Kircholm

t0g Sredniowieczne uzbrojenie, ale nowoczesna MYSL 01.10.05, 02:18

Historia wojen pokazuje, ze skuteczniejsza od uzbrojenia rekojmia zwyciestwa
moze byc sztuka manewrowania - czy to na polu bitwy, czy na calym teatrze wojny.
Najwiecej podziwiamy tych wodzow, ktorzy odnosili sukcesy wlasnie dzieki
blyskotliwym manewrom. Hannibal, Aleksander Wielki, Napoleon, gen. Robert Lee,
czy Guderian, to niektorzy z nich. Chodkiewicz tez sie do tej listy zalicza.

Gen. Lee, majac wielokrotnie mniejsze sily, niz Jankesi, tlukl ich
niemilosiernie przez trzy lata. Dopiero gdy glownodowodzacym Jankesow zostal
Grant, to umial wykorzystac przewage w liczebnosci i uzbrojemniu. Lee
skapitulowal, ale Grant jego slawy nie zacmil.

Podobnie do Kircholmu, Bitwa Wiedenska, rozegrana 78 lat pozniej, byl swietnym
przykladem arcymistrzostwa w sztuce wojennej. Przepiekny opis tej bitwy znajduje
sie we wstepie ksiazki Adama Zamoyskiego "Tysiac lat historii Polski i jej
kultury". Bardzo radze przeczytac, jesli ktos nie zna tej ksiazki! Autor chyba
napisal ja po angielsku, z mysla o rozpowszechnianiu historii Polski wsrod
cudzoziemcow - ale okazala sie tak znakomita, ze kiedy wydano ja w Polsce w
polskim tlumaczeniu, z muiejsca stala sie bestselerem! Czyta sie, doprawdy, jak
powiesc! Ksiazka moze byc swietnym prezentem dla naszych przyjaciol-niePolakow,
polecam!

borrka Fajni ludzie. 01.10.05, 03:51

Dziekuje za informacje o ksiazce - przeczytam.
Cala historia, artykul w szwedzkiej prasie, pelen szwedzkiej hipokryzji, bo przeciez na owe czasy husaria byla dywizjami pancernymi Guderiana, kojarzy mi sie calkiem dobrze.
Z malym, dzielnym Narodem Lotyskim.
Fajni ludzie.
- borrka Fajni ludzie. 01.10.05, 04:02
  
  I jeszcze jedno.
  To wlasnie Lotysze powiedzieli mi, ze warto.
  Warto glosno mowic o barbarzynstwie moskiewskim.
  Nawet jak rura nas za kare ominie.
  
  Bo nie jestesmy jakas potega.
  Ale jednak slysza w Europie nasz glos.
- t0g Re: Fajni ludzie. 01.10.05, 06:11
  
  borrka napisał:
  
  > Dziekuje za informacje o ksiazce - przeczytam.
  
  Gorąco namawiam -nie pożałujesz, zobaczysz! Adam Zamoyski ma fenomenalny dar
  przedtawiania historii w syntetyczny sposób, i niemniejszy talent literacki. Jak
  się raz zacznie czytać te książke, to naprawdę nie sposób się oderwać!
  
  Na wszelki wypadek dodam: za to, że ona była najpierw napisana w wersji dla
  cudzoziemców po angielsku, to nie dam sobie ręki uciąc - moze coś mi sie tu
  pokręciło. Ale to przecież nie ma znaczenia. Wersja angielska w każdym razie
  jest, i w Amazonie jest do nabycia za nieduże pieniądze.

olewin dzięki za przypomnienie .. 01.10.05, 04:42

a propos szwedów .. to śmieszni megalomani z wybieloną historią zwłaszcza
najnowszą .. Nazywanie lisowczyków, husarów czy pancernych średniowiecznym
wojskiem to wielki blamaż szwedzkiej gazety .. Polacy stosowali
najwymyśleniejsze techniki walki od pulsacyjnych ataków husarii ze zmiennym
szykiem to uderzeń pancernych. Mistrzostwem było zgranie oddziałów jak i
umiejętność korzystania z wielu rodzajów broni .. w tym np. nieznanych Szwedom
łuków refleksyjnych ..

borrka Re: dzięki za przypomnienie .. 01.10.05, 04:53

Tylko, ze malo kto o tym wie.
Nawet nie chodzi mi o szwedzkich palantow.
Zalezy mi na swiadomosci Polakow.

