na szafot ;)

[mirmilek]

www.guardian.co.uk/business/2009/jan/26/road-ruin-recession-individuals-economy



Twenty-five people at the heart of the meltdown ...The worst
economic turmoil since the Great Depression is not a natural
phenomenon but a man-made disaster in which we all played a part. In
the second part of a week-long series looking behind the slump,
Guardian City editor Julia Finch picks out the individuals who have
led us into the current crisis

nie mogły se obrazki powisiećdo wieczora baranie 1

[hasz0]

?

Komu przeszkadzały pod sufitem?

Komisji Bankowej nie chcieliście - gdzie zyski wyw

[hasz0]

Mirosław Dakowski i Jerzy Przystawa pt. Via bank!

I FOZZ. O rabunku finansów Polski, wydana w 1992 r. przez
Wydawnictwo Antyk w nakładzie 5000 egz

wszystkie wytłumaczenia sprowadzane są do chciwości i
nieodpowiedzialności bankierów, czasem tylko pojawi się zarzut, że
jednak państwo zbyt prosto pozbyło się kontroli nad rynkami
finansowymi. Uspokajają się – jak Leszek Balcerowicz – że w każdym
razie to na pewno nie kryzys systemu, za który odpowiada sam
kapitalizm, a dokładniej jego współczesna zglobalizowana i liberalna
wersja.

Taką wersję przyczyn kryzysu podważył jednak najnowszy raport na
temat konkurencyjności, opublikowany 8 października przez Światowe
Forum Gospodarcze. Okazuje się, że mimo kryzysu finansowego, to
Stany Zjednoczone nadal mają najbardziej konkurencyjną gospodarkę na
świecie.

A może trzeba by pominąć słowo mimo i odwrócić tok myślenia – a
gdyby to superkonkurencyjność, a dokładniej otwartość na żądania
biznesu, Stanów Zjednoczonych okazała się przyczyną kryzysu?
Wynikałoby z tego, że kryzys nie jest spowodowany wypaczeniami
systemu, ale właśnie samymi jego mechanizmami.

System ten pozwala bogacić się nielicznym kosztem większości. I to
właśnie udowodnił kryzys. Uprawiana w całym świecie od ponad 20 lat
polityka blokowania płac, deregulacji rynku pracy, prywatyzacji,
skończyła się tym, że realne płace większości pracowników niemal
stały w miejscu, podczas gdy zyski rosły skokowo. A rosły dlatego,
że były kierowane nie do realnej gospodarki, gdzie co najwyżej można
liczyć na kilkuprocentową rentowność, a właśnie na rynki finansowe,
gdzie 15-procentowe zyski nie były rzadkością. Aż 2,9 biliona euro –
półroczny PKB Europy – wymieniany był co dzień w międzynarodowym
handlu walutami i akcjami. Prawdziwe eldorado... dopóki system nie
nawalił.

Trudno więc dziwić się choćby temu, że tylko w ciągu dwóch lat –
między 2005 a 2007 r. – wartość bogactw posiadanych przez milionerów
w całym świecie wzrosła z 33,5 do 40,7 biliona dolarów! (za: Merill
Lynch, cyt. w "The Guardian"). Czy w ciągu tych dwóch lat tak szybko
rozwijała się też realna gospodarka, czy w tym czasie tak samo
skokowo wzrosły dochody reszty ludzkości? Oczywiście nie.

Ten nienormalny rozwój sfery finansowej miał więc swoich wyraźnych
beneficjentów. Wtedy, gdy w całym świecie zaciskano pasa
pracownikom, fortuny światowych elit rosły w tempie niespotykanym w
dotychczasowej historii.

Szumnie przyjęte kilka lat temu Milenijne Cele Rozwoju Narodów
Zjednoczonych postawiły zadanie zmniejszenia w świecie nędzy,
śmiertelności dzieci, zagwarantowania wszystkim dostępu do wody
zdatnej do picia itp. Potrzebne byłoby na to od 121 miliardów
dolarów w 2006 r. do 189 miliardów w 2015. Cała kwota niezbędnej
pomocy jest szacowana na 1,2 biliona dolarów. To o wiele mniej niż
państwa wpompowały teraz w ratowanie banków, nie mówiąc już o tym,
jak niewielka część bogactw globalnych milionerów wystarczyłaby, aby
uczynić ziemię bardziej przyjazną jej mieszkańcom.

Współczesny kapitalizm w tym świetle jawi się jako system przede
wszystkim odrażający – skazujący jednych na zdychanie z głodu,
zaciskanie pasa, wyrzucanie z mieszkań, podczas gdy inni bez
problemów mogą się bogacić, licząc przy tym na wsparcie z państwowej
kasy.

Jak sobie poradzić z kryzysem? – tu już pada więcej odpowiedzi, niż
w przypadku przyczyn. Ale tak na prawdę wszystkie sprowadzają się do
jednego mianownika – ratować instytucje finansowe, które swoimi
ryzykownymi posunięciami doprowadziły się na skraj katastrofy,
pieniędzmi publicznymi, czyli naszymi – podatników.

