mala200333 Re: Richard Edward Miller..dama zamyslona 12.12.13, 02:04 mala200333 napisała: > Piekna Odpowiedz Link
seremine Re: Munch 14.12.13, 23:23 Curt Glaser, niemiecki historyk sztuki i pierwszy biograf Edvarda Muncha napisał w roku 1915, że "Munch należy tylko do swojej sztuki". To zdanie, może najwłaściwiej charakteryzuje norweskiego artystę, a w wersji odwróconej - jego sztukę. Edvard Munch urodził się 12 grudnia 1863 roku w norweskiej rodzinie wojskowego lekarza, fanatycznego luteranina. Matka Edwarda, 21 lat młodsza od męża, urodziwszy pięcioro dzieci w przeciągu siedmiu lat, umarła na gruźlicę w wieku lat 30. Zostawiła dzieciom przejmujący, religijny, pożegnalny list, który później ojciec często im odczytywał. Od tego czasu, śmierć stała się na zawsze stałym elementem życia pięcioletniego wówczas Edvarda. Wpoiła w niego głęboki strach przed życiem, którego nie pozbył się nigdy. Munch napisał później: "Matka, która umarła młodo, dała mi podatność na gruźlicę; pobudliwy ojciec, pobożny aż do szaleństwa, potomek starej rodziny, dał mi ziarna obłędu... Od momentu mojego urodzenia, anioły trwogi, niepokoju i śmierci stały u mojego boku... Często budziłem się w nocy, i wytrzeszczając oczy w pokój, pytałem siebie przerażony: 'czy ja jestem w piekle?'" Już w tym cytacie widać sztukę pisarską Edvarda Muncha. Stała się ona częstym komentarzem do jego obrazów i sztychów, tak trafnym, że istnieje kilka albumów malarstwa i prozy Muncha zatytułowanych "Munch we własnych słowach." Jedna forma jego sztuki wzbogacała drugą. Słowa wzmacniały nastroje, do których przedstawienia dążył; mawiał o efekcie "symfonii" obrazu i słowa. Munch nie wyrzucał zapisków: "nigdy nie używałem kosza na śmieci, dlatego trudno jest oddzielić ziarno od plew". Pozostawił ogromne archiwum. Wszystkie swoje dzieła sztuki i zapiski zapisał miastu Oslo. Munch przez cały czas obsesyjnie poszukiwał ukrytych sił kierujących jego życiem. Posiadł przy tym niezwykłą zdolność wizualnego i słownego przedstawiania swoich doświadczeń i nastrojów. Odpowiedz Link
seremine Re: Munch..tez autoportret 14.12.13, 23:27 W dziewięć lat po śmierci matki, na gruźlicę umarła starsza, piętnastoletnia ukochana siostra Edvarda, Sophie. Sophie umierała powoli w gorączce i halucynacjach, błagając o ratunek i o życie. Edvarda przerażała jego własna bezsilność i niezdolność ojca-lekarza uratowania jej; umierającej córce ojciec nakazał śpiewać luterańskie hymny. W mniemaniu czternastoletniego Edvarda, ojciec i jego Bóg byli równie winni jej śmierci. W latach 1880. Edvard Much wyrzekł się religii, Boga. Poszukiwał innego systemu wartości. Świat uznał za próżnię, w której życie ludzkie jest bezsensowną anomalią. Stał się radykalnie indywidualistyczny w poczuciu izolacji i kruchości oraz w przekonaniu, iż tylko sam zdoła zapewnić sobie wieczne życie – przez sztukę. 8 listopada 1880 zapisał w swoim dzienniku: "Zdecydowałem, że zostanę malarzem." Pierwszymi znaczącymi obrazami Muncha był Autoportet (1881), Młoda służąca rozpalająca piec (1883) i Poranek (Służąca) (1884). Odpowiedz Link