Lisowszczycy byli czyms w rodzaju owczesnych marines (nie przejdze mi specnaz przez keyboard).
Swoja historie trzeba wlasciwie oceniac.
Pod Kircholmem bylismy akurat wielcy.
- olewin Re: dzięki za przypomnienie .. 01.10.05, 04:56
  
  Ja uważam że byliśmy wielcy o wiele częściej niż nam się wydaje tylko zbyt
  ochoczo trwoniliśmy efekty zwycięstw .. Może przychodziły one nam zbyt łatwo ??!

t0g Bzdury na temat jazdy 01.10.05, 06:02

Mnóstwo pismaków wypowiada kretyńskie opinie na tematjazdy i wojsk
kawaleryjskich. Tymczasem jeszcze podczas II WS utrzymywanie wojsk
kawaleryjskich miało sens. Niemcy wyszydzali polską jazdę po 39 roku, że niby
swiadczyła o zacofaniu prymitywnego narodu, jakim mieli byc Polacy. Ale sami
uderzając w 1941 roku na Sowietów mieli liczne oddziały kawaleryjskie. Kawalerię
rozwiązali w listopadzie tegoż roku, będąc pewni, że już dni ich tylko dziela
odwkroczenia do Moskwy. Była to z punktu widzenia interesów Hitlera decyzja
kretyńska, ponieważ kawaleria dużo lepiej się spisywała w warunkach rosyjskiej
zimy, niz wojska zmechanizowane! Gdy byłem latem w Polsce, wpadła mi w ręce
ksiażka na ten temat, gdzie szczegółowo opisano te wydarzenia. Niestety żadnych
danych liczbowych nie zapamiętałem.

Kawaleria, we właściwy sposób użyta, jeszcze w II WS potrafiła byc nader
skuteczną bronią. Zatem mowienie o tym, ze była czymś archaicznym w roku 1605,
to kompletny nonsens. Zreszta, wynik Bitwy pod Kircholmem świadczy o tym
najlepiej.

Dobry artykuł o Bitwie jest w jednym z ostatnich numerow "Polityki".

polski_hydraulik Re: Bzdury na temat jazdy 01.10.05, 07:20

Bitwa pod Mokrą była przykładem, że kawaleria wcale nie musiała być
wykorzystywana do szarż na czołgi, jak się wielu pismakom wydaje. I że brygada
kawalerii mogła zatrzymać dywizję pancerną.
- t0g Re: Bzdury na temat jazdy 01.10.05, 07:59
  
  polski_hydraulik napisał:
  
  > Bitwa pod Mokrą była przykładem, że kawaleria wcale nie musiała być
  > wykorzystywana do szarż na czołgi, jak się wielu pismakom wydaje. I że brygada
  > kawalerii mogła zatrzymać dywizję pancerną.
  
  Ależ oczywiście. Propaganda niemiecka wykorzystała jeden epizod z Kampanii
  Wrześniowej - kiedy to kawaleria szarżująca na piechote w marszu została
  zaskoczona przez wyjeżdżające z ukrycia czołgi - do wytworzenia całkiem
  zafałszowanego obrazu. Który niestety później utrwalił w świadomości wielu ludzi
  nieszczęsny film "Lotna"...
  
  Zasadniczo kawaleria walczyła SPIESZONA. Konie zapewniały tylko manewrowośc, i
  to w każdym niemal terenie. W pododziałach byli specjalni żołnierze - po jednym
  chyba na dwóch ułanów - ktorzy zajmowali się pozostawionymi poza polem walki końmi.
  
  Równiez nie zapomninajmy o artylerii konnej. Kanonierzy potrafili z pełnego
  galopu zatrzymać ciągniete działo, odprzodkowac je i otworzyć ogień w jakims
  niewiarygodnie krótkim czasie - po czym w równie krótkim czasie działo znikało
  ze stanowiska.
  
  Wyszkolenie sprawnych artylerzystów konnych było jednak bardzo trudne i w czasie
  szkolenia zdarzało sie mase wypadków. Ojciec kumpla był przed wojna
  prokuratorem wojskowym w Wilnie i jego specjalnościa były własnie wypadki w
  czasie szkolenia i manewrów kawlerii. Na starośc lubił opowiadać o swoich
  doświadczeniach i stad ja sie o tych rzeczach dowiedziałem. PRL-owska propaganda
  opowiadała o przedwojennej polskiej armii jeszcze gorsze rzeczy, niz Niemcy...
  
  Pewne podobieństwo do taktyki artylerii konnej miała taktyka zasosowana do walki
  z czołgami w czasie wojny w Czadzie kilkanaście lat temu. Tyle, że działko
  p-panc ustawiano na półciezarówce-Toyocie. Zbliżała sie ona do wrogiego czołgu
  po zacieśniającej sie spirali. Wieza czołgu nie mogła nadążyć za celem, a
  chłopaki na ciężarówce prały z działka po czołgu. Manewrowośc brała góre nad
  pancerzem! Oczywiście, ze strony atakujących to wymagało niesamowitej wręcz
  odwagi...
  - borrka Rycerze Adolfa. 01.10.05, 10:15
    
    Generel Franciszek Skibinski, oficer I Brygady Pancernej Maczka, opisuje wypadek, gdy NIEMIECKA kawaleria natknela sie we wrzesniu 1939 na POLSKIE czolgi !
    Nie bylo w tym nic niezwyklego, czy groteskowego.
    Skibinski nie odmowil sobie zreszta drwiny z niemieckich "rycerzy".
    To komunistyczna prpaganda zawsze starala sie osmieszyc Armie II RP, stad plody typu "Lotnej" Wajdy, czerpiace natchnienie z niemieckiej propagandy.

zejman1 Re: Kircholm 01.10.05, 06:47

Lindqvist nie jest zawodowym historykiem.Nie bronie go, rzecz jasna, bowiem
klamstwa i przeinaczenia sa typowe dla szwedzkiej historiografii i publicystyki.
Oto one:

1. Nie bylo zadnego "odwrotu piechoty" polskiej: ze szwedzkimi rajtarami
ucierala sie polska lekka jazda, az ustapila a cale polskie wojsko za nia.
Chodzilo o wymanewrowanie Szwedow z zajmowanych pozycji.

