziłem na niemieckie groby, bo to była najciekawsza część
cmentarza - cicha i bez tłumów. W ogóle cmentarze niemieckie u nas to fenomen,
niezwykła atmosfera, żelazne, kute krzyże. Jednym z najładniejszych zdjęć,
jakie kiedykolfiek zrobiłem jest fotrka krzyża z cmentarza spod Caritasu.
Pamiętacie? Było tam napisane ”Hoffnung unser wiedersehen”. To piene hasło i
ładnie brzmi.
K.

[Gość: Adam]

Haslo jest naprawde piekne. Pamietam ten cmentarz kolo Caritasu. Szkoda, ze go
zlikwidowano i przebiega w tym miejscu jezdnia.
Stare cmentarze i groby to historia nie tylko poszczegolnych osob, ale rowniez
w przypadku ELku naszego regionu i panstwa.
W ELku i okolicach bylo wiele cmentarzy niemieckich zwlaszcza wojskowych.
Wiekszosc z nich ulegla bezpowrotnemu zniszczeniu. W duzej mierze zniszczenia
te byly dzielem zwyklych wandali i chien cmentarnych. Ale mamy rowniez
doczynienia z innymi przypadkami kiedy dzialo sie tak za przyzwoleniem wladz
badz wladze niereagowaly na to po prostu.

Na przyklad kaplica rodziny Kutschinsky na elckim cmentarzu, zaraz po lewej
stronie na wzgorzu przy bramie. Jeszcze w roku 1988 nad drzwiami do kaplicy na
czarnej granitowej plycie byl napis "Ruhestatte der Familie Kutschinsky"
Aktualnie zdarto granitowa plyte z niemieckim napisem i na bialej plycie
napisano "Ksieza Kanonicy Regularni Lateranscy" i pochowano tam brata zakonnego.
Z lewej strony przy drzwiach na malej plycie napis po polsku "Rodzina
Kuczynskich", chyba ulegli polonizacji 80 lat po smierci i maja polskie
towarzystwo w rodzinnym grobowcu.
Z prawej przy drzwiach tablica z nazwiskiem polskiego brata zakonnego, ktorego
pochowano tam w latach 90-tych.
Dalej za kaplica Kutschinsky po innych kaplicach zostaly tylko schody
prowadzace na wzgorze. Kaplice zostaly rozebrane po wojnie na cegle. Kaplica
Kutschinsky przetrwala do dzisiejszych czasow tylko dlatego, ze grabarze
urzadzili w niej sobie magazyn narzedzi. Kaplic takich jak rodziny Kutschinsky
bylo po wojnie na elckim cmentarzu kilkadziesiat. Natomiast zabytkowych
grobowcow kilkaset. Wszystko poszlo na budulec, a metalowe trumny wyciagano z
sarkofagow kaplicznych oraz grobowcow i sprzedawano na zlom. Z czaszek wyrywano
zlote i platynowe zeby.

Jak to jest, ze po 16 tysiecznym Lycku na elckim cmentarzu do dzisiaj zachowalo
sie tylko kilkanascie niemieckich grobow cywilnych??? Czemu wladze na to
pozwolily?


Chociazby cmentarz zydowski, gdzie spoczywali zydzi niemieccy przy Placu Sapera
na wzgorzu. Czesciowo zdewastowany przez Niemcow jeszcze przed wojna, a reszta
zajeli sie Polacy po wojnie. Plyty nagrobkow i pomnikow w latach 50-tych uzyte
byly do celow komunalnych z tego cmentarza.

Albo cmentarz niemieckich zakonnikow kolo Caritasu. Puszczono droge przez
niego. I to nie w latach powojennych, ale w latach 90-tych.
A sa przeciez miedzynarodowe konwencje dotyczace grobow i miejsc spoczynku.
Zycie jednak idzie swoja droga.

Pozdrawiam
Adam

[Gość: tomko]

Gość portalu: Adam napisał(a):

Pamietam ten cmentarz kolo Caritasu. Szkoda, ze go
> zlikwidowano i przebiega w tym miejscu jezdnia.

> Albo cmentarz niemieckich zakonnikow kolo Caritasu. Puszczono droge przez
> niego. I to nie w latach powojennych, ale w latach 90-tych.
> A sa przeciez miedzynarodowe konwencje dotyczace grobow i miejsc spoczynku.
> Zycie jednak idzie swoja droga.
>
> Pozdrawiam
> Adam

O ile mi wiadomo cmentarz ten nadal istnieje - przynajmniej wczoraj jeszcze tam
był.
tomko

[Gość: Adam]

Gość portalu: tomko napisał(a):

> O ile mi wiadomo cmentarz ten nadal istnieje - przynajmniej wczoraj jeszcze
tam
>
> był.
> tomko

Cmentarz kolo Caritasu skladal sie z dwuch czesci. Jedna jego czesc ta bardziej
w glebi zachowala sie do dzisiaj. Ale byla i druga czesc bardziej wysunieta w
strone drogi, ktora znajdowala sie przy samej jezdni na zakrecie. Splantowano
ja po prostu zmniejszajac zakret i poszerzajac szose.

