Grzybowe epigramaty

[madohora]

KOTLETY ZIEMNIACZANE Z PIECZARKAMI

1 kg ziemniaków
100 g mąki pszennej
2 jajka

Nadzienie:

500 g pieczarek
1 cebula
2 łyżki oliwy z oliwek
1 łyżka siekanej natki pietruszki
1 łyżeczka soli
1 łyżeczka czarnego pieprzu

Dodatkowo:

olej do smażenia
koperek do podania
szczypiorek do podania

Ziemniaki obierz i pokrój na mniejsze kawałki. Zalej je wodą w garnku, posól do smaku i ugotuj do miękkości. Wylej wodę i ostudź ziemniaki, a następnie rozgnieć je na gładkie puree. Możesz też użyć puree z obiadu z dnia poprzedniego.
Do puree ziemniaczanego dodaj jajka i mąkę. Wymieszaj do połączenia, a następnie wstaw do lodówki na co najmniej godzinę.
Przygotuj nadzienie.
Pieczarki oczyść i drobno posiekaj. Następnie zrób to samo z cebulą.
Na patelni rozgrzej olej, a następnie dodaj cebulę i podsmaż. Po minucie dołóż pieczarki oraz przyprawy i natkę pietruszki. Smaż do całkowitego odparowania płynu, przez ok. 10 minut. Odstaw do ostygnięcia.
Przygotuj kotlety.
Blat roboczy podsyp mąką. Przenieś na niego 2 łyżki ciasta ziemniaczanego i uformuj płaski placek. Na jego środek nanieś po 2 łyżeczki farszu grzybowego, a następnie zlep dobrze brzegi.
Na patelni rozgrzej łyżkę oleju. Kładź kotlety ziemniaczane z nadzieniem na tłuszcz i smaż z każdej strony przez ok. 5 minut, do ładnego zezłocenia.
Gotowe kotlety podawaj na ciepło, najlepiej z dodatkiem siekanego koperku i szczypiorku.

[madohora]

TEN GRZYB TO PRAWDZIWY SKARB - www.msn.com.pl - 28.07.2025

[madohora]

LETNI WYSYP GRZYBÓW - Interia - 29.07.2025

[madohora]

CIELĘCINA Z CUKINIĄ I GRZYBAMI

4 kotlety cielęce, 1/2 cukini, 7-8 grzybków leśnych, 100 ml śmietany 18%, ząbek czosnku, sól, czarny pieprz, biały pieprz, mąka krupczatka, olej do smażenia

Cukinię pokrój w plastry, posyp solą i odstaw na godzinę. Oplucz zimną wodą i osusz. Pokrój w kostkę. Kotlety cielęce dopraw solą i czarnym pieprzem. Obsyp mąką krupczatką. Usmaż, aby mięso ścięło się z wierzchu a w środku pozostało soczyste. Przełóż na półmisek i trzymaj w cieple/ Rozpuść łyżeczkę masła, dodaj wyciśnięty czosnek i podsmaż. Dodaj pokrojone grzybki i duś do miękkości około 5 - 7 minut. Dodaj cukinię i znów razem podsmaż około 2-3 minuty. Wlej śmietanę, dopraw solą i białym pieprzem. Do sosu włóż kotlety cielęce. Duś na bardzo małym ogniu około 5 minu. W tym czasie ugotuj makaron. Podawaj na gorąco.

[madohora]

SAŁATKA ZIEMNIACZANA Z BOCZKIEM

150 g plastrów wędzonego boczku, 4 ziemniaki, 200 g pieczarek, 2 garście rukoli lub roszponki, 1/2 łyżeczka suszonego rozmarynu, 1 łyżka soku z cytryny, 1 łyżka oliwy, sól, pieprz

Boczek kroimy na kawałki, smażymy na suchej patelni aż będzie chrupiący. Ziemniaki myjemy i gotujemy w mundurkach w lekko osolonej wodzie. Studzimy, obieramy i kroimy w grubą kostkę. Pieczarki myjemy, kroimy w plastry, skrapiamy połową soku z cytryny. Rozmaryn dodajmy do oliwy i pozostałego soku z cytryny. Doprawiamy delikatnie pieprzem i solą. Wszystkie składniki mieszamy z sobą. Sałatę myjemy. Układamy na talerzach. Nakładamy na wierzch sałatkę.

[madohora]

PIECZARKI Z BOCZKIEM

20 dag boczku w plastrach Szubryt
30 dag pieczarek
10 dag startego sera żółtego lub pleśniowego
mielona czerwona papryka
oliwa z oliwek
sos czosnkowy

Obierz pieczarki i odetnij nóżki.
Obtocz pieczarki w mielonej papryce.
Zetrzyj żółty ser na tarce lub pokrusz pleśniowy i nadziej nim pieczarki.
Owiń pieczarki w cienkie plasterki boczku.
Ułóż pieczarki na blaszce, skrop oliwą z oliwek i grilluj przez około 8 minut.
Podawaj z sosem czosnkowym.

