Parę słów na temat dwunastu miesięcy

[madohora]

Styczeń

[madohora]

Styczeń – pierwszy miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni. Jego nazwa, podobnie jak i pozostałych miesięcy (z wyjątkiem marca i maja), pochodzi od charakterystycznych cech, związanych z towarzyszącymi temu miesiącowi zjawiskami przyrodniczymi lub z rytmem wykonywanych w tym czasie prac na roli. Nazwa miesiąca (wg Brücknera) pochodzi od słowa „tyki”, które w tym czasie sporządzali gospodarze. Nazwa może też pochodzić od „styku” z uwagi na to, że miesiąc ten występuje na przełomie roku. W języku staropolskim styczeń nazywano również tyczniem, godnikiem i ledniem (por. współczesna czeska nazwa miesiąca: leden). Łacińska nazwa Ianuarius (zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich, pochodzi od boga początku – Janusa.

[madohora]

Jaką pogoda na św. Makarego (2) taka będzie we wrześniu.
—
Na św. Fabiana i Sebastyana (20) sok w drzewach krążyć zaczyna. Gdy dzień św. Pawła (25) pogodny, będzie rok pomyślny; gdy wietrz­ny, przyniesie słotę; gdy mocno mglisty, nastaną choroby. Pogodny styczeń zapowiada dobry rok. Różowe jutrznie poranne w styczniu,
w różą silne wichry w lecie. Śnieżny styczeń obiecuje wiele siana a mało ziarna. Gdy w styczniu pojawią się komary, niech rolnik za paszą się ogląda.

[madohora]

[madohora]

Wrzesień bo wrzosy - polska nazwa września wywodzi się od krzewinki zwanej wrzosem

[madohora]

TO TYLKO DESZCZ
Zaplatał się deszcz
na twarzy
pojedynczy łzy
srebrny
na niepowrót
na krzyk ptaka
w liliowych mgłach
podniebnych,
wpadł w pory ziemi
która nas
karmi
i jeszcze dalej
chce iśó
gdzie spod
topniejycego śniegu
pierwszy się fiołka
otworzył liść.
Deszcz z głowy
w chmurach
ze szczypty zachwytu
łykiem cierpienia
który tli się
i roztapia
wśród pyłów drogi
swego
przechodzenia.
To tylko deszcz
jakiemu podajesz usta
usta i nic więcej —
zostanie po nim
feeria barw
zsuniętych w kałużę
po czasu poręczy

Maria Krawczyk

[madohora]

Ponieważ oś ziemska jest ćlągle jednakowo na
chyloną do płaszczyzny, w której ziemia krąży na
około słońca, więc też w całym roku ziemia zajmuje
rozmaite położenia względem słońca. Widać to na
fig. 5, gdzie są przedstawione 4 położenia ziemi w jej
rocznym ruchu, a mianowicie: dnia 20 marca, 21
czerwca, 22 września i 21 grudnia. Te same położe
nia ziemi przedstawia fig. 6 cokolwiek w większych
rozmiarach. Widzimy tutaj, że np. dnia 20 marca
i 22 września ziemia jest tak położoną względem
słońca, że równik ziemski (r r), gdybyśmy go przedłu
żyli na zewnątrz ziemi, przeszedłby swem przedłuże
niem przez słońce; natomiast dnia 21 czerwca takie
przedłużenie równika przeszło pod słońcem, a dnia
21 grudnia: nad słońcem. Znaczy to, że dnia 20 marca
ub 22 września, jak można powiedzieć, słońce przy
pada na równiku, dnia 21 czerwca: wyżej (na pół
noc) równika, a dnia 21 grudnia: niżej (na południe)
równika. Zatem w dniu 21 czerwca każdy widno-
kręg półkuli północnej otrzymuje promienie słoneczne
pod większymi kątami (więcej prostopadle), t. j. słońce
wznosi się wyżej nad tymi widnokręgami, niż w dniu
21 grudnia; dla półkuli południowej znów odwrotnie
słońce bywa wyżej nad widnokręgami w dniu 21 gru
dnia, niż 21 czerwca (fig. 6). W dniach 20 marca
i 22 września położenie ziemi jest pośrednie między
21 czerwca i 21 grudnia.
Ażeby zrozumieć, do yzego to prowadzi, zwróćmy
uwagę, że ogrzewanie przez słońce zależy od wyso
kości słońca nad widnokręgiem: im słońce stoi wy
żej, tern ogrzewanie jest silniejsze. Wiemy przecież,
że np. w południe słońce grzeje znacznie silniej, niż
rano, lub pod wieczór, bo też w południe słońce stoi
nad widnokręgiem wyżej, niż rano lub pod wieczór.
Wobec tego musimy powiedzieć, że 21 czerwca
słońce ogrzewa półkule północną ziemi znacznie sil
niej, niż 21 grudnia, a półkulę południową odwrotnie
silniej 21 grudnia, niż 21 czerwca; następnie w ciągu
3 miesięcy od 21 czerwca do 22 września dla półkuli
północnej silniejsze będzie ogrzewanie, niż w czasie
od 21 grudnia do 20 marca, a dla półkuli południo
wej odwrotnie; między 20 marca i 21 czerwca,
a także między 22 września i 21 grudnia są pory
przejściowe. W tych porach ogrzewanie jest średnie
między najsilniejszem w całym roku (21 czerw, do
22
22 wrześ. dla półk. półn.) i najsłabszem (21 grudnia
do 20 marca dla półk. północ. (Fig. 5).
Jednom słowem, u nas w półkuli północnej po
winno być najcieplej od 21 czerwca do 22 września
(jest to nasze lato), trochę mniej ciepło od 22 wrze
śnia do 21 grudnia (nasza jesień), jeszcze zimniej od
21 grudnia do 20 marca (nasza zima), potem znów
cieplej od 20 marca do 21 czerwca (nasza wiosna),
a dalej znowuź najcieplej od 21 czerwca do 22 wrze
śnia (znów lato) i t d. Dla półkuli południowej pory
roku wypadają inaczej, niż u nas: podczas naszego
lata jest tam zima, podczas naszej zimy jest tam lato i t. d

[madohora]

We współczesnym kalendarzu gregoriańskim rok dzieli się na 12 miesięcy . Miesiące mają długość 28, 29, 30 lub 31 dni.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Prędzej słońce na nocleg skryje się w jaskini
W więzieniu będzie pokój, ludzie na pustyni
Prędzej nam zginą rozum i ustaną słowa
Niźli będzie stateczną która białogłowa

Morsztyn

[madohora]

Na ludzką pamięć nie można liczyć
Niestety również na niiepiaimięć

[madohora]

Od Świętej Anny nie doczeka południa deszcz poranny

[madohora]

Luty – drugi miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 28, a w latach przestępnych 29 dni.
Luty jest miesiącem zimowym na półkuli północnej, a na południowej letnim. W ciągu trwania miesiąca lutego w Polsce dzień wydłuża się do ponad 7 godzin.

Luty

[madohora]

Jeśli mróz jest w dzień Stolicy św. Piotra (22) to potrwa przez dwa tygodnie. Św. Mikołaj (24) łamie lody, a jeśli ich nie zastanie, to przynosi nowe. Sucho w wielki post,
—
dobry rok. , — Jaki Po­pielec, tak będzie przez post cały.
—
Jeśli w lutym brzęczą komary, trzeba będzie w marcu w palce chuchać. Im burzliwszy dzień Oczy­szczenia, tem pewniejsza pogodna wiosna.

[madohora]

30 lutego – luty ma 28 dni, a w latach przestępnych 29, jednak kilkakrotnie zdarzyło się, że miesiąc ów miał 30 dni. Sytuacje takie miały jednak wyłącznie charakter lokalny, tj. dotyczyły każdorazowo tylko jednego kraju.

[madohora]

W roku 1712 w Szwecji, w związku z rezygnacją z przejścia przez ten kraj na kalendarz gregoriański i wyrównaniem wynikłej z tej próby zmiany kalendarza różnicy w rachubie czasu, luty miał 30 dni.

[madohora]

[madohora]

W Związku Radzieckim dwukrotnie luty miał 30 dni. Miało to miejsce w latach 1930 i 1931 i było związane z wprowadzeniem w tym kraju w 1929 roku nowego, rewolucyjnego kalendarza, według którego każdy miesiąc, w tym luty, trwał 30 dni. W roku 1932 zrezygnowano częściowo z odmiennej rachuby czasu i powrócono do takiej długości miesięcy, jaka stosowana jest w kalendarzu gregoriańskim.