kristopherh Re: Munch 14.12.13, 23:41 W owym czasie stolica Norwegii Kristiania (w roku 1925 przemianowana na Oslo, od norweskiej nazwy jednego z przedmieść), była niewielkim miastem, w którym współczesna sztuka narodziła się dopiero w roku 1819 wraz z utworzeniem przez Jacoba Muncha (z tej samej rodziny) Królewskiej Szkoły Sztuki, do której Edvard uczęszczał w roku 1881. Kilku tylko miejscowych artystów, np. Christian Krogh i Carl Thaulow (szwagier Paula Gauguin'a), malowało w nowoczesnym, naturalistycznym stylu. Ani publiczność, ani konserwatywni krytycy, nie byli przygotowani ani skłonni do przyjęcia odrębnej, norweskiej, a tym bardziej nowoczesnej lub awangardowej sztuki. Byli "dotknięci jego [Muncha] traktowaniem koloru i oczywistą wulgarnością tematyki i motywu." Niektórzy norwescy krytycy niszczyli Muncha aż do schyłku jego życia. W roku 1885, za stypendium od Thaulowa, Munch wyjechał na krótko do Paryża. W roku 1886 namalował obraz Chore dziecko, przez późniejszych krytyków uznany za najważniejszy obraz w historii norweskiej sztuki. Do motywu tego Munch powracał pięciokrotnie w odstępach mniej więcej dziesięcioletnich. Munch uważał ten obraz za kamień milowy swojej twórczości. Natężenie jego przeżycia było tak wielkie, że twierdził iż "większość tego, co potem stworzył, narodziło się było z tym właśnie obrazem... W tym obrazie bezosobowy profil dziewczynki, opuszczona głowa jej matki, ich złączone drżące dłonie, cisza, epatują bezsilnością wobec choroby i nadchodzącej śmierci. Przedstawiona scena jest rozpaczliwym krzykiem artysty, być może emocjonalną kompensacją za śmierć siostry. Jednakże w roku 1886, obraz ten był niepowodzeniem 22-letniego wówczas malarza. Będąc dużych rozmiarów i nosząc czuły tytuł, nie mógł zostać zignorowany. Krytycy poczuli się sprowokowani. Powiązali ten obraz z Impresjonizmem, który dla nich był godny porywczego i zjadliwego potępienia, artystycznie i moralnie, a nawet politycznie - jako anarchizm. Munch został odrzucony przez rodzinę, krytyków i niemal wszystkich innych norweskich malarzy. Przy okazji, Christian Krohg został potępiony jako "akuszerka" tego obrazu. Wtedy to, Edvard Munch, praktycznie zrywając z ojcem, związał się z nieliczną cyganerią Kristianii. Jej przywódca, Hans Jaeger, wychodząc z mieszanki determinizmu, ateizmu i anarchizmu, wypracował naturalistyczną doktrynę całkowitej wolności od społecznej i religijnej moralności, zalecającą wolną miłość - wszyscy kochają wszystkich. Po ukazaniu się jego powieści pt. Z cyganerii Kristianii, w dzień po publikacji jego pochlebnej recenzji o Chorym dziecku Muncha, Jaeger został uwięziony na 60 dni za niemoralność i świętokradztwo. W celi więziennej zawiesił pół-akt Hulda, namalowany przez Muncha (obraz obecnie zaginiony). W tym okresie Edvard Munch związał się z Milly Thaulow, pierwszą z dwóch femmes fatales w jego życiu. Po sześciu latach burzliwego romansu doszło do zerwania z niewierną Munchowi Milly – "Panią Heiberg". Nie mniej, stała się Milly obsesją Muncha, w czym rozpoznawał "chorobę umysłową". Nastroje erotyzmu, zazdrości i melancholii, wygenerowane odejściem Milly, zaczęły często pojawiać się w obrazach i szkicach Muncha. W roku 1889, po przetrzymaniu zapalenia płuc, Munch zorganizował w klubie studenckim w Kristianii retrospektywną wystawę swoich 110 prac. Znowu źle przyjęta przez krytyków, przyczyniła się jednak ta wystawa do poważnego potraktowania Muncha jako głównego przedstawiciela trzeciej generacji norweskich artystów i do przyznania mu, dzięki poparciu paru wpływowych awangardowych malarzy, rządowego stypendium na trzyletni artystyczny pobyt w Paryżu. Zanim wyjechał, Munch namalował duże obrazy Wieczór (przedstawiający jego siostrę Inger na kamieniach morskiego brzegu) i Muzyka wojskowa na ulicy Karla Johana. Odpowiedz Link