[madohora]

W LASACH WYSYP GRZYBÓW - Interia - 01.08.2025

[madohora]

GRZYBOWE EPIGRAMATY - Gazeta - 02.08.2025

[madohora]

DUSZONA WIEPRZOWINA W SOSIE POMIDOROWYM

4 polędwiczki wieprzowe, 2 marchewki, 4 pieczarki, 1 cebulą, 1 łyżka posiekanego koperku, sól, pieprz, cukier, listek laurowy, 2 łyżeczki koncentratu pomidorowego, 1łyżka śmietany 18%, olej, 200 ml bulionu

Podsmażyć mięso z obu stron, po około 2 mnuty. Następnie dodać pokrojoną w kostkę cebulę. Dusić około 10 minut. Przełożyć całość do rondelka, Dodać pokrojoną w plasterki marchewkę i pieczarki. Ppdlać mięso bulionem, dodać listek laurowy i dusić aż warzywa będą miękkie. Dodać do sosu 2 łyżki koncentratu pomidorowego. Na koniec zdjać z ognia. Łyżkę sosu pomidorowego wymieszać z łyżką śmietany i wlać do garnka. Dodać posiekany koperek, wymieszać.

[madohora]

KROKIETY Z PIECZARKAMI

Naleśniki: 300 g mąki, 1łyżeczka cukru pudru,, 4 jajka, 450 ml mleka, szczypta soli, 3 łyżki roztopionego masła lub oleju, olej roślinny do smażenia, 500 g pieczarek, 100 g żółtego sera, 1 cebula, 2 jajka, bułka tarta do panierki, czerwony barszcz do podania

Naleśniki: Składniki ciasta zmiksować. Na niewielkiej ilości tłuszczu smażyć naleśniki. Farsz: Pieczarki obrać, umyć, osuszyć, pokroić drobno. Cebulę posiekać, wrzucić ją na patelnię i zeszklić. Dodać pieczarki, smażyć aż odparuje woda. Doprawić solą i pieprzem. Ostudzić. Dodać starty żółty ser. Wszystko razem wymieszać. Farsz nakładać na naleśniki. Zawijać krokiety. Panierować w jajku i bułce tartej. Smażyć na złoty kolor na rozgrzanym oleju. Krokiety podawać z barszczem czerwonym.

[madohora]

BOROWIK CEGLASTOPORY - www.ekologia.pl

[madohora]

JAJECZNA SAŁATKA Z PIECZARKAMI

200 g młodych pieczarek, 1 puszka kukurydzy, 5 ugotowanych na twardo jajek, biała część pora, majonez, sól, pieprz

Pieczarki dokładnie umyć, pokrpić i sparzyć wrzątkiem. Osuszyć. Pora pokroić na talarki, przyprawić odrobiną soli i odstawić na kilka minut. Jajka pokroić w kostkę, wymieszać z pieczarkami, porem i kukurydzą. Majonez doprawić solą i pieprzem, dołączyć do składników sałatki. Wymieszać.

[madohora]

Warto również wspomnieć o tajemniczym grzybie zwanym Teekwass, propagowanym jako środek leczniczy na siedemnaście różnych chorób, który zdobywa coraz większą popularność również na Górnym Śląsku. Teekwass nie jest jednolitym organizmem, lecz symbiotycznym związkiem bakterii Bacterium xilinum i drożdży. Ten grzyb ma galaretowatą, nieapetyczną konsystencję, przypominającą zmiażdżoną ostrygę. Zostaje umieszczony w naparze z herbaty rosyjskiej z dodatkiem około 2 łyżek cukru. Drożdże powodują fermentację, przekształcając cukier w alkohol i dwutlenek węgla. Alkohol zamieniany jest następnie przez grzyb w kwas octowy. Jak sugeruje nazwa "Teekwass”, jego stosowanie pochodzi z Dalekiego Wschodu. Rosyjscy więźniowie wojenni mieli przywieźć ten grzyb do ojczyzny po powrocie z Japonii, skąd rozprzestrzenił się przez Kongresówkę i wschodnią część Górnego Śląska, teraz dotarł również na nasz zachodni Górny Śląsk.

[madohora]

TO JESZCZE NIE WYSYP - Radio Opole - 04.08.2025

[madohora]

WYSYP GRZYBÓW NA POŁUDNIU POLSKI - Gazeta - 08.08.2025

[madohora]

STARSZE MAŁŻEŃSTWO ZATRUŁO SIĘ GRZYBAMI - Interia - 10.05.2025

[madohora]

SEZON NA GRZYBY - Wprost

[madohora]

NAJZDROWSZE GRZYBY - Interia - 19.09.2025

[madohora]

W Polsce borowiki najczęściej spotykane są od maja do października, z największym wysypem latem. Współtworzą mikoryzę z korzeniami drzew liściastych i iglastych. Najczęściej w polskich lasach można znaleźć takie gatunki borowików:
Borowik szlachetny (Boletus edulis) – rośnie pod świerkami i bukami.
Borowik sosnowy (Boletus pinophilus) – związany z sosnami.
Borowik usiatkowany (Boletus reticulatus) – rośnie pod świerkami, jodłami i sosnami.
Borowik ceglastopory (Boletus luridiformis) – charakterystyczny ze względu na ciemny kapelusz i czerwone odcienie trzonu.

[madohora]

Grzybiarze najczęściej obawiają się pomylić apetycznego prawdziwka z borowikiem szatańskim (Rubroboletus satanas), zwanym potocznie szatanem. Dobra, acz smutna wiadomość jest taka, że ryzyko to maleje z każdym rokiem, bowiem pięknie wybarwiony borowik ma status wymierającego i w Polsce znajduje się na liście gatunków pod ochroną ścisłą. Aby go prawidłowo odróżnić od jadalnych prawdziwków, warto zapamiętać, że posiada karminoczerwony trzon, żółknący tuż pod kapeluszem oraz pomarańczowe rurki, które z czasem stają się czerwone i oliwkowe. Szatany mają zdradziecko łagodny smak, a ich konsumpcja powoduje ciężkie zatrucia żołądkowo-jelitowe.