[madohora]

Według niepotwierdzonych danych, podanych przez XIII-wiecznego angielskiego historyka Sacrobosco, luty w pierwotnej wersji kalendarza juliańskiego, wprowadzonej przez Juliusza Cezara posiadał 29, a w latach przestępnych 30 dni. Dopiero w 8 r. n.e. cesarz Oktawian August skrócił ów miesiąc po to, by dodatkowy dzień "przekazać" sierpniowi. Miało to na celu przedłużenie tego miesiąca tak, aby sierpień (łac. Augustus), którego nazwa była nadana na cześć Oktawiana Augusta (poprzednio nosił miano Sextilis), nie był krótszy od miesiąca Juliusza Cezara – lipca (łac. Julius). Oznaczałoby to, iż lata przestępne w okresie 44 r. p.n.e. – 8 r. n.e. miały luty trwający 30 dni. Informacje te nie są jednak potwierdzone, co nie wyklucza, że Sacrobosco posiadał je ze źródeł, które nie dotrwały do naszych czasów.

[madohora]

W opracowanej przez Amerykankę Elisabeth Achelis w roku 1930 reformie kalendarza, nazywanej przez zwolenników "World Calendar", długości miesięcy są inne, niż we współczesnym kalendarzu gregoriańskim, a w tym – luty ma zawsze 30 dni. Rok przestępny według propozycji E. Achelis tworzono by nie przez dodanie dodatkowego dnia do lutego, tylko przez dodanie dodatkowego "Dnia Roku Przestępnego", bez przypisanej daty ani przypisanego dnia tygodnia, pomiędzy sobotą 30 czerwca a niedzielą 1 lipca takiego roku. Dzień taki miałby być z założenia dniem wolnym od pracy.

[madohora]

Początkowo nazwa wzięła się z obserwacji tego, jak pozorna droga Słońca po niebie zmienia się nieznacznie z dnia na dzień, co jest spowodowane tym samym procesem, co opisany powyżej ruch punktu podsłonecznego.

[madohora]

Nazwa miesiąca (wg Brücknera) pochodzi od określenia srogich mrozów (por. ukr. лютий, błr. люты. Dawniej używane były również nazwy sieczeń (por. ukr. січень i chorw. siječanj ‛styczeń’ lub strąpacz. Łacińska nazwa Februarius (zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

[madohora]

Luty stanowi najbardziej historycznie ciekawy miesiąc w dziejach kalendarza. Narodził się jeszcze za rządów króla rzymskiego Numy Pompiljusza, na kilkaset lat przed narodzeniem Chrystusa. Zamykał wtedy sobą rok cały, dlatego zapewne, że w lutym ówczesnym przypadało rzymskie święto oczyszczenia (stąd nazwa miesiąca: februare -po łacinie: oczyszczać), a uroczystość pozbywania się grzechów nadaje się do zamykania rachunków na cały rok. Kiedy Juljusz Cezar reformował kalendarz, luty był już na drugiem miejscu w kalendarzu, na które dostał się w V w. przed N. Ch. Cezar najbardziej go skrzywdził, skracając jego długość do 29 dni w latach zwykłych i 30 w przestępnych. Ale wkrótce Cesarz August, niezadowolony z tego, ze miesiąc jego imienia (sierpień - August) jest krótszy od innych, odjął jeden dzień lutemu i dodał sierpniowi. Z powodu tego kaprysu mamy teraz tak dziwaczny kalendarz.

[madohora]

Marzec – trzeci miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni. Nazwa miesiąca pochodzi od łacińskiej nazwy Martius (‘miesiąc Marsa’; zobacz: kalendarz rzymski). Od niej wywodzi się większość nazw tego miesiąca w językach europejskich. Staropolska nazwa marca to brzezień. Inna nazwa, obecnie nie spotykana, to kazidroga

[madohora]

Na Marzec.
Gdy wilgoć w piątą niedzielę postu, to kłosy będą W żniwa lekkie. :— Jeśli pogoda w dzień św. Jozefa (19) to będzie rok urodzajny. Jaki czas na św. Ruprechta, ta ki będzie przez czerwiec.
—
Śnieg mar­cowy przynosi owocom szkodę. Grzmoty w marcu zapowiadają śnieg w maju. Gdy śnieg w marcu, tak będzie padał i w czerwcu. Jeśli marzec mglisty, to przez sto dni trwać będą zawieje.

[madohora]

Marzec. Wracamy z parku. Wreszcie przeszła zima.
Spod stopniałego śniegu wyjrzały murawy.
Drzewa nagie, lecz pierwsze kiełkują już trawy,
Choć na stawie zielony, cienki lód się trzyma.

[madohora]

Przeddzień święta 3-ech Królów szczodry wieczór a samo święto nazywało się szczodry dzień. Z uwagi na to że w tym czasie najwięcej wśród wszystkich rozdawano kolędy (tutaj w znaczeniu podarunki). Pospólstwo niegdyś piekło w ten dzień pewien rodzaj chleba pszennego o kształcie rogatym, który szczodrak lub rogal zwano. Obdarzano się nim i dzielono między ubogich, którzy od szczodraków początek wzięły. W przede dniu i w święto Trzech Króli chodziły żaki po domach z latarnią w kształcie ruchomej gwiazdy i pieśń kolędną śpiewały. "Czy piekliście szczodraczki, bochnaczki? Dajcież i nam. Nagrodzi wam Pan Jezus i święty Jan. Obdarzeni na podziękowanie nucą: "Niech się wam rodzi pszenica jako rękawica, a jęczmień tak wielki jak koń." Jeżeli zaś nie dostali gnie swój na gospodynię wyrażają: "A kiedyś nie mięsiła bodaj byś się obwiesiła". Na Rusi święto to obchodzą przeddzień postem ścisłym a sam dzień Trzech Króli święceniem wody na rzece. W ten dzień kapłan też chodzi po domach i kadzi z trybularzem i zapisuje na drzwiach imię trzech króli. (Dzisiaj zwyczaj zachowany przy kolędzie). W dawniejszych wiekach wierzono, że w dzień poprzedzający święto Trzech Króli niebo się otwiera i wtedy każdy co chce uprosić może.

[madohora]

W owym czasie istniał też zwyczaj obierania Króla Migdałowego (grochowego) - zwyczaj pochodzący z Francji, zachowany w Polsce w wielu możnych domach. Zwyczaj polegał na tym, że w święto Trzech Króli rozdawano ciasto a komu się trafił kawałek z migdałem zostawał Królem. Dostawał wiązki kwiatów, dobierał sobie Królową. W XVII wieku zabawa ta stopniowo zanikała.

[madohora]

9 lutego W 1888 przypadała NIEDZIELA STAROZAPUSTNA zwana też SIEDMDZIESIĄTNICA, dlatego że od niej wtedy post się zaczynał i do niej do Wielkiej Nocy blisko 70 dni się liczy. Z tejże przyczyny i nastęone NIEDZIELE - SZEŚĆDZIESIĄTNICA, PIĘĆDZIESIĄTNICA, CZTERDZIESTNICA były zwane.

[madohora]

MARZEC:
1. Dopełnić co w przeszłym miesiącach nie uskuteczniono
2. W drugiej połowie miesiąca orać, siać owsy, rychłe grochy i orkize
3. Posiać pierwszą rozsadę na św. Józefa
4. Pokłady, jeżeli się zatrzymały porobić
5. Ciernie na płoty zwozić
6. Gnój pod konopie i inne rośliny jeżeli to w zimie nastąpiło, rozrzucić i przypokładać
7. Łozowe chrusty wyrąbać i zwieść
8. Uprawiać pod wcześne jęczmiona
9. Kończyć wywóz z lasu i las zamknąć
10. Wyłamać zboża
11. Wodę po polu stojącą pospuszczać
12. Czuwać na klacze, które się źrebią
13. Koły czesać a jak ciepłe nastąpi grodzić
14. Cielęta, które sześć tygodni ssały odsadzać
15. Natoniska i śmieci grabić i w kupy składać (pewno chodzi o te, które śnieg odkrył)
16. Owce w dni pogodne wyganiać

[madohora]

Gosposieńko, dyć to Maj
Ostatek bydełku daj
Na dziewki się nie spuszczać
Tylko samo doglądaj
Co tam modnie!!! - By dogodnie
Czysto, schludno i nie nudno
O porannej wstawaj porze
Przypilnuj sobie w oborze
Wydojenia aby miło
Śmietana i masło było
Boć do główne w domu rzeczy
Którym smaku nikt nie przeczy
Gospodarstwo i czeladka
Zdowa - wszystko jakby z płatka

[madohora]

SIERPIEŃ

1. Żąć całą siłą
2. Zwozić suche zboża do stodół
3. Brać czyli rwać konopie płoskonki
4. Kończyć uprawki pod późne oziminy
5. Młócić do siewu
6. Zacząć siew koło 24 sierpnia
7. Odjarzyć ciernie jeżeli potrzeba
8. Siać rzepę, jeżeli jest zwyczaj
9. Jagnięta odłączyć od owiec

[madohora]

