Luoyang

[mason44]

Miasto to było trzecią ważną stolicą dawnych Chin. W różnych
okresach między 771 rokiem p.n.e. a rokiem 936 n.e. dziewięciokrotnie pełniło
rolę metropolii. Dzisiejszy Luoyang to miasto przemysłowe, zamieszkane przez
ponad 700tys. mieszkańców, do którego co roku przybywają dziesiątki tysięcy
turystów zwabionych charakterystycznym starym centrum, a przede wszystkim
znanymi w świecie buddyjskimi skalnymi świątyniami jaskiniowymi Longmen,
oddalonymi od Luoyang o 14 km na południe.

W czasach, kiedy powstawały te monumentalne zabytki buddyzmu w
południowo-zachodnich Chinach, Luoyang dzielił zaszczyt pełnienia funkcji
metropolii z miastem Chang-an koło dzisiejszego Xi-an. W epoce panowania
Wschodniej Dynastii Han, kiedy odgrywał rolę jedynej stolicy cesarstwa
chińskiego, było to stosunkowo małe miasto otaczające je mury miały zaledwie
4.5 x 3 km długości. Fragmenty ich zachowały się do dnia dzisiejszego.
Ówczesny Luoyang był ośrodkiem sztuki i nauki. Mieszkał tu wybitny astronom
Zhang Heng, który około 125 roku skonstruował pierwszą sferę armilarną
przyrząd służący do określenia położenia gwiazd i planet, poruszany za pomocą
zegara wodnego. W 132 roku zbudował pierwsze na świecie urządzenie
rejestrujące trzęsienia ziemi, a które w 6 lat później zarejestrowało
trzęsienie ziemi w odległości 500 km. W cesarskiej uczelni, która składała
się z 240 gmachów. studiowało z górą 30 000 kandydatów do egzaminów
państwowych z terenu całego kraju. Mieli do dyspozycji ,,bibliotekę" w
postaci stel z wyrytymi tekstami. Była tak bogata, że kiedy dynastia Han
opuszczała miasto, wywożono ją na siedmiu tysiącach wozów.

W okresie panowania Wschodniej Dynastii Han (25-220), kiedy po 246-
letniej przerwie stolica państwa chińskiego została znów przeniesiona z
okolic Xi-anu do Luoyangu, zaczął się w Chinach szerzyć buddyzm. Była to
jedyna religia nie chińskiego pochodzenia, która tu zdobyła sobie ogromną
liczbę wyznawców i w istotny sposób wpłynęła na kulturę chińską, zwłaszcza na
rzeźbę i architekturę pagod. Buddyzm powstał pod koniec VI wieku p.n.e. w
Indiach, skąd do Chin dotarł przede wszystkim w swojej późniejszej postaci,
zwanej mahayana (wielki wóz), z Chin zaś przeniknął do krajów ościennych.
Wieść niesie, że dwaj indyjscy mnisi w 75 roku przybyli na białym koniu do
stolicy Chin przywożąc ze sobą buddyjskie sutry.