2.Piechota polska nie mogla uciekac na "poludniowy zachod" bowiem wpadlaby na
rajtarow Mansfelda.
Wojsko polskie bylo rozwiniete na wschod od szwedzkich pozycji - prawe skrzydlo
Szwedow (Mansfeld) opieralo sie o Kircholm a lewe- o bagna dawnego lozyska
Dzwiny.
I odpowiednio wojska polskie: jazda Dabrowy - skrzydlo lewe naprzeciw
Mansfelda, hufiec czoly Wojny naprzeciw ks.Lunneburskiemu i Lindersonowi a
lewe, Sapiehy naprzeciw rajtarom Brandta.Polska piechota zajmowala pozycje
tylowe za husaria Lackiego.

3. Pierwsi uderzyli nie Szwedzi, a Polacy(Wojna z hufem czelnym i husaria
hetmanska). Dabrowa uderzyl na lewym skrzydle, spadajac na nieprzyjaciela w
kurzawie(wial wiatr z poludnia a wiec w prawe skrzydlo Szwedow). Na skrzydle
prawym (wojsk polskich) uderzyl Brandt.

4. Zwyciestwo Polakow wisialo na wlosku - szale przechylila husaria Lackiego.

Kircholm to rzeczywiscie piekny przyklad bitwy walnej czyli takiej, w ktorej
dochodzi do zniszczenia przeciwnika przy takim stosunku sil.
(Z)

cepimierz Re: Kircholm 01.10.05, 07:13

zejman1 napisał:

> klamstwa i przeinaczenia sa typowe dla szwedzkiej historiografii i publicystyki

Oczywizda. To widać już po doniesieniach Zejmana et cons.

gosc.z.korony HUSIARIA TO NAJLEPSZA JAZDA ŚWIATA! 01.10.05, 08:16

A kto tego nie wie, ten kiep.
Gorąco polecam stronę:
www.jest.art.pl - niezła dawka wiedzy o najpotężniejszej jeździe w dziejach Świata.
O Husarii angielscy specjaliści piszą, że była to: ,,niezwykła formacja do zadań
specjalnych''.
Współczuję zatem Szwedom.
No cóż... przegrywający muszą sobie porażkę ,,jakoś'' wyjaśnić.
A na dokładkę (jeśli wejdzie) coś o Kircholmie:
z w/w strony:
KIRCHOLM 27 IX 1605
Książę Karol Sudermański wkroczył do Inflant w 1600 r. Inflanty stanowiły lenno
Rzeczypospolitej od 1562 r.

W 1605 r. wylądowały w inflantach duże siły szwedzkie:
4000 ludzi pod wodzą Fryderyka Joachima Manswelda
5000 ludzi pod wodzą Andersena Lennartssona (Lindersona).
5000 ludzi z Karolem Sudermańskim (wówczas już Karolem IX - królem Szwecji).
23 września Karol IX przystąpił do oblężenia Rygi głównego miasta Inflant.

Miasto, gdzie skupiały się wszystkie szlaki handlowe tej prowincji, stanowiło
podstawę zaopatrzenia dla wojsk dowodzonych przez hetmana litewskiego, Karola
Chodkiewicza.

Zdobycie przez Szwedów Rygi oznaczałoby utratę największego w tej części Bałtyku
portu , przekreślenie politycznego władztwa Rzeczypospolitej w Inflantach.
Do 25 września 1605 r. wojska Chodkiewicza liczące około 3500 ludzi, stały w
obozie nad Kiesią.Wczesnym rankiem tego dnia wymaszerowały i 26 września
wieczorem rozłożyły się obozem między Iskielem i Kircholmem. Przebyły 80
kilometrów w 36 godzin !!!

Karol IX zarządził wymarsz w nocy z 26 na 27 września (5000 jazdy, 6000 piechoty
i 11 dział). Rano Szwedzi staneli pod Kircholmem. Wojsk litewskich nie było
widać . Karol IX sądził więc, że Chodkiewicz przestraszony ogromną dysproporcją
sił uszedł. Tymczasem chorągwie litewskie w zupełnym porządku stały ukryte za
pagórkami wznoszącymi się na północny zachód od Kircholmu.

Szwedzi stanęli w czterech rzutach.

1. w pierwszym było siedem batalionów piechoty z działami pod wodzą
Lennartsona (ponad 3900 piechoty i 11 dział).
2. w drugim - sześć szwadronów jazdy rajtarskiej pod wodzą Manswelda (około
1000 rajtarów) i Brandta (około 1200 rajtarów).
3. w trzecim - sześć batalionów piechoty i gwardia królewska dowodzona przez
księcia Lüneburskiego (ponad 3000 piechoty).
4. w czwartym - pięć skwadronów jazdy rajtarskiej pod dowództwem króla Karola
IX (około 1600 rajtarów).