Gazdo! Jeszcze w Listopadzie
Możesz radzić o pokładzie
Jeśliś na Szymona - Judy
Nie doznał mrozu i grudy
Jeżeli na Wszystkich Świętych
Nie ujrzałeś chwil zadętych
Ale patrzaj w dzień Marcina
Bo on zimnem rolę ścina -
Więc gdy jest mróz bierz za cepy
I popróbuj ziarna w żytku
Byś miał paszę dla dobytku
I placek świeży - z nalepy
Na której tleje ognisko
Miłe w wieczór widowisko

[madohora]

Zgoła każdy w cieple siada
Dobrze pij i dobrze jadaj
A gdy na to sumpt nie będzie
Jedź do panów po kolendzie

[madohora]

Czerwiec. Konfitury z agrestu, porzeczek, poziomek i truskawek, sok malinowy przysposabiać. Zbierać rośliny gorzkie lekarskie i kwiat lipowy. Podorywać ugory i pilnować z bronowaniem, aby rola nie zasklepiła się inie stwardniała, o czem łatwo zapomnieć można przy sianokosach, a eszcze bardziej przy żniwach. Okopywać ziemniaki skoro zaczynają wyrastać z ziemi. Opleć i przerywać buraki

[madohora]

Listopad. Zbierać jagody jałowcowe na lekarstwo dla owiec i bydła. Zaasekurować zbiory z uwzględnieniem omłotu i wyprze- I daży zboża. Kończyć podorywki jesienne, a gdy I nastaną silniejsze przym ro zki, pochować narzędzia rolnicze pod dach, aby nie gniły. Gnoje wywieść i przyorać. Sadzić drzewka w lasach. Zbierać nasiona jesionu, grabu, olszyny. |
W tym miesiącu rozpoczynają się cięcia w lesie. Młócić zboża. Pospuszczać wody z pól ozimych, koniczyn i podorań.

[madohora]

Czerwiec od aktywnego owada czerwca

[madohora]

Sierpień spod maku
staroświeckiego sierpa
dzisiaj dzwoni
że/aziwem bizonów -
z pól wypłasza
kuropatw stada,
dojrzewa słonecznikami,
pod strzechami błyszczy
perełkami kukurydzy.
Wraz z pieśnią żniwiarzy
pokotem się kładą
źdźbła zbóż wybujałych -
umierają odświętnie ubrane
w maki i bławatki.
Ha równo ostrzyżonych połach
ciągną się symetrycznie ułożone
wypalone na słońcu
różańce kopców.
Janina Zabierowska

[madohora]

ze czasie
którego wskazówek
cofac nie można
a któryś dał mi
miejsce na torze
swego
przechodzenia
kłaniam ci się kłaniam ci się
pramatko naturo za życie
za wiatr w koniczynie życie
i na zmęczonych które przychodzisz
ustach kiedy chcesz
za srebrny lot odchodzisz
jaskółki kiedy chcesz
- nieustająca w wenie wciąż pełne obietnic
twórczej ze światełka mi
kłaniam ci się
odblaskowymi łez
od rastające
siostro jak konary
kosmiczna na sośnie
gwiazdo jak z niepozornych
za towarzyszenie kropli i piany
mi w chrupiące cielska mórz
czerwcowe lata nie mające nigdy
i w puchatą ciszę dosyć.
zimy
Maria Krawiec

[madohora]

Jeżeli pszczółka w styczniu z ula wylatuje, rzadko pomyślny rok nam obiecuje.

[madohora]

Na świętego Pawła jasny dzień
— dobry rok; wicher i burza
— wojna: chmury gęste
— pomór bydła: deszcz i śnieg
— nieurodzaj i choroby

[madohora]

Święty Walenty gdy odmrozi pięty
— na wyżywienie sprzedawaj sprzęty

[madohora]

Marzec zielony, niedobre plony.

[madohora]

Deszcz w święty Marek, to ziemia jak skwarek

[madohora]

NA MAJ

[madohora]

W Wniebowstąpienie deszcz mały, mało paszy przez rok cały.

[madohora]

Czerwiec stały — grudzień doskonały.

[madohora]

Deszcz na Nawiedzenie Panny,
potrwa pewno do Zuzanny.

[madohora]

Około Wawrzyńca święta
i w dzień, gdy Marja wzięta
w niebo, jasny czas, wesoły,
dość wina daje na stoły.

[madohora]

Gdy na święty Idzi ładniej
na pewno późno spadnie

[madohora]

NA PAŹDZIERNIK

Grzmot październikowy, niedostatek zimowy.

[madohora]

NA LISTOPAD

W dzień Zaduszny pogoda Wielkanoc wygoda, a jak to psota, mało deszczu dużo błota

[madohora]

Gdy w listopadzie od pewnego kraju grzmi, znaczy płodność wszystkiego.

[madohora]

świeci sionko już majowe
Wszystkich cieszy wiosny tchnienie,
Znajomości zawrę nowe
No i pewnie się ożenię

[madohora]

Kwiecień – czwarty miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 30 dni. Nazwa miesiąca (wg Brücknera) pochodzi od kwitnących wtedy kwiatów (por. ukr. квітень; czes. květen ‛maj’. Dawniej używane były również nazwy: łżykwiat (lub łudzikwiat), brzezień – od brzozy (por. czes. březen i ukr. березень ‛marzec’ i dębień (por. czes. duben ‛kwiecień’. Łacińska nazwa Aprilis (zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

Kiwiecień

[madohora]

Na Kwiecień.
Jeśli w dzień św. Marka (25) zimno, będzie tak samo przez Wielki tydzień. Na ile dni żaby przed św. Wojciechem (23) krzyczą, przez tyle potem milczeć muszą. Po wilgotnym kwietniu, — suchy czerwiec. Suchy kwiecień niepomyślny dla rolników. Kwietniowy śnieg o tyle
użyźnia rolę, o ile marcowy ją wyjaławia.

[madohora]

Maj – piąty miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni.
Niezapominajki. Maj jest miesiącem wiosennym na półkuli północnej, a na południowej jesiennym. W ciągu trwania miesiąca maja w Polsce dzień wydłuża się do blisko 16,5 godziny

Maj

[madohora]

Na Maj
Jeśli 1-go maja spadnie szron, udadzą się owoce. Gdy św. Pan­kracy (12) przejdzie bez śniegu, obrodzą winnice. Jeśli do św. Ser­wacego (13) nie było ciepła, nie będzie po nim mrozu. Deszcz w Wniebowstąpienia zapowiada złe zbiory siana.
—
Chłodny maj wróży urodzaj na słomę i siano.
—
Suchy maj przynosi rok niepomyślny.

[madohora]

Czerwiec – szósty miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 30 dni. Nazwa miesiąca (wg Brücknera) pochodzi od słowa czerw. Inne źródła wywodzą nazwę miesiąca i nazwę koloru czerwonego od owada czerwca polskiego, z którego wyrabiano czerwony barwnik (koszelinę) do tkanin i zbierano w czerwcu na korzeniach rośliny czerwiec trwały.
Polska przez kilka wieków była głównym dostarczycielem czerwców do Europy. Nazwa występuje też w innych językach północnej Słowiańszczyzny (czes. červen, ukr. червень, błr. чэрвень. Inne nazwy używane dawniej to: ugornik bądź zok. Łacińska nazwa Iunius (zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

[madohora]

Czerwiec-
Gdy pogoda w dzień Bożego Ciała, ro k będzie dobry. Jeżeli deszcz pada w dzień św. Medarda (8) to trwać będzie do odmiany księżyca. Deszcz w dzień św. Wita szkodzi jęczmieniowi.
—
Wilgotny i ciepły czerwiec wzbogaca rolnika.
—
Gdy w czerwcu północny wiatr wieje, ziarno prędzej dojrzewa. Kiedy grzmi w czerwcu zboże się urodzi.

[madohora]

Lipiec – siódmy miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni.
Nazwa miesiąca (wg Brücknera) (dawniej również lipień, por. ukr. липень, błr. ліпень pochodzi od kwitnących wówczas lip. Lipy notabene kwitną na przełomie czerwca i lipca (por. chorw. lipanj ‛czerwiec’, litew. liepa). Łacińska nazwa Iulius (zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich. Nazwa Iulius została nadana na cześć Juliusza Cezara. Przedtem miesiąc nazywał się Quintilis.

[madohora]

Sierpień – ósmy miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni.
Nazwa miesiąca (wg Brücknera; dawniej sirzpień) pochodzi od używanego w żniwach sierpa (por. czes. srpen, ukr. серпень; chorw. srpanj ‛lipiec’. Inna nazwa to stojączka. Łacińska nazwa Augustus (zobacz: kalendarz rzymski), zapożyczona przez większość języków europejskich, nadana została na cześć cesarza Oktawiana Augusta; przedtem miesiąc ten (początkowo 6. w kalendarzu) nazywał się Sextilis.

