harcerstwo w BXL

Gość: tito harcerstwo a skauting - dla ciekawych IP: *.upc.chello.be 04.03.07, 15:41

hm. RP Stanisław Sedlaczek
Skauting a harcerstwo

--------------------------------------------------------------------------------

Przechodzimy teraz do drugiej części, w której po informacjach o genezie harcerstwa poddamy rozważeniu niektóre jeszcze zagadnienia skautowe w zestawieniu ze stanem danej kwestii w Polsce.

Geneza harcerstwa poucza nas, że harcerstwo nie jest tylko skautingiem polskim, tzn. że nie jest tylko przystosowaniem ruchu i systemu obcego do warunku i potrzeb polskich. Daleko głębsze bowiem i silniejsze pod względem wpływu możemy wskazać w genezie harcerstwa źródła i prądy, niż skauting angielski. Dlatego też starannie unikam mieszania wyrazów skauting i harcerstwo oraz pochodnych. Jestem skłonny terminem harcerz obejmować nawet jeszcze coś innego, niż obejmuje termin skaut polski. Harcerzem jest ten skaut polski, Polak, który przyjął zasady harcerskie tak, jak je uformowali twórcy harcerstwa, i który według tych zasad stara się żyć i działać.

ŹRÓDŁA GENETYCZNE HARCERSTWA

Harcerstwo powstało jako synteza kilku strumieni wielkiego prądu narodowo-wychowawczego. Skauting jest tylko jednym z jego źródeł genetycznych. Twierdzę, że także bez skautingu byłby powstał w Polsce jakiś ruch podobny do harcerstwa, w następstwie rozwoju tych idei i metod wychowawczych, jakie zrodziły się w Polsce.
Można wyróżnić cztery typy organizacji, których ideologia, metody i pomysły organizacyjne zsyntezowały się w harcerstwie: 1) konspiracyjne organizacje polityczne, wychowujące ideowopolitycznie i społecznie; 2) sokolstwo i inne ośrodki, jak korpusy młodzieży, organizowane pod wpływem dr. H. Jordana, opierające swe dążenia do odrodzenia narodowego i państwowego o odrodzenie tężyzny cielesnej (zdrowa dusza w zdrowym ciele, nie tylko zdrowe ciało); 3) Eleusis i Eleuteria Wyzwolenie, nieliczne i mało stosunkowo znane zrzeszenia, zakładające odrodzenie moralne jako warunek odrodzenia politycznego i odzyskania niepodległości; 4) organizacje przygotowujące czyn zbrojny.
Konspiracyjne organizacje ideowopolityczne młodzieży, w łączności z organizacjami starszych lub samodzielnie, pracowały nad budową podstaw i programów politycznych odbudowy państwa. Organizacje te były zwykle kilkustopniowe, przy czym członkowie stopnia niższego nie wiedzieli o istnieniu stopni wyższych. Studiowano dzieła myślicieli polskich, kształtowano ideologię współczesnego Polaka, a równocześnie w różnych robotach praktycznych zaprawiano się do pracy społecznej. Niższe stopnie miały więcej pracy samokształceniowej, wyższe więcej kierowniczej, kierowały stopniami niższymi i przez nie organizacjami jawnymi, a pośrednio opinią całej młodzieży. Warunki pracy konspiracja zmuszały do zbierania się w małych grupach, w ten sposób, niezależnie od wpływów skautingu, wytworzyła się zasadnicza podstawa systemu zastępowego: praca w małych grupach. Od organizacji ideowopolitycznych, tj. od Związku Młodzieży Polskiej (ZET-u) i Zarzewia oraz innych niższych stopni na terenie akademickim, i szkół średnich pierwsze zastępy harcerskie otrzymały cechy wielkiej wartości: samorzutność, żywotność, pęd do pracy twórczej, głęboki podkład narodowy. Z nich też przeszła do harcerstwa praca samokształceniowa, zwłaszcza w zakresie przedmiotów polonistycznych, przez którą harcerstwo uzupełniało i korygowało szkołę wszędzie tam, gdzie tego zachodziła potrzeba, a więc przede wszystkim pod zaborem rosyjskim i pruskim, ale w pewnej mierze i w zaborze austriackim a także na obczyźnie. Ta praca samokształceniowa pozostała do dziś dnia ważną częścią programu drużyn harcerskich poza granicami Rzeczypospolitej.
Sokolstwo w swych założeniach i ich realizacji od samego początku (1867 r.) było organizacją narodowo-niepodległościową, o celach i metodach wybiegających daleko poza wychowanie fizyczne. Niwelowanie różnic stanowych przez braterstwo sokole, przyuczanie do zgodnej pracy społecznej, do podporządkowania jednostki woli i dobru społeczeństwa oto również zadania sokole. Utraciliśmy ziemię, siłę i hardość męską, a w Sokole krzepimy wiarę i ducha, aby pokusić się o odzyskanie tych jedynych warunków człowieczego źycia.