Wojska szwedzkie zajeły korzystną pozycję i dlatego Karol IX nie spieszył się z
rozpoczęciem natarcia nie chcąc utracić pozycji za przeszkodą naturalną w
postaci strumienia wpadającego do Dźwiny.

Hetman Chodkiewicz uszykował swoje oddziały w trzech rzutach.

1. W centrum pierwszego - hetmańskie roty husarskie pod dowództwem Wincentego
Wojny (300 kawalerzystów), piechota (około 1000 ludzi) i działa (4 do 7) , na
prawym skrzydle pierwszego rzutu 700 husarzy pod Janem Piotrem Sapiechą, a na
lewym 900 husarzy i nieco lekkiej jazdy pod Tomaszem Dąbrową.
2. w drugim rzucie 300 rajtarów kurlandzkich księcia Fryderyka Kettlera
(przybyli oni na początku bitwy już w czasie utarczek harcowników).
3. w trzecim rzucie stanowiącym odwód stanęło 200 husarzy pod rotmistrzem
Teodorem Lackim, lekkie roty oraz ochotnicze poczty szlacheckie.

Hetman Chodkiewicz chcąc sprowokować wroga wysłał licznych harcowników.
Kilkugodzinne harce przebiegały pomyślnie dla Litwinów, ale nie ściągneły
Szwedów ze stoku. Wreszcie Chodkiewicz uprzedziwszy wojsko upozorował ucieczkę.
Król szwedzki nakazał natarcie. Piechota szwedzka pierwszego rzutu w liczbie
3840 ludzi przeszła strumień i posuwała się w górę ku wojskom hetmańskim
prowadząc przed sobą 9 dział. Gdy zbliżyli sie na odległość strzału nieliczna
litewska piechota plunęła ogniem wszystkich swych działek i muszkietów.
Hetman nakazał atak 300 husarzom Wincentego Wojny.

Husarze galopując po stoku w dół łatwo nabrali szybkości. Jednak szwedzcy
muszkieterzy zdążyli oddać salwę. Husarze nie zważając na straty galopowali
dalej. Piechota szwedzka zasłoniła się pikami. Szczęk łamanych kopii i pik
zmieszał się z krzykiem wojowników i rżeniem koni. Na pomoc husarzom Wojny
przybyli rajtarzy kurlandzcy drugiego rzutu. Cel został osiągnięty, nielicznymi
siłami związano w walce ponad 3800 piechoty wroga. (13 towarzyszy husarskich
zginęło, 17 zostało rannych, ubyło 150 koni ).

Lewe polskie skrzydło w sile 900 husarzy wzmocnione lekką jazdą pod rotmistrzem
Dąbrową uderza na 3 skwadrony (1000 ludzi) rajtarów Manswelda. Roznoszą ich we
wstępnym boju. Uciekający rajtarzy mieszają szyki swojej piechoty trzeciego
rzutu. W pogoń ruszają kozacy z pułku Dąbrowy, a husarze zawrócili nieco w prawo
i uderzyli w bok i tyły piechoty szwedzkiej związanej siłami Wojny i rajtarią
Kettlera.

Nie wątpiąc w sukces, (bitewna kurzawa utrudniła ocenę sytuacji) z lewego
szwedzkiego skrzydła rusza Brandt ze swymi 1200 jazdy, by zamknąć pierscień
wokół walczących.
Równocześnie z prawego polskieg skrzydła rusza Jan Piotr Sapieha w sile 700
husarzy i 400 kozaków. Przełamują nieruchawą rajtarię Brandta. Król szwedzki
posyła Brandtowi na pomoc cały swój odwód w sile 1600 rajtarów. (wg. Henryka
Wisnera "Kircholm 1605" król szwedzki posłał gwardię królewską w sile 700
ludzi). Pogarsza to sytuację Piotra Sapiehy. Chcąc to zmienić i widząc że Karol
IX wykorzystał całą kawalerię, Chodkiewicz wysyła do boju 200 husarzy pod
Teodorem Lackim, którzy obchodząc walczących dość daleko z prawej strony,
uderzają całym pędem w bok szwedzkiej kawalerii.
Przesądza to wynik starcia kawaleryjskiego. Szwedzka rajtaria zaczyna uciekać. W
tym momencie odsłoniła lewy bok swojej piechoty, co przypieczętowało jej los.
Bitwa była praktycznie rozstrzygnięta.
Czas starć powyżej opisanych oceniany jest na maks. pół godziny.

Następuje pościg za uciekającymi Szwedami, którzy próbowali się jeszcze bronić w
kilku miejscach i ratować sytuację. Działo się tak wokół kościółka
kircholmskiego, gdzie broniły się regimenty trzeciego rzutu i na drodze do Rygi,
gdzie dwukrotnie pod wodzą samego króla Karola IX próbowały stawić opór, z
chwilowym powodzeniem, resztki szwedzkiej kawalerii.
"a potem rzeź i pogoń do wieczora"

Zwycięstwo odniesione przez Karola Chodkiewicza, biorąc pod uwagę dysproporcję
sił, było ogromne. Ocenia się, że zgineło 6000 szwedów. Między innymi Fryderyk
książe Lüneburski i Lenartsson. Ranny został król Karol IX. Zdobyto działa i 60
chorągwi.
Straty własne to około 100 zabitych i kilkuset rannych.