nefretete993 Re: Munch 15.12.13, 02:49 W Paryżu, rychło znalazł się osamotniony i w melancholii. Dotarła do niego wiadomość o śmierci ojca. Narysował wówczas Alegorię śmierci, sylwetkę ojca samotnie idącego pustą plażą. Żył wspomnieniami. Przyjaźnił się jedynie z duńskim poetą Samuelem Goldsteinem, z którym łączył go podobny wcześniejszy dramat miłosny, przygodne doświadczenia erotyczne oraz podobne myśli o śmierci. Goldstein i Munch razem sformułowali Symbolizm - alternatywę dla Naturalizmu w sztuce. Goldstein napisał: "Symbolizm jest sztuka która ponad wszystko ceni nastroje i myśli i używa rzeczywistość tylko jako symbol. ... Nie powinno się więcej dawać wizualnej reprezentacji konwencjonalnej rzeczywistości. ... Rzeczywistość przedstawiona będzie wyłącznie symbolami myśli i uczuć. ... Poeta sam stworzy swoją rzeczywistość." Stąd był już tylko krok do bezimiennych ludzi bez twarzy, charakteryzujących malarstwo Edwarda Muncha. Jednych z tysięcy. Munch zaczął odkrywać swój niematerialny, duchowy wymiar w byciu częścią odwiecznego cyklu przyrody ogrzewanej słońcem (chociaż słońce namaluje dopiero za ponad ..20 lat. Odpowiedz Link
nefretete993 Re: Munch 15.12.13, 02:52 Munch zaczął "tworzyć sztukę krwią serca". Miał to być "poemat o życiu, miłości i śmierci". Napisał tzw. "Manifest Saint-Cloud", zilustrowany sceną miłosną. W jego interpretacji, żyjąca para jest jednym ogniwem w łańcuchu życia, dając poprzez poczęcie dziecka fizjologiczną nieśmiertelność i tym pokonując śmierć. Swój symbolizm zdefiniował następująco: "Przyroda jest transformowana według czyjejś subiektywnej skłonności." Symbolizm u artysty był twórczym procesem opartym na obserwacji siebie, a nie drugiego człowieka. W Manifeście napisał jasno: "nie będę dalej malować wnętrz z czytającymi ludźmi, z dziergającymi kobietami." Mieszkał w biedzie w Paryżu. Malarsko, zapożyczał z technik van Gogh'a i Lautrec'a. Mimo wszystkie przeciwności i melancholijne nastroje, wierzył w swoje twórcze możliwości. Ta wiara pozostanie w nim przez całe jego długie, skomplikowane życie. W roku 1890 Munch narysował Pocałunek: stojące, beztwarzowe postaci mężczyzny i kobiety złączonych w pocałunku. Ci kochankowie, jakby za mgłą, nie są sobą, ani określoną parą, tylko jednymi z tysięcy im podobnych, którzy łączą jedno pokolenie z następnym. Scenę te powtórzył później kilkakrotnie w grafice i na płótnie, za każdym razem nieco inaczej.. Pocałunek Dwie płonące wargi naprzeciw moich Niebo i ziemia zniknęły A dwoje czarnych oczu patrzyło w moje – (Edvard Munch) Było to w okresie jego wielkiej emocjonalnej samotności, poczucia porzucenia, bezsilności, braku związku z kobietą. Myśli o kobietach pogłębiały jego rozpacz. Napisał: "Starożytni mieli rację, gdy uważali miłość za pożar. W końcu, jak pożar, pozostawia ona po sobie tylko hałdę popiołów." Doprowadzony prawie do szaleństwa, miewał halucynacje, które miały go już trapić do końca życia. Jedną z takich, nad fiordem w Kristianii na moście Ljabroveien, opisał ... Szedłem drogą z dwoma przyjaciółmi wtedy słońce zaszło niebo nagle stało się krwią i poczułem wielki krzyk w przyrodzie * Szedłem drogą z dwoma przyjaciółmi - Słońce zaszło niebo nagle stało się krwią i poczułem jakby oddech smutku Zatrzymałem się - oparłem o balustradę śmiertelnie zmęczony Nad niebiesko-czarnym fiordem i miastem wisiały chmury kapiącej parującej krwi Moi przyjaciele poszli dalej a ja zostałem Drżąc ze strachu z otwartą raną w mojej piersi Wielki, niekończący się krzyk przeszył naturę. (Edvard Munch) Odpowiedz Link
