Trybunał o dodatku dla samotnych rodziców

[sloggi]

Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, dotyczące dodatku dla samotnych
rodziców, są niezgodne z konstytucją i Konwencją Praw Dziecka - orzekł w środę
Trybunał Konstytucyjny.

Tracą one ważność 31 grudnia 2005 roku, ale wcześniej wchodzi w życie
nowelizacja tych przepisów.

Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych zaskarżył do Trybunału Rzecznik
Praw Obywatelskich; krytykował je także Rzecznik Praw Dziecka. Protestowały
przeciw nim samotne matki, poszkodowane likwidacją Funduszu Alimentacyjnego.

W ocenie Trybunału przyznanie prawa do świadczenia z budżetu państwa jedynie
dzieciom, wychowywanym przez jednego z rodziców, a pozbawienie go dzieci,
wychowywanych w rodzinach pełnych, jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości.

Przepisy tej ustawy - jak orzekł Trybunał - "zostały ukształtowane w taki
sposób, że faktycznie osłabiają więzi między rodzicami a dziećmi oraz więzi
między małżonkami" i "stwarzają ryzyko dla prawidłowego funkcjonowania rodziny
i małżeństwa". "W takim razie naruszają zawarty w art. 18 konstytucji nakaz
zapewnienia rodzinie i małżeństwu nie tylko ochrony, ale i opieki" - uznał
Trybunał. Ponadto wypłata dodatku "zniechęca rodzica wychowującego dziecko do
dochodzenia roszczeń od drugiego z rodziców".

"Rząd spodziewał się takiego wyroku, dlatego spieszyliśmy się z uchwaleniem
ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych" - powiedziała po
ogłoszeniu wyroku dyrektor Departamentu Świadczeń Rodzinnych w Ministerstwie
Polityki Społecznej Alina Wiśniewska. Ustawa ta nowelizuje zaskarżone przez
Rzecznika przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Nowa ustawa wejdzie w życie 1 września 2005 roku. Wiśniewska podkreśliła, że
"dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka został znacząco ograniczony.
Będzie teraz przysługiwał tylko w sytuacji, gdy ojciec dziecka jest nieznany,
gdy jedno z rodziców nie żyje lub powództwo o ustalenie ojcostwa zostało
oddalone".

Odnosząc się do orzeczenia Trybunału wiceminister polityki społecznej Cezary
Miżejewski, powiedział, że jego zdaniem "wyrok został wykonany przed
terminem". Przypomniał, że resort znał wniosek i starał się go uwzględnić w
pracach nad ustawą o dłużnikach.

Stanowiska tego nie podzielają samotne matki. "W nowej ustawie rząd wprowadził
zamiast dodatku zaliczkę alimentacyjną, ale problem nierówności dalej
pozostaje" - powiedziała wiceprzewodnicząca stowarzyszenia Damy Radę Beata Mirska.

Trybunał w orzeczeniu zaznaczył jednak, że badał aktualny stan prawny; nie
uwzględnił zmian, zawartych w nowej ustawie. Badanie zgodności tej ustawy -
jak powiedział - byłoby przedmiotem odrębnego postępowania, jeżeli zostałaby
zaskarżona przez podmioty do tego uprawnione.

Zdaniem Grażyny Rdzanek-Piwowar z Biura Rzecznika Praw Obywatelskich, nowa
ustawa nie zmienia w sposób zasadniczy modelu świadczeń rodzinnych. Pytana,
czy wobec tego można się spodziewać, że ustawa ta zostanie zaskarżona do
Trybunału, Rdzanek-Piwowar uchyliła się od odpowiedzi.

Ustawa o świadczeniach rodzinnych, która weszła w życie 1 maja 2004 roku,
wprowadziła tzw. dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Dodatek ten
wynosi 170 zł na dziecko (250 zł na dziecko niepełnosprawne) i przysługuje
samotnym rodzicom na dzieci, jeżeli w rodzinie dochód na osobę nie przekracza
504 zł (lub 583 zł w rodzinach z dzieckiem niepełnosprawnym).
/onet/