grazka8
13.08.05, 17:35
ASO
ntystreptolizyny O (ASO) są przeciwciałami przeciwko toksynie zwanej
streptolizyną O, która jest wytwarzana przez paciorkowce najczęściej
hemolizujące grupy A. Przeciwciała te wytwarzane są po zakażeniu a działanie
ich polego na blokowaniu hemolizy (rozpadu) krwinek pod wpływem streptolizyny
O.
Materiał biologiczny
Krew
Wartości prawidłowe
Prawidłowe miano ASO jest wynosi od 1:20 - 1:150.
Wartości podwyższone
Wysokie miana ASO powyżej 250j wskazują na świeżo przebyte lub nawracające
zakażenia. Stwierdza się je częśćiej u chorych na reumatyzm niż na
niepowikłane zakażenia paciorkowcowe.
Białko C-reaktywne CRP
iałko C-reaktywne (CRP) jest białkiem ostrej fazy uważanym za czuły ale
nieswoisty wskaźnik diagnostyczny i rokowniczy procesów zapalnych niezależnie
od etiologii.
Materiał biologiczny
Krew
Wartości prawidłowe
Prawidłowa stężenie białka CRP w surowicy jest mniejsze niż 5 mg/l
Wartości podwyższone
Wzrost wartości stężenia białka C-reaktywnego występuje:
w układowym liszaju rumieniowatym
w kolagenozach
we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego (colitis ulcerosa)
we wczesnym okresie ciąży
ostre stany zapalne
w chorobie reumatycznej
w ostrym okresie zawału mięśnia sercowego
Białko [krew]
tężenie białka we krwi zależy od jego podaży w pokarmach, od sytnezy głównie
w wątrobie i komórkach układu siateczkowo-sródbłonkowego oraz od stopnia
utraty białek przez nerki, przewód pokarmowy, skórę i płuca. Duże znaczenie
ma oznaczenie oprócz ogólnej jego wartości również poszczególnych jego
frakcji określonych metodą elektroforezy. Często w organiźmie dochodzi do
stanu określanego jako dysproteinemia charakteryzującego się zaburzeniem
stężenia i proporcji poszczególnych frakcji białka. Niekiedy w stanach
chorobowych może pojawić się białko patologiczne np. białko monoklonalne w
szpiczaku mnogim. Stan taki określa się jako paraproteinemia.
Materiał biologiczny
Krew
Wartości prawidłowe
Prawidłowa stężenie białka w surowicy krwi wynosi 63-79 g/l. W tej ilości
znajduje się:
55-65% albumin
3-5% alfa1-globulin
7-10% alfa2-globulin
9-13% beta-globulin
14-20% gamma-globulin
Wartości obniżone
Zmniejszenie poziomu białka (hipoproteinemia) występuje w następujących
sytuacjach:
niedostateczna podaż białka (wadliwe żywienie, niedożywienie, jadłowstręt,
dieta ubogobiałkowa)
upośledzenie wchłaniania białka z przewodu pokarmowego
nadmierna utrata białka przez przewód pokarmowy (enteropatia wysiękowa,
przewlekłe stany zapalne jelit)
nadmierna utrata białka przez nerki (zespół nerczycowy)
nadmierna utrata białka przez skórę (oparzenia, stany zapalne skóry z
wysiękiem)
nadmierana utrata biąłka przez płuca (rozstrzenie oskrzeli)
przewlkełe krawienie z różnych narządów
niedostateczna synteza białka (stany uszkodzenia miąższu wątroby)
wzmożenie katabolizmu białka (posocznica, nadczynność tarczycy, choroby
nowotworowe)
Wartości podwyższone
Wzrost wartości stężenia białek (hiperproteinemia) może być spowodowany:
wytwarzaniem białek patologicznych (szpiczak mnogi, choroba Waldenströma)
wzmożeniem wytwarzania białek fizjologicznych (marskość wątroby, kolagenozy,
przewlekłe stany zapalne, skaza hiperglobulinowa)
znacznym odwodnieniem organizmu
Cholesterol
holesterol produkowany w wątrobie lub dostarczany z pożywieniem jest
składnikiem błon komórkowych, hormonów sterydowych, żółci. Wątroba jest
również miejscem syntezy białek (apolipoprotein) pełniących funkcje nośnikowe
dla cholesterolu. Około 60-70% cholesterolu krążącego we krwi jest w postaci
zestryfikowanej kwasami żółciowymi a około 30% w postaci wolnej. Cholesterol
występujący w surowicy krwi związany jest z różnymi frakcjami lipoprotein
pełniących różne funkcje w organiźmie. W stanach fizjologicznych około 50-75%
cholesterolu całkowitego jest związana z frakcją LDL (lipoproteiny o małej
gęstości- low density lipoprotein), 20-35% z frakcją HDL (lipoproteiny o
wysokiej gęstości - high density lipoprotein), a 5% z frakcją VLDL
(lipoproteiny o bardzo małej gęstości - very low density
lipoprotein).Cholesterol zawarty w LDL i VLDL działa miażdżycotwórczo, w HDL –
przeciwmiażdżycowo.