[madohora]

***

[madohora]

Wrzesień – dziewiąty miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 30 dni.
Nazwa miesiąca (według Brücknera) pochodzi od kwitnących w tym miesiącu wrzosów (por. ukr. вересень. Dawniej używano również nazwy pajęcznik od nici babiego lata. Łacińska nazwa September (‘siódmy miesiąc’; zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

[madohora]

Październik – dziesiąty miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni.
Jest najdłuższym miesiącem w roku kalendarzowym, ponieważ wypada wtedy zmiana z czasu letniego na zimowy (jest dłuższy o jedną godzinę od pozostałych 31-dniowych miesięcy). Nazwa miesiąca (według Brücknera) (dawniej również paździerzec) pochodzi od słowa paździerze oznaczającego „odpadki od lnu lub konopi”. Obok tego funkcjonowały również nazwy: paździerzec, paździerzeń, pościernik, a także winnik (por. starogermańska nazwa miesiąca Weinmond).
Łacińska nazwa October (‘ósmy miesiąc’; zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

[madohora]

Listopad – jedenasty miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 30 dni.

Nazwa miesiąca (według Brücknera) pochodzi od opadających jesienią liści (por. czes. listopad, ukr. листопад; chorw. listopad ‛październik’. Łacińska nazwa November (‘dziewiąty miesiąc’; zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich. W języku chorwackim słowo listopad oznacza inny miesiąc – październik. Jan Himilsbach miał w dowodzie osobistym wpisaną datę urodzenia 31 listopada, mimo iż miesiąc ten ma tylko 30 dni.

[madohora]

Grudzień – dwunasty miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni.
Nazwa miesiąca (według Brücknera) pochodzi od słowa gruda (podobnie ukraiński грудень, litewski gruodis). Inna dawniej używana nazwa to prosień lub prosiniec (por. współczesna nazwa miesiąca w języku czeskim prosinec i chorwackim prosinac). Łacińska nazwa December (‘dziesiąty miesiąc’; zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora2]

[madohora]

[madohora2]

Co można powiedzieć więcej
Na temat dwunastu miesięcy

[madohora]

Sejm miesięcy

Na początku każdego Nowego Roku schodzą się miesiące na naradę i odbywają swój sejm aby omawiać swoje sprawy.

[madohora]

Mowa miesiąca maja

Moi bracia Marzec i Kwiecień dali wam fiołki i różne inne kwiateczki. Więcej uczynić nie mogli. Ja jednak przynoszę obfitość kwiatów rozmaitych, wypuszczam słowika i wiele innych ptaków, którzy napełniają śpiewem swoim pola i lasy, woła także kukułka, której kukanie odzywa się po gajach i lasach zielonych. Zwierzęta polne i leśnie są wesołe, wszędzie roi się od owadów i robaków a wszystkie stworzenia podnoszą głos. Wszyscy okiem niejednego robaka i od najmniejszego świerszcza aż do króla zwierząt w puszczy wyrażają swoją wdzięczność stwórcy swemu.

[madohora]

Styczeń – pierwszy miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni. Jego nazwa, podobnie jak i pozostałych miesięcy (z wyjątkiem marca i maja), pochodzi od charakterystycznych cech, związanych z towarzyszącymi temu miesiącowi zjawiskami przyrodniczymi lub z rytmem wykonywanych w tym czasie prac na roli. Nazwa miesiąca (wg Brücknera) pochodzi od słowa „tyki”, które w tym czasie sporządzali gospodarze. Nazwa może też pochodzić od „styku” z uwagi na to, że miesiąc ten występuje na przełomie roku. W języku staropolskim styczeń nazywano również tyczniem, godnikiem i ledniem (por. współczesna czeska nazwa miesiąca: leden). Łacińska nazwa Ianuarius (zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich, pochodzi od boga początku – Janusa.

[madohora]

Mowa miesiąca stycznia

Ja jestem pierwszy między miesiącami i idę na czele swych braci. Wszystkim przynoszę życzenia szczęścia i nadzieję lepszej przyszłości. Ja jestem Styczeń bo stykam się ze starym rokiem. Obsypuję śniegiem góry i drzewa i przynoszę ostre mrozy, tylko czasem lituję się i sprawiam ulgę i odwilż. Witaj więc Styczniu, tylko nie bądź bardzo srogim bo ubodzy ludzie nie mają czym palić w piecu ani czym się przyodziać. Bóg niech ruszy serca bogatych aby wspomagali biednych i ubogich.

[madohora]

Luty – drugi miesiąc w roku, według używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 28, a w latach przestępnych 29 dni. Luty jest miesiącem zimowym na półkuli północnej, a na południowej letnim. W ciągu trwania miesiąca lutego w Polsce dzień wydłuża się do ponad 7 godzin. Nazwa miesiąca (wg Brücknera) pochodzi od określenia srogich mrozów (por. ukr. лютий, błr. лютыwink. Dawniej używane były również nazwy sieczeń (por. ukr. січень i chorw. siječanj ‛styczeń’wink lub strąpacz. Łacińska nazwa Februarius (zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

[madohora]

Mowa Lutego

Ja jestem miesiącem uciech i zabaw ludzkich i tańców mięsopustowych. Niejeden gubi majątek i zdrowie w marnych rozkoszach i radościach światowych. Dobrze jest że nie trwam tak długo jak drudzy moi bracia miesiące. Pokrywam wprawdzie jeszcze pola i lasy śniegiem ale na końcu mego panowania już daję ludziom jakąś nadzieję bo przychodzi Święty Maciej i odzywa się już czasem skowronek. Pamiętajcie, ludzie w radościach światowych, że krótki czas życia naszego i dni nasze są policzone. Używajcie dobrze życia swego abyście nie byli znalezieni lekkimi kiedy czyny wasze ważyć będą na wadze sprawiedliwości.

[madohora]

Na Święty Maciej lody wróżą długie chłody a gdy już płyną strugą to i zimy już niedługo

[madohora]

Na ratunek w potrzebie i dla drugich i dla siebie

[madohora]

Kiedy sierpień następuje, resztki zboża koszą
Albo sierpem dożynąją i przepiórki płoszą

[madohora]

Od Świętej Anny nie doczeka dnia deszcz poranny

[madohora]

Kiedy na Barbarę mróz - to szykuj chłopie wóz
A jak odtajanie to szykuj sanie

[madohora]

Dzień 9 poświęcony czci Cyryla i Metodego, Apostołów słowiańskich, którzy nawróciwszy do wiary Chrystusa na wezwanie księcia Radysława opowiadali Morawcom ewangelię po słowiańsku.

[madohora]

W którykolwiek dzień świąt od niedzieli młodzieńcy z chorągwią po polach chodzili albo jeździli na koniach śpiewając wielkanocne pieśni, za co im śmigusy dawano i wodą polewano

[madohora]

Tu gdy nie zielone łąki
Mało na chleb będzie mąki
Siej ogrody a zaś w płonki
Szczep gruszki albo jabłonki
W te dni często słońce grzeje
Że lód i ziemia topnieje
Zaczem furman niechaj stoi
Bo sobie licha nabroi
Gdy ulgnie w błocie nie małem
Przeklnie się z duszą i ciałem

[madohora]

Niedziela Palmowa obrządkowo w całym Chrześcijaństwie był obchodzony ale najuroczyściej na Rusi Zadnieprskiej. Niegdyś sam Car wjazd Chrystusa na ośle naśladowała. Otoczony bojarami w całej swej świetności wjazd ten odprawiał. Zebrani śpiewali Hossanna oddając cześć Zbawicielowi oraz wychwalali pobożność cara. W późniejszych latach pamiątką tego był Jarmark w Petersburgu, który stawał się świętem ludu i wesołych zabaw. Od palm czyli prostych wierzbowych gałązek wzięła się nazwa teraźniejsza oraz wystawa wśród której gałązki najpiękniejsze kwiatami i owocami sztucznemi ozdobione przedają. Stoły, stragarze zastawione bywają wazonami cudzoziemskich roślin i drzewek, pomiędzy nimi nie mieszane są figurki, pisanki, gry rozmaite, mnóstwo zabawek dziecinnych. Przeto plac jarmarkowy bywa zapełniony dziećmi, które w pojazdach i na pieszo tych zabaw sprowadzać tam zwykli.

[madohora]

Julius, Lipień, Jułyi, Łypiec, Liniec, Juilet, Juli - od woniejącego rodzinnych lip kwiatu przez praojców naszych miesiąc ten otrzymał nazwisko. Nazwa też ta dotąd w mowie trwa. Z tego to lip kwiecia, zgodną bratnią silna, cicha a robocza rzeczpospolita pszczółek wyrabiać może tylko słodycz balsamiczną, ową jaką my Lipcem zowiemy. Umieli użyć i używali jej ojcowie nasi do leków tak na swojskie jako też nie swojskie słabości. Szczególniej zaś przeciwko zagęszczającemu się za ich czasów już nawet złośliwemu ślinogorzowi gdy ten dławić ich chciał chwytając za gardło. A napastował ich zwykle od zawiania wiatrów tu od północy. Dzisiaj domowe to zapomniane lekarstwo. Ku ochocie poczciwej bywał też napitek z niego lepszykiem nazwany a z kubka jednego pijała go i Polska i Litwa i Ruś to też nieźle się wtedy działo. Rzymianom miesiąc ten wydał Julisza Cezara skąd ku czci jego Julius od nich nazwany.