Komisja Europejska czepiała się o pomoc publiczną dla polskich
stoczni, ale lekką ręką wydała miliardy dolarów na pomoc dla banków.
Administracja Busha w ubiegłym roku odrzuciła pakiet pobudzający
gospodarkę, obejmujący m.in. podwyżkę zasiłków dla bezrobotnych,
jako zbyt kosztowny, ale potem bez problemów wyasygnowała 700
miliardów dolarów.

Unia Europejska wobec kryzysu okazała się niemal bezbronna, nie
potrafiąc wypracować wspólnej polityki antykryzysowej. Jak
stwierdził Stanisław Kluza, szef Komisji Nadzoru Finansowego: –
Jednomyślność między nadzorami z różnych państw europejskich panuje
tak długo, jak długo sytuacja jest spokojna. Gdy dochodzi do
sytuacji konfliktowej, państwa bronią własnych interesów, interesów
nadzoru – interesów tych państw.

Traktat lizboński, który zdaniem niektórych komentatorów mógłby
dopomóc w przezwyciężeniu tego paraliżu, byłby jednak przykładem
gaszenia pożaru benzyną, bo też jego fundamentalną zasadą była
nieskrępowana swoboda przepływu kapitału. To właśnie pod tym wpływem
tej zasady Komisja Europejska zażądała od Polski zniesienia 5-
procentowego limitu inwestycji polskich OFE za granicą. Stąd również
bierze się projekt unijnej dyrektywy ubezpieczeniowej Solvency II (z
angielskiego "wypłacalność"), która pozwoliłaby transferować środki
z filii wielkich firm ubezpieczeniowych do ich spółek matek. Tak
więc Polacy mogliby swoimi pieniędzmi wspierać brytyjską AVIVA
(właściciel Commercial Union), czy niemiecki Allianz. Przebąkuje się
zresztą, że to dopiero pierwszy krok, bo dalszym etapem miałaby być
zgoda na transfer środków między centralą a filiami banków.

Dogmatyzmu Komisji Europejskiej nie zmienił nawet fakt, że przed
bankructwem amerykańskiego banku inwestycyjnego Lehman Brothers z
jego brytyjskich filii przetransferowano do spółki matki 8 miliardów
dolarów.

Czy kapitalizm jest racjonalny? A dokładniej, kto kieruje
jego "niewidzialną ręką"? – Zagraniczni inwestorzy mają jeden
przycisk na klawiaturze z napisem: Budapeszt, Warszawa, Praga –
mawiał ponoć jeden z polskich finansistów pracujących w londyńskim
City, komentując wpływ problemów węgierskiego forinta na złotówkę. –
Straszenie obywateli, że grozi im jakiś kryzys, jest wysoce
nieodpowiedzialne – grzmiał 2 października z trybuny sejmowej
minister finansów Jan Rostowski. – Mimo zawirowań na rynkach, polska
gospodarka jest w dobrej kondycji.

Skoro więc komuś myli się Budapeszt z Warszawą, a o stanie
gospodarki może zdecydować jeden paniczny artykuł, to czy ma to coś
wspólnego z racjonalnością?

Ten system sam się nie zmieni. Niech no tylko giełdy odbiją, w
wyniku jakiegoś owczego pędu inwestorów, a zacznie się to samo.

Już teraz szacuje się, że w Europie rozwinie się kolejny lukratywny
dla świata finansów rynek – ubezpieczeń od utraty pracy.

I trzeba być oderwanym od świata, by twierdzić, jak poseł Palikot: –
Kryzys to wielka szansa dla milionów Polaków, by kupić tanie
przedsiębiorstwa amerykańskie, tanie domy amerykańskie z basenami...



---------------------------------------------------------------------
-----------



Kryzys subprimes – kropla, która przelała czarę

Jak marzenie stało się koszmarem

Dla Nancy i Guillermo Garci wszystko zaczęło się w 2003 r. Młoda
para z Massachusettes – z dzieckiem – zdecydowała, że przyszedł
czas, aby zrealizować amerykański sen: stać się posiadaczami domu.
Problem w tym, że ich dochody nie były zbyt wysokie. Nie mieli
prawie oszczędności. Doradca od pożyczek hipotecznych, który ich
przyjął, zaproponował kredyt hipoteczny na sfinansowanie zakupu
domu: kredyt subprime. Pozwalał on na zakup nieruchomości przez
osobę o słabych dochodach przy oprocentowaniu bardzo niskim przez
dwa pierwsze lata. W przypadku Lancy i Guillermo miało to być tylko
1,45 proc. Potem mieli przejść do zmienne oprocentowanie,
zawierające 8-procentową opłatę od ryzyka. Ale kredyt nie był oparty
na ich zdolności kredytowej, ale na wartości domu, który chcieli
kupić. A chodziło o dom w dzielnicy Bostonu o wartości 250 tysięcy
dolarów.

Problemem było to, ż