[madohora]

Poszczególne gatunki są pod tym względem ponadprzeciętnie atrakcyjne, dostarczając organizmowi także cennych aminokwasów i antyoksydantów. I tak np. z przeprowadzonych dotąd badań wynika, że borowiki ceglastospore są bogate w substancje mineralne, takie jak sole mineralne: cynku, magnezu i potasu oraz związki o wysokim potencjale antyutleniającym. W formie skoncentrowanego ekstraktu skutecznie obniżają ciśnienie krwi.

[madohora]

Dawkowanie soplówki jeżowatej może się różnić w zależności od formy produktu, marki i celu jej stosowania. Przed rozpoczęciem suplementacji soplówką jeżowatą zawsze warto skonsultować się z specjalistą, aby uzyskać dokładne dawkowanie odpowiednie dla swojej sytuacji zdrowotnej.

[madohora]

Choć większość z nas doświadczyła gotowania lub jedzenia świeżych grzybów, intensywny smak, który powstaje po ich wysuszeniu, jest absolutnie zachwycający. Suszenie grzybów powoduje ich kondensację, podobnie jak smak sosu na patelni staje się intensywniejszy po jego zredukowaniu.

[madohora]

ZUPA Z SUSZONYCH GRZYBÓW

2 szklanki suszonych grzybów
8 szklanek zimnej wody
1 łyżeczka soli lub do smaku
1 ząbek czosnku lub do smaku
2 łyżki posiekanej cebuli
1 łyżka margaryny lub oleju

Zbierz składniki.
Suszone grzyby należy połamać na małe kawałki i dokładnie opłukać zimną wodą, aby pozbyć się granulek brudu.
Zalej grzyby 8 szklankami zimnej wody, solą i czosnkiem.
Przykryj i gotuj na wolnym ogniu przez 2 godziny lub dłużej, aż grzyby zmiękną. Dodaj więcej soli do smaku.
Kiedy zupa będzie gotowa, zeszklij posiekaną cebulę na maśle lub oleju – w zależności od tego, czego używasz – aż się zrumieni, a następnie dodaj ją do zupy.
Gotować na wolnym ogniu przez kilka minut.
Podawać z mini pirożkami lub pierożkami pielmieni , przygotowanymi z ciasta bezmlecznego i nadziewanymi farszem bezmięsnym. Smacznego

[madohora]

STRUDEL Z GRZYBAMI

2 łyżki masła
1/4 szklanki oliwy z oliwek extra virgin
1 duża szalotka (drobno posiekana)
2 ząbki czosnku (drobno posiekane)
1 1/2 funta świeżych grzybów (pokrojonych w plasterki: trąbka królewska, maitake, buk, shiitake, boczniaki, borowiki)
Sól morska i czarny pieprz
po 2 łyżki tymianku, estragonu , natki pietruszki i szczypiorku (drobno posiekanego)
1 duże jajko i 1 duże żółtko (roztrzepane)
1/2 opakowania ciasta francuskiego (1 arkusz, rozmrożony)
1 duże jajko plus 1 łyżeczka wody do posmarowania (roztrzepane)

Na dużej patelni rozgrzej masło i oliwę z oliwek. Dodaj szalotkę i czosnek, zeszklij. Dodaj pokrojone pieczarki.
Dopraw solą i pieprzem i gotuj na małym ogniu do miękkości. Jeśli puszczą soki, zwiększ ogień i gotuj, aż odparują.
Dodaj 3/4 ziół i zdejmij z ognia. Rozłóż grzyby na patelni, aby wyschły i pozostaw do całkowitego ostygnięcia, około 30 minut.
Gdy grzyby będą suche i ostygną, przełóż je do dużej miski i wymieszaj z mieszanką całego jajka i żółtka.
Przesuń ruszt na środkową półkę piekarnika i nagrzej go do 200°C.
Ułóż ciasto francuskie na blasze wyłożonej papierem do pieczenia. Rozwałkuj, aby usunąć wszelkie zagniecenia i lekko wydłużyć. Posmaruj powierzchnię roztrzepanym jajkiem i posyp pozostałymi ziołami.
Rozłóż pieczarki równomiernie na pierwszych 3/4 ciasta, pozostawiając 2,5-centymetrowy margines wokół brzegów.
Odwróć brzeg bliższy Tobie i połóż go na górnej 1/4 tak, aby ciasto francuskie dotykało ciasta francuskiego, całkowicie owijając pieczarki w rulon. Nie zwijaj ciasta francuskiego w rulon, ponieważ ciasto francuskie w środku nigdy się nie upiecze i stanie się gumowate.
Przenieś strudel na środek formy i zawiń końce. Posmaruj całą powierzchnię roztrzepanym jajkiem.
Grzbietem noża narysuj kratkę na strudel. W razie potrzeby dodaj wycięte liście, kwiaty i pnącza z części drugiego arkusza ciasta francuskiego. (Mrożone ciasto francuskie w sklepach spożywczych zazwyczaj sprzedawane jest w dwóch arkuszach w opakowaniu). Posmaruj wzory jajkiem.
Piecz, aż ciasto będzie złocistobrązowe i puszyste, od 15 do 30 minut, w zależności od piekarnika. Odstaw na co najmniej 2 minuty przed pokrojeniem nożem z ząbkami.