Na terenie Sokoła powstały początki obozownictwa polskiego, głównie dzięki Walerianowi Sikorskiemu i dr. Kazimierzowi Wyrzykowskiemu. I nie z Anglii one do nas przyszły, ale z zastosowania przez Sikorskiego szwedzkich pomysłów do sokolich kursów nad Skolem.
Sokół dał harcerstwu podstawy organizacyjne, na jego terenie tworzyły się drużyny harcerskie, wyrośli i kształcili się pierwsi instruktorzy harcerscy. O znaczeniu Sokoła dla postawienia wychowania fizycznego w harcerstwie piszę jeszcze niżej.
Eleusis (E.L.S., Eleutheroi Laon Soteres wolni ludów wybawicielami) wyłoniło się (1902 r.) z ruchów wstrzemięźliwości od trunków wyskokowych, postawiło sobie za cel dążenie do odrodzenia Polski i ludzkości przez odrodzenie moralne. Tadeusz Strumiłło, jeden z współtwórców Eleusis, a później harcerstwa, tak charakteryzuje Eleusis: Eleusis powstało jako wyraz zewnętrzny, społeczny, dążeń do odrodzenia Narodu przez Wychowanie Narodowe, sformułowanych w grupie ludzi przejętych wskrzeszonymi tradycjami filaretów i towiańczyków. W określeniu ścisłym środków działania: przez szerzenie uszlachetnienia drogą poczwórnej wstrzemięźliwości i unarodowienia drogą stałego obcowania z najwyższymi duchami narodu, jego Wieszczami, przy zachowaniu łączności z Kościołem Eleusis zaznaczyło też od razu swój charakter odrębny, różniący kierunek ten od innych etycznych czy narodowych prądów w naszym społeczeństwie.
Świadomość duchowości celów świata każe nam uznać świat zmysłowy za środek do ich realizacji i w praktyce prowadzi do wysiłków opanowania własnego ciała przez świadomą naszą wolę; stąd walka z nałogami pętającymi ducha i obezwładniającymi wolę wstrzemięźliwość poczwórna (od alkoholu, tytoniu, kart i rozpusty) i dalsza stąd praktyki higieniczne, mające na celu wzmocnienie celowe i świadome dzielności fizycznej, oraz ćwiczenia psychofizyczne, potęgujące i rozwijające wolę... A teraz nasza polskość. Uznajemy narodowość za gatunek dusz, jaźń, charakter narodowy za wyraz właściwości i swobodnie wytworzonych cech danego gatunku. Otóż chodzi o uświadomienie sobie tego charakteru narodowego i postępowanie w zgodzie z jego pierwiastkami, których rozwój najwyższy i najwszechstronniejszy powinien być celem każdego narodu. Stąd też płynie przyznanie misji odrębnych poszczególnym narodom i nawoływanie do poznania misji Polski i przejęcia się nią.
Eleuzyński pogląd na świat zasługuje na szczegółowe rozpatrywanie przez tych, którzy chcą sobie zdać sprawę z podstaw ideologii harcerstwa: najwybitniejsi twórcy harcerstwa byli elsami; wpływ przez nich wywarty był olbrzymi i trwa do dzisiaj. Elsowie wnieśli do harcerstwa wysoki ideał moralny, głęboko ujętą i żywo realizowaną ideę braterstwa, pielęgnowaną zresztą także w organizacjach ideowopolitycznych. Elsom zawdzięczamy mocny nacisk na wstrzemięźliwość od alkoholu i tytoniu i na etykę życia seksualnego. Przez Elsów głównie promieniował na harcerstwo ruch wileński, zasługujący i dziś na to, by jego wpływ na nowo obudzić, wykorzystując wielkie zdobycze filomatów w metodach i organizacji zbiorowej pracy wychowawczej. Elsom najwięcej zawdzięczamy bogactwo i głębokość ideową harcerstwa w porównaniu za skautingiem. Nie można też pominąć roli środowiska elsów w syntetyzowaniu prądów ideowych i środków działania różnych organizacji w ideologię, program i metodykę harcerską. Małkowski (zarzewiak), Grodyński (zetowiec, zapewne członek Ligi Narodowej, sokół), Strumiłło (zetowiec, członek Armii Polskiej), Kozielewski (zetowiec, sokół), Drahonowska-Małkowska (Zarzewie), byli równocześnie elsami. Ks. Kazimierz Lutosławski, autor pierwszego obszerniejszego rozwinięcia prawa i pierwszego podręcznika instruktorskiego, był w bliskich stosunkach z elsami. Swoją organizację młodzieży pn. Związek Nadziei elsowie z chwilą powstawania harcerstwa rozwiązali, oddając jej członków d