Wieść o zwycięstwie rozniosła się szeroko po świecie. Podziwiali ją papież,
szach perski, król angielski i wielu innych.
***

cepimierz Historya J. K. Chodkiewicza 01.10.05, 08:38

PRZEBIEG BITWY WG A.NARUSZEWICZA

A. Naruszewicz, Historya J.K. Chodkiewicza [w:] Życia sławnych Polaków, Lipsk 1837, T.1, ks.II, s.103-109.

"...Polskie wojsko stało tak ukryte za górami, że Suderman w mniemaniu jakby już z placu uciekło chciał za niem wysłać pogoń gdyby go był Linderson wódz doświadczony nie zatrzymał, powiadając że to mogła być zdrada i że Chodkiewicz zapewne w dobrym porządku za górami na nich oczekiwa

Poczęli się Szwedzi szykować na wzgórkach dosyć o podal od naszego wojska, mając między niem a sobą wielką równinę dla dogodzenia piechocie swojej. Czoło samo zastąpiła infanterya, rozstawiona we dwie linie tem sposobem, że każdy muszkietnik miał około siebie dwu śpisników, dla wstrętu natarczywości konnego ludu, którego najwięcej było w wojsku Chodkiewicza. Przywodzili temu korpusowi Andrzej Stywer i Andrzej Linderson, wódz najwyższy, mając po bokach lekką jazdę Inflantzką Reinholda Engelsa. Po lewej stronie stanął miąższy huff rajtarów, z piąciu rot złożony, pod sprawą Henryka Brandta, który za spotkaniem się z naszemi, miał zachodzić od Dźwiny, dla wzięcia tyłu. Prawe skrzydło trzymali także rajtarowie w sześciu rotach dobrze w głąb ustawieni, pod komendą Mansfelda. Na tyle stanęła gwardya konna Sudermana z rotami Szuma i Eryksona i częścią także jazdy Inflantzkiej. Przodem piechoty postawiono jedenaście dział polowych (...)

Wojsko nasze tem kształtem było uszykowane. Podzielił owe Chodkiewicz na trzy pułki z pewnemi posiłkami. Na czele postawił swój pułk hetmański, ze trzechset wybornej usaryi złożony, pod sprawą Wincentego Wojny, porucznika swego, dawszy mu w posiłek przyprowadzonych swieżo od księcia Kurlandzkiego rajtarów z Rekiem i Eucholdem rotmistrzami. Lewe skrzydło zlecił Tomaszowi Dąbrowie, dawszy mu 200 towarzystwa pancernego, przy tem 3 lekkie Tatarskie chorągwie, Ibrahima i Bohdana od 100, a Mustafy od 50 ludzi. Za niemi następowali w posiłkach Plettemberg z Sakinem, Inflantzka szlachta z 50 Inflantczykami, po nich Witting ze stem, Kossakowski z 60 a za niemi Zachar z Achmetem tatarowie, także ze stu śpisnikami. Naostatku stanęli ochotnicy, którzy z dobrej woli i za swoje pieniądze do obozu przyszli z drobniejszymi pocztami: Jan Kiszka z szesnastą, Talwosz z dwudziestą, a Białłozor z sześcią ludzi. Nad temi dana komenda Komorowskiemu, a hetman go wzmocnił rotą usarów. Prawemu skrzydłu przywodził Jan Sapieha starosta uświacki, wziąwszy od hetmana rozkaz, ażeby na owe rajtary, którzy w wielkim hufie po lewej stronie z Brandtem w szyku nieprzyjacielskim stali, miał pilne oko. Miał w swojej rocie Sapieha 200 ludzi: przydani mu na pomoc Niewiarowski ze stem pięćdziesiąt, Wilamowski ze stem, Borkowski i Gedrojc z tysiąc ludzi. A za samem czołem dla wsparcia prędkiego usaryi hetmańskiej i kurlandczyków, tuż następował Teodor Lacki z choragwią swoją dwustukonną, piechoty hetmańskiej 400 pod sprawą Rossego, piechoty Niewiarowskiego 160, Wilkowskiego 130, Dzikowskiego 150 i Gosiewskiego 200 (...)