nefretete993 Re: Munch 15.12.13, 02:53 W wyniku tej halucynacji powstało najbardziej być może przejmujące dzieło Edvarda Muncha, Krzyk, najpierw rysunek, później drzeworyt oraz obraz pastelami. Odpowiedz Link
dunant Re: Munch 15.12.13, 03:02 Ten zachód słońca nad Ljabroveien wywołał u niego trwały, chorobliwy niepokój. Napełnił go rozpaczą, gdyż nie potrafił go właściwie namalować. Plonem był rysunek i obraz Rozpacz. Mężczyzną bez twarzy, przechylonym nad balustradą, był on sam. Było to przedstawienie jego własnej izolacji, zrozpaczonego osamotnienia, rozważania sensu życia i śmierci. Dramatyzmu dodaje scenie napięty kontrast między rozmyślającą postacią na pierwszym planie a obcą, zajętą sobą parą postaci w oddaleniu. Trzy inne nastroje, samotność, melancholia i zazdrość, również stały się tematyką grafik i obrazów Muncha. Melancholię przedstawiał symbolicznie jako smutną twarz człowieka na brzegu morza. Według jego własnych słów, "krajobraz stał się wyrazicielem nastroju: powtarzający się rytm fal rozbijających się o kamienistą plażę, sama plaża i morze rozumiejące, choć niepojęte jak istnienie, niewyobrażalne jak śmierć, wieczne jak tęsknota". Meandry linii plaży i kamieni były jak jego percepcja ludzkiej doli, życia i śmierci. Zazdrość Munch przedstawiał jako samotnego człowieka podczas gdy obok dwoje innych, mężczyzna i kobieta, są razem. Mogła to być scena na brzegu morza, mogła to być współczesna scena w symbolicznym raju. W obu sytuacjach, artysta i samotny kochanek "krwawili krwią swego serca". Lato 1892 Munch spędził w Norwegii w Aasgaardstrand, gdzie przygotował wystawę, która miała zaprezentować to, co stworzył w Paryżu i w Norwegii w okresie trzyletniego stypendium rządowego. Szkice i obrazy były nieodłączną częścią jego życia spędzonego na nieudanych romansach i rozmyślaniach nad istotą życia, śmierci i sztuki. W tym czasie powstał szkic, a następnie obraz Wizja. Odpowiedz Link
dunant Re: Munch. 15.12.13, 03:06 Oto komentarz Muncha do tego obrazu: "Leżałem w błocie, wśród mułu i robactwa, usiłowałem wydobyć się na powierzchnię. Wystawiłem głowę ponad wodę. Wtedy ujrzałem łabędzia - jego błyszczącą biel, zatęskniłem do jego czystych linii. Wyciągnąłem do niego ręce, zbliżył się do mnie, ale niezupełnie. Wtedy ujrzałem swoją twarz odbitą w wodzie. Oh, jaki byłem blady, z mułem w oczach i we włosach! Zrozumiałem dlaczego byłem przerażony. Ja, który wiedziałem co było pod błyszczącą powierzchnią, nie mogłem złączyć się z kimś żyjącym pośród złudzeń." Interpretacja tego była jasna: Munch mógł posiąść nieśmiertelność w sztuce, ale potrzebna była śmierć ciała by w duchu tegoż, z nastrojów i wspomnień miłości, narodził się wieczny świat piękna. Po zakończeniu stypendium rządowego, Munch został oskarżony przez krytyków o zmarnowanie publicznych pieniędzy. Zastanawia zajadłość ówczesnych krytyków z Kristianii wobec Muncha. Obok ich tradycjonalizmu i konserwatyzmu, jedno z możliwych wyjaśnień tej wrogości jest takie, że Edvard Munch został uznany za odszczepieńca od starej rodziny, w przeszłości zasłużonej dla kultury Norwegii, jak również za zdrajcę własnych, arystokratycznych i luterańskich korzeni. Zainteresowania Muncha światem wewnętrznym człowieka, jego seksualnością, jego prymitywną stroną oraz śmiercią nie mogły mu ujść na sucho; wywołały w Norwegii publiczną debatę nad jego umysłową i moralną "degeneracją". W tym okresie, Munch namalował scenę