Drzewko
Od najstarszego
Od najnowszego

Gość: tito harcerstwo a skauting - dla ciekawych IP: *.upc.chello.be 04.03.07, 15:41

hm. RP Stanisław Sedlaczek
Skauting a harcerstwo

--------------------------------------------------------------------------------

Przechodzimy teraz do drugiej części, w której po informacjach o genezie harcerstwa poddamy rozważeniu niektóre jeszcze zagadnienia skautowe w zestawieniu ze stanem danej kwestii w Polsce.

Geneza harcerstwa poucza nas, że harcerstwo nie jest tylko skautingiem polskim, tzn. że nie jest tylko przystosowaniem ruchu i systemu obcego do warunku i potrzeb polskich. Daleko głębsze bowiem i silniejsze pod względem wpływu możemy wskazać w genezie harcerstwa źródła i prądy, niż skauting angielski. Dlatego też starannie unikam mieszania wyrazów skauting i harcerstwo oraz pochodnych. Jestem skłonny terminem harcerz obejmować nawet jeszcze coś innego, niż obejmuje termin skaut polski. Harcerzem jest ten skaut polski, Polak, który przyjął zasady harcerskie tak, jak je uformowali twórcy harcerstwa, i który według tych zasad stara się żyć i działać.

ŹRÓDŁA GENETYCZNE HARCERSTWA

Harcerstwo powstało jako synteza kilku strumieni wielkiego prądu narodowo-wychowawczego. Skauting jest tylko jednym z jego źródeł genetycznych. Twierdzę, że także bez skautingu byłby powstał w Polsce jakiś ruch podobny do harcerstwa, w następstwie rozwoju tych idei i metod wychowawczych, jakie zrodziły się w Polsce.
Można wyróżnić cztery typy organizacji, których ideologia, metody i pomysły organizacyjne zsyntezowały się w harcerstwie: 1) konspiracyjne organizacje polityczne, wychowujące ideowopolitycznie i społecznie; 2) sokolstwo i inne ośrodki, jak korpusy młodzieży, organizowane pod wpływem dr. H. Jordana, opierające swe dążenia do odrodzenia narodowego i państwowego o odrodzenie tężyzny cielesnej (zdrowa dusza w zdrowym ciele, nie tylko zdrowe ciało); 3) Eleusis i Eleuteria Wyzwolenie, nieliczne i mało stosunkowo znane zrzeszenia, zakładające odrodzenie moralne jako warunek odrodzenia politycznego i odzyskania niepodległości; 4) organizacje przygotowujące czyn zbrojny.
Konspiracyjne organizacje ideowopolityczne młodzieży, w łączności z organizacjami starszych lub samodzielnie, pracowały nad budową podstaw i programów politycznych odbudowy państwa. Organizacje te były zwykle kilkustopniowe, przy czym członkowie stopnia niższego nie wiedzieli o istnieniu stopni wyższych. Studiowano dzieła myślicieli polskich, kształtowano ideologię współczesnego Polaka, a równocześnie w różnych robotach praktycznych zaprawiano się do pracy społecznej. Niższe stopnie miały więcej pracy samokształceniowej, wyższe więcej kierowniczej, kierowały stopniami niższymi i przez nie organizacjami jawnymi, a pośrednio opinią całej młodzieży. Warunki pracy konspiracja zmuszały do zbierania się w małych grupach, w ten sposób, niezależnie od wpływów