Przydał Chodkiewicz nowy do tego fortel, usadziwszy z początku wojsko swoje tak ścisłym szykiem, że mała owa garstka jeszcze drobniejszą się wydawała nieprzyjacielowi, co on umyślnie uczynił, ażeby Suderman gardząc zawsze małością naszych, bardziej się jeszcze w zuchwalstwie ubezpieczył. Nim nastąpiła powszechna bitwa zaczęły się harce około godziny ósmej z rana i trwały pomyślnie dla naszych aż do południa: wszakże nieprzyjaciel z posady swojej występować nie śmiał. Zachodziła największa trudność dla hetmana, że na huffy szwedzkie, szeroko po górzystych miejscach rozstawione z jazdą swoją, w której najwięcej ufał, natrzeć bezpiecznie nie mógł. Żeby więc z pagórków owych na przyległe i rozłożyste pola zdradą nieprzyjaciela wyciągnął, kazał znieść nagle owe swoje harcowniki i uciekać im pod wojsko główne, ostrzegłszy je pierwej, aby zmyśloną trwogą na sercu nie upadało. Widząc Suderman tak nagłe naszych ustępowanie spiesznie (z nadwerężeniem nieco szykownego porządku) całe wojsko jezdne i piesze do pogoni, strzelając gęsto z dział poprzedzających, wyszedł na owe pole daleko od pagórków. Tego tylko momentu oczekiwał przezorny hetman: harcownicy za danym znakiem miejsca swoje zastąpili: rozciągnęły się ściaśnione naprzód szyki, czyniąc pozór wielkiego wojska i czoło goniącemu nieprzyjacielowi nadstawiły (...)

Wydano zatem znak do walnej bitwy z obu stron we wszystkie trąby, kotły i bębny: a po wykrzyknieniu przez nasze wojska Jezus Marya (...), przy strzelaniu z siedmiu działek, wpadli nasi na Szwedów z niewypowiedzianą żwawością. Pierwszy Wincenty Wojna, za rozkazem hetmańskim skoczył z trzemasty usaryi na piechotę czołową. Stał nieprzyjaciel jak mur nieprzełamany, nasrożywszy całe czoło długiemi kopiami, koląc z dala natarczywe konie, kiedy tymaczasem muszkietnicy owi, mając przy sobie śpisników, gestym jakby z zarogatek razili ogniem. Szwedzi muszkietami lepsi odganiali naszych: nasi po wystrzeleniu na nich z ręcznej strzelby, jedni zapędem, inni z dobytemi pałaszami drzewca nasrożone siekąc, rum sobie na złamanie szyku torowali. Nabiegły wkrótce za usaryą Kurlandzkie roty i potężnie pomieszanego już nieco nieprzyjaciela wsparły (...) Trwała długo wątpliwa na czele bitwa, kiedy nasi przełamawszy ów parkan spisami utkany, wolniej już przełamanych Szwedów siekli (...)

To gdy się na czele dzieje, Tomasz Dąbrowa przywodząc lewemu skrzydłu, za posłużeniem powstającego od morza wiatru, który piaskiem i dymem oczy nieprzyjacielowi zamącił, znosił owe rajtary pod Mansfeldem, na prawem skrzydle stojące. Jego szablą poległ ów młody książę Luneburski Fryderyk (...)

Rozkazał był przed potyczką Suderman Brandtowi, ażeby w czasie potrzeby zachodził naszym z tyłu. Jakoż Brandt pamiętny na rozkaz, niemogąc dojrzeć w owej kurzawie, gdzie się nachylało zwycięztwo, puścił się ku Dźwinie i trafił tam na pułk Sapiehy, który prawemu skrzydłu przewodził. Wsparł go potężnie Sapieha ze swoją chorągwią, a puszczeni w posiłkach Wilamowski z Giedrojcem i Borkowskim ze świeżemi rotami, większą jeszcze uczynili klęskę. Wszelako nieprzyjaciel, uporczywszy na tem skrzydle dwa razy się poprawował, tak dalece, że Chodkiewicz musiał wysłać Lackiego z ludźmi, za którego przybyciem poczęło się zwycięztwo nakłaniać na naszą stronę. Trwała uporczywa bitwa z wątpliwym na obie strony losem przez trzy godziny (...) Zmordowani na koniec Szwedzi, nie mogąc więcej wytrzymać, ani pomieszanych z początku szyków do ładu przyprowadzić, poczęli uchodzić z placu. Tu już nie bitwa, ale rzeź krawa nastąpiła. Bito uciekających do samego wieczora, uściełając trupami pola aż do wioski Jezuickiej Blumental, o ćwierć mili od Rygi leżącej. Na samem bojowisku naliczono zabitych na dziewięć tysięcy, prócz tych, którzy w pogoni z ran poumierali, i których z pogromu uchodzących za Dźwinę w liczbie trzechset, okoliczne chłopstwo z Milgrafji i w Kurlandyi na drogach i po lasach wymordowało..."

(...) Innych z gminu żołnierskiego więźniów dostało się naszym po kilkuset, także cała owa chorągiew białych głów, którą Mansfeld przyprowadził: wzięto cały obóz Szwedzki, dział jedenaście, chorągwi sześćdziesiąt tak rajtarskich, jak pieszych i kredens srebrny Sudermana wielce kosztowny ze wszystkiemi sprzętami książęcemi *

*kredens dostał się Chodkiewiczowi. Nowiny z Inflant. Carolomachia MS. Krasickiego

www.kircholm.tk/

borrka Mowia Wieki 01.10.05, 10:20

Wlasnie dostalem najnowszy numer miesiecznika "Mowia Wieki" z wielkim artykulem o Kircholmie, autorstwa Tomasza Bohuna.