[madohora]

Słynęły długo Krzysztofa Mrzygłodowicza roboty dyalogiczne o męce pańskiej, które po parafiach grywane były. Zdrada Judasza, zaprzenie się Piotra, skargi ludu, zeznania fałszywych świadków, sądy Kajfasza, Annasza, Piłata łatwo się udać mogły ale przybijanie do krzyża przebicie boku Chrystusa trudne w wykonaniu być musiało. (1866)

[madohora]

Najcelniejsze święto w Chrześcijaństwie Zmartwychwstania Pańskiego, którego w kościołach i domach obchód innych świat odróżnia. W święconych jadłach wielkanocnych zbytkiem i wystawą inne narody z dawna przenoszą. Dzielenie się jajkiem święconym zgodne jest i z duchem braterstwa chrześcijańskiego i z przedmiotem gościnności. W miastach wielkich było powinnością zwyczajową rozsyłać panom możnym i urzędnikom kołacze wielkanocne.

[madohora]

Drugie Święto czyli Poniedziałek Wielkanocny, który powszechnie weselej niż pierwszy obchodzonym bywa. W każdym prawie mieście jest ulubiona okolica, do której się lud dla rozrywki zwykł gromadzić; co się zowie iść na Emaus (Do dzisiaj zwyczaj ten zachował się w Krakowie komentarz M) z powodu iż dziś kościół obchodzi pamiątkę jak Chrystus z uczniami wchodził do Jerozolimy do Emmaus miejsca o 60 stajń od miasta odległego.

[madohora]

Jeden nie dobry, drugi nie lepszy
Bo jeden hołodzień* a drugi chłodzień
Jeden głodny dla przednówki,, drugi zimny dla jesieni

*Obchody ku czci świętego Jerzego

[madohora]

Gdy księżyc w bliźnięta wkroczy
Grzmot kwiecie napasie oczy

[madohora]

Z tych drzew zrywam latorośle
Te Marynie pięknej pośle
Zielonem się niech zabawi
A niech słuszny zakład stawi
Ta gra tem się prawem chlubi
Komu zwiędnie kto je zgubi
Lub go zbędzie innym kształtem
Opłaca zakład ryczałtem

[madohora]

Dzień 18 Niedziela krzyżowa

[madohora]

Gdy się Święty Jan rozpłacze dopiero go Najświętsza Panna utuli

[madohora]

Dzień 26 Świętej Anny znamienity dzień pobożnością wiernych stad oraz iż gdy za panowania Zygmunta III różnowiercy uzuchwaliwszy się aby się odróżniali od katolików, medale Świętego Tomasza Apostoła na piersiach zawieszone nosić poczęli. Katolicy Rzymscy zaprowadzili wszędzie bractwo Świętej Anny, do którego sam król pierwszy dał się wpisać i wyobrażenie Świętej Anny na sobie pozawieszali.

[madohora]

20 sierpnia przypada Świętego Biernata czyli Bernarda; imię to zdawało się niegdyś oznaczać prostaka, skąd przysłowie - Prostyć ja Biernat

[madohora]

14 września Podwyższenie Świętego Krzyża - znamienity dzień licznem gromadzeniem się ludu lubiącego pobożne podróże na odpusty zwłaszcza na Łysą Górę, na Kalwaryę i w inne miejsca. Sprzyja ku temu chleb nowy, ułatwione pilniejsze zbiory i chwila sama. W gospodarstwie w tym dniu powinno następować strzyżenie owiec.

[madohora]

Ogrodnik i rolnik pospieszać musi i z tem ziarnem, które ma zebrać i schować i z tem, które ma ziemi powierzyć aby je z plonem w roku następnym odebrał i razem z owocem ukrył w ziemi, który ma wydobyć aby go nie zaskoczyła zima, której się lękać słusznie może.

[madohora]

11 listopada Świętego Marcina -pamiętny ten dzień był dawniej w kraju, bo był dnie m oznaczonym przez prawo i zwyczaj do płacenia Skarbowi publicznych poborów, składania dworowi danin powinnych i kościołowi mesznego.

[madohora]

30 listopada Świętego Andrzeja Apostoła. Mężczyźni w dzień Świętej Katarzyny, a kobiety w dzień Andrzeja uważały sny swoje w tej nadziei iż osoba, która by się przyśniła miała być żoną bądź mężem osoby sen takowy mającej. Osoby mające już pewne swej przychylności przymioty pisały kartki, zawierajace ich imiona, które chciały aby im się śniły i te na noc pod głowy kładły.

[madohora]

24 grudnia Wigilia, czyli przeddzień Bożego Narodzenia, w całym świecie chrześcijańskim uroczyście i z biesiadą postną ale nie suchą bywa obchodzony. Aby zachować przepis postu raz tylko na dzień i to dopiero gdy gwiazdy się ukazały strzegąc się wszelkiego nabiału wieczerzę jadano, co dotąd lud pospolity przestrzega. Przedtem zaś to zachowywano iż przede wszystkim opłatkami się łamano życząc jeden drugiemu dobrego wieku to jest lat życia starej Doroty. Łamanie się pamięć braterstwa Chrześcijańskiego w pierwiastkach kościoła odnawia.

[madohora]

U Rusinów Wilija bez ulubionej im potrawy Kutya zwanej obejść się nie może. Jest to pszenica gotowana do przepęknienia i zmięknienia zaprawiona miodem i makiem. Kiedyś kuszono, że w niebie powszechną strawą kutia będzie.

[madohora]

27 Grudnia Jana Ewangelisty - na pamiątkę tego dnia w niektórych kościołach ksiądz daje ludziom skosztować wina. Według legendy do kielicha Jana Ewangelisty wpadła trucizna, chociaż samemu Janowi nie zaszkodziła.

[madohora]

Gdy deszcz w Świętego Urbana
Mały profit z winogrona

[madohora]

Deszczu gdy nie pada wiele
Urodzaj się dobry ściele

[madohora]

W czerwcu też tu służą leki
Przeto nie mijaj apteki

[madohora]

Tu w piecu palić nie trzeba
Dosyć jest gorąca z nieba
Więc w futrze rzadko kto chodzi
Żyd przecie na nie wygodzi
Nie tak od molów przepadnie
Jak gdy się w nie lichwa wkradnie

[madohora]

Pierwszy dzień pogodny tego
Znakiem września pogodnego

[madohora]

Gdy zaś będzie dzień wesoły
Podbierajcie wtenczas pszczoły
Dwie części im zostaw miody
Aby nie spadły od głodu
Jest tu gościa przyjąć o czem
Kto chce w domu być ochoczym
Skąpy zaś tą idzie radą
Skryje się gdy goście jadą
Każe ich Pan odprawić
Ona też nie będzie bawić.

[madohora]

W Święty Marcin deszcz bez chmury
Czas niestateczny, ponury
Jasna zaś w ten dzień pogoda
Znaczy mrozy, przeczyć szkoda

[madohora]

Wiatry i deszcz mór rokuje
Nie jeden po wsiach choruje

[madohora]

Będzie lichym panem, kto roślinie orze przed świętym Janem (24 VI

[madohora]

Zima straszna^ brak opału
Niema „lisów** by ie zmienić.
Choć nie mam wcale zapału,
Cóż gdyby się tak ożenić?

[madohora]

Końcowe westchnienie.
Styczeń, łuty, marzec, kwiecień
Nie przyniosły mi odmiany,
Maj, czerwiec, lipiec i sierpień
Byłem ciągle zakochany,
Wrzesień, październik, listopad
Myślałem zawsze rozsądnie
W grudniu sie pocieszyć muszę.
Zatem „urżnę4* się porządnie,

[madohora]