w kasynie Monte Carlo. Zatruta atmosfera oddana jest zielonym światłem, zawzięci hazardziści o zatraconej indywidualności, uogólnionej przez ich zamazane twarze. Jeden tylko odszedł od stołu - wyraźniejsza twarz, oszołomiona "piekłem Monte Carlo". Przegrany? W owym czasie w Niemczech nastała moda na nordyckość w literaturze i sztuce. "Młoda Norwegia", Ibsen, Bjornson stali się idolami literatury niemieckiej. W listopadzie 1892, po nieudanej wystawie w Kristianii, Muncha zaproszono do przedstawienia w Berlinie retrospektywnej wystawy w najbardziej prestiżowym Verein Berliner Kunstler [Berlińskim Stowarzyszeniu Artystów]. Po tygodniu, wystawę zamknięto w atmosferze skandalu. 45 niemieckich artystów wystąpiło z protestem. Sprawa oparła się o Kaisera Wilhelma, który zmusił trzech pro-Munchowskich członków Berlińskiej Akademii do rezygnacji. Aferą zajęła się niemiecka prasa. Munchowi urządzono wystawy w Kolonii, Düsseldorfie, Lipsku, Berlinie, w Danii - osiem wystaw w przeciągu kilku miesięcy. Nagle, Munch stał się najsławniejszym człowiekiem w całym Cesarstwie Niemieckim. Uznano, iż jego obrazy "przełamywały bariery między kategoriami sztuki." W Berlinie Munch dołączył do awangardowego millieu - grupy cyganerii Zum Schwarzen Ferkel (Pod Czarną Świnką), regularnie spotykającej się w winiarni pod tą nazwą. Grupę tę tworzyli niemieccy, skandynawscy i polscy artyści, pisarze i krytycy. Witalizm i Monizm były ich religią, a wspólną obsesją Kobieta. Szwedzki dramaturg August Strindberg, który wymyślił nazwę tej grupy, określił ją jako "zbiorowisko przeklętych dusz, w którym nie było ani jednego, który by nie ciągnął za sobą ciężaru przeciwnego losu". Ze Strindbergiem połączyła Muncha krótka przyjaźń, w roku 1892 namalował jego portret. Przyjaźń ta skończyła się dosyć szybko w wyniku manii prześladowczej niemal obłąkanego Strindberga. Kobiet "Pod Czarną Świnką" nie było, ale były tam tematem stałych dyskusji, awantur i gwałtownej zazdrości. Geniuszem grupy był Polak, Stanisław Przybyszewski (1868-1927), pisarz, krytyk i pianista-samouk. Przybyszewski i Munch mieli na siebie wzajemny, ogromny, duchowy, niemal metafizyczny wpływ, związek, który niektórzy uznali za homoerotyczny. Uważali siebie za braci, zwracali się do siebie "Edzin" i "Stachu", byli związani z tymi samymi demonicznymi kobietami. Zdanie otwierające słynną "rapsodię" Przybyszewskiego Tottenmesse (polski tytuł Requiem aeternam) brzmi, "Na początku była chuć." W owym czasie, Przybyszewski napisał (po niemiecku) również trylogię Homo sapiens, opartą na przeżyciach berlińskiej cyganerii, przeplecionych fikcją. Powieść ta stała się swego rodzaju mitologią seksualności, zazdrości, psychicznych zaburzeń, halucynacji, snów, szaleńczego mistycyzmu. Przesłaniem jej było, iż homo sapiens nie jest rządzony przez rozum, lecz przez biologiczny pociąg, pasję i pierwotne instynkty. Odpowiedz Link
samanta_ewa Re: Munch....Pod wpływem Przybyszewskiego, Munch.. 15.12.13, 03:11 Pod wpływem Przybyszewskiego, Munch wprowadził do swoich obrazów mnóstwo seksualnej symboliki. Przybyszewski nazwał sztukę Muncha psychicznym naturalizmem i napisał: "Edward Munch jest pierwszym, który podjął się przedstawienia najdelikatniejszych i najbardziej intensywnych procesów duszy, dokładnie tak, jak zjawiają się one: spontanicznie, całkowicie niezależnie od umysłu, w czystej świadomości indywiduum." Odpowiedz Link