1ja Re: Kircholm+ 01.10.05, 10:29

>>>>>>>>>><<dzięki za przypomnienie ..
olewin 01.10.05, 04:42 + odpowiedz

a propos szwedów .. to śmieszni megalomani z wybieloną historią zwłaszcza
najnowszą ..>>>>>>>>>>>>>>>>>>

Kazdemu mozna cos zarzucic.
Jednak,zarzucania szwedom wybielania swej historii-absurd.
Nie znam innego kraju,w ktorym sie wyjawia wicej brudnych plam z historii
starszej,jak i najnowszej.
Nie maja "swietych krow" poprostu.

tkuprian Link do dyskusji natemat tej bitwy: 01.10.05, 10:32

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=539&w=23249060
- 1ja Re: Link do dyskusji natemat tej bitwy:+ 01.10.05, 10:39
  
  Co jeszcze moge dodac:
  Zaskakuje brak nachalnej propagandy "sukcesu" historycznego i "znacznosci"
  swojej w tej ze historii.
borrka Re: Kircholm+ 01.10.05, 10:43

Hipokryzja szwedzka nie polega na ignorowaniu faktow, lecz na kreowaniu falszywej wizji jedynie postepowego, liberalnego, swiatlego narodu.
Przecietny Szwed w to wierzy.
To oczywista brednia, zwazywszy, ze np. dopiero od (bodajze) 1967 Szwedom wolno nalezec do innego, niz narodowy protestancki kosciol.
- 1ja Re: Kircholm+ 01.10.05, 11:10
  
  To nie jest hipokryzja szwedzka,tylko inni przypisuja Szwedom pewne cechy,za
  ktore pozniej oskarzaja ich za hypokrytyzm.
  
  Pozatym myslalem,ze jestes znawca przcietnego Rosjanina,
  aty i naprzecietnych Szwedach sie znasz.
  Zaiste-talenty cie rozpieraja.
  - borrka Re: Kircholm+ 01.10.05, 11:35
    
    Znane Ci moje talenty, to wierzcholek gory lodowej zaledwie.
    
    A Szwedzi..coz.
    Ignoranci, pouczajacy wszysstkich dokola.
    Rasisci walczacy z rasizmem...za granica.
    Handlarze bronia w pierwszym szeregu walki o pokoj swiatowy (lepiej tylko radzieccy walczyli).
    - krystian71 Re: Kircholm+ 01.10.05, 11:46
      
      dodac do tego jeszcze nalezy ,niezrozumialy dla mnie :))) brak odpornosci na
      alkohol, przy jednoczesnym do niego zamilowaniu, do tego stopnia,ze jeszcze pod
      koniec XIX w 90% uprawy ziemniaka przepuszczano przez gorzelnie.
      Powodowalo to endemiczne kleski glodu i stad wzmorzona emigracje np.do USA.
      Oraz jeszcze jedna niewytlumaczalna ciekawostke-Skandynawia byla w XIX w
      JEDYNYM miejscem w Europie,gdzie zdazaly sie liczne przypadki tradu.
read1 Re: Kircholm+ 01.10.05, 15:11

1ja napisał:

> Kazdemu mozna cos zarzucic.
> Jednak,zarzucania szwedom wybielania swej historii-absurd.
> Nie znam innego kraju,w ktorym sie wyjawia wicej brudnych plam z historii
> starszej,jak i najnowszej.

Akurat Szwecja ma sporo tych brudnych plam do wybielania...
Szczególnie z okresu WWII i okresu powojennego.

krystian71 Re: Kircholm 01.10.05, 10:49

11 000 nowoczesni
> e uzbrojonych Szwedów zaatakowalo z korzystnej pozycji na wzgórzu 3 500
Polaków
> ze sredniowiecznym uzbrojeniem

bujda, to samo sredniowieczne uzbrojenie, czyli pancerna husaria roztrzygnelo
losy wiktorii wiedenskiej,70 lat pozniej

1ja Re: Kircholm+ 01.10.05, 11:16

pl.wikipedia.org/wiki/HusariaUpadek
Na przełomie XVII i XVIII widoczny jest proces powolnego upadku
Rzeczypospolitej. Negatywne przemiany nie ominęły także husarii. Rzadko
powoływana pod broń, złożona ze zdemoralizowanej szlachty, nieumiejętnie
dowodzona, coraz mniej skuteczna wobec coraz doskonalszej broni palnej, stała
się w końcu wojskiem paradnym, używanym tylko na popisach wojskowych lub
pogrzebach wodzów, królów, senatorów. Był też zwyczaj, że husarz w pełnej zbroi
wjeżdżał do kościoła i kruszył kopię o katafalk bezpotomnie zmarłego
szlachcica. Z tego powodu husarię nazywano również "wojskiem pogrzebowym".

