Wilamowice

05.10.03, 13:50
Wilamowice są siedzibą władz gminnych. Liczą 2 800 mieszkańców i mają
niezwykle ciekawą historię. Po najazdach tatarskich i klęsce Henryka II pod
Legnicą, książęta śląscy sprowadzili do wyludnionego kraju osadników z Europy
Zachodniej. Około 1250 roku przywódca jednej z grup osadniczych - William
(czy też Wilhelm) założył Starą Wieś, a kilka lat później pozostałych
nowoprzybyłych osadników osadził na terenie dzisiejszych Wilamowic. Nową
osadę nazwano "Wilhelmsau" (błonie Wilhelma). Osadnicy przybyli
prawdopodobnie z okolic ówczesnej Fryzji i Flandrii (tak przynajmniej mówią
najstarsze materiały piśmienne i badania historyczne). z bliżej nieznanych
przyczyn Stara Wieś uległa asymilacji, a Wilamowice pozostały w swojej
archaicznej formie zarówno w sferze języka jak i obyczajów, strojów oraz
poczucia odrębności praktycznie do II wojny światowej. Na uwagę zasługuje
również fakt, że osadnicy mając możliwość osiedlenia się w pobliżu rzek Soły
lub Wisły wybrali miejsca daleko od wody. Jak się przypuszcza, byli oni
uciekinierami z wielkich powodzi, które nawiedziły Europę Zachodnią, a obawa
przed wodą zdecydowała o miejscu osiedlenia. Osadnicy szybko zorganizowali
się w wieś, o czym świadczy fakt, że już 50 lat po przybyciu stanął w
Wilamowicach pierwszy kościół parafialny, a w dokumentach z roku 1300 jest
mowa o Janie - plebanie z Wilamowic. Przybyszami z Zachodu byli również
Szkoci. Popularne nazwisko Fox do dziś nosi wielu mieszkańców.
W XVII wieku wieś utworzyła własny Urząd Gromadzki z wójtem i 11
przysiężnymi. Chłopi stopniowo wykupywali ziemię, by w roku 1808 uzyskać
zwolnienie z pańszczyzny i stać się wolnymi. Wilamowiczanie przybywając na
tereny Polski, przynieśli ze sobą specyficzną kulturę oraz język będący
archaiczną odmianą języków niderlandzkiego, staroniemieckiego i fryzyjskiego.
Cechował ich wysoki jak na ówczesne czasy, poziom umiejętności uprawy ziemi
oraz tkactwa, a także zamiłowanie do handlu. Byli i pozostali do dziś ludźmi
zaradnymi i przedsiębiorczymi. Po uzyskaniu wolności nastąpił intensywny
rozwój tkactwa i handlu, a mieszkańcy Wilamowic docierali ze swoimi wyrobami
do takich miast jak: Wiedeń, Warszawa Triest, Ryga, Kijów, Hamburg czy nawet
Istambuł.

W roku 1818 Wilamowice zostały podniesione do rangi miasta. Uzyskały prawo do
cotygodniowych targów, posiadały własną pocztę, lekarza, aptekę, posterunek
policji i szkołę. Powstała także szkoła tkacka, a na początku XX wieku
fabryka włókiennicza, która położyła niestety kres domowym warsztatom
tkackim. Losy mieszkańców Wilamowic trwale powiązały się z dziejami narodu
polskiego i Kościoła Katolickiego. Spośród nich wyrosło wielu wybitnych
rodaków, z najznamienitszym synem tej ziemi, metropolitą lwowskim profesorem
i rektorem Uniwersytetu we Lwowie, Arcybiskupem Józefem Bilczewskim (1860-
1923). Od pewnego okresu jest prowadzony proces jego beatyfikacji. Nie jest
to jedyna postać, która .wniosła znaczący wkład wżycie społeczne, religijne i
naukowe Polski. Sprzyjały temu specjalne fundacje tworzone przez Wilamowian
dla wspierania uzdolnionej młodzieży.

W Trieście swoje poezje tworzył "Dante z Wilamowic" - Florian Biesik, jedyny
twórca piszący w języku wilamowskim, zaś w pierwszych latach XX wieku
powstała "Manografia Miasteczka Wilamowic" napisana przez Józefa
Latosińskiego. Społeczność Wilamowic stworzyła wyizolowaną, niepowtarzalną
grupę kulturową i zwyczajową. Powstałe na przestrzeni lat piękne i
niespotykane gdzie indziej stroje oraz język były w powszechnym użyciu aż do
roku 1939.

PRÓBKA JĘZYKA "WILAMOWICKIEGO":

"Stöf duy buwla fest!
Skumma frmdy gest,
Skumma muma ana fettyn,
Z'brennia nysla ana epuln,
Ströf duy Jasiu fest!"
free4web.pl/3/2,21206,13948,1139942,Thread.html;jsessionid=CAC88CF516B1D94A545E55ED7F120CCF

    • ignorant11 Jaki to powiat? 05.10.03, 13:58
      msciwoj24 napisał:

      > Wilamowice są siedzibą władz gminnych. Liczą 2 800 mieszkańców i mają
      > niezwykle ciekawą historię. Po najazdach tatarskich i klęsce Henryka II pod
      > Legnicą, książęta śląscy sprowadzili do wyludnionego kraju osadników z Europy
      > Zachodniej. Około 1250 roku przywódca jednej z grup osadniczych - William
      > (czy też Wilhelm) założył Starą Wieś, a kilka lat później pozostałych
      > nowoprzybyłych osadników osadził na terenie dzisiejszych Wilamowic. Nową
      > osadę nazwano "Wilhelmsau" (błonie Wilhelma). Osadnicy przybyli
      > prawdopodobnie z okolic ówczesnej Fryzji i Flandrii (tak przynajmniej mówią
      > najstarsze materiały piśmienne i badania historyczne). z bliżej nieznanych
      > przyczyn Stara Wieś uległa asymilacji, a Wilamowice pozostały w swojej
      > archaicznej formie zarówno w sferze języka jak i obyczajów, strojów oraz
      > poczucia odrębności praktycznie do II wojny światowej. Na uwagę zasługuje
      > również fakt, że osadnicy mając możliwość osiedlenia się w pobliżu rzek Soły
      > lub Wisły wybrali miejsca daleko od wody. Jak się przypuszcza, byli oni
      > uciekinierami z wielkich powodzi, które nawiedziły Europę Zachodnią, a obawa
      > przed wodą zdecydowała o miejscu osiedlenia. Osadnicy szybko zorganizowali
      > się w wieś, o czym świadczy fakt, że już 50 lat po przybyciu stanął w
      > Wilamowicach pierwszy kościół parafialny, a w dokumentach z roku 1300 jest
      > mowa o Janie - plebanie z Wilamowic. Przybyszami z Zachodu byli również
      > Szkoci. Popularne nazwisko Fox do dziś nosi wielu mieszkańców.
      > W XVII wieku wieś utworzyła własny Urząd Gromadzki z wójtem i 11
      > przysiężnymi. Chłopi stopniowo wykupywali ziemię, by w roku 1808 uzyskać
      > zwolnienie z pańszczyzny i stać się wolnymi. Wilamowiczanie przybywając na
      > tereny Polski, przynieśli ze sobą specyficzną kulturę oraz język będący
      > archaiczną odmianą języków niderlandzkiego, staroniemieckiego i fryzyjskiego.
      > Cechował ich wysoki jak na ówczesne czasy, poziom umiejętności uprawy ziemi
      > oraz tkactwa, a także zamiłowanie do handlu. Byli i pozostali do dziś ludźmi
      > zaradnymi i przedsiębiorczymi. Po uzyskaniu wolności nastąpił intensywny
      > rozwój tkactwa i handlu, a mieszkańcy Wilamowic docierali ze swoimi wyrobami
      > do takich miast jak: Wiedeń, Warszawa Triest, Ryga, Kijów, Hamburg czy nawet
      > Istambuł.
      >
      > W roku 1818 Wilamowice zostały podniesione do rangi miasta. Uzyskały prawo do
      > cotygodniowych targów, posiadały własną pocztę, lekarza, aptekę, posterunek
      > policji i szkołę. Powstała także szkoła tkacka, a na początku XX wieku
      > fabryka włókiennicza, która położyła niestety kres domowym warsztatom
      > tkackim. Losy mieszkańców Wilamowic trwale powiązały się z dziejami narodu
      > polskiego i Kościoła Katolickiego. Spośród nich wyrosło wielu wybitnych
      > rodaków, z najznamienitszym synem tej ziemi, metropolitą lwowskim profesorem
      > i rektorem Uniwersytetu we Lwowie, Arcybiskupem Józefem Bilczewskim (1860-
      > 1923). Od pewnego okresu jest prowadzony proces jego beatyfikacji. Nie jest
      > to jedyna postać, która .wniosła znaczący wkład wżycie społeczne, religijne i
      > naukowe Polski. Sprzyjały temu specjalne fundacje tworzone przez Wilamowian
      > dla wspierania uzdolnionej młodzieży.
      >
      > W Trieście swoje poezje tworzył "Dante z Wilamowic" - Florian Biesik, jedyny
      > twórca piszący w języku wilamowskim, zaś w pierwszych latach XX wieku
      > powstała "Manografia Miasteczka Wilamowic" napisana przez Józefa
      > Latosińskiego. Społeczność Wilamowic stworzyła wyizolowaną, niepowtarzalną
      > grupę kulturową i zwyczajową. Powstałe na przestrzeni lat piękne i
      > niespotykane gdzie indziej stroje oraz język były w powszechnym użyciu aż do
      > roku 1939.
      >
      > PRÓBKA JĘZYKA "WILAMOWICKIEGO":
      >
      > "Stöf duy buwla fest!
      > Skumma frmdy gest,
      > Skumma muma ana fettyn,
      > Z'brennia nysla ana epuln,
      > Ströf duy Jasiu fest!"
      > free4web.pl/3/2,21206,13948,1139942,Thread.html;jsessionid=CAC88CF516B1D94A545E55ED7F120CCF
      >
      • msciwoj24 Re: Jaki to powiat? 05.10.03, 14:00
        To kolo Bielska.
        • aldon Re: Jaki to powiat? 05.10.03, 14:04
          Wilamowice to historyczna Małopolska i powiat bialski (nie mylic z bielskim).
          Obecnie natomiast gmina Dankowice, powiat ziemski bielsko-bialski, województwo
          ślaskie.
    • msciwoj24 Mam cos o Wilamowicach ,ale po angielsku 05.10.03, 14:11
      " Stöf duy buwla fest!
      Skumma frmdy gest,
      Skumma muma ana fettyn,
      Z'brennia nysla ana epuln,
      Ströf duy Jasiu fest!"

      " Sleep, my boy, sound!
      Foreign guests are coming,
      Aunts and uncles are coming,
      Bringing nuts and apples,
      Sleep Johnny sound!"
      www.crwflags.com/fotw/flags/pl-sl-wi.html
      • gesiek1 Mała wspólnota 13.10.03, 12:37
        Czy ta wspólnota i dialekt jeszcze istnieje?
        • aldon Re: Mała wspólnota 14.10.03, 15:22
          gesiek1 napisał:

          > Czy ta wspólnota i dialekt jeszcze istnieje?
          Wspólnota istnieje ale nikt juz nie mówi po wilamowicku.
Pełna wersja