Gęba jak Piotrowin?

[the_dzidka]

To, jedno z ulubionych jak mi się wydaje, wyrażenie Guruy intryguje mnie od
dłuższego czasu. Czy ktos wie, o co chodzi z Piotrowinem? Wyrażenie używane
także przez Konopnicką i Makuszyńskiego, świadczy o twarzy chudej,
zafrasowanej, mizernej itd. Ale ja chciałabym poznać całą historię tego
określenia - lub ewentualnie pofantazjować na ten temat

[meduza7]

Z pamięci będzie, bo mi się źródel nie chce sprawdzać. Była taka legenda
średniowieczna o wskrzeszeniu z martwych pewnego szlachcica, rzecz działa się w
Polsce i albo w miejscowości Piotrowin, albo też ten wskrzeszeniec tak się
nazywał. Chodziło zdaje się o jakieś falszywe oskarżenie, które oczywiście
zostało oddalone, gdy umarły wlasnym głosem zaświadczył o prawdzie. Była tez
powieść oparta na motywach tej legendy "Cud w Piotrawinie". No i oczywiście
umarlak leżący ileś tam dni w grobie to za pięknej tej buźki nie miał

[pajacynka]

univ.gda.pl/~literat/podania/006.htm
Takie znalazłam, i proszę, dobrze mi się ochapiało, że on jakiegoś kościelnego
bronił. A gęby nikomu nie życzę, na paru obrazach w życiu widziałam tę legendę,
brrr.

[meduza7]

A swoją drogą, czemuż to biskup nie postaral się o jakiś dowód na papierze? To
jest prawdziwa zagadka!

[framberg]

meduza7 napisała:
> A swoją drogą, czemuż to biskup nie postaral się o jakiś dowód na papierze?
> To jest prawdziwa zagadka!

To nie jest zagadka. Bez przerwy fałszowano w owych czasach zapisy
testamentowe, celowały w tym kościoły i zakony. Problemy ujawniały się
przeważnie wtedy gdy do własności jednej wsi aspirowały dwie lub więcej
organizacji kościelnych.
Świadectwo zza grobu bardzo pomagało
I świadczyło o świętości powołujacego skutecznie (!) zmarłego na świadka.

[minerwamcg]

Tego chudomordego Piotrusia wskrzesił nie byle kto, bo sam św. Stanisław, ten
sam, co go potem król tak szpetnie posiekał. W kościele na Skałce w Krakowie
jest figura św. Stanisława wskrzeszającego Piotrowina.

U Sienkiewicza też było

[zamek]

univ.gda.pl/~literat/krzyzaki/0066.htm

[the_dzidka]

Do licha, chyba przeczytam "Krzyżaków"!! Jako lektura to było strasznie nudne i
od tamtej pory nie wzięłaqm do reki. Może czas na przypomnienie?...

[lylika]

Wydaje mi się, że w "Ogniem i mieczem" też. Zdaje się, że tak wyglądał
Skrzetuski po wyjściu ze Zbaraża, ale muszę to sprawdzić.

[lubeck7]

aaaaa

[vivictoria]

Rzecz działa się nad Wisłą, w miejscowości zwanej dziś Piotrawin: znajduje się
tam przepiękny kościół gotycki z 15 wieku. A w rocznicę zmartwychwstania
Piotrawina, który w dodatku przeszedł pieszo po wodzie, ukazuje się na rzece
ścieżka. Jest to jedna z moich ulubionych legend i miejsc rownież - Wisła jest
tam najpiekniejsza!
Skopiowane z netu, niestety nie zapisałam urla



Osiem wieków z okładem mówi lud o wskrzeszeniu zmarłego człowieka przez Patrona
Polski, Św. Stanisława Biskupa.

Płynęła wtedy Wisła, jako i teraz płynie, tocząc wody bystre ku Bałtykowi.
Przepływała, jako i teraz przepływa u podnóża wsi Piotrawin (Puławski) i —
białego Solca, co rozsiadł się na wspaniałych skałach, na jej drugim brzegu.

Gdy się bliżej ku Solcowi podpłynie, wydobywając się z zakrętu, „widać smętnie
sterczące ruiny zamczyska, patrzące jakby w czerwone dachy nizinnego Piotrawina.

Król Bolesław Śmiały budował ten zamek i zamieszkiwał go z całym dworem w
ciepłe, letnie miesiące. Gdy się dobrze w te ruiny wpatrzeć a potem oczy
przymknąć, to urastają one w niezdobyte, warowne mury, nad urwiskiem dumnie
rozsiadłe. Z wieży zamkowej zda się powiewać królewska chorągiew, a z doliny
dochodzi tętent rumaków powracającego rycerstwa. Król Bolesław naprzód
wysunięty, tuż za nim koń „wróżebny" przez pachołka prowadzony, a dalej —
błazny, dworacy, żołnierze...