W końcu, uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej z 1775 zlikwidowano husarię jako
formację bojową, a istniejące chorągwie husarskie i pancerne przekształcono w
brygady kawalerii narodowej.
- krystian71 Re: Kircholm+ 01.10.05, 11:27
  
  si,senior.Tylko zauwaz,ze przelom XVII i XVIII wieku,to nie okres bitwy
  kircholmskiej.
  Pod Wiedniem bylo spektakularne zwyciestwo, pozniej wchodzily w gre nowe
  sposoby walki.
  To chyba normalne,a wspolczesnie wystepuje jeszcze szybciej.To tak jakby ktos
  chcial porownywac I wojne swiatowa i wojne w Iraku.Ten sam przedzial czasowy.
  Lub,naprzyklad o wysmienitych angielskich lucznikach sredniowiecznej Europy
  napisal,ze sa uzbrojeni w starozytna bron
  - de_oakville Re: Ignoranci, pouczajacy wszysstkich dokola. 01.10.05, 12:07
    
    borrka napisal:
    
    >A Szwedzi..coz.
    >Ignoranci, pouczajacy wszysstkich dokola.
    >Rasisci walczacy z rasizmem...za granica.
    >Handlarze bronia w pierwszym szeregu walki o pokoj swiatowy (lepiej tylko
    >radzieccy walczyli).
    
    No coz, w "wyjatkowosc" Szwecji wierza nie tylko Szwedzi, ale i rozni
    cudzoziemcy jak np. amerykanski podroznik i autor Bill Bryson ("Neither here nor
    there" - "Travels in Europe")
    
    ===============================================================================
    "I grew up admiring Sweden because it managed to be rich and socialist at the
    same time, two things I believe everyone ought to be. Coming from a country
    where no one seemed to think it particularly disgraceful that a child with a
    brain tumour could be sent home to die because his father didn't have the
    wherewithal to pay a surgeon, or where an insurance company could be permitted
    by a state insurance commissioner to cancel the policies of its 14000 sickest
    patients because it wasn't having a very good year (as happened in California in
    1989), it seemed to me admirable beyond the words that a nation could dedicate
    itself to providing equally and fairly for everyone, whatever the cost.
    Not only that, but the Swedes managed to be rich and successful as well, unlike
    Britain, say, where the primary goal of socialists always seemed to be to make
    everyone as poor and backward as a shop steward in a British Leyland factory.
    For years, Sweden was to me the perfect society. It was hard enough to come to
    terms with the fact that the price to be paid for this was a scandalously high
    cost of living and an approach to life that had all the gusto of an undertakers'
    convention, but to find now that there was litter everywhere and educated people
    peeing on shop fronts was almost too much."
    ===============================================================================
    - krystian71 Re: Ignoranci, pouczajacy wszysstkich dokola. 01.10.05, 12:35
      
      Aborcja przez częściowy poród, która masowo jest stosowana w
      tak "demokratycznych" krajach jak Stany Zjednoczone czy Szwecja, jest
      morderstwem dokonywanym ze szczególnym okrucieństwem. Czyni się to w tym celu,
      aby odzyskać różne organy oraz tkankę mózgową dziecka, która ponoć pomaga w
      leczeniu choroby Parkinsona. Kobietę zachęca, się aby nosiła dziecko w swoim
      łonie nawet do 32 tygodnia ciąży (ma wtedy 30 cm długości i mogłoby już przeżyć
      poza łonem matki). "Nauce" medycznej przyświeca jedyny cel - większa waga,
      większy zarobek. Dopiero wtedy przeprowadza się aborcję. Aby dotrzeć do głowy
      dziecka, lekarz rozszerza szyjkę macicy i przebija worek owodniowy. Kiedy
      główka dziecka znajdzie się u wyjścia szyjki macicy, zostaje przebita
      strzykawką, w ten sposób pozyskuje się tkankę mózgową. Aborcja zostaje
      zakończona wyciągnięciem reszty ciała dziecka. "Naukowcy" z Uniwersytetu w
      Indianie w Stanach Zjednoczonych proponują "rewelacyjny" sposób leczenia serca
      lub innych narządów - aby uniknąć ryzyka odrzucenia przeszczepu, najlepiej jest
      spłodzić dziecko, przed urodzeniem zabić je, a potem wszczepić jego komórki do
      chorego narządu, aby ten się odmłodził.
      
      64.233.161.104/search?q=cache:qzt2YbPBEHcJ:www.katolik.pl/index1.php%3Fst%3Dartykuly%26id%3D39+eutanazja+Szwecja&hl=pl
    - borrka Eksperyment bialego czlowieka. 01.10.05, 13:04
      
      Szwecja to dziwny lewacki eksperyment, ktory chyba nie calkiem sie powiodl.
      Byl czas zachwytow nad szwedzka socjaldemokracja i panstwem opiekunczym.
      Promowanie Szwecji na kazdym polu.
      Dzis golym okiem widac, ze kraj troche zaczyna sie sypac - nie tedy droga.
      Wojny porzdnej dawno nie bylo, na ktorej "neutralnie" moznaby zarobic.
      A w swiadomosci Szwedow pozostalo przekonanie o "wyjatkowosci".
      Nic dziwnego, wbijaja im to do glowy od malego.

Najnowsze z forum Świat

Zaloguj się