skautingu, wytworzyła się zasadnicza podstawa systemu zastępowego: praca w małych grupach. Od organizacji ideowopolitycznych, tj. od Związku Młodzieży Polskiej (ZET-u) i Zarzewia oraz innych niższych stopni na terenie akademickim, i szkół średnich pierwsze zastępy harcerskie otrzymały cechy wielkiej wartości: samorzutność, żywotność, pęd do pracy twórczej, głęboki podkład narodowy. Z nich też przeszła do harcerstwa praca samokształceniowa, zwłaszcza w zakresie przedmiotów polonistycznych, przez którą harcerstwo uzupełniało i korygowało szkołę wszędzie tam, gdzie tego zachodziła potrzeba, a więc przede wszystkim pod zaborem rosyjskim i pruskim, ale w pewnej mierze i w zaborze austriackim a także na obczyźnie. Ta praca samokształceniowa pozostała do dziś dnia ważną częścią programu drużyn harcerskich poza granicami Rzeczypospolitej.
Sokolstwo w swych założeniach i ich realizacji od samego początku (1867 r.) było organizacją narodowo-niepodległościową, o celach i metodach wybiegających daleko poza wychowanie fizyczne. Niwelowanie różnic stanowych przez braterstwo sokole, przyuczanie do zgodnej pracy społecznej, do podporządkowania jednostki woli i dobru społeczeństwa oto również zadania sokole. Utraciliśmy ziemię, siłę i hardość męską, a w Sokole krzepimy wiarę i ducha, aby pokusić się o odzyskanie tych jedynych warunków człowieczego źycia.
Na terenie Sokoła powstały początki obozownictwa polskiego, głównie dzięki Walerianowi Sikorskiemu i dr. Kazimierzowi Wyrzykowskiemu. I nie z Anglii one do nas przyszły, ale z zastosowania przez Sikorskiego szwedzkich pomysłów do sokolich kursów nad Skolem.
Sokół dał harcerstwu podstawy organizacyjne, na jego terenie tworzyły się drużyny harcerskie, wyrośli i kształcili się pierwsi instruktorzy harcerscy. O znaczeniu Sokoła dla postawienia wychowania fizycznego w harcerstwie piszę jeszcze niżej.
Eleusis (E.L.S., Eleutheroi Laon Soteres wolni ludów wybawicielami) wyłoniło się (1902 r.) z ruchów wstrzemięźliwości od trunków wyskokowych, postawiło sobie za cel dążenie do odrodzenia Polski i ludzkości przez odrodzenie moralne. Tadeusz Strumiłło, jeden z współtwórców Eleusis, a później harcerstwa, tak charakteryzuje Eleusis: Eleusis powstało jako wyraz zewnętrzny, społeczny, dążeń do odrodzenia Narodu przez Wychowanie Narodowe, sformułowanych w grupie ludzi przejętych wskrzeszonymi tradycjami filaretów i towiańczyków. W określeniu ścisłym środków działania: przez szerzenie uszlachetnienia drogą poczwórnej wstrzemięźliwości i unarodowienia drogą stałego obcowania z najwyższymi duchami narodu, jego Wieszczami, przy zachowaniu łączności z Kościołem Eleusis zaznaczyło też od razu swój charakter odrębny, różniący kierunek ten od innych etycznych czy narodowych prądów w naszym społeczeństwie.