Materiał biologiczny
Krew
Wartości prawidłowe
Prawidłowa stężęnie cholesterolu i jego frakcji wynosi:
cholesterol całkowity 150-200 mg% (3,9-5,2 mmol/l)
cholesterol LDL < 150 mg% (3,9 mmol/l)
cholesterol HDL > 35 mg% (0,9 mmol/l)
Wartości podwyższone
Wysoki poziom cholesterolu (hipercholesterolemia) występuje:
we wrodzonej wzmożonej syntezie cholesterolu (hiperlipoproteinemii)
w niewydolności nerek, cukrzycy, łuszczycy, alkoholizmie, zespole nerczycowym
w niedoczynności tarczycy, zastoju żółci
w diecie bogatej w cholesterol
Wartości obniżone
Niski poziom cholesterolu występuje:
w niedożywieniu
w zaburzeniach trawienia i wchłaniania
w chorobach trzustki, biegunkach
w uszkodzeniu wątroby, wrodzony defekt syntezy cholesterolu
w nadczynności tarczycy
Fosforany [krew]
osfor jest składnikiem związków wysokoenergetycznych. 85% fosforu znajduje
się w kościach, 6% w mięśniach a9% w innych tkankach. Jedynie 1% fosforu
ustrojowego znajduje się w płynie pozakomórkowym a 14% w wpłynie
śródkomórkowym. Stężęnie fosforu zależy od podaży fosforanów w diecie,
stopnia ich wchłaniania w przewodzie pokarmowym oraz wydalania z moczem.
Materiał biologiczny
Krew
Wartości prawidłowe
Prawidłowa stężenie fosforanów nieorganicznych w surowicy krwi wynosi 0,9-1,6
mmol/l.
Wartości podwyższone
Zwiększony poziom fosforu występuje:
u niemowląt karmionych nierozcieńczonym mlekiem krowim bogatym w fosforany
w nadmiarze witaminy D
w ciężkich urazach i infekcjach
w niewydolności nerek
w nadmiernym wysiłku fizycznym
w chorobach przytarczyc (niedoczynność przytarczyc)
w chorobach nadnerczy (niedoczynność nadnerczy)
w kwasicy przebiegającej z odwodnieniem
chorobach nowotworowych leczonych chemioterapią
Wartości obniżone
Zmniejszony poziom fosforu występuje w:
przypadku stosowania diety ubogofosforanowej np. przez alkoholików, chorych z
jadłowstrętem
uporczywych wymiotach i wymiotach oraz w trakcie stosowania leków
zobojętniających nadkwasotę w chorobie wrzodowej
oparzeniach i po ciężkich urazach
kwasicy ketonowej u chorych z cukrzycą
przypadku zatrucia salicylanami, nadmiernej podaży glikokortykosteroidów
nadczynności przytarczyc, w chorobach nerek,
niektórych nowotworach wytwarzających substancje zwiększające wydalanie
fosforu z moczem
Granulocyty kwasochłonne
ozynocyty są komórkami fagocytującymi kompleksy antygen-przeciwciało.
Odpowiadają na czynniki chemotaktyczne wydzielane przez komórki tuczne i
bazocyty oraz na kompleksy antygen-przeciwciało. Eozynocyty niszczą również
larwy niektórych pasożytów. Fizjologiczną zmienność liczby eozynocytów
obserwuje się w rytmie dobowym. Najwyższe wartości występują w nocy, a
najniższe w południe.
Materiał biologiczny
Krew
Wartości prawidłowe
Wartości prawidłowe obserwowane u zdrowych ludzi wykazują pewne różnice w
zależności od wieku :
12 miesięcy: 0,05-0,7 x 109/l, 1-5% leukocytów
4 lata: 0,02-0,65 x 109/l, 1-5% leukocytów
6 lat: 0-0,65 x 109/l, 1-5% leukocytów
10 lat: 0-0,6 x 109/l, 1-5% leukocytów
21 lat: 0-0,45 x 109/l, 1-5% leukocytów
Dorośli: 0-0,45 x 109/l, 1-5% leukocytów
Wartości podwyższone
Wzrost poziomu granulocytów kwasochłonnych (eozynofila) może być spowodowany
przez:
choroby alergiczne
astmę oskrzelową
katar sienny
łuszczyca; egzema
choroby pasożytnicze
choroby zakaźne; płonica
rumień wielopostaciowy
okres zdrowienia po zakażeniach
choroby nadwrażliwości
zespół Loeffiera
eozynofilia p