Na rynku miasteczka była królewska kaplica, a za miasteczkiem, w rzecznej
dolinie, pośród kępy drzew wznosił się sąd, w którym król osobiście zasiadał.

I raz wypadła sprawa trudna do rozsądzenia. Jadyny świadek zmarł, a był nim
Piotrawin, dziedzic na Piotrawinie, wiosce, po lubelskiej stronie Wisły
położonej. Sprawę tę miał biskup krakowski, Stanisław Szczepanowski, późniejszy
patron naszego kraju i patron kościoła Dominikanów w Lublinie. Otóż zawahał się
król i nieświadomy sporu rozstrzygnąć go nie chciał A sprawa była wielce ważna
i sądu wymagająca.

Wówczas stała się rzecz niepojęta.

Biskup Stanisław dla utwierdzenia prawdy słów swoich przepłynął Wisłę, stanął
nad grobem Piotrawina, kazał odwalić kamień i wieko trumny i rzekł do trupa:

— Piotrawinie, wstań! a chodź dać świadectwo prawdzie!

Na te mocne słowa struchlał zatrwożony lud towarzyszący biskupowi i czekał. A
żółty, uschnięty trup po ruszył się na swym ostatnim posłaniu i wstał
posłusznie.

Wówczas biskup Szczepanowski ujął go za rękę i poprowadził wolno przez wiślane
fale do Solca.. A lud zgromadzony został na brzegu, patrząc w osłupieniu na cud
zmartwychwstania i cud przejścia przez głębinę wód.

Prawdzie stało się zadość. Piotrawin złożył w sądzie potrzebne świadectwo, aż
zdumiał się król i rycerstwo.

- Piotrawinie, chcesz-li żyć — zapytał go biskup po opuszczeniu sądu. —
Piotrawin wzniósł oczy szkliste na mówiącego i odpowiedział stanowczo: Chcę
wrócić do grobu.

I powrócił tą samą drogą i ułożył się w trumnie, pobłogosławiony przez swego
wskrzesiciela, żegnany raz jeszcze przez lud.

Wieść o tym niezwykłym cudzie rozeszła się po całym kraju. Mówili o nim starzy
i młodzi, dzieciom niańki śpiewały nad kołyską, jak to Stanisław biskup przez
Wisłę szedł zezmartchwystłym na Sąd Królewski. I biegły lata, a z lat układały
się dziesiątki a z dziesiątków — stulecia. Ludzie pamiętali cud, ale nikt nie
śpieszył ku widomemu uczeniu go. I oto pewna pobożna niewiasta, należąca do
Trzeciego Zakonu, opiekunka dzieci w kamienieckim dworze (obok Piotrawina)
miała sen dziwny, aby postarała się o bryczuszkę i objechała okolice po obu
stronach Wisły, kwestując na wybudowanie kościoła „na łążku w miejscu gdzie św.
Stanisław spoczął wraz z Piotrawinem śpiesząc na Sąd.

Zakonnica o ten sen dziedziczce Kamienia, która, przejąwszy się do głębi,
ofiarowła natychmiast osiołka z brycuszką i pewną kwotę na zapoczątkowanie
ofiar.

Odtąd rozpoczęła się kwesta powolna żmudna, bo osiołek chodził wolno, droga
bywała, a wolę w śnie objawioną trzeba była wypełnić.

Toteż ludzie w polu podczas żniw, kopania, pielenia czy siejby widywali ten
dziwny pojazd i kwestarkę objeżdżającą cierpliwiei ochotnie dwory, kolonie i
zamożniejsze chaty, ale nawet najbiedniejsi dorzucali swój grosik wdowi aby
wypełniło się.

Tym sposobem zajaśniały wśród kępy drzew na łążku bielone ściany murowanego
kościółka dla uczczenia wielkiego cudu z woli Bożej przez w. Stanisława Biskupa.

Artyści malarze różnych wieków oddali na płótnie wstrząsającą scenę
wskrzeszenia Piotrawina. Jeden z takich obrazów zdobi ołtarz w kościele OO.
Dominikanów w Lublinie w kaplic św. Stanisława.

Rok rocznie w dzień ósmego maja odbywają się od pusty w kościołach jego
imienia. Rok rocznie ciągną także rzesze narodu z Solca. z Raju, z Lipska, a
zza Wisły, z Kluczkowic i innych dalszych wsi, na odpust do małego
kościółka „na łążku przyrzecznym, w końcu minionego stulecia wystawionego.

I podziwia zapatrzony lud jasną smugę na wodzie, łączącą oba brzegi, na
pamiątkę odbytej tędy drogi przez św. Stanisława ze wskrzeszonym z grobu
Piotrawinem.