Świadomość duchowości celów świata każe nam uznać świat zmysłowy za środek do ich realizacji i w praktyce prowadzi do wysiłków opanowania własnego ciała przez świadomą naszą wolę; stąd walka z nałogami pętającymi ducha i obezwładniającymi wolę wstrzemięźliwość poczwórna (od alkoholu, tytoniu, kart i rozpusty) i dalsza stąd praktyki higieniczne, mające na celu wzmocnienie celowe i świadome dzielności fizycznej, oraz ćwiczenia psychofizyczne, potęgujące i rozwijające wolę... A teraz nasza polskość. Uznajemy narodowość za gatunek dusz, jaźń, charakter narodowy za wyraz właściwości i swobodnie wytworzonych cech danego gatunku. Otóż chodzi o uświadomienie sobie tego charakteru narodowego i postępowanie w zgodzie z jego pierwiastkami, których rozwój najwyższy i najwszechstronniejszy powinien być celem każdego narodu. Stąd też płynie przyznanie misji odrębnych poszczególnym narodom i nawoływanie do poznania misji Polski i przejęcia się nią.
Eleuzyński pogląd na świat zasługuje na szczegółowe rozpatrywanie przez tych, którzy chcą sobie zdać sprawę z podstaw ideologii harcerstwa: najwybitniejsi twórcy harcerstwa byli elsami; wpływ przez nich wywarty był olbrzymi i trwa do dzisiaj. Elsowie wnieśli do harcerstwa wysoki ideał moralny, głęboko ujętą i żywo realizowaną ideę braterstwa, pielęgnowaną zresztą także w organizacjach ideowopolitycznych. Elsom zawdzięczamy mocny nacisk na wstrzemięźliwość od alkoholu i tytoniu i na etykę życia seksualnego. Przez Elsów głównie promieniował na harcerstwo ruch wileński, zasługujący i dziś na to, by jego wpływ na nowo obudzić, wykorzystując wielkie zdobycze filomatów w metodach i organizacji zbiorowej pracy wychowawczej. Elsom najwięcej zawdzięczamy bogactwo i głębokość ideową harcerstwa w porównaniu za skautingiem. Nie można też pominąć roli środowiska elsów w syntetyzowaniu prądów ideowych i środków działania różnych organizacji w ideologię, program i metodykę harcerską. Małkowski (zarzewiak), Grodyński (zetowiec, zapewne członek Ligi Narodowej, sokół), Strumiłło (zetowiec, członek Armii Polskiej), Kozielewski (zetowiec, sokół), Drahonowska-Małkowska (Zarzewie), byli równocześnie elsami. Ks. Kazimierz Lutosławski, autor pierwszego obszerniejszego rozwinięcia prawa i pierwszego podręcznika instruktorskiego, był w bliskich stosunkach z elsami. Swoją organizację młodzieży pn. Związek Nadziei elsowie z chwilą powstawania harcerstwa rozwiązali, oddając jej członków d
- Gość: pav niespokojny harcerstwo or els(e)? n/t IP: *.201-200-80.adsl-dyn.isp.belgacom.be 04.03.07, 16:23
  - Gość: anbxl Re: harcerstwo or els(e)? n/t IP: *.access.telenet.be 04.03.07, 17:39
    
    Jest tu ,,polskie,,harcerstwo i nawet krag starszoharcerski.Pewnie lepiej
    dziala w Limburgii i Liege,ale i w BXL jest mlody czlowiek,ktory tym sie
    zajmuje.Wczesniej probowal Lupina z CP,ale byla klapa.Napewno najwiecej info
    mozesz uzyskac N/T u wspanialego czlowieka pana Dulaka.Jezeli chcesz moge ci
    podac do niego namiary na priva

Najnowsze z forum Europracownicy

Zaloguj się