[madohora]

Można oczywiście zastąpić go treściwym bulionem kostnym (rosół z wołowiny karmionej trawą lub dobry, domowy rosół z kurczaka z wolnego wybiegu dodadzą głębi i wartości odżywczych, jeśli masz na to ochotę).

[madohora]

ZUPA GRZYBOWA

3 łyżki oliwy z oliwek lub nieprażonego oleju sezamowego
1/4 uncji suszonych grzybów shiitake , namoczonych w 1 szklance gorącej wody
1 1/2 funta różnych grzybów , creminis wymieszanych z co najmniej 6 uncjami shiitake, pokrojonych w plasterki
1/4 szklanki posiekanej szalotki
1 mała cebula , posiekana
1 łodyga selera , pokrojona w kostkę
1 marchewka pokrojona w kostkę
1/2 szklanki jęczmienia perłowego
4 szklanki bulionu warzywnego lub wody
4 łyżki tamari
1 gałązka świeżego tymianku
1 liść laurowy
Sól morska do smaku
Świeżo zmielony czarny pieprz do smaku
5 gałązek świeżego koperku do dekoracji

Rozgrzej olej na średnim ogniu w dużym rondlu o grubym dnie lub garnku o pojemności 3 litrów.
Odcedź namoczone grzyby shiitake, zachowując płyn.
Pokrój grzyby shiitake na drobne kawałki i dodaj je do garnka wraz z pokrojonymi pieczarkami, posiekaną szalotką, cebulą, selerem, marchewką i jęczmieniem.
Zwiększ ogień do średnio-wysokiego i smaż warzywa, często mieszając, aż pieczarki się zrumienią, a warzywa zaczną mięknąć, około 10 minut.
Dodaj płyn z moczenia suszonych grzybów shiitake, bulion warzywny, tamari, tymianek i liść laurowy. Doprowadź do wrzenia, zmniejsz ogień, przykryj i gotuj na wolnym ogniu przez 40 minut. Jeśli zupa wydaje się zbyt gęsta, dodaj więcej wody lub bulionu.
Sprawdź, czy zupa jest doprawiona i w razie potrzeby dodaj szczyptę soli morskiej i świeżo zmielonego pieprzu.
Wyjmij gałązkę tymianku i liść laurowy. Posyp zupę koperkiem i podawaj.

[madohora]

Klasyczna francuska technika wykorzystująca grzyby i szalotkę pozwala uzyskać głęboki, wytrawny smak.

[madohora]

Jeśli chcesz użyć sosu grzybowego do kurczaka lub innego drobiu, a także owoców morza, kremowy sos z grzybami, masłem, sokiem z cytryny i sosem supreme (inny francuski przepis) będzie pysznym wyborem. Ale jeśli danie główne jest mięsem, istnieje wiele innych klasycznych sosów, które wzbogacą danie (szczególnie te wykonane w sosie demi-glace), takich jak marchand de vin , sos redukowany czerwonym winem i sos madeira , łączący wino madera z sosem demi-glace. Jeśli szukasz charakterystycznego maślanego smaku i tekstury, sos bearneński powinien spełnić twoje oczekiwania — bogaty, kremowy sos z wyrazistymi nutami estragonu i trybuli, a także odrobiną soku z cytryny. Być może wieprzowina jest daniem głównym — wtedy rozważ sos Robert lub sos Charcutière , oba wykonane w sosie demi-glace.

[madohora]

Niektóre pojawiają się już wiosną. W marcu i kwietniu razem z budzącą się do życia przyrodą pojawiają się w lesie smardze. Ale uwaga, smardze, choć bardzo smaczne, są w Polsce pod ścisłą ochroną. Dlatego lepiej poczekać do lata, by wyruszyć na polowanie na kurki (nazywane także pieprznikami jadalnymi). Jednak najlepszym okresem na grzybobranie jest oczywiście jesień – wtedy jest największy wysyp prawdziwków i maślaków. Z kolei późną jesienią dominują gąski i boczniaki.

[madohora]

Jak informuje Sanepid w Polsce zatruciu grzybami ulega od kilkuset do tysiąca osób rocznie, umiera coraz mniej, ale wciąż zdarzają się pojedyncze przypadki. Dlatego najbardziej istotna kwestia w trakcie grzybobrania to ta, jak rozpoznać, czy grzyb jest trujący, czy nie.

[madohora]

Grzyby jadalne, świeże (nie suszone) składają się w 90 procent z wody. Pozostała część to tzw. sucha masa – 60 procent tej masy stanowią węglowodany (glikogen oraz chityna), a 30 procent to związki azotowe. Dietetycy cenią grzyby za dużą zawartość błonnika. Jest w nich też sporo białka, prawie tyle samo co w mięsie.

[madohora]

W dawnych czasach siedzuń sosnowy był uważany za „grzyb czarownic”. Ze względu na swój dziwaczny wygląd oraz rzadkość występowania, wokół niego krążyły różne legendy i opowieści ludowe.

[madohora]

Dzięki obecności błonnika pomagają także ustabilizować poziom glukozy we krwi, co jest istotne dla osób z insulinoopornością lub cukrzycą typu 2.