samanta_ewa Re: Munch....Dagny Przybyszewska 15.12.13, 03:15 To Munch 9 marca 1893 przyprowadził "Pod Czarną Świnkę" piękną Norweżkę Dagny Juell, która natychmiast zgalwanizowała grupę, zogniskowała na sobie ich fascynacje i gwałtowne emocje. Wkrótce została żoną Przybyszewskiego, obiektem jego miłości a niedługo później nienawiści. Dla Muncha, Dagny pozostała muzą, dla Przybyszewskiego memento. Porzucił był dla niej kobietę, z którą żył, i ich maleńkiego synka, a w kilka lat potem porzucił Dagny dla Jadwigi Kasprowiczowej. We wrześniu 1898, Przybyszewski i Dagny przenieśli się do Krakowa, gdzie Przybyszewski został redaktorem działu literackiego pisma Życie oraz duchowym ojcem Młodej Polski. W roku 1901, Dagny została zamordowana w Tyflisie, przez zakochanego w niej studenta Władysława Emeryka, entuzjastę Przybyszewskiego, któremu ponoć zdawało się, że spełnia życzenie tamtego. Munch namalował Dagny w ciemnoniebieskiej sukni, w niebieskim, niemal abstrakcyjnym tle, które było jego symboliką dwóch światów: sztuki i śmierci. W tym okresie Munch zaczął układać szereg swoich dzieł w dwa cykle: Miłość i Śmierć. W lecie 1893 wrócił do Norwegii. W wiosce nad Kristianiafjord namalował 25 nowych obrazów i pasteli do tychże cykli, w tym Wampir, następne wersje Chorego dziecka i Pocałunku oraz olejną wersję Krzyku. Odpowiedz Link
samanta_ewa Re: Munch....Dagny Przybyszewska 15.12.13, 03:18 W roku 1893 Munch rozpoczął wykonywanie sztychów, drzeworytów i kolorowych litografii. Znakomicie opanował te techniki, znalazł w nich sposób na ukazanie związków i zależności pomiędzy swoimi pracami. Wrócił do wspomnień o śmierci matki i siostry. W roku 1896 namalował m. in. obrazy Śmierć w pokoju chorego, Martwa Matka i Dziecko, Młoda kobieta obejmująca śmierć. W Śmierci w pokoju chorego, rozmieszczenie osób stwarza dramatyczną sytuację - każda postać jest sterroryzowana przez umieranie w łóżku nie pokazanej osoby oraz przez samą śmierć, która siedzi tyłem w fotelu obok łóżka. To wszystko położyło fundamenty mojej sztuki i to jest to co odczuwałem od mojego dzieciństwa jako przeklętą niesprawiedliwość która legła u podstaw potrzeby rewolty w mojej sztuce. (Edvard Munch) Trwoga Krzyku powróciła w nowej wersji Wieczoru na ulicy Karla Johana. Bezimienny tłum składa się z ludzi, których anonimowość podkreślona jest przez ich bezwyrazowe twarze podobne do masek. Odpowiedz Link
samanta_ewa Re: Munch.... 15.12.13, 03:21 Rozpoczął cykl Madonna, najpierw tylko portret, później pół akty, w kilku wersjach litograficznych oraz jako obraz olejny. Jest to być może najbardziej znany obraz Edvarda Muncha, urzekający pięknem zarówno dzieła jak i modelki, odchodzący od jego konwencji ludzi-zjaw bez twarzy. Stał się esencją sztuki Muncha. Odpowiedz Link
samanta_ewa Re: Munch.... 15.12.13, 03:23 Krytyk:"Jest to moment tuż przed najwyższą ekstazą miłości i czystym oddaniem się. Kobieta zbliżając się do swojego najświętszego spełnienia, osiąga moment nadnaturalnej piękności, a jej kochanek, doświadczając tego widoku, doznaje wizji madonny." Obraz podkreśla iż kobieta jest łącznikiem w łańcuchu biologicznej nieśmiertelności. Naga, jakby w płynnym otoczeniu sugerującym zamknięcie w macicy, widoczna jest w stopniu takim, na jaki pozwala na to akt seksualny. W wersji litograficznej, w obramowaniu obrazu "pływają" plemniki a w lewym dolnym rogu tkwi fetus – owoc związku kobiety i mężczyzny. Odpowiedz Link