. Zmiana ciepła w ciągu dnia.
Ponieważ słońce, stojąc na różnych wysokoś
ciach nad widnokręgiem w ciągu dnia, grzeje nie
zawsze jednakowo, więc też stopień ciepła powietrza
przez całą dobę nie pozostaje stałym, a tylko się
zmienia i oto w jaki sposób:
Po zachodzie słońca przez całą noc aż do rana
słońce ciepła nie przysyła, a tylko ziemia oziębia
się, wysyłając ciepło w stronę owej zimnej prze
strzeni. Z tego powodu przez całą noc robi się coraz
chłodniej w miarę tego, jak się ziemia oziębiam Naj
chłodniej bywa przeto koło wschodu słońca nad ra
nem i to jest pora najniższej temperatury z całej
doby.
Gdy słońce ukaże się rano nad widnokręgiem,
wtedy zaczyna dochodzić ciepło do ziemi. Równo
cześnie z tem odbywa się także wysyłanie ciepła
przez ziemię, jak to było podczas nocy. Jednakże
w ciągu dnia ciepło, dochodzące od słońca, równo
waży, a nawet przeważa ową stratę w cieple i dla
tego po wschodzie słońca robi się coraz cieplej, tem
cieplej, im wyżej słońce się wznosi. Najwyżej, jak
wiemy, stoi słońce w samo południe, grzeje też
wtedy najsilniej. Chociaż po południu słońce przysyła
ciepła coraz mniej, to jednak aż do pewnej godziny
popołudniowej to ciepło przybywające jest ciągle
większym od ciepła, traconego przez ziemię; to też
temperatura podnosi się jeszcze i popołudniu. Tak
będzie aż do tej pory, kiedy ciepło przybywaj
malejąc ciągle, stanie się równem ciepłu traconemu;
będzie to pora najcieplejsza z całej doby, pora naj
wyższej temperatury. Od tej chwili następuje strata
w cieple, która dalej coraz bardziej wzrasta, gdyż
ciepło przybywające maleje ciągle (słońce ciągle się
obniża) i ciepło tracone coraz silniej przewyższa cie
pło przybywające. Z tego powodu od owej pory naj
cieplejszej robi się coraz chłodniej, a tak ciągle aż
do wieczora i dalej przez całą noc, aż do pory naj
zimniejszej koło wschodu słońca, odkąd znów zaczyna
się robić cieplej.
Taki stan rzeczy jest bardzo podobny do tego
wypadku, kiedy ktoś, mając ciągle wydatki, ma
przytem zmienne dochody. Jeśli dochody przewyż
szają wydatki, to można coś odłożyć; tern więcej
można odłożyć, im bardziej zwiększają się dochody;
to odpowiada przyrostowi ciepła między wschodem
słońca i południem. Skoro dochody zaczną się zmniej
szać, to zawsze jeszcze można coś odłożyć (coraz
mniej, ale zawsze można) aż dotąd, kiedy dochody,
malejąc, staną się równymi wydatkom; to odpowiada
przyrostowi ciepła między południem i ową porą
najcieplejszą po południu. Gdy dalej jeszcze dochody'
będą się zmniejszały, to nie pokryją one już wyda
tków i trzeba będzie coraz więcej czerpać z zapa
sów; to znów odpowiada stracie ciepła między porą
najcieplejszą po południu i wschodem słońca.
Takim sposobem widzimy w ciągu doby jedną
porę najzimniejszą i jedną najcieplejszą; pomiędzy
temi porami temperatura ciągle podnosi się, albo
ciągle się obniża. Oczywiście przebieg dzienny tern
peratury taki, jak ten opisany, zachodzi, jeśli nie
zdarzą się jakieś przyczyny, zakłócające zwykły po
rządek rzeczy, jak np. ciepły wiatr w nocy, albo
zimny w dzień i t. d.
Najzimniejsza pora w ciągu doby wypada koło
wschodu słońca, ale w zimie później, niż w lecie.
Coś podobnego dzieje się z najcieplejszą porą dnia.
W lecie słońce grzeje silniej, przysyła znacznie wię
cej ciepła, niż w zimie; z tego powodu pora, kiedy
ciepło przybywające zacznie być mniejszem, niż cie
pło tracone, w lecie wypada później, niż w zimie.
Np. w lecie ta pora najcieplejsza może wypaść koło
godziny-3 po południu, a w zimie już koło godziny
1 po południu.
Sam stopień ciepła, czyli temperatura, do któ
rej powierzchnia ziemi i powietrze dochodzą w ciągu
doby, bywa rozmaity. Oczywista jest tu różnica mię
dzy zimą i latem, ale i w tej samej porze roku mogą
być pod tym względem także różnice. Niech się
zdarzy np. dzień pochmurny-; wtedy, naturalnie naj-
. cieplejsza pora dnia nie będzie tak ciepłą, jakby
mogła być w dniu jasnym, bez chmur i to dla tego,
że chmury utrudniają dostęp promieni słonecznych.
Tak samo też podczas nocy pochmurnej nie zrobi się
tak chłodno, jak podczas nocy bez chmur, a to dla
' tego, że chmury utrudniają tracenie ciepła przez
ziemię (ust. 12). Wiemy przecież, że w pewnych po
rach roku przymrozki nocne. są daleko więcej mo
żliwe w nocy bez chmur, niż w nocy pochmurnej.
Jest to okoliczność, dobrze znana ogrodnikom, któ
rzy nakrywają na noc inspekta według tego, czy
przewidują zimno w nocy, czy toż nie

[madohora]

Miesiące w starożytnym kalendarzu rzymskim obejmują:

Mercedoniusz – okazjonalny miesiąc po lutym, który służył do zmiany kalendarza rzymskiego. Dzisiaj dla tego wyrównania używamy dnia przestępnego .
Quintilis – przemianowany na Lipiec na cześć Juliusza Cezara w 44 roku p.n.e.
Sextilis – przemianowany na August na cześć rzymskiego cesarza Augusta w 8 roku p.n.e.

[madohora]

Żydowski Nowy Rok zwany Rosz ha-Szana rozpoczyna się pierwszego dnia Tiszri (lub Tiszri), który jest siódmym miesiącem w kalendarzu żydowskim . Rosz ha-Szana zwykle przypada na miesiąc gregoriański, czyli wrzesień lub październik

[madohora]

Prezydent Stanów Zjednoczonych składa przysięgę 20 stycznia. Nazywa się to inauguracją i pochodzi od łacińskiego augurium, co oznacza „omen”. W starożytnym Rzymie kapłani interpretowali lot ptaków, aby określić dobry lub zły znak, zanim władca lub polityk objął urząd.

[madohora]

Aby dotrzymać kroku porom roku , Rzymianie wprowadzili miesiąc przestępny, który nazwali Intercalaris . Dodatkowy miesiąc dodawano co kilka lat po lutym i skracano go do 23 lub 24 dni, aby zrobić miejsce na miesiąc trzynasty.

[madohora]

Znaki zodiaku w lutym
Wodnik (nosiciel wody): 20 stycznia – 17 lutego
Ryby (ryby): 18 lutego – 20 marca

[madohora]

XIII-wieczny uczony Johannes de Sacrobosco twierdził, że luty miał 30 dni w latach przestępnych między 45 rokiem p.n.e. a 8 rokiem p.n.e. w kalendarzu juliańskim, kiedy to luty został skrócony, aby miesiąc sierpnia miał taką samą długość jak miesiąc lipiec. Jednak dowody historyczne dotyczące kalendarza juliańskiego obalają Sacrobosco, który był krytyczny wobec tego konkretnego kalendarza.

[madohora]

Koncepcja dnia przestępnego istnieje od ponad 2000 lat i nadal jest kojarzona z odwiecznymi zwyczajami, folklorem i przesądami. Jedną z najbardziej znanych tradycji jest to, że kobiety oświadczają się swoim chłopakom, a nie na odwrót.

[madohora]

Równonoc marcowa : Równonoc wiosenna to pierwszy dzień astronomicznej wiosny w północnej części świata i początek jesieni w południowej połowie. Równonoc wiosenna przypada 19, 20 lub 21 marca, w zależności od Księżyca.

[madohora]

W marcu Pełnia Księżyca to Księżyc Robak; jeśli ma to miejsce 21 marca lub później, jest to także Księżyc Paschalny. Nazywany jest także Księżycem Wielkopostnym, Księżycem Wrony, Księżycem Skorupowym, Księżycem Czystym, Księżycem Cukrowym i Księżycem Sap.

[madohora]

Od czasów starożytnych pełnia księżyca była integralną częścią śledzenia zmian miesięcy i pór roku .

[madohora]

Irański Nowy Rok ( Nuruz , No-Ruz , No-Rooz lub No Ruz ) przypada w marcową równonoc, zgodnie z kalendarzem perskim . Jest obchodzone od ponad 3000 lat i jest zakorzenione w tradycjach zaratusztrianizmu. Obchody No-Ruz trwają około 12 dni. Przygotowania rozpoczynają się z dużym wyprzedzeniem i obejmują zakup nowych ubrań dla członków rodziny i dokładne sprzątanie domów. Pszenicę lub soczewicę reprezentującą młode przyrosty uprawia się w płaskim naczyniu na kilka dni przed Nowym Rokiem i nazywa się ją Sabzeh (zielone pędy).

[madohora]

Na równiku dzień jest zawsze nieco dłuższy niż 12 godzin przez cały rok.

[madohora]

Każdego roku występują dwie równonoce : jedna w marcu i jedna we wrześniu . W marcu Słońce przecina równik z południa na północ.

[madohora]

Dzisiejszy kalendarz gregoriański ma 365 dni w roku zwykłym i 366 dni w roku przestępnym . Jednak naszej planecie okrążenie Słońca zajmuje około 365,242199 dni. Oznacza to, że czas równonocy i przesilenia powoli odbiega od kalendarza gregoriańskiego, a przesilenie następuje każdego roku około 6 godzin później . W końcu skumulowane opóźnienie staje się tak duże, że przypada na następny dzień.