[madohora]

Boczniaki są uznawane za zdrowe i bezpieczne, jednak nie każdy powinien je spożywać. Przede wszystkim nie są polecane osobom z alergią na grzyby, ponieważ mogą wywoływać reakcje alergiczne, takie jak wysypka, bóle brzucha czy duszność

[madohora]

Badania sugerują, że ergothioneina może chronić komórki przed stresem oksydacyjnym i wiązać się z niższym ryzykiem niektórych chorób przewlekłych, choć większość dowodów pochodzi z badań obserwacyjnych i przedklinicznych i potrzeba więcej badań klinicznych, by potwierdzić długofalowe korzyści u ludzi.

[madohora]

Prawdziwek wyróżnia się charakterystycznym wyglądem - masywnym, mięsistym trzonem i dużym kapeluszem o brązowej barwie. Jego miąższ jest biały, jędrny i nie zmienia koloru po przekrojeniu, co odróżnia go od wielu innych gatunków. Prawdziwek ma też niezwykle intensywny, przyjemny zapach, który staje się jeszcze bardziej wyrazisty po ususzeniu.

[madohora]

Soplówka jeżowata znana jest z bogactwa w liczne składniki, które mogą wspierać terapie różnych chorób cywilizacyjnych.

[madohora]

Stosowanie soplówki jeżowatej może także zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia cukrzycy i schorzeń sercowo-naczyniowych oraz efektywnie neutralizować skutki stresu oksydacyjnego, czyli działania szkodliwych wolnych rodników skutecznie "odmładzając organizm".

[madohora]

Rośnie w sezonie od września do grudnia.

[madohora]

Gąsówka naga jest smacznym grzybem jadalnym, jednak nie można jej spożywać na surowo, ponieważ w tej formie zawiera truciznę, która rozkłada czerwone ciałka krwi.

[madohora]

Agaricus flaccidus Sowerby 1799
Agaricus gilvus Pers. 1801
Agaricus inversus Scop. 1772
Agaricus lentiginosus Fr. 1838
Agaricus lobatus Sowerby 1799
Agaricus splendens Pers. 1801
Clitocybe flaccida (Sowerby) P. Kumm. 1871
Clitocybe gilva (Pers.) P. Kumm. 1871
Clitocybe inversa (Scop.) Quél. 1872
Clitocybe splendens (Pers.) Gillet (1874)
Lepista flaccida (Sowerby) Pat. 1887
Lepista flaccida f. gilva (Pers.) Krieglst. 1991
Lepista flaccida var. inversa (Scop.) Chiari 2001
Lepista flaccida var. lobata (Sowerby) Romagn. & Bon 1987
Lepista gilva (Pers.) Pat. 1900
Lepista inversa (Scop.) Pat. 1887
Lepista splendens (Pers.) Konrad 1927
Omphalia gilva (Pers.) Gray 1821
Omphalia lobata (Sowerby) Gray 1821

[madohora]

W Europie Środkowej jest pospolita, w Polsce również.

[madohora]

Lejkówka szarawa to pospolity grzyb, który można łatwo rozpoznać. Większość atlasów informuje, że jest to grzyb niejadalny. Ale niektóre źródła podają, że lejkówkę szarawą można spożywać po odpowiednio długim gotowaniu.

[madohora]

Miąższ ma barwę białą, jest twardy i mięsisty, na przekroju jest niezmienny. Ma słodkawokwaskowaty smak i bardzo specyficzny zapach, który według jednych przypomina zapach mąki, a według innych pomarańczy. Atlasy grzybów podają, że jest to kombinacja tych dwóch zapachów z domieszką zapachu pleśni

[madohora]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Russula, Russulaceae, Russulales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[

[madohora]

Miąższ
Twardy i ścisły, biały, tylko pod skórką zabarwiony na różowo. Zapach lekko owocowy, smak ostry

[madohora]

Grzyb naziemny występujący w lasach liściastych, pod bukami, na suchych glebach wapiennych. Pojawia się od sierpnia do października

[madohora]

Gołąbki cukrówki poza Polską występują również szerzej w północnej i środkowej Europie – dość często spotyka się je np. we Francji oraz Wielkiej Brytanii.

[madohora]

Gołąbki cukrówki najczęściej podsmaża się na maśle i je samodzielnie z chlebem. Można je również wykorzystać jako dodatek do dań makaronowych, sałatek, tostów, zapiekanek, tart czy naleśników. Usmażone i zmiksowane mogą być podstawą aromatycznych sosów i zup, które nie posiadają nielubianej przez wielu ludzi, silnej nuty grzybowej. Nie nadają się jednak do suszenia ani marynowania – są na to zbyt delikatne. Wykorzystywać można bez przeszkód całe grzyby, razem z trzonami, które nigdy nie drewnieją. W całości można je nawet grillować z małym dodatkiem oleju – rezultat jest zaskakująco przyjemny!

[madohora]

Gołąbek poduchowaty zawiązuje owocniki od lipca do listopada.

[madohora]

Nóżka gołąbka poduchowatego bywa niezwykle jędrna, twardsza niż u reszty gołąbków, przysadzista (10-30 mm szeroka, a 30-60 mm wysoka), u góry matowa, fioletowo niebieska bądź czerwona, przy podstawie biaława. Pierścienia brak.

[madohora]

Polską nazwę podała Alina Skirgiełło w 1991 r. (dla naukowej nazwy Russula rhodopoda Zvára 1928).

[madohora]

Bladoochrowy

[madohora]

Gołąbek przyjemny zawiązuje owocniki niekiedy gromadnie od lipca do września.