samanta_ewa Re: Munch.... 15.12.13, 03:26 Much opisal ten obraz tak: Blade piękno Madonny Nadszedł moment kiedy Życie płynie przez nią strumieniem – Gdzie łańcuch złączony jest od Tysięcy lat – Tysiąc lat temu Życie się rodzi tylko aby Urodzić się znowu i umrzeć – Akt stworzenia W jej ustach jest ból W jednym z kącików jej Ust siedzi widmo śmierci - Na jej dwóch wargach Radość życia - Kobieta która oddaje siebie I otrzymuje Bolesne piękno Madonny – (Edvard Munch) Odpowiedz Link
smieszka-on-line Re: Munch.... 15.12.13, 03:37 Po roku 1897 twórczość Muncha, technicznie i tematycznie, rozpadła się na dwie gałęzie: (i) sztychy przedstawiające monistyczne pojęcie miłości i stworzenia; (ii) naturalistyczne w formie obrazy. W roku 1898, Edvard Munch nawiązał romans z Tullą Larsen, córką bogatego kupca z Kristianii. Zdecydowana Tulla miała inne wyobrażenia o miłości i wszelkimi sposobami usiłowała zatrzymać i poślubić Muncha. Wkrótce ścigała go po Norwegii i w kilku krajach Europy. Rok później Munch w bezsennej depresji zamknął się w oddalonym sanatorium psychiatrycznym w Kornhaug w Norwegii, a w następnym w Szwajcarii. Wcześniej jednak namalował kilka obrazów, m. in. naturalistyczne Dziedzictwo - prostytutkę z syfilitycznym niemowlęciem w poczekalni paryskiego szpitala, Odpowiedz Link
zamyslona_7 Re: Munch.... 15.12.13, 03:42 Na przełomie wieków namalował Golgotę, ukrzyżowanego artystę o twarzy łączącej rysy Muncha i Przybyszewskiego, wzniesionego ponad szyderczy tłum. W latach 1900-1914 życie i sztuka Edvarda Muncha zmieniły się radykalnie. Główną przyczyną był jego burzliwy romans z Tullą Larsen, którego nie był w stanie zakończyć. (Doszło między nimi do niejasnego incydentu z rewolwerem; kula zgruchotała jeden z palców lewej ręki Muncha.) Psychiczna rozsypka jego życia doprowadziła go do alkoholizmu, halucynacji, izolacji, załamań i sanatoriów psychiatrycznych. Choć żył jeszcze długo, jego sztuka uległa stagnacji, jeżeli nie powolnemu upadkowi. Odszedł od obsesyjnego zajmowania się tematyką związaną z relacją płci. Zamiast symboliki, skoncentrował się na jakości artystycznej i formalnej wierności trójwymiarowemu obiektowi. Jego dzieła stały się bardziej podobne do Secesji i Art Nouveau. Po latach doczekał się uznania i dobrobytu finansowego. W roku 1902 Munch zetknął się z bogatym niemieckim spekulantem, tajemniczym okultystą Albertem Kollmanem. Po wystawie Secesji w Berlinie w roku 1902, w której wziął udział także Munch, Kolmann całkowicie poświęcił się promowaniu dzieł "proroka z północy", jak nazwał Muncha. W wyniku działalności Kollmana, Munch zaczął być akceptowany na równi z Gauguin'em a nawet Van Gogh'iem, jako reprezentant pionierskich lat nowej sztuki. Jeden z niemieckich krytyków, Hans Rosenhagen napisał o Munchu: "Ktokolwiek tworzy takie dzieła, ma prawo do najwyższego szacunku." W roku 1903 Munch sportretował litograficznie angielską skrzypaczkę Evę Mudocci. Ten secesyjny portret, choć przypominający wcześniejszą Madonnę, pozbawiony jest wyraźnej symboliki seksualnej. Odpowiedz Link