[madohora]

Jednocześnie lokalizacje dalej od równika doświadczają większych różnic z dnia na dzień. W Toronto dzień równonocy wiosennej jest o 3 minuty dłuższy niż dzień poprzedni; w Miami , około 2000 kilometrów lub 1200 mil dalej na południe, różnica wynosi tylko około 1 minuty i 31 sekund.

[madohora]

Kwiecień to czwarty miesiąc w kalendarzu gregoriańskim i ma 30 dni. Jest to drugi miesiąc astronomicznej wiosny na półkuli północnej i drugi miesiąc astronomicznej jesieni na półkuli południowej .

[madohora]

Według tradycji kamieniem urodzeniowym kwietnia jest diament , symbolizujący niewinność. Jej kwiatami urodzeniowymi są stokrotka ( Bellis perennis ) i groszek cukrowy ( Lathyrus odoratus ).

[madohora]

Księżyc Paschalny to pierwsza Pełnia Księżyca przypadająca na 21 marca lub później i służy do określenia daty Wielkanocy

[madohora]

W maju starożytni Rzymianie obchodzili Floralia , święto płodności. Floralia trwała od 27 kwietnia do 3 maja i obejmowała przedstawienia teatralne, tańce i bankiety. Rzymianie złożyli w ofierze ciężarną maciorę bogini ziemi Terrze, aby uzyskać owocne żniwa.

[madohora]

Noce z poświatą ziemi : fazy przybywania izanikania półksiężyca w kwietniu i maju to najlepszy czas na obserwację poświaty ziemi , podczas której widoczna staje się nieoświetlona część Księżyca. Nazywa się go również blaskiem Da Vinci.

[madohora]

Znaki zodiaku w maju
Byk (byk): 20 kwietnia – 19 maja
Bliźnięta (Bliźniaki): 20 maja – 19 czerwca

[madohora]

Anglosaska nazwa najjaśniejszej fazy księżyca w maju to Mleczny Księżyc od staroangielskiego Rimilcemona . We współczesnym języku angielskim oznacza to miesiąc trzech dojów, ponieważ o tej porze roku krowy dojono trzy razy dziennie. Celtyckie i staroangielskie nazwy to Mothers' Moon, Bright Moon, Hare Moon i Grass Moon.

[madohora]

Czerwiec nosi imię Junony, rzymskiej bogini młodości i ochrony. Jej imię (łac. Iūnō ) pochodzi od rdzenia słowa oznaczającego „młody” ( Iuuen ) i nawiązuje do idei energii witalnej i płodności .

[madohora]

W Skandynawii święto Midsommar nazywane jest także Midsommar lub Sankt Hans, na cześć chrześcijańskiego męczennika św. Jana Chrzciciela. Kościół chrześcijański obchodzi to święto 24 czerwca, dokładnie na sześć miesięcy przed Bożym Narodzeniem. Mówi się, że św. Jan „przygotowuje drogę Chrystusowi”, ponieważ światło słoneczne zmniejsza się po przesileniu letnim i wzmaga się po Bożym Narodzeniu.

[madohora]

Zgodnie z tradycją kamieniami urodzeniowymi przypadającymi na czerwiec są perła , aleksandryt i kamień księżycowy , wszystkie reprezentują zdrowie i długowieczność. Kwiaty urodzone w czerwcu to róża ( Rosa ) i wiciokrzew ( Lonicera caprifolium ).

[madohora]

Czerwcowa pełnia księżyca została nazwana na cześć dzikich truskawek, które dojrzewają w tym miesiącu i mogły być zbierane przez plemiona indiańskie. Inne rodzime nazwy to Księżyc Dojrzewający Jagody, Księżyc Zielonej Kukurydzy i Gorący Księżyc.

[madohora]

Lipiec jest miesiącem letnim w północnej części świata i miesiącem zimowym w południowej. Jego nazwa pochodzi od Juliusza Cezara

[madohora]

Buck Moon : Lipcowa pełnia księżycaznana jest pod wieloma tradycyjnymi nazwami: Buck Moon, Thunder Moon, Hay Moon i Wort Moon.

[madohora]

Czym czwarty lipca jest dla Amerykanów amerykańskiego pochodzenia, tym Dzień Bastylii jest dla Francuzów. 14 lipca 1789 roku żołnierze zaatakowali Bastylię, królewską twierdzę w Paryżu – wkrótce potem rozpoczęła się rewolucja francuska. Dziś Dzień Bastylii to francuskie święto narodowe obchodzone flagami, paradami i fajerwerkami.

[madohora]

Buck Księżyc 2024
21 lipca 2024 r., 12:17
Buck Księżyc 2025
10 warg 2025 22:36
Czasy Buck Moon różnią się w zależności od strefy czasowej.

[madohora]

[madohora]

26 sierpnia 2024 r.: kończy się Dzień Polarny . W najbardziej na północ wysuniętym mieście na świecie, Ny-Ålesund w Norwegii, długi dzień dobiega końca. Bardzo długi dzień – od kwietnia Słońce znajduje się nad horyzontem. Ten długi czas nieprzerwanego słońca nazywany jest Dniem Polarnym . Słońce zachodzi ostatecznie około 26 sierpnia i pozostaje za horyzontem aż do lutego .

[madohora]

W roku 46 p.n.e. Juliusz Cezar wprowadził nowy system kalendarza – kalendarz juliański . Dodał do roku dziesięć dni i wprowadził dzień przestępny. W nowym kalendarzu juliańskim Sextilis został rozszerzony do 31 dni.

[madohora]

Pełnia księżyca w sierpniu została nazwana na cześć największej ryby Ameryki Północnej, jesiotra. Inne nazwy tej pełni to: Księżyc Ziarnisty, Księżyc Kukurydziany, Księżyc Ryś i Księżyc Błyskawica.

[madohora]

Zainspirowana zbiorami i obfitością plonów na początku sezonu żniwnego na półkuli północnej , angielska nazwa sierpniowej pełni księżyca to Corn Moon . Anglosasi nazywali go także Zbożowym Księżycem.

[madohora]

Znaczenie września wywodzi się ze starożytnego Rzymu: Septem pochodzi z łaciny i oznacza siedem. Stary kalendarz rzymski rozpoczynał się w marcu , czyniąc wrzesień siódmym miesiącem. Kiedy w 153 roku p.n.e. senat rzymski zmienił kalendarz , nowy rok rozpoczynał się w styczniu , a wrzesień stał się dziewiątym miesiącem.

[madohora]

W starym kalendarzu rzymskim wrzesień nazywano męskim wrześniem , siódmym miesiącem , ponieważ kalendarz rzymski zaczynał się w marcu . Wrzesień początkowo miał 29 dni.

[madohora]

[madohora]

Pełnia księżyca we wrześniu ma również tradycyjne nazwy ; najbardziej znanym z nich jest Pełnia Kukurydzianego Księżyca , Zielony Księżyc Kukurydziany lub po prostu Księżyc Kukurydziany , obchodzony przez plemiona indiańskie zbierające kukurydzę mniej więcej w tym czasie.

[madohora]

Meteorolodzy stosują inny sposób określania pierwszego dnia jesieni. W niektórych krajach początek pór roku wyznaczają średnie temperatury , a nie stałe daty czy wydarzenia astronomiczne.

[madohora]

Dzień, w którym dzień i noc są faktycznie równe , nazywa się równowagą. Przypada na kilka dni przed równonocą wiosenną i kilka dni po równonocy jesiennej na obu półkulach.

[madohora]

Zarówno jesień, jak i jesień to poprawne angielskie terminy określające sezon poprzedzający zimę. Jesień jest używana głównie w brytyjskim angielskim, natomiast jesień jest terminem częściej używanym w amerykańskim angielskim.

[madohora]

Z kolei dla meteorologów jesień na półkuli północnej zaczyna się około 3 tygodnie przed wrześniową równonocą 1 września i kończy 30 listopada.

[madohora]

W 2024 roku Słońce przecina równik niebieski z północy na południe 22 września o godzinie 12:43 UTC . Ze względu na różnice w strefach czasowych równonoc przypada 23 września 2024 r. w lokalizacjach, które w momencie równonocy są co najmniej 11 godzin i 17 minut przed czasem UTC . Dotyczy to miast w Nowej Zelandii i niektórych obszarów na zachodnim Pacyfiku

[madohora]

Termin równonoc pochodzi od łacińskich słów aequus oznaczających równy i nox oznaczających noc. Doprowadziło to do powszechnego błędnego przekonania , że ​​wszyscy na Ziemi doświadczają równego dnia i nocy – 12 godzin światła dziennego i 12 godzin nocy – w dniu równonocy wrześniowej.

[madohora]

W miarę upływu równonocy wrześniowej szanse na zobaczenie zorzy polarnej rosną w przypadku obiektów znajdujących się na wysokich szerokościach geograficznych półkuli północnej. Według NASA równonoce to najlepszy czas na pojawienie się zorzy polarnej – prawdopodobieństwo wystąpienia aktywności geomagnetycznej jest dwa razy większe w okresie wiosennym i jesiennym niż latem i zimą.