[madohora]

Gołąbek przyjemny bywa mylony z gołąbkiem piekącym R. sororia i przykrym (podgrzebieniastym) R. pecticina (R. pectinatoides). G. piekący jest jednak masywniejszy i wyższy od przyjemnego, z kapeluszem mierzącym zwykle 5-12 cm średnicy. Jednoznaczne rozróżnienie obu tych gołąbków wymaga jednak obejrzenia pod mikroskopem ich zarodników: u piekącego spory będą bardziej kuliste w kształcie, o mniejszych a wyraźniej tępych brodawkach. Gołąbek przykry (podgrzebieniasty) różni się od przyjemnego bardziej ochrowym odcieniem swego kapelusza. Pozostałe, blisko z nim spokrewnione gołąbki, zaliczane do podsekcji Pectinatinae w sekcji (podrodzaju) Ingratae, nie bywają aż tak palące w smaku jak przyjemny, piekący i przykry.

[madohora]

Agaricus fallax Schaeff. 1774
Agaricus fragilis Pers. 1801
Agaricus linnaei var. fragilis (Pers.) Fr. 1815
Russula bataillei Bidaud & Reumaux, in Reumaux 1996
Russula emetica subsp. fragilis (Pers.) Singer 1932
Russula emetica var. fragilis (Pers.) Quél. 1888
Russula fragilis var. gilva Einhell. 1985
Russula fragilis var. knauthii (Singer) Kuyper & Vuure 1985
Russula fallax (Schaeff.) Fr. 1874
Russula fragilis var. fallax (Schaeff.) Massee 1893
Russula fragilis var. violascens Secr. ex Gillet 1876

[madohora]

Jest to gatunek o dużej zmienności morfologicznej. Z tego powodu wyróżniono wiele jego odmian i form. Obecnie według Index Fungorum wszystkie uznane zostały za synonim gołąbka kruchego. Podobne są: gołąbek różnobarwny (Russula versicolor), o niezbyt ostrym smaku, gołąbek lazurowy (Russula azurea), gołąbek turecki (Russula turci), gołąbek fiołkowozielony (Russula ionochlora)

[madohora]

[madohora]

Dość wąskie i gęste, z blaszeczkami, często rozwidlone. Przy brzegu ostre, przy trzonie przyrośnięte lub nieco łukowato zbiegające. U młodych okazów są jasnokremowe, potem kremowe z cytrynowym odcieniem

[madohora]

Naziemny grzyb mykoryzowy. Występuje w różnego typu lasach. Najczęściej rośnie pod sosnami, ale także pod modrzewiami, jodłami i świerkami. Pojawia się dość późno – od września do listopada

[madohora]

Agaricus emeticus Schaeff. 1774
Agaricus emeticus var. emeticus Schaeff. 1774
Agaricus linnaei var. emeticus (Schaeff.) Fr. 1815
Russula emetica var. gregaria Kauffman 1918
Russula gregaria (Kauffman) Moënne-Locc. & Reumaux 2003

[madohora]

Wysyp zarodników kremowy. Zarodniki szeroko elipsoidalne o rozmiarach 7–9 × 6–8 μm. Powierzchnia pokryta licznymi, stożkowatymi kolcami. Łysinka na zarodnikach jest amyloidalna. Cystydy o wrzecionowatym kształcie i rozmiarach 40–75 × 6–12 μm. Pod działaniem sulfowaniliny szarzeją. W skórce występują przewody mleczne i dermatocystydy

[madohora]

[madohora]

Średnica 5–8 cm, za młodu łukowaty, u dojrzałych okazów płaski o brzegach gładkich lub płytko żłobionych. Skórka cienka, daje się zdzierać tylko przy brzegu. Powierzchnia matowa, w kolorze od słomkowożółtego do miodowobrązowawego, czasami z pomarańczowym odcieniem. Podczas wilgotnej pogody kapelusz jest wilgotny i lepki. Przy ucisku na kapeluszu pojawiają się rdzawobrązowe plamy. Środek jest ciemniejszy od brzegów.

[madohora]

Takson utworzyli C.D. Marr i D.E. Stuntz w 1974 r. Synonimy nazwy naukowej:
Ramaria largentii var. citrina Schild 1992
Ramaria largentii Marr & D.E. Stuntz 1974, var. largentii

[madohora]

OBFITOŚĆ GRZYBÓW - Interia - 09.08.2025

[madohora]

MANDAT ZA ZBIERANIE GRZYBÓW - Interia - 24.09.2025

[madohora]

Borowiki – opis, występowanie i zdjęcia. Grzyby borowiki ciekawostki

Borowiki (Boletus) od wieków uznawane są za najszlachetniejsze grzyby leśne. To właśnie do nich należy prawdziwek, którego smak i aromat zna każdy grzybiarz. Problem w tym, że rodzaj botaniczny borowików przez lata ulegał licznym zmianom, a dziś zalicza się do niego znacznie mniej gatunków niż dawniej. Co warto wiedzieć o borowikach – ich występowaniu, rozpoznawaniu, wartościach odżywczych i możliwych zagrożeniach?

