wild
28.05.02, 16:22
Wszechwładny konsument.
Charakterystyczną cechą nowoczesnego kapitalizmu jest masowa produkcja dóbr
przeznaczonych do konsumpcji dla mas. Wynikiem tego jest tendencja do ciągłego
polepszania się średniego standardu życia, co polega na postępującym bogaceniu
się wielu ludzi. Kapitalizm awansuje "szarego" człowieka i wywyższa go do
rangi "burżuja".
W społeczeństwie kapitalistycznym "szary" człowiek jest wszechwładnym
konsumentem, który kupując, lub powstrzymując się od kupowania, ostatecznie
określa to co powinno być dla rynku produkowane i w jakiej ilości i jakości. Te
sklepy i warsztaty, które wyłącznie i przeważnie, zaspokajają tylko
wyrafinowane potrzeby bogatych obywateli, odgrywają jedynie podrzędną rolę w
całej gospodarce rynkowej. Z zasady nie osiągają one rozmiarów wielkiego
przedsiębiorstwa. Wielki biznes zawsze służył masom, bezpośrednio lub
pośrednio. Na tym awansie pospólstwa polega radykalna przemiana społeczna
spowodowana "rewolucją przemysłową". Lud, który we wszystkich poprzednich
wiekach tworzył zastępy niewolników i chłopów pańszczyźnianych, ubogich i
żebraków, stał się kupującą publicznością, o której względy zabiegają
przedsiębiorcy. Składa się ona z klientów, którzy "zawsze" mają rację, z
odbiorców, którzy mogą uczynić biednych przedsiębiorców bogatymi, a bogatych
biednymi.
W strukturze ekonomii rynkowej, nie sabotowanej przepisami rządów i polityków,
nie ma rządów i dziedziców trzymających ludzi w poddaństwie, zbierających
daniny i kontrybucje, oraz opływających w zbytki, podczas gdy poddani muszą
zadowalać się byle czym. System zysku czyni prosperującymi tych ludzi, którym
udaje się zaspokajać potrzeby innych w możliwie najlepszy i najtańszy sposób.
dobrobyt może być osiągnięty tylko poprzez służenie konsumentom. Kapitaliści
tracą swoje fundusze z chwilą, gdy przestają inwestować w dziedzinach, w
których ludzkie potrzeby są najlepiej zaspokajane. W codziennie powtarzanym
plebiscycie, w którym każdy grosz daje prawo do głosowania, konsumenci
określają kto powinien posiadać i prowadzić fabrykę, sklep, czy farmę. Kontrola
materiałowych środków produkcji staje się więc funkcją społeczną uzależnioną od
potwierdzenia lub odwołania tej kontroli przez wszechwładnych konsumentów.
Nowoczesne pojecie wolności polega na tym, że człowiek dorosły ma prawo do
kształtowania swego życia zgodnie z własnymi planami. A więc nie jest zmuszany
do życia według założeń władzy egzekywującej je za pomocą policji - czyli
aparatu przymusu i zniewolenia. Wolność jednostki zawsze jest jednak
ograniczona fizjologiczną budową człowieka i niedostatkiem czynników produkcji
dostarczanych przez naturę. Oczywiste jest, że wola człowieka kształtowania
swego losu nie może przekroczyć granic tzw. praw natury.
Stwierdzenie tych faktów nie jest równoznaczne z uzasadnieniem potrzeby
wolności jednostki z punktu widzenia jakichkolwiek norm absolutnych lub pojęć
metafizycznych. Nie wyraża też żadnego sądu o modnych doktrynach zwolenników
totalitaryzmu prawicowego lub lewicowego, i nie ma nic wspólnego z ich
założeniem, że masy są głupie i ignoranckie, aby wiedzieć, co może najlepiej
służyć ich prawdziwym potrzebom interesom; i dlatego koniecznie potrzebują one
rządu będącego nadzorcą i opiekunem, gdyż inaczej będą sobie szkodziły.
Również nie bierze pod uwagę tez, że istnieją nadludzie powołani do sprawowania
z urzędu takiego nadzorowania.
Ludwig von Mises "Mentalność antykapitalistyczna"
Ludwig von Mises (1881 -1973) - jeden z najwybitniejszych ekonomistów XX wieku,
czołowy przedstawiciel austriackiej szkoły ekonomicznej, wykładowca wielu
prestiżowych uniwersytetów, autor licznych, książek i publikacji, znany przede
wszystkim z prac pt. "Human Action", "Socjalizm. An Economic and Socjological
Analysis", w których w przystępny i obrazowy sposób wykazywał irracjonalność
marksistowskich koncepcji społeczno- ekonomicznych, oraz przekonywał
czytelników o zaletach płynących z gospodarki wolnorynkowej. W Polsce ukazały
się m.in "Planowy chaos" i "Biurokracja".
www.libertarianizm.pl/fathers.html