Pozdrawiam
Adam

[Gość: tomko]

Gość portalu: Adam napisał(a):

> Cmentarz kolo Caritasu skladal sie z dwuch czesci. Jedna jego czesc ta
bardziej
>
> w glebi zachowala sie do dzisiaj. Ale byla i druga czesc bardziej wysunieta w
> strone drogi, ktora znajdowala sie przy samej jezdni na zakrecie. Splantowano
> ja po prostu zmniejszajac zakret i poszerzajac szose.
>
> Pozdrawiam
> Adam

Całkiem możiwe, ale nie stało się to na pewno w latach 90-ych, jak podajesz,
ale znacznie wcześniej, bo pamiętałbym tę drugą część.

Co do grobu Kuczyńskich - o ile mi wiadomo księża kanonicy Regularni
Laterańscy, którzy są właścicielami kaplicy grobowej na cmentarzu, uzyskali
zgodę potomków rodziny i administracji na jej użytkowanie.
Pozdrawiam. tomko

[Gość: Adam]

Gość portalu: tomko napisał(a):

> Co do grobu Kuczyńskich - o ile mi wiadomo księża kanonicy Regularni
> Laterańscy, którzy są właścicielami kaplicy grobowej na cmentarzu, uzyskali
> zgodę potomków rodziny i administracji na jej użytkowanie.
> Pozdrawiam. tomko

Slyszalem rozne wersje na ten temat.
Ks. mgr Adamus byly proboszcz Duzego Kosciola W Elku przed przejeciem kaplicy
mowil z ambony, ze nie odnaleziono zyjacych potomkow rodziny Kutschinsky,
kaplica niszczeje, nikt o nia nie dba i dlatego Kosciol ja przejmuje na
grobowiec dla ksiezy i zakonnikow.
Nie wiem moze do tej pory kogos odnalezli, ale w chwili przejmowania nikogo nie
odnalezli. Pytanie czy szukali naprawde?
Jesli odnalazlby sie ktos z potomkow rodziny Kutschinsky to moze zgodzilby sie
na przejecie jej przez Kosciol, ale nie zgodzilby sie napewno na usuniecie z
nad drzwi wejsciowych czarnej marmurowej plyty z napisem "Ruhestatte der
Familie Kutschinsky" i zastapienie jej napisem Ksieza Kanonicy Regularni
Latarenscy.

Jako katolik wole, ze kaplica sluzy Kosciolowi niz bylby w niej nadal magazyn
dla grabarzy na narzedzia w ktorym piliby wodke, albo zeby poszla na cegle, a
metalowe trumny na zlom.
A kwestia jej prawnego czy bezprawnego przejecia to juz sprawa drugorzedna. Kto
dzisiaj wnika w Polsce w takie drobiazgi.

Pozdrawiam
Adam

[Gość: monia]

adam nie przesadzaj zachowaly sie piekne cmentarze niemieckie na bunelce i w
tulusach, zrekonstruowano tez cmentarz w bartoszach. nie zachowalo sie tyle
mogil niemieckich moze po prostu, ze rodziny zabraly prochy do niemiec? jak
sadzisz?

[Gość: Adam]

Gość portalu: monia napisał(a):

> adam nie przesadzaj zachowaly sie piekne cmentarze niemieckie na bunelce i w
> tulusach, zrekonstruowano tez cmentarz w bartoszach. nie zachowalo sie tyle
> mogil niemieckich moze po prostu, ze rodziny zabraly prochy do niemiec? jak
> sadzisz?

monia
Sporo sie zachowalo to fakt, ale wiekszosc zostala bezpowrotnie zniszczona. Te
cmentarze niemieckie wojskowe, ktore sie zachowaly pozbawione dozoru i opieki,
zwlaszcza w lasach byly wielokrotnie przekopywane przez roznego rodzaju
chuliganow i poszukiwaczy militariow. Latem na biwaki w okolice Elku
przyjezdzaly nieraz grupy mlodziezy z centralnej z Polski specjalnie jak sami o
sobie mowili na wykopki. Ich ofiara padaly niemieckie mogily zolnierskie
przewaznie w lasach na malych cmentarzach. Wykopywali chelmy wojskowe, bagnety,
klamry od pasow, odznaczenia, czasem pistolety czy karabiny. Podobno to szlo
jak woda na targach militariow w centralnej Polsce.

Jesli chodzi o wywoz prochow do Niemiec przez rodziny to byly to pojedyncze
przypadki.

Natomiast na dzisiejszym cmentarzu elckim z kilku tysiecy niemieckich grobow
cywilnych pozostalo kilkanascie. Ich miejsce zajely polskie mogily. Przed wojna
cmentarz ten dzielil sie na dwie czesci katolicka i ewangelicka. Katolicka
czesc to ta z duza brama za ktora znjaduje sie min. kaplica rodziny
Kutschinsky. Ewangelicka czesc cmentarza niemieckiego to min. ta czesc w ktorej
znajduje sie cmentarz wojskowy.
Cywilne mogily po prostu splantowano i chowano tam Polakow.

pozdrawiam
Adam

[Gość: klima]

jeszcze jedna rzecz a propos cmentarzy mi sie przypomniała. Byłem kilka lat
temu w Ogródku, i za muzem Kajki znalazłem zapomniany cmentrzyk ewangelicki.
Okazało się, że ostatni Niemcy czy Mazurzy, trudno mi to okreslić, byli na nim
chowani jeszcze w pierwszej połowie lat osiemdziesiątych. czyli nie wszyscy
dali się wypędzić.
W ogóle księga pamiątkowa w tym muzeum jest ciekawa - dużo wpisów pochodzi od
osób, które zdecydowały się na wyjazd do Niemiec, a potem wracały, żeby
wspominać swój heimat.
Pozdrawiam
Michał