[madohora]

We Włoszech, gdzie ciepłolubne borowiki rosną jak przysłowiowe grzyby po deszczu, uwielbienie dla mięsistych kapeluszy porównywalne jest z fascynacją truflami. „Porcini”, bo tak mieszkańcy Italii nazywają borowika szlachetnego, to niezastąpiony dodatek do makaronu, mięsnych potrawek, grzanek, omletów, a nawet pizzy! Włosi bardzo wysoko cenią sobie również borowika ciemnobrązowego (Boletus aereus), który cieszy się renomą również w południowych Niemczech. W Polsce z kolei od setek lat, zwłaszcza w kuchni kresowej, ceni się borowiki szlachetne, które w wielu regionach są częścią bożonarodzeniowej tradycji, pod postacią uszek, zupy grzybowej i kapusty z grzybami.

[madohora]

Borowiki tworzą mikoryzę z korzeniami drzew. Najczęściej spotyka się je pod bukami, dębami, sosnami, świerkami i jodłami. Lubią gleby próchniczne i dobrze nasłonecznione miejsca w lasach mieszanych.

[madohora]

Nie. Borowików nie powinno się spożywać na surowo, ponieważ ich białko chronione chityną jest wtedy słabo przyswajalne. Obróbka cieplna (gotowanie, smażenie, suszenie) sprawia, że składniki odżywcze stają się dostępne dla organizmu.

[madohora]

Na grzyby! Kiedy najlepiej wybrać się na grzyby i gdzie ich szukać?

Zbieranie grzybów w Polsce to tradycja sięgająca pokoleń. Każdego roku tysiące miłośników przyrody wyrusza do lasów, aby odkrywać najlepsze miejsca na grzyby w Polsce. Od Wielkopolski i Pomorza, przez Mazury i Podlasie, aż po góry – Bieszczady i Beskidy – regiony te słyną z bogactwa lasów i obfitych zbiorów. Sezon na grzyby w Polsce rozpoczyna się latem, kiedy pojawiają się pierwsze kurki, a największy wysyp przypada na wrzesień i październik. W naszym poradniku dowiesz się, gdzie zbierać grzyby, jak rozpoznać grzyby jadalne i trujące, oraz jakie zasady bezpiecznego grzybobrania warto znać.

[madohora]

Polska kuchnia bardzo ceni grzyby za ich zapach i aromat. Są wykorzystywane na wiele sposobów – jako samodzielne potrawy lub przystawki do głównego dania. Lubimy grzyby duszone, smażone, gotowane, pieczone, suszone czy marynowane. Znamy setki przepisów na dania z grzybami. Do tych najpopularniejszych należą jajecznica z grzybami, grzyby duszone z cebulką i śmietaną, czy po prostu zupa grzybowa.

[madohora]

Boczniaki zawierają także witaminy z grupy B (B1, B2, B3, B5), niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego i metabolizmu

[madohora]

KOTLETY Z BOCZNIAKÓW

400 g boczniaków,
1 mała cebula,
2 ząbki czosnku,
1 jajko,
4 łyżki bułki tartej,
2 łyżki mąki (pszennej lub owsianej),
przyprawy (sól, pieprz, słodka papryka, majeranek lub tymianek opcjonalnie),
olej do smażenia.

Boczniaki oczyść, posiekaj lub zmiel.
Cebulę i czosnek drobno posiekaj i zeszklij na niewielkiej ilości oleju.
Dodaj boczniaki i smaż kilka minut, aż odparuje nadmiar wody. Odstaw do przestudzenia.
Do masy grzybowej dodaj jajko, bułkę tartą, mąkę i przyprawy. Dokładnie wymieszaj.
Formuj niewielkie kotlety, a w razie potrzeby obtocz je w bułce tartej.
Smaż na rozgrzanym oleju po 3-4 minuty z każdej strony, aż będą złociste

[madohora]

Z pewnością obieranie pieczarek pozwala skutecznie usunąć resztki ziemi i nawozu, a jednocześnie zapobiega nadmiernemu wchłanianiu wody podczas mycia. Szczególnie ważne jest to w przypadku pieczarek przeznaczonych do spożycia na surowo, na przykład w sałatkach, gdzie czystość oraz subtelny smak grzybów mają wyjątkowe znaczenie.

[madohora]

Borowik szlachetny od wieków uważany jest za symbol polskiego grzybobrania. Jego znalezienie budzi ogromną satysfakcję, a niektórzy traktują to wręcz jak trofeum. Dla kucharzy stanowi inspirację do tworzenia dań pełnych smaku i tradycji, a dla grzybiarzy - nagrodę za cierpliwość i znajomość leśnych ścieżek. Łączy pokolenia, bo wspólne zbieranie grzybów to w Polsce rytuał rodzinny, a zapach suszonych prawdziwków kojarzy się z dzieciństwem, świętami i domową kuchnią. To właśnie on - król grzybów - najlepiej oddaje bogactwo polskich lasów i tradycji, przypominając, że przyroda wciąż potrafi nas hojnie obdarzać.

[madohora]

Jedną z najlepiej udokumentowanych właściwości koziej brody jest jej wpływ na gospodarkę glukozowo-insulinową. Badania wskazują, że ekstrakty z tego grzyba mogą obniżać poziom cukru we krwi, a także zmniejszać poziom insuliny. Co więcej, zaobserwowano, że substancje aktywne przyspieszają proces gojenia ran u osób chorujących na cukrzycę.