[madohora]

W mitologii starożytnej Grecji początek jesieni jest ściśle powiązany z historią porwania Persefony, zwanej także Kore lub Corą. Była boginią, która została porwana od swojej matki, bogini żniw Demeter, i zabrana do podziemi, aby zostać żoną Hadesa, boga-króla podziemi.

[madohora]

Higan lub Higan-e to sześciodniowe święto buddyjskie w Japonii podczas równonocy we wrześniu i marcu . Obie równonoce są świętami narodowymi od czasów Meiji (1868-1912). Higan oznacza „drugi brzeg” i odnosi się do duchów zmarłych osiągających Nirwanę. Jest to czas wspominania zmarłych poprzez odwiedzanie, sprzątanie i dekorowanie ich grobów.

[madohora]

Październik to dziesiąty miesiąc w kalendarzu gregoriańskim i ma 31 dni. Jest to miesiąc przygotowań do zimy na półkuli północnej .

[madohora]

4 października 1582: Początek naszego współczesnego kalendarza gregoriańskiego . Papież Grzegorz XIII nakazał kalendarzowi „przeskoczyć” z 4 października 1582 r. na 15 października 1582 r . To skorygowało 10-dniową lukę, jaką zgromadził stary kalendarz juliański .

[madohora]

Księżyc Łowcy 2024
17 paź 2024 13:26
Księżyc myśliwego i księżyc żniw 2025
7 paź 2025 05:47
Godziny Księżyca Myśliwego różnią się w zależności od strefy czasowej

[madohora]

Listopad jest jedenastym miesiącem w kalendarzu gregoriańskim i ma 30 dni. Jest to ostatni miesiąc jesieni na półkuli północnej .

[madohora]

3 listopada 1957: Związek Radziecki wysłał na orbitę pierwszą żywą istotę: psa Łajkę (po rosyjsku „japer”). Łajka znajdowała się na pokładzie Sputnika II , drugiego radzieckiego satelity, który wszedł na orbitę okołoziemską – niemal dokładnie miesiąc po Sputniku I 4 października 1957 roku .

[madohora]

Nazwy rdzennych Amerykanów listopadowej pełni księżyca to Frost Moon, Freezing Moon, Trading Moon i Snow Moon , chociaż ten ostatni jest bardziej powszechny w przypadku lutowej pełni księżyca . Dębowy Księżyc może być pełnią księżyca w listopadzie lub grudniu, w zależności od źródła, z którego korzystasz.

[madohora]

Na półkuli południowej nazywa się to przesileniem letnim . Jest tam najdłuższy dzień w roku i początek (astronomicznego) sezonu letniego .

[madohora]

W roku 46 p.n.e. Juliusz Cezar wprowadził nowy system kalendarza – kalendarz juliański . Dodał do roku dziesięć dni i wprowadził dzień przestępny . W nowym kalendarzu juliańskim grudzień został wydłużony do 31 dni.

[madohora]

Czy grudzień jest naprawdę zimny? To zależy oczywiście od klimatu , w którym mieszkasz.

[madohora]

Anglosasi nazywali go Wielkim Księżycem, na cześć germańskiego Wielkiego Postu na wiosnę. Celtowie nazywali go Księżycem Wiatru i Księżycem Pługu. W staroangielskim był znany jako Księżyc Śmierci i Księżyc Czystości, nawiązując do czystości sezonu wiosennego.

[madohora]

W lipcu Pełnia Księżyca nazywana jest Księżycem Bucka, co oznacza nowe poroże, które pojawia się mniej więcej w tym czasie na czołach jeleniowatych. Inne plemiona indiańskie nazywają go Księżycem Łososiowym, Księżycem Malinowym i Księżycem Gromu.

[madohora]

Pełnia Księżyca w listopadzie została nazwana na cześć bobrów , które można zobaczyć przygotowujących się do zimy. Rdzenni Amerykanie nazywali go także Mroźnym Księżycem i Zamrażającym Księżycem.

[madohora]

W tradycji celtyckiej nazywany jest także Księżycem Żałoby i Księżycem Najmroczniejszych Głębin.

[madohora]

W Japonii nazwa tsukumi dosłownie oznacza „patrzenie na Księżyc”, ale jest powszechnie używana do nazwania tradycji oglądania Księżyca w żniwach . Koreańczycy nazywają to chuseok i jest podobne do Święta Środka Jesieni w Chinach.

[madohora]

Stąd wzięła się nazwa przesileń: termin ten pochodzi od łacińskich słów sol i siostrae , oznaczających „Słońce” i „stać w miejscu” .

[madohora]

Aby dostosować kalendarz do roku tropikalnego, wprowadza się dzień przestępny (prawie) co cztery lata. Kiedy tak się dzieje, daty równonocy i przesilenia ponownie przesuwają się na wcześniejszą datę .

[madohora]

Chociaż większość ludzi uważa 21 czerwca za datę przesilenia czerwcowego, może się to zdarzyć w dowolnym momencie pomiędzy 20 a 22 czerwca. Przesilenie 22 czerwca jest rzadkie — ostatnie przesilenie 22 czerwca według czasu UTC miało miejsce w 1975 r. i nie będzie kolejny do 2203 roku.

[madohora]

W rzeczywistości najgorętszy dzień w roku na półkuli północnej zwykle przypada kilka tygodni, a czasem miesięcy po przesileniu. Dzieje się tak dlatego, że oceany i masy lądowe potrzebują czasu, aby się ogrzać, co z kolei pozwala na uzyskanie wyższych temperatur powietrza. Zjawisko to nazywane jest opóźnieniem lub opóźnieniem pór roku.

[madohora]

Bulla papieska wydana przez papieża Grzegorza XIII w 1582 r. nakazywała pominięcie 10 dni przy przejściu na kalendarz gregoriański. Jednak w tym roku tylko pięć krajów przyjęło nowy system kalendarza — a mianowicie Włochy, Polska, Portugalia, Hiszpania i większość Francji.

[madohora]

Republika Chińska (1912-1949) początkowo przyjęła kalendarz gregoriański w styczniu 1912 r. , ale w rzeczywistości nie był on używany, ponieważ watażkowie używali różnych kalendarzy . Jednakże rząd nacjonalistyczny (1928-1949) formalnie zadekretował przyjęcie kalendarza gregoriańskiego w Chinach w styczniu 1929

[madohora]

Gdy się święty Jan rozpłacze liche będą kołacze.

[madohora]

Najkrótsze błędy są zawsze najlepsze

[madohora]

Kiedy luty pofolguje
Marzec zimę zreperuje

[madohora]

Gdy na Macieja przejrzy żyto nieba
to się spodziewać można dużo chleba

[madohora]

Życie jest jak marna chwilka
Ze pragnąc wiele nie radzę
Mnie gdyby fortuna tylko
Dała wawrzyny i władzę
I renty ze dwa miliony
Już byłbym zadowolony

Radoć

[madohora]

Znacznie znośniej jest się nudzić samemu niż we dwoje

[madohora]

Prawda jest zawsze tylko córką czasu

[madohora]

Trzeźwość a wiara to są najważniejsze stróże zdrowia naszego

Kochanowski

[madohora]

Gdy na Wojciecha rano plucha
Do połowy lata, będzie ziema sucha

[madohora]

Potrawy mniej smaczne są najzdrowsze, ponieważ nie spożywa się ich za wiele.

Brever

[madohora]

Gdy słoneczko przed Serwacym
Ciepło już dogrzewa
Po Serwacym szron pokryje
I kwiaty i drzewa

[madohora]

Pojął ktoś żonę a że dosyć małą
Siła go ludzi o to strofowało
Ten odpowiedział = Panowie ze z z kego
Trzeba obierać co jest najmniejszego

Gawiński

[madohora]

Gdy czerwiec wodą i chłodem szafuje
To zwykle cały rok popsuje

[madohora]

Wszystkie wartości świata nie są warte dobrej przyajaźni

Voltaire

[madohora]

Ciekawość - pierwszy stopień do zdrady

[madohora]

Znaj w języku obraz własny
Obfity jako twe ziemie
Jak twe serce - szczęsny, jasny
I czysty jak twoje plemię

Brodziński

[madohora]

Pomiędzy ziemią i niebem
Płyną jak duchy strażnicze
Patrzę jak gwiazdy błyszczące
Na ziemskie szczęście zwodnicze
Płyną i płyną bez końca
I rosy kropelki sieją
I nasze pola, ogrody
Zieloną stroją nadzieją

Lechowicz

[madohora]

Na Świętą Annę mrowisko
Szukaj w zimie ogniska

[madohora]

Gdy z początku sierpień częste grzmoty miewa
Tedy też do końca takąż nutę śpiewa

[madohora]

Nie ma lepszego ministra miłości niż przypadek