zamyslona_7 Re: Munch.... 15.12.13, 03:44 W Portrecie synów dr Linde (1904), nie ma już symboliki lecz wierne oddanie podobizn i osobowości chłopców. W roku 1904 namalował swój stojący, majestatyczny Autoportret (datowany 1905); w 1906 (na zamówienie, z podobizny) monumentalny portret Nietzsche'go; w 1907 tryptyk nagich mężczyzn (Młodość, Dorosłość, Starość) na plaży dla nudystów w Warnemünde; w 1908 dużych rozmiarów alegoryczną Śmierć Marata - swoje nagie ciało leżące na zakrwawionym łóżku, przy którym stoi naga kobieta-morderczyni. Honorarium od dr Lindego, stypendium od rządu norweskiego i dochody z lukratywnych portretów, uwolniły Muncha od kłopotów finansowych, które nie powróciły już nigdy. Niestety Munch zaczął nałogowo pić, zrobił się awanturniczy, wdawał się w bijatyki, z których jedna nieomal skończyła się pojedynkiem. Wpadał w alkoholiczne deliria, połączone z furią i manią prześladowczą. W 1906 roku namalował dramatyczny Autoportret z butelką wina. Skazany na kontakty z prostytutkami i sprzątaczkami hotelowymi wpadał w stany załamania. Miewał ataki drętwoty kończyn, jeździł do uzdrowisk. Swoje zapiski z okresu 1902-1908 gromadził pod wspólnym tytułem Dziennik Szalonego Poety. W 1908 roku jego dawny przyjaciel, Jens Thiis, wówczas dyrektor Galerii Narodowej w Kristianii, zakupił do Galerii kilka jego obrazów. Po drodze obrazów z Niemiec, zorganizowano wystawę Muncha w Kopenhadze. W tym samym czasie sam artysta przebywał w tym mieście w klinice psychiatrycznej dra Daniela Jacobsena, gdzie poddano go elektrowstrząsom. Tam, w roku 1909 namalował autoportret jako wyraźnie chorego człowieka, oraz "władczy" portret tegoż lekarza (naturalnych rozmiarów). Sztuka nadal była ucieczką Muncha, chociaż już inną niż dawniej. Był ciągle mistrzem. Po wyjściu ze szpitala malował dalej. W latach 1909-1912 namalował alegoryczny tryptyk obrazów (Historia, Alma Mater, Słońce) do auli Uniwersytetu w Kristianii, które po długich sporach zostały zawieszony w innych pomieszczeniach tego uniwersytetu. Dwa pierwsze obrazy są klasyczne w formie i niemal ludowe (dziś rzec można by socrealistyczne) w treści, trzeci jest abstrakcją. W 1913, namalował nową wersję Słońca - słońce jako źródło naświetlające wszelkimi siłami witalnymi. Obraz ten wiązał się z religijnym nieomal kultem Słońca, popularnym wówczas w Niemczech i Skandynawii. Odpowiedz Link
zamyslona_7 Re: Munch.... 15.12.13, 03:47 Choć jego sztychy cieszyły się wielkim popytem, Munch żył w izolacji. Okres pierwszej wojny światowej spędził, zresztą z wyraźnymi sympatiami proniemieckimi, w neutralnej Norwegii, w swoim zaciszu "Ekely" na odległym przedmieściu Kristianii, Skoyen. Po wojnie namalował nowe wersje swoich obrazów, akty, kilka abstrakcji. Układał swoje dzieła według motywów we fryzy, np. Fryz Życia. Przeglądał i porządkował swoje archiwa. Obdarzony norweskimi honorami i orderami żył w zupełnym osamotnieniu. Choć na siedemdziesiąte urodziny w 1933 roku otrzymał gratulacyjny telegram od Goebbelsa "w imieniu narodu niemieckiego," niedługo potem naziści uznali jego sztukę za zdegenerowaną i usunęli jego dzieła z niemieckich muzeów. Po wkroczeniu Niemców do Norwegii w roku 1940, dzieła jego usunięto także i z Galerii Narodowej w Oslo. Munch uprawiał ogródek, hodował kury i świnie. Czytał dawne listy ze swojego archiwum, intensywnie prowadził zapiski w swojej Księdze Mądrości Dobra i Zła, którą rozpoczął był we wczesnych latach 1900, jako Dziennik Szalonego Poety. Usiłował w niej zintegrować swoje słowa, filozofię życia i obrazowe wyobrażenia. W grudniu 1943 w pobliżu jego domu przy Ekely eksplodował skład niemieckiej amunicji. Wyleciały wszystkie szyby. Munch przeziębił się. Zdążył jeszcze namalować obraz Eksplozja w sąsiedztwie. 23 stycznia 1944 umarł samotnie, siedząc w fotelu. Z jego rąk wypadła książka - Biesy Dostojewskiego, którą czytał w chwili nagłej śmierci. Dla niego samego, fascynująca go całe życie śmierć okazała się przychylna. * * * Odpowiedz Link