[madohora]

Podgrzybki, równie popularne co borowiki, zawierają spore ilości błonnika, który wspiera pracę jelit i sprzyja utrzymaniu prawidłowej masy ciała. Co ciekawe, w badaniach wykazano, że polisacharydy obecne w podgrzybkach mają właściwości immunomodulujące - pomagają aktywować naturalne mechanizmy obronne organizmu. Regularne spożywanie potraw z podgrzybkami może zatem wzmacniać odporność, co szczególnie ważne w sezonie przeziębień.

[madohora]

Opieńki miodowe to grzyby, które od wieków goszczą na polskich stołach. Ich charakterystyczny smak doskonale pasuje do marynat i sosów. Warto jednak wiedzieć, że opieńki zawierają wysokie stężenie antyoksydantów - związków, które neutralizują wolne rodniki i chronią komórki przed przedwczesnym starzeniem. To sprawia, że są cennym składnikiem diety prozdrowotnej, wspierającej układ krążenia i ogólną kondycję organizmu.

[madohora]

Morfologicznie trudno rozróżnić gołąbka żółciowego od tych dwóch podobnych, żółto ubarwionych gołąbków, zwłaszcza gołąbka brudnożółtego. Wskazówką może być silniejsze wybarwienie środka kapelusza u gołąbka żółciowego, oraz fakt, że gołąbka żółciowego cechuje niewielka różnica barw między brzegiem kapelusza a blaszkami (u gołąbka brudnożółtego jest ona wyraźna). Definitywnie można to rozstrzygnąć próbą smakową; gołąbek żółciowy powoduje w ustach nieznośne pieczenie

[madohora]

ALEŻ OKAZ - www.ctmyslowice.pl - 09.08.2025

[madohora]

Król grzybów wraca na stoły, oferując więcej niż tylko smak. Borowik jest zdrowszy, niż sądzimy

[madohora]

Wewnątrz rzadki gołąbek cukrówka skrywa jędrny i ścisły biały miąższ, który na krawędziach może się nieco przebarwiać do żółtego. Wydziela on bardzo delikatny zapach o owocowych nutach, a na język smakuje łagodnie i przyjemnie.

[madohora]

Gołąbki z podsekcji Atropurpurinae różnią się odeń białym wysypem zarodników, tudzież bardziej fioletowymi kapeluszami. Członkowie podsekcji Violacinae z kolei zawiązują znacznie drobniejsze, delikatniejsze w dotyku owocniki.

[madohora]

Stany zapalne to cichy wróg organizmu, często niezauważalny, a jednocześnie przyczyniający się do rozwoju wielu chorób - od schorzeń sercowo-naczyniowych, przez reumatyczne, aż po nowotwory. Kozia broda zawiera substancje o działaniu przeciwzapalnym, które mogą wspierać organizm w walce z przewlekłymi stanami zapalnymi.

[madohora]

Choć badania nad tym gatunkiem dopiero się rozwijają, już dziś wiadomo, że kozia broda to nie tylko smaczny dodatek do dań, ale także cenny składnik prozdrowotny. Zawiera polisacharydy, które wspierają odporność, oraz liczne związki bioaktywne działające ochronnie na organizm.

[madohora]

Takie...

[madohora]

Na terenie Opola występują cztery gatunki grzybów chronionych i dwa rzadko występujące. Na północno-wschodnich obrzeżach miasta pojawia się czarka szkarłatna oraz gwiazdosz potrójny, w północnej części Wyspy Bolko purchawica olbrzymia, a na terenie Kolonii Gosławickiej smardz jadalny. Smardza półwolnego spotkać można na Pasiece i na Wyspie Bolko, natomiast w okolicach Grudzic sromotnika bezwstydnego.

[madohora]

Od 2 do 5 cm średnicy, miseczkowate. Wewnętrzna powierzchnia żywo czerwona, pomarańczowa podczas suchej pogody. Zewnętrzna powierzchnia owocnika brudno-biało-ochrowa, pokryta drobnymi włoskami (tomentum). Niekiedy obecny trzon, do 4 cm długi i 0,3–0,7 cm gruby, białawy.
Miąższ
Biały, cienki, nie wyróżnia się szczególnym zapachem ani smakiem.
Zarodniki
Podłużnie eliptyczne, gładkie, o wymiarach 26–40 × 10–12 µm

[madohora]

Gwiazdosz potrójny (Geastrum triplex Jungh.) – gatunek grzybów należący do rodziny gwiazdoszowatych (Geastraceae)

[madohora]

Gatunki podobne
Mniejsze owocniki mogą być mylone z gwiazdoszem frędzelkowanym (Geastrum fimbriatum) lub rudawym (Geastrum rufescens). Gwiazdosza potrójnego jednak dość wyraźnie odróżniają od innych gatunków gwiazdoszy dwie cechy: duże rozmiary i obecność kołnierza

[madohora]

Czasznica olbrzymia, purchawica olbrzymia (Calvatia gigantea (Batsch) Lloyd) – gatunek grzybów należący do rodziny purchawkowatych (Lycoperdaceae)

[madohora]

Jest wiele podobnych purchawek i tęgoskórów, jednak czasznica olbrzymia dzięki swoim olbrzymim rozmiarom jest łatwa do odróżnienia. Jeden z największych znanych owocników, znaleziony w 1955 r. w północnych Czechach, miał wysokość 46 cm, obwód 212 cm i masę 20,80 kg

[madohora]

Wytwarza kalwacynę. Jest to nierozpuszczalny antybiotyk. Laboratoryjne badania wykazały, że u gryzoni wykazuje bakteriobójcze działanie, zwalcza też niektóre rodzaje raka